"Danh sách đen" nghệ sĩ sai phạm được xây dựng theo quy trình nào?

(Dân trí) - Trước khi đưa cá nhân vào "danh sách đen", cơ quan quản lý sẽ gửi văn bản thông báo trực tiếp đến từng trường hợp cụ thể, dựa trên hồ sơ vi phạm đã được xác minh.

Tại Hội nghị phổ biến Bộ Quy tắc ứng xử văn hóa trên môi trường số tổ chức ở TPHCM ngày 22/5, phía Cục phát thanh, truyền hình và thông tin điện tử (Cục PTTH-TTĐT) cho biết, Cục đang xây dựng mô hình "black list" (danh sách đen) nhằm làm sạch hệ sinh thái quảng cáo trực tuyến.

Danh sách đen nghệ sĩ sai phạm được xây dựng theo quy trình nào? - 1

Cục trưởng Cục PTTH-TTĐT Lê Quang Tự Do và NSND Xuân Bắc - Cục trưởng Cục biểu diễn nghệ thuật (Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch) - tại hội nghị ngày 22/5 (Ảnh: Bích Phương).

Trao đổi với phóng viên Dân trí, ông Nguyễn Văn Tuấn - Giám đốc Netspace, đơn vị được Cục PTTH-TTĐT giao vận hành Cổng thông tin điện tử và cơ sở dữ liệu về nhà sáng tạo nội dung số và quảng cáo trực tuyến Việt Nam - chia sẻ về quy trình công khai "danh sách đen" trên hệ thống cổng.

Theo đó, tất cả cá nhân, kênh vi phạm Bộ Quy tắc ứng xử văn hóa trên môi trường số hoặc vi pháp luật sẽ hiển thị nhãn công khai trên trang web cho mọi người tham khảo thông tin, cảnh báo các nhãn hàng, doanh nghiệp tránh hợp tác.

Theo ông Tuấn, trước khi cho nghệ sĩ, KOL (người có sức ảnh hưởng) sai phạm vào "danh sách đen", Cục PTTH-TTĐT cũng sẽ có quá trình thẩm định hồ sơ, sau đó thông báo đến từng đối tượng cụ thể.

"Quy trình này không giống như việc "đánh gậy" một chiều, mà Cục PTTH-TTĐT dựa vào hồ sơ xử lý vi phạm của các cá nhân, sau đó gửi văn bản thông báo đến từng đối tượng rồi mới đưa lên "danh sách đen"", ông Tuấn cho biết.

Danh sách đen nghệ sĩ sai phạm được xây dựng theo quy trình nào? - 2

Ông Nguyễn Văn Tuấn chia sẻ về Cổng thông tin điện tử và cơ sở dữ liệu về nhà sáng tạo nội dung số và quảng cáo trực tuyến Việt Nam (Ảnh: Bích Phương).

Cổng thông tin điện tử và cơ sở dữ liệu về nhà sáng tạo nội dung số và quảng cáo trực tuyến Việt Nam là hệ thống thu thập, quản lý dữ liệu và hỗ trợ minh bạch hóa hoạt động quảng cáo trên môi trường mạng. 

Ông Tuấn cho biết, cổng thông tin được xây dựng từ 4-5 tháng trước. Hiện nay, các công đoạn cơ bản hoàn tất, dự kiến ra mắt vào tháng 6.

Trên hệ thống cổng có nhiều tính năng hữu ích cho các KOL, MCN (mạng đa kênh). Ví dụ, cá nhân, tổ chức có thể vào Cổng thông tin chủ động khai báo định danh, sau đó, ban quản trị của Cục tiến hành sẽ xét duyệt hồ sơ để hiển thị thông tin trên cổng. Khi đi vào hoạt động, cổng thông tin góp phần hỗ trợ cơ quan quản lý, doanh nghiệp và cộng đồng trong việc xây dựng môi trường truyền thông số chuyên nghiệp, an toàn và phát triển bền vững.

Tại Cổng thông tin điện tử và cơ sở dữ liệu về nhà sáng tạo nội dung số và quảng cáo trực tuyến Việt Nam, bên cạnh "danh sách đen", Cục PTTH-TTĐT cũng sẽ có hình thức tuyên dương những cá nhân, tổ chức tuân thủ pháp luật, có hoạt động tích cực đến các nhãn hàng.

"Những cá nhân, tổ chức hoạt động tích cực, tham gia các khóa đào tạo do Cục tổ chức, có thể sẽ được gắn "huy hiệu" tuyên dương, từ đó tăng thêm uy tín nhất định. Khi vào xem danh sách trên trang web của chúng tôi, khán giả, nhãn hàng sẽ biết được cá nhân đó có những thành tích gì, phù hợp với mảng nội dung nào", ông Nguyễn Văn Tuấn chia sẻ.

Hiện nay, nhiều nền tảng số cũng công bố danh sách các người nổi tiếng, KOL nổi bật, có tầm ảnh hưởng trong từng tháng, mỗi một nền tảng lại có những danh sách khác nhau. Phóng viên đặt vấn đề về tiêu chí thông số để bình chọn nghệ sĩ tích cực tại Cổng thông tin điện tử và cơ sở dữ liệu về nhà sáng tạo nội dung số và quảng cáo trực tuyến Việt Nam do Cục PTTH-TTĐT triển khai.

Ông Nguyễn Văn Tuấn phản hồi: "Thực tế, chỉ số dữ liệu được tổng hợp từ rất nhiều nguồn khác nhau. Chúng ta có các công cụ social listening (lắng nghe mạng xã hội - PV) để lọc ra chỉ số dữ liệu, xem ai là nhân vật đang được nhắc đến nhiều, ai được tương tác nhiều hay sản xuất các nội dung lan tỏa mạnh. Rất nhiều chỉ số để xây dựng bảng đánh giá xếp hạng hằng tháng".

Tại hội nghị ngày 22/5, ông Lê Quang Tự Do - Cục trưởng Cục PTTH-TTĐT - chia sẻ thêm, trước đây cơ quan quản lý từng lập danh sách nghệ sĩ "lệch chuẩn", bị khuyến nghị hạn chế làm việc cùng. Tuy nhiên, hình thức này còn hạn chế do không quy định rõ thời hạn áp dụng.

Đối với mô hình "danh sách đen" do Cục PTTH-TTĐT triển khai, các cơ quan quản lý sẽ nêu rõ nghệ sĩ vi phạm chuẩn mực đạo đức, Bộ Quy tắc ứng xử hay sai phạm pháp luật, từ đó khuyến nghị thời gian hạn chế hợp tác là bao lâu, có thể là 3 tháng, 6 tháng, 1 năm hoặc 3 năm.

Theo Cục trưởng Cục PTTH-TTĐT, Bộ Quy tắc ứng xử văn hóa trên môi trường số và "danh sách đen" trên Cổng thông tin nhà sáng tạo nội dung Việt Nam không mang tính bắt buộc mà thực hiện trên tinh thần tự nguyện, cam kết thực hiện, do đó quyền quyết định vẫn thuộc về các tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân liên quan.

Ông Lê Quang Tự Do cũng cho rằng, việc các đơn vị cùng tham gia xây dựng môi trường văn hóa trên mạng sẽ góp phần gửi thông điệp mạnh mẽ tới nghệ sĩ, KOL rằng nếu có hành vi lệch chuẩn hoặc vi phạm pháp luật, họ sẽ bị ảnh hưởng đến khả năng hoạt động nghệ thuật.