Kinh tế tri thức, mô hình tương lai của ĐKKT Vân Đồn?

Dân trí Từ những năm 60, rất nhiều nước, đặc biệt ở châu Á đã bắt đầu xây dựng các ĐKKT để từ bỏ chiến lược phát triển thay thế nhập khẩu và nhằm tới thúc đẩy tăng trưởng kinh tế theo hướng xuất khẩu...

Theo ông Nguyễn Như Văn, Tiến sĩ, chuyên gia công nghệ AVSE Global, khái niệm Đặc Khu Kinh Tế (ĐKKT) đã có từ rất lâu, bắt đầu với mô hình các khu tự do thương mại hoặc các khu chế xuất đến đặc khu kinh tế toàn diện (đây là mô hình của đặc khu Thâm Quyến nổi tiếng của TQ), khu phát triển công nghiệp công nghệ cao , khu công nghiệp sinh thái. Từ những năm 60, rất nhiều nước, đặc biệt ở châu Á đã bắt đầu xây dựng các ĐKKT để từ bỏ chiến lược phát triển thay thế nhập khẩu và nhằm tới thúc đẩy tăng trưởng kinh tế theo hướng xuất khẩu.

Đặc khu kinh tế toàn diện Thâm Quyến, Trung Quốc
Đặc khu kinh tế toàn diện Thâm Quyến, Trung Quốc

Tuy nhiên đa số các ĐK đều tập trung vào các hoạt động kinh tế liên quan đến xuất khẩu: kho ngoại quan, lắp ráp, chế biến, kinh doanh biên giới đối với vận tải và dịch vụ tài chính. Chỉ một số ĐK được thiết lập rõ ràng để tạo thuận lợi cho chuyển giao công nghệ và thúc đẩy nghiên cứu và phát triển (R&D), như các khu phát triển công nghệ cao và các khu khoa học. Hầu hết các ĐKKT đều được liên kết hoặc gần với vị trí với các cảng.

Trong các ĐKKT, chính phủ điều chỉnh luật pháp địa phương để tạo điều kiện hấp dẫn hơn cho nhà đầu tư, mục tiêu là giảm số lượng các thủ tục quan liêu và làm cho quá trình đăng ký và bắt đầu một doanh nghiệp nhanh hơn.

Mặc dù Vân Đồn được hướng đến mô hình ĐKKT toàn diện, các chính sách phát triển và mục tiêu của nó vẫn còn là một vấn đề gây tranh cãi. Các nước trên thế giới đã đưa ra các dự án ĐKKT để theo đuổi các mục tiêu như: thu hút FDI, tăng cường việc làm, kiến thức và trao đổi công nghệ, sáng tạo; cải tiến và tăng sức cạnh tranh của nền kinh tế (trong nước và quốc tế); đa dạng hóa xuất khẩu, hợp tác và cạnh tranh; khuyến khích các công ty khởi nghiệp và các ngành bổ sung khác.

Phối cảnh đặc khu kinh tế Vân Đồn, Quảng Ninh.
Phối cảnh đặc khu kinh tế Vân Đồn, Quảng Ninh.

Với sự phát triển mạnh của các ĐKKT trên thế giới, các chính sách và thực tiễn quản lý các ĐK thay đổi theo thời gian. ĐKKT không còn chỉ tập trung vào sản xuất sản phẩm như trước mà sẽ chuyển hướng sang phát triển nền kinh tế tri thức. Với sự phát triển nhanh chóng của ngành công nghiệp dịch vụ ở các nước đang phát triển, ngày càng có nhiều ĐKKT sẽ phải phục vụ cho xu hướng dịch vụ dựa trên tri thức này. Các lĩnh vực dịch vụ như hậu cần, tài chính và công nghệ thông tin dường như là làn sóng của tương lai, phản ánh qua ưu thế của các dịch vụ này trong GDP và sự tăng trưởng của chúng trong thương mại. Ngoài ra các ĐKKT với nền kinh tế tri thức cũng có thể giúp tạo ra các thành phố thông minh hơn, làm cho chúng trở nên quan trọng đối với sự phát triển đô thị dài hạn của chính phủ,

Ví dụ, thành phố thông minh Songdo trong khu kinh tế tự do Incheon của Hàn Quốc phục vụ cho các ngành thương mại, y tế, giáo dục và khách sạn.

Theo Ngân hàng phát triển châu Á (ADB) "Khái niệm phát triển đô thị và tạo ra các thành phố thông minh sẽ ngày càng trở thành một phần không thể thiếu của các ĐKKT dựa trên tri thức và công nghệ cao bằng cách kết hợp các trung tâm R&D, quản trị điện tử, lao động lành nghề và các trung tâm thương mại và giải trí khác."

Điều này cũng được hiểu rằng chúng ta cần các thành phố thông minh để tận dụng tốt nhất công nghệ cao nhằm cải thiện mức sống và giảm thiệt hại về môi trường. Các ĐKKT công nghệ cao, dựa trên nền kinh tế tri thức có thể đóng góp để thực hiện mục tiêu đó. Chúng được liên kết với các hệ thống quản trị điện tử, các trung tâm nghiên cứu và phát triển, các tổ chức giáo dục...

Vì thế, chính phủ cần có kế hoạch dài hạn phát triển thành phố với các ĐKKT. Đặc khu Iskandar của Malaysia là một ví dụ về việc giải quyết các khía cạnh khác nhau của việc đô thị hóa thông qua ĐKKT. Mục đích là làm cho hành lang kinh doanh này ở bang Johor của Malaysia cạnh tranh hơn về cơ sở hạ tầng, quản trị, kết nối, di động, nhà ở, môi trường, y tế và giáo dục. Cuối cùng, mục tiêu là tăng đầu tư và cải thiện chất lượng cuộc sống của con người.

Xây dựng chính sách và mục tiêu cho một ĐKKT dễ dàng hơn nhiều so với việc đưa nó vào hoạt động và phát triển. Sự phát triển của ĐKKT có thể không dẫn đến kết quả mong đợi liên quan đến lợi nhuận thuế đầy đủ, vì chúng rất thấp. Các ưu đãi tài chính có thể đóng vai trò quan trọng trong việc thu hút đầu tư ngắn hạn, đặc biệt là trong giai đoạn đầu phát triển ĐK. Tuy nhiên, các ưu đãi này không có đủ tác động đối với thành công lâu dài.

Đối với vấn đề này, các ĐKKT dựa vào nền kinh tế tri thức sẽ có những kết quả tốt trên một bức tranh lớn hơn: các ĐKKT dựa vào nền kinh tế tri thức sẽ không ngừng thúc đẩy các nền kinh tế địa phương, không chỉ thông qua đầu tư trực tiếp nước ngoài, mà còn bằng cách làm chủ công nghệ và sáng tạo có giá trị gia tăng cao, tạo ra các công việc có tay nghề cao trong khu vực và tạo ra công việc ngoài khu vực trong các lĩnh vực hỗ trợ bao gồm xây dựng, dịch vụ và cung cấp.

Hơn nữa, các ĐKKT này có thể trở thành một động lực chính cho phát triển quốc gia thông qua các liên kết ngược và chuyển tiếp với phần còn lại của nền kinh tế trong nước, tạo cơ hội đáng kể cho việc chia sẻ kiến ​​thức, công nghệ sáng tạo và kỹ năng. Điều này làm cho các ĐKKT dựa vào nền kinh tế tri thức rất cần thiết cho chiến lược phát triển của chính phủ.

MỚI NHẤT
Diễn tập phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn năm 2018
Diễn tập phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn năm 2018

(Dân trí) - Sáng 30/5, tại huyện Mỏ Cày Bắc, tỉnh Bến Tre, EVN SPC và 5 đơn vị trực thuộc gồm các Công ty Điện lực Bến Tre, Trà Vinh, Long An, Tiền Giang, Vĩnh Long đã tổ chức diễn tập phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn trước tình hình mưa bão sắp đến.

Thứ tư, 30/05/2018 - 03:49

Bất ngờ: Đề xuất ông Trần Đình Thanh thay ông Đỗ Xuân Hạ làm Chủ tịch Habeco
Bất ngờ: Đề xuất ông Trần Đình Thanh thay ông Đỗ Xuân Hạ làm Chủ tịch Habeco

(Dân trí) - Nhiều khả năng, hai chiếc ghế quyền lực nhất trong Hội đồng quản trị của Tổng công ty Bia rượu - nước giải khát Hà Nội (Habeco) sẽ có chủ mới, trong những ngày sắp tới.

Thứ tư, 30/05/2018 - 02:32

Bất ngờ trước khả năng làm "công nghiệp hỗ trợ" của các doanh nghiệp Việt
Bất ngờ trước khả năng làm "công nghiệp hỗ trợ" của các doanh nghiệp Việt

(Dân trí) - Từ việc hoạt động không tuân theo nguyên tắc cơ bản, không quản lý năng suất, còn sử dụng nhiều nhân lực,... đến nay, nhiều doanh nghiệp (DN) đã cải thiện rất nhiều nhờ chương trình Hợp tác Đào tạo chuyên gia tư vấn Việt Nam do Samsung và Bộ Công Thương tổ chức.

Thứ tư, 30/05/2018 - 12:00

150 triệu đồng/tháng, sếp DN nhà nước có sống bằng lương?
150 triệu đồng/tháng, sếp DN nhà nước có sống bằng lương?

Nhà nước cần có cơ chế kiểm soát, giám sát để ngăn chặn các DN làm kém hiệu quả, thua lỗ trong khi lãnh đạo vẫn nhận lương cao - nguyên Thứ trưởng LĐTB&XH, nguyên Chủ tịch Hội đồng Tiền lương quốc gia Phạm Minh Huân đề xuất.

Thứ tư, 30/05/2018 - 10:54

Doanh nghiệp Nhà nước: "Đầu tàu" của nền kinh tế nhưng lại đang ở vị trí "khoá đuôi"
Doanh nghiệp Nhà nước: "Đầu tàu" của nền kinh tế nhưng lại đang ở vị trí "khoá đuôi"

(Dân trí) - Đại biểu Vũ Tiến Lộc (Thái Bình) đồng thời là Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) chỉ ra "một thực trạng đáng buồn": "Lẽ ra doanh nghiệp nhà nước phải đóng vai trò dẫn dắt trong nền kinh tế, nhưng các chỉ tiêu hiệu quả hoạt động khu vực này đang ở vị trí khóa đuôi".

Thứ tư, 30/05/2018 - 08:30

Thiết kế website Nivaweb – giải pháp mới cho bán hàng trực tuyến
Thiết kế website Nivaweb – giải pháp mới cho bán hàng trực tuyến

(Dân trí) - Nhu cầu mua và bán online giữa doanh nghiệp và người tiêu dùng càng ngày càng lớn hơn bao giờ hết trong thời đại công nghệ phát triển hiện nay. Thấu hiểu nhu cầu đó, Nivaweb đi đầu trong cung cấp cho khách hàng những gian hàng online được thiết kế hiện đại và phù hợp với phong cách riêng của từng khách hàng.

Thứ tư, 30/05/2018 - 08:00

"Đại gia" Thái thâu tóm hoàn toàn dự án hóa dầu Long Sơn
"Đại gia" Thái thâu tóm hoàn toàn dự án hóa dầu Long Sơn

Công ty Siam Cement thuộc tập đoàn SCG của Thái Lan vừa ký hợp đồng với Tập đoàn Dầu khi Quốc gia Việt Nam (PetroVietnam) để mua nốt 29% cổ phần tại dự án hóa dầu Long Sơn.

Thứ tư, 30/05/2018 - 06:40

Thanh tra Chính phủ “truy” trách nhiệm của Bộ Tài chính trước sai phạm của  Petrolimex
Thanh tra Chính phủ “truy” trách nhiệm của Bộ Tài chính trước sai phạm của Petrolimex

(Dân trí) - Hai năm kể từ khi một loạt sai phạm tại Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) được công bố, đến nay, Bộ Tài chính vẫn “túc tắc” xử lý kiến nghị. Thậm chí Bộ này còn “lờ” việc báo cáo về trách nhiệm quản lý mà Thanh tra Chính phủ đề cập rất rõ trong bản kết luận.

Thứ tư, 30/05/2018 - 06:15

Vietcombank ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược toàn diện, hợp đồng tín dụng 4.000 tỷ đồng với PV GAS
Vietcombank ký kết thỏa thuận hợp tác chiến lược toàn diện, hợp đồng tín dụng 4.000 tỷ đồng với PV GAS

(Dân trí) - Ngày 29 tháng 05 năm 2018, tại thành phố Quy Nhơn, tỉnh Bình Định, Ngân hàng TMCP Ngoại Thương Việt Nam (Vietcombank) và Tổng Công ty Khí Việt Nam – CTCP (“PV GAS”) đã ký Thỏa thuận hợp tác chiến lược toàn diện đánh dấu một bước phát triển quan trọng trong quan hệ giữa hai bên.

Thứ ba, 29/05/2018 - 04:00

Bị thanh tra điểm mặt một loạt sai phạm, Petrolimex đã xử lý thế nào?
Bị thanh tra điểm mặt một loạt sai phạm, Petrolimex đã xử lý thế nào?

(Dân trí) - Trong 12 nội dung bị Thanh tra Chính phủ phát hiện sai phạm liên quan đến kinh tế và yêu cầu xử lý năm 2016, đến nay, Petrolimex đã khắc phục về mặt cơ bản. Những điểm thực hiện còn dở dang như thu hồi vốn, công nợ, Tập đoàn này đã cam kết có phương án cũng như lộ trình thực hiện sớm.

Thứ ba, 29/05/2018 - 03:00

Tăng cường kiểm soát đồ uống có cồn bất hợp pháp bảo vệ sức khỏe cộng đồng
Tăng cường kiểm soát đồ uống có cồn bất hợp pháp bảo vệ sức khỏe cộng đồng

(Dân trí) - Bộ tế vừa tổ chức hội thảo lấy về Dự thảo Luật phòng chống tác hại của rượu, bia. Tại hội thảo nhiều ý kiến cho rằng liệu Dự thảo có giải quyết được tình trạng lạm dụng bia rượu và nâng cao sức khỏe người dân như kỳ vọng?

Thứ ba, 29/05/2018 - 02:00

Bất thường: Doanh nghiệp bất động sản “lấn sân” sang ngành nông sản
Bất thường: Doanh nghiệp bất động sản “lấn sân” sang ngành nông sản

(Dân trí) - Một số doanh nghiệp chuyên kinh doanh bất động sản bắt đầu “lấn sân” sang ngành nông sản vì nhiều địa phương "trải thảm đỏ" chào đón các doanh nghiệp đầu tư.

Thứ ba, 29/05/2018 - 12:00

ĐÁNG QUAN TÂM
Shark Thuỷ đóng cửa trung tâm tiếng Anh có doanh thu tốt nhất của mình để tốt hơn
Shark Thuỷ đóng cửa trung tâm tiếng Anh có doanh thu tốt nhất của mình để tốt hơn

(Dân trí) - Trung tâm thứ nhất mà Shark Thủy phải đóng cửa là ở Mỹ Đình, nơi “mở gần 3 tháng thì có doanh số dẫn đầu trong 2 tháng đầu tiên, đạt tất cả các chỉ số tốt nhất về mặt doanh thu”.

Thứ ba, 29/05/2018 - 10:10

Vì sao đối tác của công ty con Petrolimex bị khởi tố hình sự?
Vì sao đối tác của công ty con Petrolimex bị khởi tố hình sự?

(Dân trí) - Việc đối tác của Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) bị khởi tố điều tra theo kết luận của Thanh tra Chính phủ là vì liên quan đến khoản tiền trên 19 tỷ đồng.

Thứ ba, 29/05/2018 - 06:00

Xuân Mai Corp báo lỗ trong quý I, “đau đầu” với khoản nợ phải trả rất lớn
Xuân Mai Corp báo lỗ trong quý I, “đau đầu” với khoản nợ phải trả rất lớn

(Dân trí) - Báo cáo vừa công bố cho thấy, Xuân Mai Corp đã ghi nhận mức lỗ sau thuế là 23,2 tỷ đồng trong quý I/2018. Hết quý I, nợ phải trả cũng Xuân Mai cũng có chiều hướng tăng nhẹ, từ 3.162 tỷ đồng đầu năm lên đến 3.178,2 tỷ đồng.

Thứ ba, 29/05/2018 - 05:00

Khó tin: Vốn 17 triệu đồng vẫn trở thành… đại cổ đông của “vua chiếu xạ”
Khó tin: Vốn 17 triệu đồng vẫn trở thành… đại cổ đông của “vua chiếu xạ”

(Dân trí) - Tuổi đời chưa tới 1 năm, vốn điều lệ chỉ khoảng 17 triệu đồng với vỏn vẹn 4 nhân viên, thế nhưng công ty có trụ sở tại Singapore này vẫn trở thành cổ đông lớn của “vua chiếu xạ” An Phú, thậm chí được ban lãnh đạo công ty này ưu ái và khiến đại hội đồng cổ đông “mếch lòng”.

Thứ hai, 28/05/2018 - 03:26

Doanh nghiệp Nhà nước: "Khi cần thăng chức thì báo lãi, lúc nộp thuế thì khai lỗ"
Doanh nghiệp Nhà nước: "Khi cần thăng chức thì báo lãi, lúc nộp thuế thì khai lỗ"

(Dân trí) - Đại biểu Quốc hội chỉ ra rằng: "Không có doanh nghiệp nào báo cáo đầy đủ lúc nào lỗ, lúc nào lãi. Thậm chí có doanh nghiệp khi cần báo cáo để thăng chức, để tăng quỹ lương hoặc xin vốn thì lập tức có báo cáo lãi, nhưng khi báo cáo cơ quan tài chính thì lại báo cáo lỗ".

Thứ hai, 28/05/2018 - 01:12

Hậu thanh tra, Petrolimex kỷ luật một loạt tập thể, cá nhân
Hậu thanh tra, Petrolimex kỷ luật một loạt tập thể, cá nhân

(Dân trí) - Báo cáo Thủ tướng Chính phủ kết quả thanh tra tại Petrolimex, Thanh tra Chính phủ cho biết, có ít nhất 15 tập thể, 14 cá nhân có liên quan đến những sai phạm theo kết luận của của cơ quan này về việc quản lý sử dụng vốn, tài sản tại Petrolimex và một số đơn vị thành viên

Thứ hai, 28/05/2018 - 01:00

Doanh nghiệp Nhà nước đã đầu tư ra nước ngoài trên 7 tỷ USD, 29% dự án báo lỗ luỹ kế
Doanh nghiệp Nhà nước đã đầu tư ra nước ngoài trên 7 tỷ USD, 29% dự án báo lỗ luỹ kế

(Dân trí) - Lũy kế tính đến 31/12/2016 đã đầu tư ra nước ngoài trên 7 tỷ USD, có 25,5% dự án báo lỗ, 29% dự án lỗ lũy kế. Lợi nhuận được chia cho bên Việt Nam năm 2016 là 145 triệu USD - tương đương trung bình 2% tổng vốn đầu tư ra nước ngoài thực hiện.

Thứ hai, 28/05/2018 - 10:42

Chủ tịch USIS Group - Chris Lộc Đào và câu chuyện người chắp cánh giấc mơ Mỹ
Chủ tịch USIS Group - Chris Lộc Đào và câu chuyện người chắp cánh giấc mơ Mỹ

(Dân trí) - Ông Chris Lộc Đào – Chủ tịch HĐQT USIS Group mới đây đã được giải thưởng "Diversity Visionary” từ Quốc hội Mỹ. Đây là giải thưởng dành cho những người Mỹ gốc Châu Á có công đóng góp đáng kể cho cộng đồng.

Thứ hai, 28/05/2018 - 10:00

Vì sao Petrolimex vẫn chưa khắc phục triệt để kiến nghị của Thanh tra Chính phủ?
Vì sao Petrolimex vẫn chưa khắc phục triệt để kiến nghị của Thanh tra Chính phủ?

(Dân trí) - Theo nguồn tin của Dân trí, Thanh tra Chính phủ (TTCP) vừa có báo cáo Thủ tướng kết quả thanh tra tại Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) và một số đơn vị thành viên. Theo TTCP, vẫn còn tới 6 nội dung trong hơn 20 vấn đề, sau thanh tra chưa được thực hiện.

Thứ hai, 28/05/2018 - 06:15

Từ “siêu lừa” Huyền Như đến tiền gửi "bốc hơi": Chốt an toàn nằm ở đâu?
Từ “siêu lừa” Huyền Như đến tiền gửi "bốc hơi": Chốt an toàn nằm ở đâu?

(Dân trí) - “Yêu cầu về sự chính xác và đặc biệt là sự an toàn trong hoạt động ngân hàng, có thể coi là nguyên tắc kép quan trọng nhất, đã được quy định trong nhiều văn bản", luật sư Trương Thanh Đức bình luận.

Thứ hai, 28/05/2018 - 06:00

Bầu Đức "nhờ cậy" cổ đông cứu công ty con; Loạt doanh nghiệp thay đổi người lãnh đạo
Bầu Đức "nhờ cậy" cổ đông cứu công ty con; Loạt doanh nghiệp thay đổi người lãnh đạo

(Dân trí) - "Ghế nóng" Vietsovpetro có chủ mới, đã có người thay cho ông Phùng Danh Thắm tại công ty Thái Sơn, hay chuyện bầu Đức "nhờ cậy" cổ đông giải món nợ lớn cho doanh nghiệp "con cưng"... là những thông tin thu hút sự quan tâm của nhiều độc giả tuần qua.

Chủ nhật, 27/05/2018 - 11:42

"Doanh nghiệp tư nhân như đội quân thuyền thúng"
"Doanh nghiệp tư nhân như đội quân thuyền thúng"

(Dân trí) - Đại biểu Quốc hội ví von, với tình trạng sức khỏe cùng với sự quá tải, gánh nặng về chi phí, thủ tục rào cản do mô hình nhỏ lẻ, năng lực, trình độ quản trị thì căn bệnh kinh niên chậm lớn của doanh nghiệp tư nhân sẽ khó có thể chữa.

Thứ bảy, 26/05/2018 - 03:40