Lương tối thiểu bao giờ đáp ứng đủ mức sống tối thiểu?

Dân trí “Đồng lương của người lao động không đủ sống kéo theo nhiều vấn đề bủa vây: Tiền thuê nhà chưa trả hoặc trả một nửa, nợ một nửa. Ngay cả khi bị ốm, họ cũng không dám nghỉ ngơi và chỉ cố gắng chi tiêu ở mức dè xẻn, tối thiểu..."
>>Lương tối thiểu năm 2020 sẽ được chốt đề xuất tăng vào hôm 11/7?
>>Lương tối thiểu trong Liên minh châu Âu
>>Lương tối thiểu: Chuyên gia “mật bí” yếu tố quyết định trong đàm phán

Đây là ý kiến của chuyên gia lao động việc làm khi đánh giá về tình hình lương tối thiểu áp dụng vào đời sống thực tế của người lao động.

Chiều nay (10/7), Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã tổ chức buổi tọa đàm về mức sống tối thiểu, tình hình đời sống, thu nhập của người lao động và đề xuất phương án tiền lương tối thiểu vùng năm 2020.

Đây cũng là cuộc họp nhằm lấy ý kiến cho buổi đàm phán lần 2 về nâng lương tối thiểu vùng 2020 diễn ra vào chiều mai (11/7). 

Phát biểu tại cuộc họp, nhiều chuyên gia cho rằng mức tăng lương tối thiểu vùng năm 2020 cần tăng trong khoảng 6,5-8,1% nhằm đáp ứng được mức sống tối thiểu.

Theo ông Ngọ Duy Hiểu - Phó Chủ tịch Tổng Liên đoàn lao động (LĐLĐ) Việt Nam, điều quan trọng trong thương lượng lương tối thiểu vùng là phải căn cứ vào mức sống tối thiểu.

Tuy nhiên hiện vẫn chưa có cơ quan chính thức công bố mức sống tối thiểu.

"Hiện nay cách xác định mức sống tối thiểu chủ yếu dựa vào tính toán của tổ kỹ thuật của Hội đồng tiền lương Quốc gia. Nhưng cách tính này chỉ mang tính chất tương đối và tham khảo. Ngay cả các bên cũng không sử dụng ngay các tính toán của tổ kỹ thuật; quan điểm về tiếp cận số liệu thông tin cũng khác nhau…" - ông Ngọ Duy Hiểu cho biết.

Theo ông Lê Đình Quảng, Phó trưởng Ban Quan hệ Lao động - Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, Phiên họp đàm phán lần 1 tháng 6 cho thấy khoảng cách 5 % trong đề xuất tăng lương tối thiểu của các bên.

"Tổng Liên đoàn Lao động đề xuất ba phương án trong đó mức tăng cao nhất là 8,18% thì Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), đại diện cho giới chủ - chỉ đề xuất mức tăng 3%, bộ phận kỹ thuật của Hội đồng tiền lương quốc gia đề xuất tăng 5,2%" - ông Lê Đình Quảng cho biết.

Lương tối thiểu bao giờ đáp ứng đủ mức sống tối thiểu? - 1

Ông Lê Đình Quảng, Phó trưởng Ban Quan hệ Lao động - Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam

Phân tích kỹ hơn về mức đề xuất của Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, ông Lê Đình Quảng cho hay, mức đề xuất này dựa trên tình hình phát triển kinh tế xã hội. Tới nay, chỉ số GDP tăng khoảng 7%, năng suất lao động cũng tăng xấp xỉ 6%. Đây là 2 chỉ số vĩ mô có ảnh hưởng tích cực tới việc điều chỉnh tăng lương tối thiểu vùng cho năm 2020.

Trong khi đó, tình hình xuất khẩu khẩu với tỷ lệ đơn hàng ngày càng tăng, đặc biệt ở các ngành sử dụng đông lao động. Điều này cho thấy khả năng chi trả của doanh nghiệp ổn định.

Ông Lê Đình Quảng cũng cho rằng, với triển vọng phát triển của Việt Nam trong thời gian tới nhờ các hiệp định CPTPP và EVFTA, tăng lương tối thiểu đủ sống là yếu tố tăng khả năng cạnh tranh cho doanh nghiệp với các đối tác nước ngoài. Cho nên, mức đề xuất 3% là chưa phù hợp.

Trước những phân tích đó, Tổng LĐLĐ đã đưa ra 3 Đề xuất mức tăng lương tối thiểu vùng năm 2020. Phương án 1 là tăng 8,1% tương ứng từ 180-380 nghìn đồng. Phương án 2 là tăng 7,6% tương ứng từ 160-330 nghìn đồng. Phương án 3 tăng 6,51% tương ứng với 150-300 nghìn đồng.

Bà Văn Thị Thu Hà - đại diện nhóm nghiên cứu “Tiền lương không đủ sống và hệ lụy” cho rằng, hiện nay mức lương của công nhân lao động còn thấp, đặc biệt lương của lao động ngành dệt may.

Trong nghiên cứu của mình, bà Thu Hà cũng chỉ ra rằng: “Đồng lương của người lao động không đủ sống kéo theo nhiều vấn đề bủa vây: tiền thuê nhà chưa trả hoặc trả một nửa, nợ một nửa. Ngay cả khi bị ốm họ cũng không dám nghỉ ngơi, họ cố gắng chi tiêu ở mức dè xẻn, tối thiểu. Họ không có tiền dư để phòng khi gia đình gặp khủng hoảng hoặc trong trường hợp khẩn cấp, không mấy khi đi chơi hoặc chi tiêu cho các hoạt động vui chơi giải trí. Họ thậm chí ít về thăm gia đình hoặc về quê thăm người thân vì các chi phí liên quan đến tàu xe, đi lại…”.

Lương tối thiểu bao giờ đáp ứng đủ mức sống tối thiểu? - 2

Tiến sĩ Đỗ Quỳnh Chi – Trung tâm nghiên cứu Quan hệ lao động

Lương tối thiểu bao giờ đáp ứng đủ mức sống tối thiểu? - 3

Biểu đồ cho thấy lương tối thiểu thực tế tăng chậm hơn năng suất trong khu vực phi nông nghiệp. Theo đó, màu xanh đậm chỉ năng suất lao động tăng nhanh trong khi mức lương tối thiểu (xanh nhạt) tăng chậm một nửa so với năng suất lao động. Màu xám chỉ mức tăng lương tối thiểu tính theo tỷ giá USD thì gần như là không tăng.

Theo tiến sĩ Đỗ Quỳnh Chi - Trung tâm nghiên cứu Quan hệ lao động, chuyên gia độc lập về lao động tiền lương - cho rằng, ở các quốc gia phát triển, nhiều quốc gia như Anh, Mỹ đã chuyển mức lương tối thiểu thành lương đủ sống, chỉ riêng Việt Nam giờ vẫn loay hoay với cách tính lương tối thiểu, đủ mức sống tối thiểu.

“Xu hướng là lương tối thiểu phải tăng nhanh hơn cả năng suất lao động của các quốc gia. Trong khi đó tại Việt Nam, nói tăng lương nhưng thực tế không tăng, thậm chí còn giảm. Nếu duy trì mức sống tối thiểu để tồn tại thì lâu dần vô hình chung điều này sẽ nhân rộng đói nghèo và khoảng cách thu nhập giữa các nhóm trong xã hội” - bà Chi nói.  

Tiến sĩ Quỳnh Chi cũng chỉ ra rằng, lương tối thiểu thực tế tăng chậm hơn năng suất trong khu vực phi nông nghiệp, khi mà năng suất lao động tăng cao thì mức lương tối thiểu tính theo trị giá Việt Nam đồng mới tăng được ½ thì khi tính theo trị giá USD, mức tăng lương gần như là ngang bằng, theo nghiên cứu ở giai đoạn từ năm 2000-2015.

Đánh giá về mục tiêu lương tối thiểu phải đáp ứng được nhu cầu sống tối thiểu, ông Nguyễn Thành Đô, Trưởng ban Chính sách pháp luật (Liên đoàn Lao động TP. HCM) cho rằng, theo khảo sát được công bố thì lương tối thiểu đã đáp ứng được 95% nhu cầu sống tối thiểu, nghĩa là việc đáp ứng hoàn toàn nhu cầu sống tối thiểu chỉ còn một tỉ lệ rất nhỏ.

Tuy nhiên, qua khảo sát thực tế tại các khu công nghiệp, khu chế xuất thì đời sống của người lao động rất khó khăn. Người lao động buộc phải làm thêm để đủ trang trải đời sống.

Nghị quyết 27 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII về cải cách chính sách tiền lương đã đặt mục tiêu, đến năm 2020 mức lương tối thiểu phải bảo đảm mức sống tối thiểu của người lao động và gia đình họ. Cho nên, việc tính toán mức sống tối thiểu cần phải thay đổi để đảm bảo quyền lợi của người lao động.

Khuyến nghị về việc điều chỉnh lương tối thiểu vùng, TS Nguyễn Quỳnh Chi (Trung tâm Nghiên cứu quan hệ lao động) cho rằng, cần phân biệt rõ mức sống tối thiểu để tồn tại và mức sống tối thiểu cơ bản đủ sống khi các bên thảo luận về tiền lương tối thiểu.

Mức sống tối thiểu để tồn tại về lâu dài sẽ làm nhân rộng đói nghèo, tăng khoảng cách giữa các thu nhập giữa các nhóm xã hội. Công đoàn nên khuyến khích việc thương lượng tập thể dựa trên mức sống tối thiểu cơ bản đủ sống ở cấp ngành và doanh nghiệp.

Ngọc Hân

MỚI NHẤT
Quảng Ngãi: Doanh nghiệp cần khoảng 17.000 lao động qua đào tạo
Quảng Ngãi: Doanh nghiệp cần khoảng 17.000 lao động qua đào tạo

(Dân trí) - Năm 2019, nhu cầu tuyển dụng của các doanh nghiệp tại Quảng Ngãi vào khoảng 17.000 lao động. Để bù đắp thiếu hụt, nhiều doanh nghiệp đã “săn đón” học viên ngay sau khi tốt nghiệp. Dẫu vậy, yêu cầu hàng đầu là người lao động có tác phong công nghiệp và sớm thích ứng với công việc.

Thứ sáu, 12/07/2019 - 04:39

Bộ trưởng Đào Ngọc Dung: “Không để gia đình chính sách, người có công thuộc hộ nghèo"
Bộ trưởng Đào Ngọc Dung: “Không để gia đình chính sách, người có công thuộc hộ nghèo"

(Dân trí) - Ngày 12/7, làm việc với lãnh đạo tỉnh Quảng Trị, Bộ trưởng Bộ LĐ-TB&XH Đào Ngọc Dung đề nghị các cơ quan liên quan xem xét, giải quyết dứt điểm những tồn tại trong thực hiện chế độ cho các đối tượng chính sách, tiến tới không để gia đình chính sách và người có công nào thuộc diện hộ nghèo…

Thứ sáu, 12/07/2019 - 02:28

Muôn kiểu… trừ tiền thu nhập của công nhân
Muôn kiểu… trừ tiền thu nhập của công nhân

Theo báo cáo Tiền lương không đủ sống và hệ lụy (nghiên cứu một số DN may xuất khẩu ở Việt Nam) của tổ chức Oxfam, hiện nay, công nhân trong ngành may xuất khẩu đang bị khấu trừ thu nhập ở rất nhiều khoản nếu họ vi phạm.

Thứ sáu, 12/07/2019 - 07:36

Nghề quản lý có thu nhập bình quân đạt 10,2 triệu đồng/tháng
Nghề quản lý có thu nhập bình quân đạt 10,2 triệu đồng/tháng

(Dân trí) - Xét về ngành nghề, mức thu nhập bình quân tháng cao nhất thuộc về ngành dịch vụ với 7,11 triệu đồng/tháng và thấp nhất là ngành nông lâm thuỷ sản đạt 4,28 triệu đồng. Về công việc, thu nhập bình quân tháng từ công việc chính cao nhất là của nghề quản lý với 10,2 triệu đồng.

Thứ sáu, 12/07/2019 - 07:31

Chủ tịch Cà Mau: Kiện doanh nghiệp nợ bảo hiểm xã hội ra toà là hợp lý
Chủ tịch Cà Mau: Kiện doanh nghiệp nợ bảo hiểm xã hội ra toà là hợp lý

(Dân trí) - Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau nêu quan điểm, nếu doanh nghiệp nào không thực hiện trách nhiệm của mình theo quy định về việc đóng bảo hiểm cho người lao động thì đề nghị phải kiện ra tòa để xử lý.

Thứ sáu, 12/07/2019 - 06:04

Trả lương qua ví điện tử có được trừ khi tính thuế?
Trả lương qua ví điện tử có được trừ khi tính thuế?

Trường hợp công ty thanh toán lương cho người lao động qua ví điện tử thì công ty được tính vào chi phí được trừ khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp nếu các khoản chi phí này đáp ứng các quy định tại Điều 6, Thông tư số 78/2014/TT-BTC.

Thứ sáu, 12/07/2019 - 05:59

Trao hơn 1 tỷ đồng mua trang thiết bị Nhà đón tiếp Nghĩa trang Quốc gia Trường Sơn
Trao hơn 1 tỷ đồng mua trang thiết bị Nhà đón tiếp Nghĩa trang Quốc gia Trường Sơn

(Dân trí) - Chiều 11/7, đến thắp hương và tri ân các anh hùng, liệt sĩ tại Quảng Trị, thăm các gia đình chính sách trên địa bàn, Bộ trưởng Đào Ngọc Dung chia sẻ: "Đảng, Nhà nước, ngành LĐ-TB&XH và nhân dân cả nước luôn quan tâm và chăm lo chu đáo, tôn tạo khang trang nơi yên nghỉ của các liệt sĩ, chăm sóc tốt các gia đình chính sách, có công với cách mạng...".

Thứ năm, 11/07/2019 - 08:13

Nóng: Chính thức chốt đề xuất mức tăng lương tối thiểu vùng năm 2020!
Nóng: Chính thức chốt đề xuất mức tăng lương tối thiểu vùng năm 2020!

(Dân trí) - Chiều nay 11/7, Hội đồng Tiền lương quốc gia tiếp tục họp để bàn về mức tăng lương tối thiểu vùng năm 2020. Sau hơn 3 giờ làm việc, Hội đồng tiền lương quốc gia chốt đề xuất tăng lương tối thiểu vùng năm 2020 ở mức 5,5% so với năm 2019.

Thứ năm, 11/07/2019 - 05:10

Quá khứ cơ cực và bước ngoặt thay đổi cuộc đời bà Tân VLog
Quá khứ cơ cực và bước ngoặt thay đổi cuộc đời bà Tân VLog

Từ một người phụ nữ nông dân chân chất, bà Tân bất ngờ trở thành hiện tượng của mạng xã hội. Cuộc sống của người phụ nữ này cũng có nhiều thay đổi.

Thứ năm, 11/07/2019 - 09:21

Tiền lương và BHXH của người giúp việc gia đình tính ra sao?
Tiền lương và BHXH của người giúp việc gia đình tính ra sao?

(Dân trí) - “Cách tính tiền lương cho giúp việc gia đình như thế nào? Các hình thức trả lương? Việc khấu trừ tiền lương và thưởng ra sao? Đặc biệt, người sử dụng lao động có phải đóng bảo hiểm xã hội cho người giúp việc gia đình?...”

Thứ năm, 11/07/2019 - 09:01

Lương tối thiểu 2020: Các bên "bật mí" về đề xuất trước phiên đàm phán chiều 11/7
Lương tối thiểu 2020: Các bên "bật mí" về đề xuất trước phiên đàm phán chiều 11/7

(Dân trí) - Nhận định của nhiều chuyên gia, với các điều kiện hội tụ, phiên đàm phán lần 2 diễn ra vào chiều 11/7 tại Hà Nội rất có khả năng đem lại kết quả cuối cùng về mức đề xuất lương tối thiểu vùng 2020. Trước giờ đàm phán, PV Dân trí đã ghi lại ý kiến của các bên.

Thứ năm, 11/07/2019 - 08:10

Quy định về ghi mã số trên thẻ BHYT
Quy định về ghi mã số trên thẻ BHYT

Ông Nguyễn Thế Hùng (Vĩnh Phúc) là thương binh hạng 2/4, tỷ lệ thương tật 61%, có mã thẻ BHYT là HT2 268399007635. Ông Hùng đề nghị cơ quan có thẩm quyền hướng dẫn thủ tục được chuyển mã thẻ HT2 sang mã thẻ CK.

Thứ năm, 11/07/2019 - 07:35

ĐÁNG QUAN TÂM
Góc tối chết người sau ngành công nghiệp tỷ đô Anime của Nhật Bản
Góc tối chết người sau ngành công nghiệp tỷ đô Anime của Nhật Bản

Các loạt phim anime kinh điển thế giới như Thủy thủ mặt trăng, One Peace (Đảo hải tặc), Pokémon đã mang lại doanh thu hơn 19 tỉ đô la mỗi năm cho ngành công nghiệp này trong giai đoạn 2002-2017.

Thứ tư, 10/07/2019 - 07:01

Đừng hỏi vì sao bạn mãi không được tiến cử, tăng lương nếu có 6 đặc điểm này
Đừng hỏi vì sao bạn mãi không được tiến cử, tăng lương nếu có 6 đặc điểm này

Trong một thế giới lý tưởng, tiềm năng thăng tiến của chúng ta sẽ ít liên quan đến tính cách mà nó sẽ liên quan đến khả năng làm việc của bạn nhiều hơn.

Thứ tư, 10/07/2019 - 06:57

Thua lỗ triền miên, ngân hàng lớn nhất châu Âu sa thải 18.000 nhân viên
Thua lỗ triền miên, ngân hàng lớn nhất châu Âu sa thải 18.000 nhân viên

Deutsche Bank tuyên bố cắt giảm 18.000 nhân viên và tiết kiệm 7,4 tỷ Euro chi phí mỗi năm...

Thứ tư, 10/07/2019 - 06:51

Lương tối thiểu năm 2020 sẽ được chốt đề xuất tăng vào hôm 11/7?
Lương tối thiểu năm 2020 sẽ được chốt đề xuất tăng vào hôm 11/7?

(Dân trí) - “Tỷ lệ doanh nghiệp trả lương thực tế cao hơn mức lương tối thiểu năm 2019 đạt khá nhiều. Mức lương tối thiểu chỉ còn là “sàn” để hạn chế việc trả lương quá thấp cho người lao động. Vì vậy, tăng lương tối thiểu sẽ không ảnh hưởng nhiều tới nhóm doanh nghiệp đã trả lương cao hơn lương tối thiểu”.

Thứ tư, 10/07/2019 - 06:04

TP.HCM: Xe ôm, giúp việc được hỗ trợ 50% phí tham gia bảo hiểm y tế
TP.HCM: Xe ôm, giúp việc được hỗ trợ 50% phí tham gia bảo hiểm y tế

Từ năm 2019, nhiều lao động tự do thuộc 24 quận, huyện của TP.HCM đã được hỗ trợ phí bảo hiểm y tế (BHYT) khi gia nhập công đoàn.

Thứ ba, 09/07/2019 - 03:13

Bốn bài học thành công tỷ phú Warren Buffett gửi đến cổ đông Berkshire
Bốn bài học thành công tỷ phú Warren Buffett gửi đến cổ đông Berkshire

Tỷ phú Buffett đề cao các mối quan hệ kinh doanh hơn lợi nhuận...

Thứ ba, 09/07/2019 - 07:50

Nhanh tay, tinh mắt cầm đèn đi vạch đá săn cua đặc sản ở đảo An Bình
Nhanh tay, tinh mắt cầm đèn đi vạch đá săn cua đặc sản ở đảo An Bình

Dụng cụ chỉ cần đèn soi, một đoạn cây tre, gỗ to bằng ngón tay cái là có thể hành nghề. Tuy nhiên, để đi săn cua thì còn đòi hỏi người đi bắt phải tinh mắt và nhanh tay dùng que, tay chặn túm lấy trước khi con vật này lẩn trốn nhanh vào sâu phía trong kẻ đá.

Thứ ba, 09/07/2019 - 07:18

Nam giới 53 tuổi đã đủ điều kiện hưởng lương hưu?
Nam giới 53 tuổi đã đủ điều kiện hưởng lương hưu?

Bố của tôi tính đến năm 2016 là 53 tuổi, đóng BHXH được 35 năm, có nguyện vọng nghỉ hưu sớm vì lý do sức khỏe. Vậy, bố của tôi có được nghỉ hưởng chế độ hưu do suy giảm khả năng lao động 61% không?

Thứ ba, 09/07/2019 - 07:13

Cần nhiều tác phẩm hay viết về BHXH, BHYT
Cần nhiều tác phẩm hay viết về BHXH, BHYT

(Dân trí) - “Mỗi tác phẩm dự thi cần phản ánh hơi thở thực tiễn của ngành BHXH, tiếp tục nhân lên những giá trị nhân văn tốt đẹp của chính sách BHXH, BHYT…”

Thứ ba, 09/07/2019 - 07:08

Giải quyết tiền lương của 327 lao động ra sao khi chủ nhà máy người Ấn độ "mất hút"?
Giải quyết tiền lương của 327 lao động ra sao khi chủ nhà máy người Ấn độ "mất hút"?

(Dân trí) - Lãnh đạo tỉnh Bình Định cùng nhiều cơ quan chức năng liên quan đã nhiều lần họp giải quyết chế độ lương, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp. Thế nhưng, suốt 1 năm qua, quyền lợi của hàng trăm công nhân vẫn bị “treo” vì ...chủ nhà máy người Ấn Độ đã rời khỏi Việt Nam.

Thứ ba, 09/07/2019 - 06:46

Ban hành hướng dẫn điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH từ tháng 7/2019
Ban hành hướng dẫn điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH từ tháng 7/2019

(Dân trí) - Bộ LĐ-TB&XH vừa ban hành Thông tư 10/2019/TT-BLĐTBXH hướng dẫn điều chỉnh lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hàng tháng từ ngày 1/7. Theo đó, mức hưởng sẽ tăng thêm 7,19 % so với mức của tháng 6/2019.

Thứ hai, 08/07/2019 - 11:16

Mặt tối nơi công sở Nhật Bản: Làm 80 tiếng/tuần, bị ép nghỉ việc khi mang thai
Mặt tối nơi công sở Nhật Bản: Làm 80 tiếng/tuần, bị ép nghỉ việc khi mang thai

Những phụ nữ trẻ ngày nay ở Nhật Bản kỳ vọng rằng họ sẽ là thế hệ đầu tiên vừa có sự nghiệp vừa có gia đình riêng.

Thứ hai, 08/07/2019 - 10:53