Phó Thủ tướng: Tránh để “giáo viên dùng AI ra đề, học sinh dùng AI giải đề”

Chiều 28/5, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu chủ trì họp về công tác chuẩn bị kỳ thi tốt nghiệp trung học phổ thông (THPT) năm 2026 và công tác chuẩn bị năm học 2026-2027.

Theo báo cáo của Bộ Giáo dục và Đào tạo, công tác coi thi sẽ diễn ra vào các ngày 10, 11, 12/6. Trong đó, ngày 10/6 làm thủ tục dự thi; ngày 11/6 tổ chức thi môn Ngữ văn vào buổi sáng và Toán vào buổi chiều; ngày 12/6 tổ chức thi hai môn tự chọn.

Kỳ thi năm nay có hơn 1,2 triệu thí sinh đăng ký dự thi, tăng hơn 61.600 thí sinh so với năm trước.

Theo Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo Hoàng Minh Sơn, kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 được tổ chức tại 34 tỉnh/thành phố (sau sáp nhập), theo đó quy mô số lượng thí sinh trên một tỉnh tăng mạnh so với trước đây. Vì vậy, các Sở Giáo dục và Đào tạo cần chủ động xây dựng phương án, cách thức tổ chức và quản lý để bảo đảm vận hành tốt với quy mô tổ chức thi mở rộng so với các năm trước.

Bên cạnh đó, tình hình sử dụng công nghệ cao để gian lận thi cử diễn biến rất phức tạp. Những năm gần đây, Bộ Công an đã triệt phá nhiều đường dây mua bán thiết bị nghe siêu nhỏ gắn trong tai để thực hiện gian lận. Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2025 đã ghi nhận và phát hiện các trường hợp thí sinh sử dụng AI để gian lận trong thi cử.

Chỉ đạo nội dung này, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu lưu ý tuyệt đối không chủ quan trong công tác chuẩn bị và triển khai kỳ thi, nhất là trong bối cảnh sau sáp nhập, quy mô thí sinh ở một số địa phương tăng rất mạnh, địa bàn quản lý rộng hơn, đầu mối điều hành thay đổi.

Bộ Giáo dục và Đào tạo phải yêu cầu từng địa phương có kịch bản vận hành chi tiết về điểm thi, nhân sự, vận chuyển đề thi, bảo quản bài thi, giao thông, y tế, điện, nước, thông tin liên lạc và xử lý tình huống bất thường.

Coi phòng, chống gian lận bằng công nghệ cao và trí tuệ nhân tạo là rủi ro trọng yếu của kỳ thi năm nay, cũng là yêu cầu được Phó Thủ tướng đặt ra.

Ông giao Bộ Giáo dục và Đào tạo phối hợp Bộ Công an xây dựng phương án tập huấn chuyên đề về nhận diện thiết bị gian lận mới, kiểm soát vật dụng vào phòng thi. Bộ Công an chủ động giám sát không gian mạng, phát hiện, xử lý sớm đường dây mua bán thiết bị gian lận; xử lý để cảnh báo, phòng ngừa.

Về phần mềm, dữ liệu và công bố kết quả thi, lãnh đạo Chính phủ quán triệt “không để xảy ra nghẽn hệ thống, sai lệch dữ liệu, lộ lọt thông tin hoặc phát sinh khủng hoảng truyền thông”.

Liên quan công tác chuẩn bị năm học 2026-2027, Phó Thủ tướng quán triệt không để tình trạng vừa thiếu giáo viên, vừa chậm tuyển dụng.

Lãnh đạo Chính phủ giao Bộ Giáo dục chịu trách nhiệm toàn diện về sách giáo khoa, bao gồm chất lượng nội dung, tiến độ in ấn, phát hành, giá thành, học liệu số và phương án hỗ trợ học sinh khó khăn.

"Phải bảo đảm sách đến giáo viên, học sinh trước ngày 15/8 và không để thiếu sách, sốt giá, lãng phí, lợi ích nhóm hoặc phát sinh bức xúc xã hội", Phó Thủ tướng chỉ đạo.

Vấn đề cơ sở vật chất giáo dục cũng được ông quan tâm. Phó Thủ tướng nhấn mạnh muốn giải bài toán thiếu trường lớp ở đô thị lớn, không chỉ vấn đề về kinh phí, mà phải giải đồng thời bài toán đất đai, quy hoạch, tiêu chuẩn xây dựng và trách nhiệm của các dự án đô thị.

“Đây là điểm nghẽn thể chế, Bộ cần nghiên cứu để phối hợp xử lý ngay trong năm 2026", Phó Thủ tướng chỉ đạo.

Đặc biệt, liên quan chuyện ứng dụng AI trong giáo dục, Phó Thủ tướng Lê Tiến Châu khẳng định AI là xu thế tất yếu, cần được khai thác để đổi mới dạy học, hỗ trợ giáo viên, cá nhân hóa học tập.

“Tại Việt Nam, nhiều trường đại học đã coi AI là môn học bắt buộc. Tuy nhiên, nếu không quản lý tốt sẽ dẫn đến tình trạng giáo viên dùng AI ra đề, học sinh dùng AI giải đề, làm bài tập, thậm chí gian lận trong kiểm tra, thi cử”, Phó Thủ tướng lưu ý.

Ông giao Bộ Giáo dục khẩn trương hoàn thiện hướng dẫn, quy định ứng dụng AI trong giáo dục, từ phổ thông đến đại học; coi AI là công cụ hỗ trợ, không thay thế vai trò của thầy cô, không làm thay năng lực của người học.