Dấu ấn vị huấn luyện viên tài năng và tận tâm Phan Thanh Hùng

Lần cuối cùng giới bóng đá, giới truyền thông và người hâm mộ Việt Nam được nhìn thấy HLV Phan Thanh Hùng hoạt động bóng đá chuyên nghiệp là khoảng giữa mùa giải 2025/2026.

Tháng 2 năm nay, ông Hùng bất ngờ rời ghế Giám đốc kỹ thuật (GĐKT) đội bóng quê hương SHB Đà Nẵng vì lý do sức khỏe. Ông Hùng gần như “ở ẩn” sau khoảng thời gian đó, trước khi xuất hiện thông tin ông vướng cơn bạo bệnh ít tuần gần đây. Đến tối muộn 11/8, vị HLV đáng kính này vĩnh viễn ra đi ở tuổi 66.

Sự nghiệp đồ sộ

HLV Phan Thanh Hùng sinh năm 1960, tại Đà Nẵng. Sự nghiệp cầu thủ của ông cũng gắn với mảnh đất giàu truyền thống bóng đá này. Khi còn trẻ, ông Hùng đá bóng cho đội Quảng Nam Đà Nẵng (tiền thân của CLB SHB Đà Nẵng ngày nay).

Cùng với đội bóng xứ Quảng, ông Hùng vô địch toàn quốc năm 1992 (tiền thân của V-League ngày nay). Thời điểm đó, ông Phan Thanh Hùng là một trong những tiền đạo hàng đầu của bóng đá Việt Nam, nổi tiếng giỏi chơi bóng bổng.

Nổi tiếng trong màu áo CLB, dĩ nhiên ông Phan Thanh Hùng được chú ý và được gọi lên đội tuyển quốc gia năm 1993. Tuy nhiên, đấy là giai đoạn mà bóng đá Việt Nam khá yếu trên bình diện quốc tế.

Không ngạc nhiên khi ông Phan Thanh Hùng cùng một loạt tên tuổi lừng lẫy bóng đá nội cùng thời không có danh hiệu trong màu áo đội tuyển Việt Nam.

Giã từ nghiệp cầu thủ, ông Phan Thanh Hùng chuyển sang công tác huấn luyện bóng đá đỉnh cao từ năm 2007, và ông tỏa sáng rực rỡ trên con đường này. Sự nghiệp HLV của ông Hùng còn vinh quang hơn cả sự nghiệp cầu thủ.

Sau khoảng thời gian đầu dẫn dắt đội bóng quê hương SHB Đà Nẵng từ năm 2007-2009, HLV Phan Thanh Hùng ra Hà Nội, ngồi vào khu kỹ thuật của Hà Nội FC (ngày đó mang tên Hà Nội T&T).

Cùng với Hà Nội FC, HLV Phan Thanh Hùng giành hai ngôi vô địch V-League các năm 2010 và 2013, cùng một Siêu cúp Quốc gia năm 2010. Đây là những thành công đầu tiên, góp phần biến Hà Nội FC trở thành đội bóng giàu thành tích nhất Việt Nam ngày nay.

Sau đó, HLV Phan Thanh Hùng chuyển đến dẫn dắt CLB Than Quảng Ninh. Cùng với đội bóng vùng mỏ, HLV Phan Thanh Hùng giành Cúp quốc gia và Siêu cúp Quốc gia năm 2016.

Thời đó, Than Quảng Ninh không phải là đội bóng nhiều ngôi sao, nhưng họ có lối đá cực kỳ khó chịu. Chính ông Hùng là người nâng tầm những Nguyễn Hải Huy, Vũ Minh Tuấn, Nghiêm Xuân Tú, Mạc Hồng Quân, thủ môn Huỳnh Tuấn Linh từ những cầu thủ hạng khá, trở thành tập thể giỏi của bóng đá nội.

Từng có thời điểm CLB Than Quảng Ninh tiến sát đến ngôi vô địch V-League như năm 2019, họ chỉ hụt hơi ở ít vòng đấu cuối, trước Hà Nội FC khi đó mạnh hơn hẳn, đồng đều hơn hẳn.

Người sẵn sàng gánh trách nhiệm ở các đội tuyển

Xen giữa những năm làm việc ở các CLB, HLV Phan Thanh Hùng còn có những giai đoạn gây ấn tượng ở cấp độ đội tuyển quốc gia.

Lần đầu tiên là vào năm 2010, tại Asiad 16 ở Quảng Châu (Trung Quốc). Thời điểm đó, HLV Henrique Calisto (người Bồ Đào Nha) đang bận rộn với đội tuyển quốc gia, nên vị HLV người Bồ Đào Nha giao cho HLV Phan Thanh Hùng tạm quyền dẫn dắt đội tuyển U23 Việt Nam dự Á vận hội.

Năm đó, không nhiều người hy vọng vào việc đội tuyển U23 Việt Nam có thể làm nên chuyện tại Asiad. Đội bóng do HLV Phan Thanh Hùng dẫn dắt nằm ở bảng B, cùng các đội Iran, Bahrain và Turkmenistan.

Trong số này, Iran là đối thủ quá tầm với bóng đá Việt Nam. Trong khi đó, ở thời điểm năm 2010, Bahrain vẫn là đội mạnh so với chúng ta, còn Turkmenistan là ẩn số.

Ấy vậy mà ngay trận đầu tiên, U23 Việt Nam bất ngờ giành chiến thắng 3-1 trước Bahrain, tạo tiền đề để HLV Phan Thanh Hùng và các học trò vào vòng 1/8, với tư cách một trong 4 đội xếp thứ ba có thành tích tốt nhất vòng bảng (ở hai trận còn lại tại vòng bảng, đội tuyển U23 Việt Nam thua Turkmenistan 2-6 và thua sát nút Iran 0-1).

Đấy là lần đầu tiên trong lịch sử, bóng đá Việt Nam vượt qua được vòng bảng một kỳ Á vận hội. Đấy cũng là giải đấu mà U23 Việt Nam trình làng một loạt tài năng trẻ đáng chú ý, như Anh Đức, Trọng Hoàng, Đinh Thanh Trung.

Về sau này, Anh Đức và Thanh Trung giành Quả bóng vàng Việt Nam, đồng thời Anh Đức cùng với Trọng Hoàng là thành viên của đội tuyển Việt Nam vô địch ASEAN Cup 2018.

Năm 2012, HLV Phan Thanh Hùng dẫn dắt đội tuyển Việt Nam tham dự ASEAN Cup. Đấy là khoảng thời gian bóng đá Việt Nam trong cơn khủng hoảng. Đội tuyển quốc gia mất phương hướng, do HLV từng được kỳ vọng là Falko Goetz (người Đức) bị sa thải vì thất bại tại SEA Games 26 năm 2011 ở Indonesia.

Rất ít người dám nhận trách nhiệm dẫn dắt đội tuyển Việt Nam năm đó, và HLV Phan Thanh Hùng đứng ra nhận trách nhiệm khó khăn này.

Đội tuyển Việt Nam khởi đầu không tệ tại giải vô địch bóng đá Đông Nam Á năm 2012 bằng trận hòa 1-1 với Myanmar. Nhưng sau đó, những trận thua 0-1 trước Philippines và 1-3 trước chủ nhà Thái Lan, đã khiến đội bóng do HLV Phan Thanh Hùng dẫn dắt không thể vượt qua vòng bảng.

Ông Hùng chịu sức ép phải từ chức sau khi đội tuyển về nước. Tuy nhiên, những người gây sức ép buộc ông Hùng phải ra đi năm đó cũng bị chỉ trích, vì phần đông giới chuyên môn khi đó đánh giá HLV Phan Thanh Hùng vẫn là HLV rất giỏi.

Ông ấy cần thêm thời gian để tái thiết một đội bóng rệu rã về mặt tinh thần, yếu kém về mặt lực lượng, chứ không phải trở thành “bức bình phong” để gánh chịu áp lực dư luận thay cho người khác.

Sau này, HLV Phan Thanh Hùng được Liên đoàn Bóng đá Việt Nam (VFF), ở các nhiệm kỳ tiếp theo, mời vào Hội đồng HLV bóng đá quốc gia, nhằm kịp thời có những ý kiến tư vấn về mặt chuyên môn, để giúp bóng đá Việt Nam tốt hơn.

Ngày 9/8 vừa rồi, VFF đã trao kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp bóng đá Việt Nam” cho HLV Phan Thanh Hùng, ghi nhận những đóng góp to lớn của vị này cho sự phát triển của bóng đá Việt Nam trong nhiều thập kỷ liên tiếp đã qua.

Giờ thì HLV Phan Thanh Hùng vĩnh viễn đi xa, nhưng những di sản, những hồi ức về ông sẽ sống mãi. Những thế hệ cầu thủ được ông đào tạo, vun đắp từ cấp CLB (SHB Đà Nẵng, Hà Nội FC, Than Quảng Ninh) cho đến cấp độ các đội tuyển quốc gia chính là minh chứng sống động nhất, về những gì mà vị HLV đáng kính này đã làm được cho làng túc cầu nước nhà!