Vì sao căng thẳng Mỹ-Trung chưa hồi kết?

Khi đàm phán thương mại Trung-Mỹ đang đi vào hồi kết, những tiết lộ mới nhất đã dấy lên những lo ngại căng thẳng giữa hai cường quốc Đông-Tây sẽ khó hạ nhiệt.
>>Mất dần kiên nhẫn, ông Trump dọa tăng thuế với 200 tỷ USD hàng Trung Quốc
>>Trung Quốc cân nhắc hủy đàm phán sau khi ông Trump đánh tiếng tăng thuế

Vì sao căng thẳng Mỹ-Trung chưa hồi kết? - 1

Chưa có dấu hiệu cho thấy căng thẳng giữa chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump (trái) với chính quyền Chủ tịch Tập Cận Bình sẽ xuống thang. Ảnh: AP

Trong một báo cáo công bố ngày 2-5, Bộ Quốc phòng Mỹ cảnh báo về các hoạt động ngày càng sâu rộng của Trung Quốc (TQ) ở khu vực Bắc Cực có thể mở đường cho sự hiện diện quân sự gia tăng. Ngày 3-5, tờ South China Morning Post tiết lộ thông tin các tàu chiến của Mỹ đã thực hiện 92 chuyến quá cảnh qua eo biển Đài Loan chỉ trong hơn một thập niên qua.

Hôm qua (6-5), tàu khu trục USS Preble và USS Chung Hoon của Mỹ tiến vào khu vực 12 hải lý quanh đá Ga Ven và Gạc Ma do TQ chiếm trái phép thuộc quần đảo Trường Sa (thuộc chủ quyền của Việt Nam) trong chiến dịch tuần tra tự do hàng hải trên biển Đông. Đây là hoạt động mới nhất của hải quân Mỹ nhằm thách thức yêu sách chủ quyền phi lý và nỗ lực hạn chế tự do hàng hải ở biển Đông của TQ.

Khi đàm phán thương mại giữa hai cường quốc vẫn đang gặp vài bế tắc, các báo cáo mới nhất này một lần nữa khẳng định những căng thẳng Mỹ-Trung sẽ khó giảm nhiệt trong thời gian tới.

Đài Loan: Vấn đề nhạy cảm quan trọng nhất

Washington vẫn tiếp tục là nhà cung cấp vũ khí chính và lên tiếng bảo vệ vùng lãnh thổ ở Đông Á này, theo báo South China Morning Post. Theo các số liệu từ Hạm đội Thái Bình Dương Mỹ, số lần quá cảnh của tàu chiến Mỹ qua eo biển Đài Loan tăng dần dưới thời cựu tổng thống Mỹ Barack Obama và đạt 12 chuyến trong năm 2016. Tuy nhiên, Mỹ không thông báo chính thức về những lần quá cảnh ngày càng tăng trong những năm đó. TQ dường như cũng không phản ứng công khai.

Ông Nate Christensen, đại diện của Hạm đội Thái Bình Dương Mỹ, cho biết việc quá cảnh của tàu Mỹ là một phần trong cam kết của Washington đối với việc xây dựng “vùng Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương tự do và cởi mở”. Theo ông Christensen, các hoạt động của Mỹ vẫn tuân theo luật pháp quốc tế và không quân, hải quân Mỹ sẽ hoạt động ở bất cứ nơi nào luật pháp cho phép.

Trong 20 năm qua, quân đội TQ đã bày tỏ sự phản đối trong hai sự kiện chính vào năm 1996 và 2007. Một cuộc đối đầu tên lửa xảy ra và được biết như khủng hoảng eo biển Đài Loan. Bắc Kinh cấm tàu chiến Mỹ cập cảng Hong Kong trong vòng một năm. Mới đây, Bắc Kinh đã bày tỏ sự lo ngại về vấn đề quá cảnh tàu Mỹ ở điểm nóng địa chính trị này. Đồng thời, chính quyền Chủ tịch TQ Tập Cận Bình mô tả Đài Loan là vấn đề nhạy cảm quan trọng nhất trong quan hệ Mỹ-Trung.

Theo ông Collin Koh, nghiên cứu viên tại Viện Nghiên cứu chiến lược và quốc phòng tại Singapore, Bắc Kinh sẽ phải đáp trả mạnh mẽ, dù là bằng hành động hay phát ngôn, khi những báo cáo eo biển Đài Loan nói trên được công bố rộng rãi. Eo biển Đài Loan từ lâu được xem là một điểm nóng địa chính trị, đặc biệt khi tình hình giữa TQ và Đài Loan vẫn rất căng thẳng.

Chuyên gia về quan hệ Trung-Mỹ tại ĐH Hong Kong Richard W. Hu còn cho rằng quyết định của Washington trong việc thông báo khi họ quá cảnh sẽ quan trọng hơn thông tin về tần suất quá cảnh. Ông W. Hu cũng khẳng định hiểu được mục đích của những lần quá cảnh và tần suất có thể khái quát tình hình ở khu vực nhạy cảm này.

Trong một buổi họp báo đầu năm nay, lãnh đạo Đài Loan cảnh cáo TQ “phải tôn trọng và sử dụng các biện pháp hòa bình, bình đẳng để giải quyết các khác biệt” giữa hai bờ eo biển Đài Loan. Đáp lại, Chủ tịch TQ Tập Cận Bình phát biểu mang tính hòa giải, kêu gọi Đài Loan “thống nhất hòa bình” với TQ.

Washington đối mặt nhiều thách thức từ Bắc Kinh

Trong báo cáo được công bố ngày 2-5, Lầu Năm Góc cho biết dù là một quốc gia không thuộc Bắc Cực nhưng TQ ngày càng hoạt động mạnh ở khu vực cực Bắc và trở thành thành viên quan sát của Hội đồng Bắc Cực vào năm 2013. Điều đó đã gây lo ngại từ các quốc gia Bắc Cực về các mục tiêu chiến lược dài hạn của Bắc Kinh, bao gồm cả việc triển khai quân sự.

Đôi khi việc quá cảnh của tàu chiến Mỹ là một tín hiệu nhằm gửi đến TQ. Khi tần suất quá cảnh đã tăng lên quá rõ ràng, nó có thể sẽ tạo áp lực lên chính quyền Bắc Kinh. Tuy nhiên, việc hoạt động hải quân của Washington sẽ không thực sự thay đổi quan điểm của Bắc Kinh về vấn đề Đài Loan hay bất cứ vấn đề khác.

WU XINBOGiám đốc Trung tâm Nghiên cứu Mỹ tại
ĐH Fudan ở Thượng Hải, TQ

Hãng tin AP cũng đưa tin ngày 3-5, tàu sân bay đầu tiên được chế tạo trong nước của TQ có khả năng đi vào hoạt động trong năm nay. Điều này đánh dấu một bước tiến mới của Bắc Kinh trong việc khẳng định ảnh hưởng của mình vượt qua ngoài bờ biển, theo Lầu Năm Góc.

Báo cáo mới này được đưa ra trong bối cảnh Washington đang tập trung đối phó với những thách thức từ Bắc Kinh không những trong sức mạnh hải quân mà còn về khả năng không gian và công nghệ tên lửa. Năm 2018, Lầu Năm Góc tuyên bố cạnh tranh chiến lược với TQ và Nga là ưu tiên hàng đầu của họ, chuyển từ việc chống lại các nhóm khủng bố và các cuộc nổi dậy sau sự kiện ngày 11-9-2001.

Theo báo cáo nộp lên Quốc hội Mỹ ngày 2-5, TQ sẽ tập trung xây dựng một đất nước hùng mạnh và thịnh vượng với lực lượng quân đội “đẳng cấp” để đảm bảo vị thế của mình như một cường quốc ở khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương.

Về phía TQ, Bắc Kinh khẳng định tàu sân bay là cần thiết để bảo vệ đường biển và các tuyến thương mại. Hơn nữa, truyền thông quốc gia TQ còn đưa tin chính phủ nước này đang lên kế hoạch để chế tạo một tàu sân bay chạy bằng năng lượng hạt nhân có khả năng di chuyển trên biển trong thời gian dài.

Tàu sân bay duy nhất trong hạm đội hải quân hiện tại của TQ là tàu Liêu Ninh. Tiền thân của tàu Liêu Ninh là tuần dương mẫu hạm Varyag được Liên Xô khởi công đóng từ năm 1985. Sau khi Liên Xô sụp đổ, nó thuộc sở hữu của Ukraine. Hải quân Mỹ có 11 tàu sân bay, nhiều nhất trong số các quốc gia.

Bế tắc trong đàm phán thương mại Mỹ-Trung

Các cuộc đàm phán thương mại giữa Mỹ và TQ đang bước vào giai đoạn cuối nhưng có thể hai bên sẽ không đạt được thỏa thuận liên quan đến việc chống lại các cuộc tấn công mạng và các khoản trợ cấp của Bắc Kinh, theo tờ New York Times. Nhật báo South China Morning Post còn đưa tin Mỹ vừa quyết định đánh thuế lên tới 460% vào sợi dệt của TQ vì các khoản trợ cấp không công bằng của chính phủ. 

Theo Hà Minh Thu

Pháp luật TP.HCM

MỚI NHẤT
Hành khách cố lấy hành lý trên máy bay Nga có thể bị khởi tố hình sự
Hành khách cố lấy hành lý trên máy bay Nga có thể bị khởi tố hình sự

(Dân trí) - Những người cố tình lấy hành lý khi thoát hiểm trên máy bay gặp nạn của hãng Aeroflot (Nga) có thể phải đối diện với nguy cơ bị truy tố hình sự nếu hành động của họ được xác định là làm ảnh hưởng tới việc di tản của người khác.

Thứ tư, 08/05/2019 - 02:21

Video cơ phó liều mình cứu cơ trưởng trên máy bay Nga bốc cháy
Video cơ phó liều mình cứu cơ trưởng trên máy bay Nga bốc cháy

(Dân trí) - Cơ phó trên máy bay Sukhoi Superjet của Nga đã bất chấp nguy hiểm quay trở lại cứu cơ trưởng khi máy bay đang bốc cháy ngùn ngụt trong thảm kịch khiến 41 người thiệt mạng.

Thứ tư, 08/05/2019 - 11:02

Lý giải chuyện cá voi trắng nghi là "gián điệp của Nga" lạc sang Na Uy
Lý giải chuyện cá voi trắng nghi là "gián điệp của Nga" lạc sang Na Uy

(Dân trí) - Một chú cá voi trắng được ngư dân Na Uy tìm thấy hồi cuối tháng trước làm dấy lên đồn đoán nó được huấn luyện làm “tình báo” cho quân đội Nga. Tuy nhiên, truyền thông Na Uy mới đây đã đưa ra một lý giải khác.

Thứ tư, 08/05/2019 - 10:41

Hành khách lên tiếng về những người lấy hành lý khi thoát hiểm máy bay Nga
Hành khách lên tiếng về những người lấy hành lý khi thoát hiểm máy bay Nga

(Dân trí) - Mikhail Savchenko, hành khách có mặt trên chuyến bay gặp nạn của hãng Aeroflot (Nga) và đã quay được cảnh các hành khách khác xách theo hành lý khi thoát hiểm, đã lên tiếng trên mạng xã hội Facebook.

Thứ tư, 08/05/2019 - 10:40

Hạ viện Mỹ thông qua dự luật ủng hộ Đài Loan
Hạ viện Mỹ thông qua dự luật ủng hộ Đài Loan

Hạ viện Mỹ hôm 7-5 đã thông qua dự luật ủng hộ Đài Loan giữa lúc cuộc đàm phán thương mại Mỹ - Trung đang trở nên căng thẳng.

Thứ tư, 08/05/2019 - 10:14

Nghi vấn sai lầm của phi công khiến máy bay Nga cháy rụi, 41 người thiệt mạng
Nghi vấn sai lầm của phi công khiến máy bay Nga cháy rụi, 41 người thiệt mạng

(Dân trí) - Các nhà điều tra Nga đang xem xét đến giả thuyết thảm kịch cháy máy bay Sukhoi Superjet-100 của hãng hàng không Aeroflot ngày 5/5 khiến hàng chục người thiệt mạng là do một loạt sai lầm của tổ lái.

Thứ tư, 08/05/2019 - 09:20

Mỹ bỏ trừng phạt tướng quay lưng với Tổng thống Maduro để “làm gương” cho quân đội Venezuela
Mỹ bỏ trừng phạt tướng quay lưng với Tổng thống Maduro để “làm gương” cho quân đội Venezuela

(Dân trí) - Việc Mỹ dỡ bỏ trừng phạt cho một cựu tướng Venezuela, người đã quay lưng với Tổng thống Nicolas Maduro, được cho là nhằm lôi kéo lực lượng quân sự đứng về phe đối lập.

Thứ tư, 08/05/2019 - 08:48

Iran có dấu hiệu “động binh”, Ngoại trưởng Mỹ tức tốc tới Iraq
Iran có dấu hiệu “động binh”, Ngoại trưởng Mỹ tức tốc tới Iraq

(Dân trí) - Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo đã thực hiện chuyến thăm bất ngờ tới Iraq, trong bối cảnh Iran dường như đã di chuyển các tên lửa đạn đạo tầm ngắn lên các tàu ở Vùng Vịnh.

Thứ tư, 08/05/2019 - 08:04

Mỹ thử nghiệm thành công siêu đạn pháo dẫn đường
Mỹ thử nghiệm thành công siêu đạn pháo dẫn đường

(Dân trí) - Hải quân Mỹ đã thử thành công siêu đạn pháo dẫn đường Excalibur N5, vũ khí được coi là sẽ gia tăng đáng kể sức mạnh tác chiến của lực lượng này trong tương lai.

Thứ tư, 08/05/2019 - 07:45

Hành khách kể khoảnh khắc kinh hoàng thoát thân khỏi máy bay Nga cháy ngùn ngụt
Hành khách kể khoảnh khắc kinh hoàng thoát thân khỏi máy bay Nga cháy ngùn ngụt

(Dân trí) - Trong chốc lát, máy bay Sukhoi Superjet 100 của hãng hàng không Aeroflot (Nga) biến thành “bẫy tử thần”, cơ hội sống sót của các hành khách chỉ được tính bằng giây, một hành khách trên chuyến bay gặp nạn của Aeroflot hôm 5/5 cho biết.

Thứ tư, 08/05/2019 - 06:42

Công chúa Thụy Điển thăm Văn Miếu, ca ngợi tình hữu nghị lâu bền với Việt Nam
Công chúa Thụy Điển thăm Văn Miếu, ca ngợi tình hữu nghị lâu bền với Việt Nam

(Dân trí) - Công chúa Thụy Điển Victoria Ingrid Alice Desiree cùng phu quân đã tới thăm Văn Miếu Quốc Tử Giám và tìm hiểu những nét đẹp trong văn hóa truyền thống của dân tộc Việt Nam.

Thứ ba, 07/05/2019 - 11:27

Dàn vũ khí uy lực của Nga luyện tập trước lễ duyệt binh Ngày Chiến thắng
Dàn vũ khí uy lực của Nga luyện tập trước lễ duyệt binh Ngày Chiến thắng

(Dân trí) - Trước thềm lễ duyệt binh chào mừng Ngày Chiến thắng (9/5), không khí luyện tập của quân đội Nga trở nên sôi nổi. Năm nay, Moscow sẽ trình diễn hàng loạt khí tài “khủng”, phô diễn sức mạnh quân sự của Nga.

Thứ ba, 07/05/2019 - 09:22

ĐÁNG QUAN TÂM
Vityaz S-350 - “Mảnh ghép hoàn hảo” của lưới lửa phòng không Nga
Vityaz S-350 - “Mảnh ghép hoàn hảo” của lưới lửa phòng không Nga

Hệ thống phòng không thế hệ mới S-350 Vityaz (С-350 «Витязь») là sự bổ sung hoàn hảo cho hệ thống phòng không quốc gia thống nhất của Nga.

Thứ ba, 07/05/2019 - 09:03

Khoảnh khắc hai tiếp viên hàng không bất lực nhìn máy bay Nga cháy ngùn ngụt
Khoảnh khắc hai tiếp viên hàng không bất lực nhìn máy bay Nga cháy ngùn ngụt

(Dân trí) - Một trang tin Nga đã đăng tải đoạn video ghi lại khoảnh khắc hai nữ tiếp viên Nga bất lực nhìn chiếc máy bay của hãng Aeroflot bốc cháy ngùn ngụt sau khi nó lao thẳng xuống đường băng. Sau đó, 41 người mắc kẹt trên máy bay đã thiệt mạng.

Thứ ba, 07/05/2019 - 08:56

Ảnh vệ tinh hé lộ tàu sân bay lớn nhất của Trung Quốc
Ảnh vệ tinh hé lộ tàu sân bay lớn nhất của Trung Quốc

(Dân trí) - Hình ảnh vệ tinh mới được công bố cho thấy Trung Quốc dường như đang tiến hành xây dựng tàu sân bay thứ 3 và cũng là tàu có kích thước lớn nhất của nước này.

Thứ ba, 07/05/2019 - 04:37

Công chúa kế vị Thụy Điển lạc quan về tiềm năng hợp tác với Việt Nam
Công chúa kế vị Thụy Điển lạc quan về tiềm năng hợp tác với Việt Nam

(Dân trí) - Công chúa kế vị Victoria của Hoàng gia Thụy Điển bày tỏ sự lạc quan vào tiềm năng hợp tác giữa Việt Nam và Thụy Điển, đồng thời tin tưởng về tương lai của mối quan hệ lâu dài, bền vững giữa hai nước.

Thứ ba, 07/05/2019 - 04:07

Bí ẩn nguyên nhân khiến máy bay Nga gặp nạn
Bí ẩn nguyên nhân khiến máy bay Nga gặp nạn

(Dân trí) - Nguyên nhân khiến máy bay Sukhoi Superjet 100 của hãng hàng không Nga Aeroflot hạ cánh khẩn cấp và bốc cháy ngùn ngụt khiến 41 người thiệt mạng hôm 5/5 vẫn đang được các nhà điều tra làm rõ sau khi phi công nói rằng máy bay bị sét đánh.

Thứ ba, 07/05/2019 - 03:47

Brunei hoãn luật tử hình người quan hệ đồng giới bằng ném đá
Brunei hoãn luật tử hình người quan hệ đồng giới bằng ném đá

(Dân trí) - Brunei đã tuyên bố hoãn thi hành hình phạt tử hình bằng ném đá đối với người có quan hệ tình dục đồng giới và ngoại tình.

Thứ ba, 07/05/2019 - 03:34

Thủ tướng Australia bị ném trứng tại một sự kiện tranh cử
Thủ tướng Australia bị ném trứng tại một sự kiện tranh cử

(Dân trí) - Thủ tướng Australia Scott Morrison đã bị một người phụ nữ trẻ ném trứng khi đang trò chuyện với cử tri tại một địa điểm vận động tranh cử ở New South Wales ngày 6/5.

Thứ ba, 07/05/2019 - 02:06

Tình báo Trung Quốc bị nghi dùng công nghệ do thám của Mỹ tấn công mạng đồng minh Washington
Tình báo Trung Quốc bị nghi dùng công nghệ do thám của Mỹ tấn công mạng đồng minh Washington

(Dân trí) - Một công ty hàng đầu của Mỹ về an ninh mạng đã tìm thấy bằng chứng cho thấy tình báo Trung Quốc có thể đã sử dụng công nghệ của cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (NSA) để tấn công các đồng minh của Washington và các công ty tư nhân tại Mỹ, châu Âu và châu Á.

Thứ ba, 07/05/2019 - 01:59

Công chúa Thụy Điển thưởng thức bún bò Nam Bộ tại quán ăn bình dân
Công chúa Thụy Điển thưởng thức bún bò Nam Bộ tại quán ăn bình dân

(Dân trí) - Công chúa kế vị Thụy Điển Victoria cùng phu quân và Đại sứ Thụy Điển tại Việt Nam đã cùng thưởng thức bữa trưa tại một quán bún bò Nam Bộ trong chuyến thăm chính thức tới Việt Nam.

Thứ ba, 07/05/2019 - 01:52

Cuộc đua trang bị robot sát thương giữa một số nước trên thế giới
Cuộc đua trang bị robot sát thương giữa một số nước trên thế giới

Nhiều nước đang chạy đua phát triển robot sát thương cho quân đội nước mình. Đã có một số e ngại về việc robot phạm sai lầm và gây hậu quả thảm khốc.

Thứ ba, 07/05/2019 - 11:09

Hành khách sống sót trên máy bay Nga gặp nạn bị chỉ trích vì chặn đường thoát hiểm
Hành khách sống sót trên máy bay Nga gặp nạn bị chỉ trích vì chặn đường thoát hiểm

(Dân trí) - Một hành khách sống sót trên chiếc máy bay Nga gặp nạn của hãng Aeroflot đã bị chỉ trích dữ dội vì mải lấy hành lý nên có thể đã chặn đường thoát hiểm của những người khác trong giây phút “ngàn cân treo sợi tóc”.

Thứ ba, 07/05/2019 - 10:27

Nga phản pháo cáo buộc vụ Triều Tiên thử tên lửa liên quan đến thượng đỉnh Putin - Kim
Nga phản pháo cáo buộc vụ Triều Tiên thử tên lửa liên quan đến thượng đỉnh Putin - Kim

(Dân trí) - Điện Kremlin đã lên tiếng bác bỏ cáo buộc của Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cho rằng, vụ thử vũ khí chiến thuật cuối tuần trước của Triều Tiên có liên quan đến kết quả hội nghị thượng đỉnh đầu tiên giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và Chủ tịch Triều Tiên Kim Jong-un hồi cuối tháng 4.

Thứ ba, 07/05/2019 - 10:11