Quan hệ Việt- Mỹ tiến nhanh, Việt Nam có lợi ích gì?

“Sự thúc đẩy quan hệ với Mỹ đã giúp đẩy nhanh quá trình hội nhập của Việt Nam vào thế giới, giúp cho nền kinh tế Việt Nam phát triển, và giúp cho mối quan hệ giữa Việt Nam với các tổ chức quốc tế, trung tâm kinh tế - tài chính thế giới, trở nên khăng khít hơn”.
>>Đại sứ Hoa Kỳ: “Tương lai mối quan hệ Việt - Mỹ là vô hạn”
>>Nguyên Tổng thống Bill Clinton: Hoa Kỳ ủng hộ Việt Nam trên nhiều lĩnh vực

LTS: Nhân kỷ niệm 20 năm bình thường hóa quan hệ Việt - Mỹ, Tuần Việt Nam có bài phỏng vấn nguyên thứ trưởng ngoại giao Lê Công Phụng, người từng làm Đại sứ Việt Nam tại Mỹ (2007-2011).

Quan hệ Việt- Mỹ tiến nhanh, Việt Nam có lợi ích gì?
(Từ trái sang): Thượng nghị sĩ John Kerry, cựu Tổng thống Bill Clinton và Đại sứ Lê Công Phụng trong một cuộc tiếp xúc tại Mỹ. (Ảnh: Thế giới và Việt Nam)

Quan hệ phát triển vượt hình dung

Việt Nam và Hoa Kỳ chuẩn bị kỷ niệm 20 năm bình thường hóa quan hệ ngoại giao. Quan hệ về mọi mặt giữa hai nước đã phát triển như thế nào để từ hai cựu thù trở thành hai đối tác toàn diện (năm 2013)?

Quan hệ Việt – Mỹ là mối quan hệ rất đặc biệt, chuyển từ quan hệ thù địch trở thành mối quan hệ hợp tác và đối tác toàn diện.

Nhân dịp kỷ niệm 20 năm, các đại sứ Mỹ tại Việt Nam và các đại sứ Việt Nam tại Mỹ, hồi đầu năm, đã có dịp ngồi lại với nhau để chia sẻ những nhìn nhận. Chúng tôi thống nhất quan điểm là 20 năm trước, hai bên đều không có ý nghĩ là quan hệ sẽ phát triển đến mức như hôm nay. Phía Việt Nam cũng cho rằng quan hệ Việt – Mỹ là một mối quan hệ song phương phát triển nhanh nhất trong hoạt động đối ngoại của Việt Nam.

Về mặt kinh tế không phải bàn cãi nhiều. Từ khi Hiệp định Thương mại song phương có hiệu lực (cuối 2001), Mỹ luôn là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam.

Về đầu tư nước ngoài, người ta vẫn nói Mỹ đứng thứ ba, hay thứ tư, trong những nền kinh tế nước ngoài đầu tư vào Việt Nam. Nhưng xét cho cùng, nhiều công ty đầu tư vào đây nếu không phải từ Mỹ, thì cũng là do Mỹ đầu tư vào nước thứ ba trước khi đầu tư vào Việt Nam. Nên tôi có thể nói Mỹ là nước hàng đầu trong lĩnh vực đầu tư vào Việt Nam.

Về văn hóa, giáo dục, Việt Nam đã đẩy giao lưu trong hai lĩnh vực này lên rất mạnh mẽ. Lúc tôi sang làm đại sứ ở Mỹ, Việt Nam mới có 6 ngàn sinh viên đang học tập ở nước này, nhưng đến nay, sau 8 năm con số đó đã lên tới mức 16 -17 ngàn.

Anh định hỏi lý do tại sao ư? Đó là bởi người Việt Nam muốn học hỏi những kiến thức và văn hóa trong hệ thống giáo dục của Mỹ. Bây giờ, nhiều người có điều kiện đều đưa con cái sang Mỹ học, và về cơ bản các cháu sau khi tốt nghiệp ở Mỹ về làm việc tốt, chuyên nghiệp trong ý thức nghề nghiệp và cách thức làm việc.

Về an ninh chính trị, hai bên đã đạt được một bước tiến lớn. Hai nước đã đạt tới mức là đối tác hợp tác toàn diện. Nhưng đó chỉ là cái tên gọi thôi, còn điều cốt lõi là hai nước đã từ mối quan hệ đối địch mà trở thành đối tác toàn diện, hợp tác ngày càng có hiệu quả.

Về hợp tác quốc phòng giữa Việt Nam và Mỹ, mối quan hệ này phát triển tương đối thuận, nhưng không nhanh. Về phía Mỹ, họ muốn đẩy mạnh hơn nữa, chẳng hạn như họ sẵn sàng mời sĩ quan quân đội Việt Nam sang đào tạo, chi tiền cho mình đào tạo. Mình hoan nghênh ý tưởng của họ, nhưng lúc đầu chỉ đưa được một số sỹ quan quân y sang thôi.

Tại sao vậy? Là vì Việt Nam không ở trong cái thế muốn làm gì thì làm, vẫn phải cảnh giác, với Mỹ một phần và các nước khác một phần, để Việt Nam khỏi bị rơi vào thế kẹt. Trong chuyện này Việt Nam vẫn phải tính lợi đến đâu và bất lợi đến đâu.

Tóm lại, trong 20 năm vừa rồi, chúng ta đã giải quyết được căn bản những khác biệt giữa Mỹ và Việt Nam, và hai nước đang hiểu nhau rất nhiều, sâu sắc, đa dạng và trên cơ sở chia sẻ lợi ích. Hai bên cũng xác định được cái gì còn khác biệt, thì định hình và khoanh lại vào để từng bước xử lý. Đặc biệt trong 20 năm qua, giữa Mỹ và Việt Nam không hình thành các khác biệt thêm, và đó là điểm được chúng tôi đánh giá cao.

Đối thoại để xử lý khác biệt

Ông vừa nói đến việc hai bên định hình, “khoanh vùng” những gì còn khác biệt để xử lý. Vậy đó là những khác biệt gì, thưa ông?

Từ khi hai nước bình thường hóa quan hệ, những khác biệt lớn lắm, đó là sự thù địch giữa hai nước. Vì vậy hệ lụy của cuộc chiến tranh khốc liệt, cũng như sự đối đầu, tồn tại cả ở Mỹ và Việt Nam. Cả hai bên đều ý thức được rằng hệ lụy của chiến tranh đang ngăn cản hai nước xích lại gần gũi hơn, và hai bên cần có nhiều cố gắng để giảm nhẹ nó đi.

Khác biệt thứ hai là sự khác nhau về chế độ: một bên từng là đế quốc, một bên là cộng sản, rất khó hòa hợp nhau. Thế nhưng đến bây giờ đã hòa hợp được. Điều đó đã chỉ cho chúng ta, và cả thế giới, thấy một điều việc hợp tác và liên kết với nhau, trên cơ sở cùng có lợi, không nhất thiết cần đặt trên cơ sở là phải tương đồng về thể chế chính trị.

Khác biệt thứ ba là về cơ bản Mỹ muốn xóa chế độ cộng sản. Tuy nhiên, đến giờ nhiều giới của Mỹ cho rằng thà làm với anh cộng sản cầm quyền nhưng có chế độ ổn định và có thể hợp tác tốt với Mỹ, còn hơn là làm với anh đa đảng mà nội bộ chính trị xã hội không ốn định.

Nói tóm lại xu hướng chủ đạo ở Mỹ là tiếp tục hợp tác với người cộng sản ở Việt Nam theo hướng có lợi cho lợi ích chung của Mỹ. Những khác biệt nói trên được cả Việt Nam và Mỹ ý thức rằng không nên phát triển lên, phải thông qua đối thoại để xử lý dần dần, và quan trọng nhất sự hiểu biết lẫn nhau ngày càng lớn.

 
Quan hệ Việt- Mỹ tiến nhanh, Việt Nam có lợi ích gì?
Quan hệ Việt – Mỹ là mối quan hệ rất đặc biệt, chuyển từ quan hệ thù địch trở thành mối quan hệ hợp tác và đối tác toàn diện. (Ảnh minh họa)
 
Sự hòa hợp giữa Việt Nam và Mỹ đã mang lại những lợi ích gì cho Việt Nam?

Trong hoạch định chính sách chúng tôi đã từng nói với nhau rằng với Mỹ mình còn hòa hợp được, vậy tại sao mình là không đạt được sự hòa hợp với những nước khác, và đặc biệt giữa người Việt với nhau?

Trên thực tế, việc quan hệ Việt – Mỹ tiến nhanh như vậy đã giúp chúng ta xử lý và củng cố quan hệ với các đồng minh của Mỹ, nhất là trong ASEAN, và quan hệ với cộng đồng người Việt tại Mỹ trở nên dễ dàng hơn nhiều.

Sự thúc đẩy quan hệ với Mỹ đã giúp đẩy nhanh quá trình hội nhập của Việt Nam vào thế giới, giúp cho nền kinh tế Việt Nam phát triển, và giúp cho mối quan hệ giữa Việt Nam với các tổ chức quốc tế, trung tâm kinh tế - tài chính thế giới, trở nên khăng khít hơn.

Việt Nam và Mỹ đang hướng tới quan hệ đối tác chiến lược. Hiện còn những gì còn ngăn cản mối quan hệ này?

Mỹ rất muốn có quan hệ đối tác chiến lược với Việt Nam. Chúng ta, vì nhiều lý do, đang tính toán mối quan hệ này.

Nhưng, theo tôi, đối tác hợp tác toàn diện giữa Việt Nam và Mỹ chỉ là cái tên thôi, chứ về mặt nội hàm thì không khác với đối tác chiến lược lắm.

Trong quan hệ đối tác toàn diện với Mỹ, Việt Nam phải chú ý là chỉ hợp tác chứ không liên minh. Bởi liên minh là vấn đề phức tạp, trở thành đồng minh của Mỹ thì Việt Nam sẽ rơi vào thế khó xử trong quan hệ với những nước khác, chẳng hạn như với Nga. Hay trong các nước ASEAN có những nước thích Mỹ, nhưng cũng có những nước không. Mà xu hướng trên thế giới hiện nay là tập hợp lực lượng trên cơ sở lợi ích quốc gia.

(Còn tiếp)

Theo Huỳnh Phan
Vietnamnet
MỚI NHẤT
Động đất 6,5 độ richter tại Tân Cương, ít nhất 6 người thiệt mạng
Động đất 6,5 độ richter tại Tân Cương, ít nhất 6 người thiệt mạng

(Dân trí) - Ít nhất 6 người chết, hơn 50 người bị thương và 3.000 ngôi nhà sụp đổ trong trận động đất mạnh 6,5 độ richter xảy ra ở khu tự trị Tân Cương, miền tây Trung Quốc rạng sáng 3/7, theo Cơ quan khảo sát địa chất Mỹ (USGS).

Thứ sáu, 03/07/2015 - 02:03

Trung Quốc: Sếp phó kinh tế tỉnh Tứ Xuyên bị "song khai"
Trung Quốc: Sếp phó kinh tế tỉnh Tứ Xuyên bị "song khai"

(Dân trí) - Ông Đường Hạo, cựu Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Thông tin hóa tỉnh Tứ Xuyên ngày 3/7 đã bị "song khai" - cách chức và khai trừ khỏi đảng, do bị cho là liên quan tới tham nhũng.

Thứ sáu, 03/07/2015 - 12:02

Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ thăm 3 nước Đông Bắc Á và Việt Nam
Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ thăm 3 nước Đông Bắc Á và Việt Nam

(Dân trí) - Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ phụ trách vấn đề tuân thủ, thanh sát và kiểm soát vũ khí Frank Rose sẽ đến thăm Trung Quốc, Hàn Quốc, Việt Nam và Nhật Bản trong chuyến công du kéo dài 12 ngày từ 5/7, Washington hôm nay thông báo .

Thứ sáu, 03/07/2015 - 11:45

Chiến lược quân sự quốc gia năm 2015 của Mỹ
Chiến lược quân sự quốc gia năm 2015 của Mỹ

Ngày 1-7, Lầu Năm Góc đã công bố Chiến lược quân sự quốc gia năm 2015, định hướng các biện pháp và cách thức quân đội nước này sẽ áp dụng để bảo vệ và thúc đẩy các lợi ích quốc gia và an ninh của Mỹ.

Thứ sáu, 03/07/2015 - 11:00

Đội bay nhào lộn Nga làm mãn nhãn khán giả
Đội bay nhào lộn Nga làm mãn nhãn khán giả

Ba đội bay nổi tiếng của Nga gồm Swifts, Russ và Knights đã trình diễn các màn nhào lộn làm mãn nhãn đám đông người xem tại Triển lãm quốc phòng hàng hải quốc tế ở St. Petersburg hôm 2/7.

Thứ sáu, 03/07/2015 - 10:10

Hàn Quốc: Nổ nhà máy hóa chất, 5 người thiệt mạng
Hàn Quốc: Nổ nhà máy hóa chất, 5 người thiệt mạng

(Dân trí) - Vụ nổ xảy ra sáng 3/7 tại một nhà máy hóa chất ở thành phố Ulsan, làm 5 người thiệt mạng và một người khác mất tích, công ty Hanwha Chemical Co. Ltd cho biết.

Thứ sáu, 03/07/2015 - 10:08

Bình Nhưỡng để ngỏ khả năng gia nhập Ngân hàng AIIB
Bình Nhưỡng để ngỏ khả năng gia nhập Ngân hàng AIIB

(Dân trí) - Giám đốc một cơ quan nghiên cứu cấp cao của Triều Tiên ngày 2/7 đề cập tới khả năng quốc gia Đông Bắc Á này tham gia vào Ngân hàng Phát triển Cơ sở hạ tầng châu Á (AIIB).

Thứ sáu, 03/07/2015 - 10:00

[Infographics] Mỹ và Cuba tuyên bố nối lại quan hệ ngoại giao
[Infographics] Mỹ và Cuba tuyên bố nối lại quan hệ ngoại giao

Tiến trình bình thường hóa quan hệ giữa Mỹ và Cuba sẽ đón nhập một bước tiến dài trong ngày 1/7 khi hai bên chính thức công bố thời điểm mở lại các đại sứ quán sau hơn nửa thế kỷ đối địch.

Thứ sáu, 03/07/2015 - 09:33

Nga khởi động dự án tàu sân bay “hiện đại nhất thế giới”
Nga khởi động dự án tàu sân bay “hiện đại nhất thế giới”

(Dân trí) - Giới chức Nga thông báo khởi động dự án hàng không mẫu hạm "vượt trội về kỹ thuật" so với bất kỳ tàu sân bay nào trên thế giới, giúp Mátxcơva đối phó với nhiều thách thức và đe dọa mới đang nổi lên trên phạm vi toàn cầu.

Thứ sáu, 03/07/2015 - 09:03

Mỹ tiêu diệt thủ lĩnh IS "đáng giá" 3 triệu USD
Mỹ tiêu diệt thủ lĩnh IS "đáng giá" 3 triệu USD

(Dân trí) - Thêm một thủ lĩnh cấp cao của tổ chức Nhà nước Hồi giáo tự xưng (IS) bị tiêu diệt trong một đợt không kích của Mỹ và đồng minh tại Syria. Tổn thất này được cho là góp phần cản bước IS tại các khu vực biên giới Syria - Iraq.

Thứ sáu, 03/07/2015 - 08:40

National Interest trấn an Nga không cần lo ngại NATO đông tiến
National Interest trấn an Nga không cần lo ngại NATO đông tiến

(Dân trí) - Chiến lược "đông tiến" của NATO là một nguy cơ trực tiếp thách thức nước Nga. Tuy nhiên, mới đây trang National Interest cho rằng an ninh Nga dường như được bảo đảm hơn nhờ chính sự tồn tại và "chính sách bành trướng" của NATO (?)

Thứ sáu, 03/07/2015 - 07:05

Pakistan: Sập cầu, tàu hỏa rơi xuống kênh, ít nhất 12 người chết
Pakistan: Sập cầu, tàu hỏa rơi xuống kênh, ít nhất 12 người chết

(Dân trí) - Một cây cầu ở đông Pakistan chiều 2/7 bất ngờ bị sập khiến một đoàn tàu bị rơi xuống kênh, làm ít nhất 12 người thiệt mạng và hàng trăm người bị thương.

Thứ sáu, 03/07/2015 - 06:39

ĐÁNG QUAN TÂM
“Quỷ dữ Ramadi”
“Quỷ dữ Ramadi”

Có ba điều người ta cần phải biết về Chris Kyle, một tay súng bắn tỉa thuộc lực lượng SEAL của Hải quân Mỹ: Một người đàn ông vì gia đình, một tay súng bắn đâu trúng đấy và một cái chết bi kịch.

Thứ năm, 02/07/2015 - 11:00

Những vũ khí lạ lùng ít người biết
Những vũ khí lạ lùng ít người biết

Trong lịch sử, có rất nhiều ví dụ về sự sáng tạo không thể tin được của con người và lĩnh vực thiết kế vũ khí cũng không ngoại lệ. Dưới đây là một số loại vũ khí lạ lùng nhưng có thật mà rất ít người biết.

Thứ năm, 02/07/2015 - 10:00

"Bùng nổ" bình luận lời chúc sinh nhật ấn tượng của Thủ tướng Ấn Độ
"Bùng nổ" bình luận lời chúc sinh nhật ấn tượng của Thủ tướng Ấn Độ

(Dân trí) - Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi hôm nay (2/7) đã gửi lời chúc mừng sinh nhật người đồng cấp Trung Quốc Lý Khắc Cường và cho đăng lại tấm hình hai nhà lãnh đạo này chụp selfie ("tự sướng") hồi tháng 5 vừa qua.

Thứ năm, 02/07/2015 - 09:00

Lầu Năm Góc "mổ xẻ" thách thức từ Trung Quốc
Lầu Năm Góc "mổ xẻ" thách thức từ Trung Quốc

(Dân trí) - Báo cáo Chiến lược Quân sự Quốc gia năm 2015 được công bố ngày 1/7 của Bộ Quốc phòng Mỹ cho biết quân đội nước này vẫn cần can dự trên toàn thế giới trước những quốc gia đối thủ và các yếu tố phi quốc gia...

Thứ năm, 02/07/2015 - 08:00

Xứ "sương mù" nắng nóng kỷ lục
Xứ "sương mù" nắng nóng kỷ lục

Với nhiệt độ cao 36 độ C, ngày 1/7 trở thành ngày nóng nhất trong tháng 7 cũng như nóng kỷ lục tại Vương quốc Anh trong vòng 12 năm qua.

Thứ năm, 02/07/2015 - 07:05

Vì sao Hy Lạp quyết trưng cầu dân ý về cứu trợ?
Vì sao Hy Lạp quyết trưng cầu dân ý về cứu trợ?

Các ngân hàng kẹt tiền của Hy Lạp sẽ tiếp tục đóng cửa cho đến sau cuộc trưng cầu dân ý ngày 5/7, về các điều kiện cứu trợ mà những chủ nợ đặt ra với nước này.

Thứ năm, 02/07/2015 - 07:00

Mỹ: Tàu chở hóa chất trật đường ray gây cháy lớn, 5.000 dân sơ tán
Mỹ: Tàu chở hóa chất trật đường ray gây cháy lớn, 5.000 dân sơ tán

(Dân trí) - Một đoàn tàu chở hóa chất độc hại rạng sáng hôm nay (2/7) đã bị trật bánh tại bang Tennesee (Mỹ) gây cháy lớn, buộc chính quyền phải sơ tán 5.000 người dân ở gần đó.

Thứ năm, 02/07/2015 - 06:05

Phi công máy bay Đài Loan rơi tắt nhầm động cơ
Phi công máy bay Đài Loan rơi tắt nhầm động cơ

Trong báo cáo mới nhất của Hội đồng an toàn hàng không Đài Loan (ASC) ngày 2/7, phi công lái chiếc ATR của hãng hàng không TransAsia đã phạm sai lầm tắt đi động cơ đang hoạt động duy nhất của máy bay chỉ vài giây trước khi máy bay này rơi vào ngày 4/2, khiến 43 người thiệt mạng.

Thứ năm, 02/07/2015 - 06:03

Cựu Thủ tướng Hàn Quốc Lee Wan-koo bị kết tội nhận hối lộ
Cựu Thủ tướng Hàn Quốc Lee Wan-koo bị kết tội nhận hối lộ

Các công tố viên Hàn Quốc cho biết cựu Thủ tướng nước này Lee Wan-koo và đương kim Tỉnh trưởng tỉnh Nam Gyeongsang Hong Joon-pyo đã bị kết tội nhận hối lộ từ cựu Chủ tịch Tập đoàn xây dựng Keangnam Enterprises Sung Wan-jong.

Thứ năm, 02/07/2015 - 06:01

Báo Philippines: Hai cuộc bầu cử ám ảnh "giấc mộng Trung Hoa”
Báo Philippines: Hai cuộc bầu cử ám ảnh "giấc mộng Trung Hoa”

(Dân trí) - Trong năm 2016, Mỹ và Đài Loan sẽ bước vào bầu cử quan trọng với hai nữ ứng viên sáng giá nhất là bà Hillary Clinton và bà Thái Anh Văn. Tờ Philstar nhận định Trung Quốc sẽ phải đối mặt với nhiều thách thức mới nếu hai "bông hồng thép" này lên nắm quyền.

Thứ năm, 02/07/2015 - 06:00

Máy bay chở khách "tơi tả" vì mưa đá
Máy bay chở khách "tơi tả" vì mưa đá

Chiếc máy bay của hãng Delta Airlines hành trình từ Detroit (Mỹ) tới Seoul (Hàn Quốc) đã gặp phải một trận mưa đá lớn khiến phần mũi, thân và cánh bị thủng, vỡ.

Thứ năm, 02/07/2015 - 05:40

Chìm phà tại Philippines, ít nhất 36 người chết
Chìm phà tại Philippines, ít nhất 36 người chết

(Dân trí) - Một chiếc phà chở 189 người tại miền Trung Philippines sáng 2/7 đã bị đắm, khiến ít nhất 36 người thiệt mạng và 26 người còn mất tích giới chức địa phương cho biết.

Thứ năm, 02/07/2015 - 05:15