Vì sao siêu âm tuyến giáp phổ biến nhưng chưa được khuyến cáo đại trà?

Trong những năm gần đây, việc siêu âm tuyến giáp ngày càng phổ biến khi người dân quan tâm nhiều hơn đến khám sức khỏe định kỳ.

Tuy nhiên, xung quanh vấn đề có nên siêu âm tuyến giáp định kỳ trên diện rộng hay không vẫn tồn tại nhiều ý kiến khác nhau, ngay cả trong giới chuyên môn.

Theo Thạc sĩ, Bác sĩ nội trú Nguyễn Xuân Quang, Trưởng khoa Tai Mũi Họng và Phẫu thuật đầu cổ Bệnh viện Đa khoa Hồng Ngọc - Phúc Trường Minh, một số quan điểm cho rằng ung thư tuyến giáp thường tiến triển chậm và có tiên lượng tốt, do đó việc tầm soát rộng rãi là chưa thật sự cần thiết. Đây cũng là một trong những vấn đề còn gây tranh cãi trong y học hiện nay.

“Các hướng dẫn mới nhất trên thế giới, bao gồm khuyến cáo của Hiệp hội Tuyến giáp Hoa Kỳ, châu Âu và Ý, đều thống nhất rằng không cần thiết phải siêu âm tuyến giáp sàng lọc trên diện rộng cho cộng đồng. Ở góc độ y tế công cộng, việc tầm soát ung thư tuyến giáp cho những đối tượng không có yếu tố nguy cơ được cho là chưa mang lại hiệu quả rõ rệt”, bác sĩ Quang cho biết.

Lý do đầu tiên là việc tầm soát diện rộng tiêu tốn rất nhiều nguồn lực, trong khi ung thư tuyến giáp nhìn chung không phải là loại ung thư nguy hiểm ở giai đoạn sớm. Nguồn lực này có thể được ưu tiên cho việc tầm soát các bệnh ung thư khác có tỷ lệ tử vong cao hơn. 

Thứ hai, khi siêu âm đại trà, bác sĩ sẽ phát hiện rất nhiều nhân tuyến giáp nhỏ. Thực tế, có 60-70% dân số, thậm chí cao hơn, có ít nhất một nhân giáp, trong đó phần lớn không cần can thiệp điều trị.

Theo bác sĩ Quang, việc phát hiện quá nhiều nhân giáp có thể dẫn đến nguy cơ điều trị quá mức. Người bệnh dễ rơi vào tình trạng chọc hút tế bào không cần thiết hoặc phẫu thuật sớm, gây ra những hệ quả không mong muốn trong khi lợi ích mang lại không tương xứng. 

Do đó, các hướng dẫn quốc tế khuyến cáo chỉ nên tầm soát ung thư tuyến giáp ở những người có yếu tố nguy cơ hoặc có triệu chứng lâm sàng như cổ to bất thường, nuốt nghẹn, nuốt vướng hoặc khàn tiếng.

Tuy nhiên, ở góc độ cá nhân, bác sĩ Quang cho rằng việc siêu âm tuyến giáp định kỳ vẫn có giá trị nhất định. Ông chia sẻ rằng dù phần lớn ung thư tuyến giáp có tiên lượng tốt, vẫn tồn tại những thể bệnh nguy hiểm hơn. 

Ngoài mục tiêu điều trị khỏi bệnh, y học hiện đại còn hướng tới bảo tồn chức năng tuyến giáp và đảm bảo yếu tố thẩm mỹ cho người bệnh, điều chỉ có thể đạt được khi bệnh được phát hiện sớm.