Chủ nhật 10/03/2019 - 06:11

Sức khỏe Việt Nam: Kinh nghiệm từ “Bữa ăn học đường Nhật Bản”

Dân trí Nhân ngày Thầy thuốc Việt Nam, 27/2, năm nay, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã chính thức phát động chương trình Sức khỏe Việt Nam. Nếu thực hiện tốt, chương trình quan trọng này ngoài chăm sóc, bảo vệ sức khỏe, còn giúp nâng cao tầm vóc, trí tuệ người Việt chúng ta…

Tổng quan về sức khỏe

Hiện nay, có nhiều định nghĩa về sức khỏe, nhưng định nghĩa của Tổ chức Y tế Thế giới, WHO thường được dùng nhất: “Sức khỏe là trạng thái thoải mái toàn diện về thể chất, tinh thần và xã hội, chứ không đơn thuần là không có bệnh hay thương tật”.

Để bảo vệ sức khỏe thể chất, ngành y tế trên toàn thế giới đều nhấn mạnh đến việc quan tâm, lưu ý đến hai chế độ: ăn uống và vận động. Và khi thân thể khỏe mạnh tinh thần sẽ vui tươi, sáng tạo, “tinh thần minh mẫn trong thân thể tráng kiện”.

Bệnh không lây nhiễm, thấp lùn: hai vấn đề y tế lớn

Theo Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến, dù đã phát triển tốt mạng lưới y tế, chương trình chăm sóc sức khỏe ban đầu, phòng chống dịch bệnh, và bảo hiểm y tế đã đạt 87,7%... Tuy nhiên, chúng ta vẫn còn nhiều thách thức, áp lực: tốc độ già hóa của xã hội, sự gia tăng các bệnh không lây nhiễm như: béo phì, đái tháo đường, tim mạch, tăng huyết áp,bệnh phổi tắc nghẽn mãn tính, ung thư …

DT 335 SỨC KHỎE VIỆT NAM 3.JPG

 

Tầm vóc là vấn đề nan giải. Theo công bố của Viện Dinh dưỡng, chiều cao của dân Việt chúng ta hiện nay còn rất thấp, hơn một thế hệ, 25 năm, người Việt Nam chỉ tăng thêm gần 3 cm. So với các nước châu Á lân cận, như Nhật Bản, Singapore, Thái Lan, tầm vóc thanh niên nước ta đều thấp hơn từ 6 đến 10 phân. Dù khá nhiều năm trước, vấn đề dinh dưỡng và chiều cao đã được nhiều giới trách nhiệm quan tâm, lo lắng và đầu tư.

Chương trình Sức khỏe Việt Nam

Nhận thức được những vấn đề y tế này, ngày 2/9/2018, Chương trình Sức khỏe Việt Nam này đã được Thủ tướng chính phủ Nguyễn Xuân Phúc phê duyệt, nhằm thực hiện Nghị quyết số 20-NQ/TW về tăng cường công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình hình mới.

Sáng 27/2/2019, nhân kỷ niệm 64 năm Ngày Thầy thuốc Việt Nam, tại trụ sở Bộ Y tế, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đã tham dự và phát động kêu gọi toàn dân thực hiện Chương trình Sức khỏe Việt Nam.

Chương trình khuyến cáo: Muốn giữ gìn, nâng cao sức khỏe, phát triển tầm vóc thì phải đồng thời thực hiện tốt cả ba yêu cầu cốt lõi là Vệ sinh phòng bệnh; Ăn uống điều độ, dinh dưỡng bảo đảm; và Rèn luyện thể lực thường xuyên. Cụ thể hơn, Bộ Y tế đề ra các nhiệm vụ và giải pháp tập trung để thực hiện 28 chỉ tiêu của 11 lĩnh vực sức khỏe ưu tiên gồm: dinh dưỡng hợp lý; vận động thể lực; chăm sóc sức khỏe trẻ em, học sinh; phòng chống tác hại của thuốc lá, rượu bia; vệ sinh môi trường; an toàn thực phẩm; phát hiện sớm và quản lý bệnh không lây nhiễm; chăm sóc, quản lý sức khỏe người dân; sức khỏe người cao tuổi; sức khỏe người lao động.

Bữa ăn trưa học đường Nhật Bản

Các nghiên cứu Nhật Bản cho thấy các yếu tố ảnh hưởng đến chiều cao của con người gồm: chế độ dinh dưỡng chiếm đến 32%, vận động thể dục thể thao chiếm 20%, môi trường tâm lý và xã hội chiếm 16% và yếu tố chủng tộc di truyền chiếm 23%. Như vậy, có đến hơn 3/4 (77%) của những yếu tố ảnh hưởng lên chiều cao là các yếu tố “có thể cải tạo được” (modifiable factors).

DT 335 SỨC KHỎE VIỆT NAM 4.jpg

 

Do đó, Minh Trị thiên hoàng đã đưa ra một quốc sách để cải tạo chiều cao thanh niên Nhật Bản là chương trình “Bữa ăn trưa học đường”: món ăn buổi trưa tại trường được người ta chăm chút, chọn lựa cẩn thận, theo những tài liệu, hướng dẫn khoa học chính thống.

Ngày nay, bữa trưa trường học Nhật Bản đã đa dạng, phong phú hơn nhiều: cân bằng dinh dưỡng và thay đổi nhiều món ăn nhằm đảm bảo sự phát triển của trẻ trong độ tuổi đi học. Sự tiện lợi, chi phí hợp lý, phục vụ chu đáo đã bữa trưa trường học Nhật Bản được xem là hình mẫu thế giới.

Thay lời kết

Sinh thời Chủ tịch Hồ Chí Minh nhắc nhở: “Giữ gìn dân chủ, xây dựng nước nhà, gây đời sống mới, việc gì cũng cần có sức khỏe mới làm thành công. Mỗi một người dân yếu ớt tức là cả nước yếu ớt, mỗi một người dân mạnh khỏe, tức là cả nước mạnh khỏe. Dân cường thì nước thịnh”.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới, trung tâm của sức khỏe là trạng thái thoải mái thể chất, với hai chế độ có thể cải tạo được (modifiable regime) là dinh dưỡng (ăn uống) và vận động (thể dục). Hiện nay, trong các “kiềng ba chân” hướng dẫn phòng ngừa và điều trị các bệnh không lây nhiễm (non-communicable disease, NCD) như béo phì, mỡ máu, tăng huyết áp, đái tháo đường, chế độ ăn uống và chế độ vận động thường được ưu tiên hướng dẫn trước chế độ thuốc men.

PGS.TS Lê Bạch Mai, Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng quốc gia nhận định: “Với chế độ dinh dưỡng như hiện nay, chiều cao tăng 1 - 1,5cm trong một thập kỷ, chúng ta phải chờ đợi từ 60 đến 80 năm nữa ta mới cao được như người Nhật. Mấy thập kỷ trước, Nhật bị gọi là lùn, thì nay chiều cao nam giới của họ đã hơn 8cm với Việt Nam”.

Bảo vệ, nâng cao sức khỏe là một công việc dài hơi cần đầu tư nhiều công sức và tài chánh. Và chương trình Sức khỏe Việt Nam chính là công cụ, kim chỉ nam cho công tác này. Để thành công cần học hai kinh nghiệm từ chương trình Bữa ăn trưa học đường Nhật Bản là: cơ sở khoa học và thực tế khả thi.

TS.BS Trần Bá Thoại

Uỷ viên BCH Hội Nội tiết Việt Nam

MỚI NHẤT
Nguyên nhân gây rung lắc đầu không tự chủ và cách chữa trị
Nguyên nhân gây rung lắc đầu không tự chủ và cách chữa trị

(Dân trí) - Rung lắc đầu không phải là một bệnh lý cụ thể, đó là triệu chứng run giật ở đầu một cách không kiểm soát theo kiểu gật gật hoặc lắc lắc xảy ra ở mọi lứa tuổi, nhưng thường gặp nhất là những người trên 40 và tiến triển nặng dần theo thời gian.

Thứ hai, 18/03/2019 - 01:00

Kiểm soát bệnh dị ứng trong bối cảnh ô nhiễm môi trường
Kiểm soát bệnh dị ứng trong bối cảnh ô nhiễm môi trường

(Dân trí) - (Dân trí)- Ngày 15/3/2019 và 16/3/2019, chuỗi hội thảo khoa học “Kiểm soát bệnh dị ứng trong bối cảnh ô nhiễm môi trường” đã được Hội Tai Mũi Họng Việt Nam tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh phối hợp với công ty TNHH Sanofi Việt Nam tổ chức tại ba thành phố lớn: Hà Nội, TP.HCM và Cần Thơ.

Thứ hai, 18/03/2019 - 11:16

Thực phẩm tốt nhất người rối loạn nhịp tim nên ăn để ổn định nhịp tim
Thực phẩm tốt nhất người rối loạn nhịp tim nên ăn để ổn định nhịp tim

(Dân trí) - Chế độ ăn lành mạnh không chỉ giúp làm giảm mỡ máu, đường máu mà còn giúp ổn định nhịp tim nhờ thiết lập lại sự cân bằng của các chất điện giải ở tế bào cơ tim và ngăn ngừa nguy cơ tim mạch. Vậy người bị rối loạn nhịp tim nên ăn gì, thực phẩm nào giúp ổn định nhịp tim tự nhiên, tất cả sẽ có trong bài viết dưới đây.

Thứ hai, 18/03/2019 - 09:00

Lạm dụng kháng sinh trong chữa bệnh hô hấp trẻ nhỏ: Nỗi lo và giải pháp
Lạm dụng kháng sinh trong chữa bệnh hô hấp trẻ nhỏ: Nỗi lo và giải pháp

(Dân trí) - “Mỗi khi thời tiết thay đổi là thằng bé lại bị ho, sổ mũi, sốt khoảng 38 độ về đêm nhưng sáng hôm sau lại hết. Công việc bận rộn, con lại hay ốm vặt nên cứ thấy có biểu hiện viêm đường hô hấp, ấm đầu là tôi lại mua kháng sinh theo đơn cũ của bác sĩ trước đó đã kê. Uống vào chặn từ đầu chứ để lai rai thì lâu khỏi lắm”, chị Phương Linh chia sẻ.

Chủ nhật, 17/03/2019 - 03:20

Bệnh viêm họng và những biến chứng nguy hiểm ít ai biết tới
Bệnh viêm họng và những biến chứng nguy hiểm ít ai biết tới

(Dân trí) - Viêm họng là căn bệnh rất phổ biến hiện nay. Nếu không có giải pháp điều trị kịp thời, căn bệnh này có thể gây nên những biến chứng nguy hiểm ảnh hưởng trực tiếp tới sức khỏe.

Thứ bảy, 16/03/2019 - 11:00

4 lưu ý khi lựa chọn trung tâm trồng răng implant
4 lưu ý khi lựa chọn trung tâm trồng răng implant

(Dân trí) - Trồng răng implant là một trong những phương pháp trồng răng giả có nhiều ưu điểm nhưng lại tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Răng implant nếu được chỉ định và thực hiện không đúng sẽ để lại nhiều hậu quả nghiêm trọng và kéo dài.

Thứ sáu, 15/03/2019 - 09:00

Giải đáp những câu hỏi thường gặp về bệnh sỏi túi mật
Giải đáp những câu hỏi thường gặp về bệnh sỏi túi mật

(Dân trí) - Sỏi túi mật là bệnh đường tiêu hóa phổ biến, tiến triển âm thầm với dấu hiệu đau, sốt, đầy chướng không rõ ràng nên dễ nhầm với các bệnh về đường tiêu hóa khác. Khi các triệu chứng rầm rộ cũng là lúc biến chứng xảy ra, khiến người bệnh đối diện với nguy cơ cắt túi mật. Bài viết dưới đây là những thông tin cần thiết để hiểu về bệnh sỏi túi mật.

Thứ sáu, 15/03/2019 - 09:00

Bị sỏi mật nên ăn gì - kiêng gì và những điều cần ghi nhớ
Bị sỏi mật nên ăn gì - kiêng gì và những điều cần ghi nhớ

(Dân trí) - Khi bị sỏi mật, chế độ ăn đủ dinh dưỡng nhưng không quá nhiều chất béo (cholesterol) sẽ giúp người bệnh không bị đau, đầy trướng bụng, phòng biến chứng do sỏi. Vậy với người bị sỏi mật nên ăn gì và cần kiêng ăn gì - tất cả sẽ được giải đáp trong bài viết sau.

Thứ năm, 14/03/2019 - 09:00

Vì sao chớm viêm xoang, nghẹt mũi, hắt hơi nên dùng thuốc thảo dược Thông Xoang Tán Nam Dược?
Vì sao chớm viêm xoang, nghẹt mũi, hắt hơi nên dùng thuốc thảo dược Thông Xoang Tán Nam Dược?

(Dân trí) - Nghẹt mũi, chảy mũi, hắt hơi là những triệu chứng thường gặp ở giai đoạn đầu của bệnh viêm xoang – hay còn gọi là chớm viêm xoang. Thay vì điều trị ngay từ giai đoạn đầu này thì nhiều người bệnh thường đợi khi các triệu chứng rầm rộ hơn hoặc vội vàng sử dụng ngay các loại thuốc tây như Kháng Histamin, xịt co mạch tiềm ẩn nhiều tác dụng phụ…

Thứ tư, 13/03/2019 - 09:17

Hở van động mạch chủ và các câu hỏi thường gặp
Hở van động mạch chủ và các câu hỏi thường gặp

(Dân trí) - Khi bị hở van động mạch chủ, ai cũng sẽ băn khoăn lo lắng vì không biết mình phải làm gì để giảm mức độ hở van, liệu điều trị bằng thuốc có chữa được không hay phải thay van... Bài viết này tập hợp các câu hỏi thường gặp và giải đáp của các chuyên gia về bệnh hở van động mạch chủ để giúp bạn giải tỏa vấn đề này.

Thứ ba, 12/03/2019 - 08:00

Phôi mầm đậu nành - tác dụng tuyệt vời đối với phái đẹp
Phôi mầm đậu nành - tác dụng tuyệt vời đối với phái đẹp

(Dân trí) - Đối với phụ nữ thời đại hiện nay, việc bổ sung nội tiết tố nữ là việc cần thiết và được các chị em sau tuổi 30 tìm hiểu kỹ lưỡng và chủ động trong việc bổ sung nội tiết tố nữ Estrogen.

Thứ hai, 11/03/2019 - 02:00

Mắc chứng nghiện ăn – Coi chừng bệnh rối loạn lo âu
Mắc chứng nghiện ăn – Coi chừng bệnh rối loạn lo âu

(Dân trí) - Chứng nghiện ăn hay ăn quá nhiều là một dạng rối loạn ăn uống phổ biến tại nhiều quốc gia trên thế giới. Và một trong những nguyên nhân chính gây ra tình trạng này đó là do hội chứng rối loạn lo âu. Vậy làm thế nào để nhận biết chứng nghiện ăn do bệnh rối loạn lo âu?

Thứ hai, 11/03/2019 - 10:00

ĐÁNG QUAN TÂM
Trẻ nhỏ có thể bị viêm xoang?
Trẻ nhỏ có thể bị viêm xoang?

(Dân trí) - Bé Nguyễn Ngọc M.C 5 tuổi (ở Thái Thịnh Quận Đống Đa, Hà Nội) bị ho, chảy nước mũi kéo dài hơn 10 ngày. Sau khi đi khám được bác sĩ chẩn đoán Viêm mũi xoang cấp tính.

Thứ sáu, 08/03/2019 - 10:06

Ù tai về đêm là bị bệnh gì? Điều trị bằng cách nào?
Ù tai về đêm là bị bệnh gì? Điều trị bằng cách nào?

(Dân trí) - Tình trạng ù tai, ve kêu trong tai thường có xu hướng nặng hơn về đêm khiến bạn khó đi vào giấc ngủ. Ù tai về đêm là bệnh gì và cách điều trị ra sao?

Thứ sáu, 08/03/2019 - 10:00

Bệnh vảy nến có di truyền không?
Bệnh vảy nến có di truyền không?

(Dân trí) - Vảy nến là bệnh tự miễn, không lây nhiễm nhưng tại sao càng ngày lại có càng nhiều người mắc phải căn bệnh này? Nguyên nhân vảy nến là gì và bệnh vảy nến có di truyền không?

Thứ năm, 07/03/2019 - 11:06

Thanh Hóa: Triển khai tiêm vắc xin ComBE Five cho trẻ em
Thanh Hóa: Triển khai tiêm vắc xin ComBE Five cho trẻ em

(Dân trí) - Thanh Hóa đã bắt đầu triển khai đưa vắc xin mới ComBE Five vào chương trình tiêm chủng mở rộng cho trẻ em tại một số địa phương trên địa bàn. Đây là loại vắc xin “5 trong 1” được lựa chọn để thay thế vắc xin Quinvaxem trong tiêm chủng mở rộng.

Thứ năm, 07/03/2019 - 09:17

Tử cung phụ nữ sau sinh thế nào là bình thường???
Tử cung phụ nữ sau sinh thế nào là bình thường???

(Dân trí) - Sau khi sinh, tử cung của người phụ nữ sẽ có những biến đổi so với ban đầu. Tuy có sự thay đổi nhưng tử cung sau sinh như thế nào là bình thường là vấn đề bạn nên quan tâm.

Thứ tư, 06/03/2019 - 10:15

Khó thở, hụt hơi – Triệu chứng suy thận mà nhiều người không biết!
Khó thở, hụt hơi – Triệu chứng suy thận mà nhiều người không biết!

(Dân trí) - Nếu cảm thấy hụt hơi, khó thở, cảm giác thắt chặt trong lồng ngực mà không rõ nguyên nhân, bạn cần đi khám càng nhanh càng tốt vì đây có thể là triệu chứng cảnh báo suy thận.

Thứ tư, 06/03/2019 - 10:00

Hở van tim nên ăn gì để tốt cho sức khỏe và giảm khó thở, mệt mỏi
Hở van tim nên ăn gì để tốt cho sức khỏe và giảm khó thở, mệt mỏi

(Dân trí) - Ăn gì tốt cho bệnh hở van tim là điều mà không phải ai cũng biết. Trong khi đó, chế độ ăn uống khoa học, hợp lý đóng vai trò quan trọng trong quá trình điều trị.

Thứ tư, 06/03/2019 - 09:00

Đông Y Thanh Tuấn 8 năm một hành trình vì sức khỏe cộng đồng
Đông Y Thanh Tuấn 8 năm một hành trình vì sức khỏe cộng đồng

(Dân trí) - Hành trình 8 năm (2011 - 2019) với tâm huyết “Thảo dược từ tâm”, Đông y Thanh Tuấn đã và tiếp tục nỗ lực cống hiến cho ngành Y tế trong sự nghiệp chăm sóc sức khỏe cộng đồng. Đây là một trong những địa điểm uy tín được đông đảo người bệnh tin tưởng và lựa chọn.

Thứ tư, 06/03/2019 - 08:00

3 giải pháp giúp bố mẹ thoát khỏi ám ảnh trẻ khó ngủ, hay quấy khóc
3 giải pháp giúp bố mẹ thoát khỏi ám ảnh trẻ khó ngủ, hay quấy khóc

(Dân trí) - Giấc ngủ đóng vai trò rất quan trọng trong việc phát triển trí não và thể chất của trẻ nhỏ. Việc trẻ thường xuyên thức giấc, quấy khóc khiến nhiều bậc phụ huynh không khỏi lo lắng.

Thứ ba, 05/03/2019 - 11:00

Huyết áp ổn định là bao nhiêu?
Huyết áp ổn định là bao nhiêu?

(Dân trí) - Bệnh tăng huyết áp nếu không được điều trị sớm sẽ gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng như đột quỵ, nhồi máu cơ tim,... Bởi vậy, việc hiểu rõ về huyết áp và kiểm soát tốt bệnh này sẽ giúp bạn ngăn ngừa biến chứng.

Thứ ba, 05/03/2019 - 10:17

Hở van tim 3 lá 2/4 có nguy hiểm và dễ trở nặng không?
Hở van tim 3 lá 2/4 có nguy hiểm và dễ trở nặng không?

(Dân trí) - Hở van tim 3 lá 2/4 thường chưa ảnh hưởng tới sức khỏe nhưng nếu không kiểm soát tốt có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm như suy tim, rung nhĩ… Vậy làm cách nào để ngăn bệnh tiến triển và phòng ngừa rủi ro? Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu rõ hơn trong bài viết này.

Thứ ba, 05/03/2019 - 09:00

Vẫn còn cách nếu chẳng may con mắc chứng tự kỷ
Vẫn còn cách nếu chẳng may con mắc chứng tự kỷ

(Dân trí) - Vì tự kỷ xuất hiện từ rất sớm và có thể ảnh hưởng kéo dài suốt cuộc đời của trẻ nên trong quá trình điều trị, quan trọng nhất là người thân phải kiên trì để luôn bên con trong suốt chặng đường dài với nhiều chông gai, thử thách.

Thứ hai, 04/03/2019 - 11:00