TPHCM sẽ hạn chế xe xăng dầu không đạt chuẩn khí thải vào vòng lõi

Vùng phát thải thấp tại TPHCM

Sở Xây Dựng TP.HCM đang lấy ý kiến về Đề án kiểm soát khí thải phương tiện giao thông trong vùng LEZ.

Theo đề án này, TPHCM sẽ xây dựng lộ trình cụ thể, trong đó phương tiện sử dụng xăng dầu vẫn sẽ được lưu hành song song với xe điện. Với lộ trình cụ thể, người dân và các doanh nghiệp sẽ chủ động trong quá trình chuyển đổi phương tiện.

Cụ thể, từ ngày 1/7/2027, vùng LEZ được thí điểm tại khu vực lõi trung tâm rộng 930ha và Khu đô thị Thủ Thiêm. Từ năm 2029, tiếp tục mở rộng vùng phát thải thấp đến khu vực Vành đai 2.

Khu vực này được đánh giá có diện tích rộng, lượng phương tiện tham gia giao thông lớn và mức phát thải cao.

Trong vùng này, TPHCM dự kiến lắp 304 camera nhận diện biển số tự động (ANPR), trong đó tận dụng 200 camera hiện hữu do Trung tâm Quản lý điều hành giao thông đô thị quản lý, để giám sát phương tiện ra vào vùng lõi. Thành phố cũng kết hợp lắp đặt biển báo xác định vùng LEZ để người dân nhận biết.

Bên cạnh đó, tại cửa ngõ vào trung tâm, TPHCM sẽ bố trí hệ thống kiểm soát phương tiện kết nối với hệ thống giao thông thông minh (ITS) và Trung tâm điều hành giao thông.

TPHCM thực hiện tuyên truyền, chưa xử phạt

Trong 6 tháng đầu, lực lượng chức năng tại TPHCM chỉ tuyên truyền và nhắc nhở. Do chưa có quy định riêng dành cho vùng LEZ, thành phố sẽ áp dụng xử phạt theo hành vi không chấp hành quy định biển báo theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP.

Từ tháng 7-12/2027, áp dụng mức xử phạt bằng 50% quy định, 100.000 đồng với xe máy và 200.000 đồng với ô tô. Sau 12 tháng, áp dụng 100% mức phạt, 200.000 đồng với xe máy và 400.000 đồng với ô tô. Người vi phạm có thể bị trừ điểm bằng lái.

Trong thời gian tiếp theo, có thể có chế tài xử phạt riêng biệt với hành vi này.       

Lộ trình áp dụng mức khí thải cho phương tiện vào vùng LEZ

Theo đề xuất của TPHCM, các phương tiện sẽ được chia theo nhóm với mức tiêu chuẩn khí thải được quy định cụ thể.

Từ năm 2027, nhóm xe buýt, xe ba bánh thu gom rác thuộc diện chuyển đổi sớm nhất. Các phương tiện này sẽ phải chuyển đổi sang xe điện hoặc năng lượng xanh.

Từ năm 2028, nhóm xe máy công nghệ, shipper chuyển đổi sang xe điện hoặc sử dụng năng lượng xanh. 

Từ năm 2028, nhóm xe Taxi phải đáp ứng tiêu chuẩn khí thải mức 5. Và chuyển đổi sang xe điện hoặc năng lượng xanh từ năm 2030.

Từ năm 2028, nhóm xe hợp đồng, xe khách phải đạt chuẩn khí thải mức 4 hoặc 5 (tuỳ vào từng loại xe). Và trong giai đoạn 2032-2035 phải chuyển sang xe năng lượng xanh.

Từ năm 2028, ô tô tải phải đáp ứng chuẩn khí thải mức 4 (từ 22h-6h) và ô tô tải đến 1 tấn phải sử dụng năng lượng xanh. Đến năm 2030, nhóm phương tiện phải đáp ứng chuẩn khí thải mức 5. Và đến năm 2035 phải chuyển toàn bộ sang năng lượng xanh.

Từ năm 2028, ô tô cá nhân đi vào vùng LEZ phải đáp ứng chuẩn khí thải mức 4. Đến năm 2030, nâng mức chuẩn khí thải lên 5. Và đến năm 2035, ô tô cá nhân phải sử dụng năng lượng xanh.

Từ năm 2029, nhóm xe máy, mô tô cá nhân vào vùng LEZ cần đáp ứng chuẩn khí thải mức 3, nâng lên mức 4 trong năm 2030. Đến năm 2035, nhóm xe này sẽ sử dụng năng lượng xanh.

Như vậy, các quy định về khí thải vào vùng LEZ tại TPHCM sẽ tác động trực tiếp đến nhóm phương tiện cũ nát, không đáp ứng đủ tiêu chuẩn khí thải.