Thương binh tỷ lệ 81% trở lên được xét công nhận liệt sĩ khi qua đời

Pháp lệnh Sửa đổi, bổ sung một số điều của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng (Pháp lệnh 05/2026) vừa được Quốc hội thông qua, chính thức có hiệu lực từ ngày 1/1/2027.

Trong Pháp lệnh 05/2026, điều kiện công nhận liệt sĩ đối với thương binh, người được hưởng chính sách như thương binh khi họ qua đời được quy định tại Điểm i Khoản 1 Điều 14.

Theo đó, thương binh hoặc người hưởng chính sách như thương binh có tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 61% đến 80% chết do vết thương tái phát sẽ được xem xét công nhận liệt sĩ.

Đối với thương binh hoặc người hưởng chính sách như thương binh có tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 81% trở lên sẽ được xem xét công nhận liệt sĩ khi họ qua đời, không có điều kiện nguyên nhân qua đời do vết thương tái phát như trường hợp trên.

Đây là sửa đổi quan trọng giúp giải quyết vướng mắc trong việc xem xét công nhận liệt sĩ đối với trường hợp các thương binh qua đời trong thời gian qua.

Theo quy định hiện hành, điều kiện công nhận liệt sĩ đối với thương binh, người được hưởng chính sách như thương binh khi họ qua đời được quy định tại Điểm l Khoản 1 Điều 14 Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng (Pháp lệnh 02/2020).

Theo đó, thương binh, người hưởng chính sách như thương binh có tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 61% trở lên được xem xét công nhận liệt sĩ khi nguyên nhân chính dẫn đến tử vong là do vết thương tái phát. Điều kiện là phải có bệnh án điều trị vết thương tái phát và biên bản kiểm thảo tử vong.

Việc thực hiện quy định này phát sinh vướng mắc là để được xét công nhận liệt sĩ, khi thương binh qua đời phải có bệnh án điều trị vết thương tái phát của bệnh viện và biên bản kiểm thảo tử vong, trong đó khẳng định vết thương tái phát là nguyên nhân chính dẫn đến tử vong.

Quy định như trên đảm bảo sự chặt chẽ, đảm bảo có đầy đủ cơ sở khoa học để khẳng định nguyên nhân tử vong của thương binh. Tuy nhiên, quy định lại chưa thật phù hợp với thực tiễn, với phong tục, tập quán của nhân dân.

Thông thường, thương binh điều trị tại các bệnh viện, đến khi biết gần tử vong thì gia đình xin về để từ trần tại nhà nên không có biên bản kiểm thảo tử vong.

Đặc biệt là đối với các thương binh nặng, có tỷ lệ tổn thương cơ thể từ 81% trở lên, thương binh đang được nuôi dưỡng tại các Trung tâm nuôi dưỡng thì trong quá trình điều trị tại Trung tâm đều không có bệnh án và khi từ trần không có biên bản kiểm thảo tử vong của bệnh viện. Từ đó dẫn đến nhiều trường hợp khó thu thập đủ hồ sơ để xét công nhận liệt sĩ.