Phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới

Tấn Thịnh

(Dân trí) - Bạo lực đối với phụ nữ và trẻ em gái không chỉ xuất hiện trong đời sống thực mà cả trên môi trường số - nơi ranh giới giữa riêng tư và tổn thương có thể bị xóa bỏ chỉ bằng vài thao tác trực tuyến.

Để thúc đẩy bình đẳng giới, bảo vệ phụ nữ và trẻ em gái trong kỷ nguyên số, công tác bảo đảm quyền, sự an toàn và cơ hội phát triển bình đẳng cho phụ nữ và trẻ em gái, nhất là trong bối cảnh chuyển đổi số đang được các cấp, các ngành và toàn xã hội quan tâm.

Trong thời đại số, không gian mạng mở ra cánh cửa kết nối, kinh doanh, phát triển sự nghiệp với phụ nữ và học tập không giới hạn với trẻ em, nhưng với phụ nữ và trẻ em, những người dễ tổn thương nhất, đây cũng là nơi tiềm ẩn nhiều hiểm họa.

Công tác truyền thông về bình đẳng giới tiếp tục được tăng cường với sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị từ Trung ương tới địa phương, góp phần nâng cao nhận thức và thay đổi thái độ, hành động của các cấp ủy đảng, chính quyền và người dân về thực hiện bình đẳng giới.

Phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới - 1

Lễ phát động Tháng hành động vì bình đẳng giới và phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới năm 2025 (Ảnh: Ngô Diệu Linh).

Lễ phát động “Tháng hành động vì bình đẳng giới” năm 2025 là chiến dịch truyền thông cấp quốc gia nhằm nâng cao nhận thức, huy động sự tham gia chủ động, đồng bộ của các cơ quan, tổ chức và mọi người dân, đặc biệt là nam giới trong công tác phòng, chống bạo lực đối với phụ nữ, trẻ em.

Ngay tại Hà Nội, với chủ đề trọng tâm “Bình đẳng giới và an toàn cho phụ nữ và trẻ em gái trong kỷ nguyên số”, Tháng hành động vì bình đẳng giới 2025 là lời cam kết mạnh mẽ của chính quyền Thủ đô, nhấn mạnh vai trò của bình đẳng giới là động lực phát triển và sự cần thiết phải bảo vệ phụ nữ, trẻ em khỏi bạo lực, đặc biệt là trên không gian mạng.

Trong bối cảnh Internet và mạng xã hội trở thành một phần tất yếu của đời sống, trẻ em và thanh thiếu niên đang đối mặt với nhiều nguy cơ mới. Theo số liệu từ Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Bộ Công an, trong năm 2024, Việt Nam ghi nhận 381 vụ xâm hại trẻ em qua mạng, phần lớn liên quan đến hành vi dụ dỗ, thao túng, tống tiền hoặc buôn bán người qua nền tảng trực tuyến.

Theo đại diện Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, trong những năm qua, Việt Nam đã hành động mạnh mẽ để bảo vệ trẻ em, thanh thiếu niên trước các nguy cơ xâm hại trên môi trường mạng. Về chính sách, pháp luật, Việt Nam đã ban hành và từng bước hoàn thiện nhiều văn bản quan trọng như Luật Trẻ em (2016), Luật An ninh mạng (2018), Chiến lược quốc gia bảo vệ trẻ em trên môi trường mạng giai đoạn 2021-2025… nhằm tăng cường công tác phát hiện, xử lý tội phạm sử dụng công nghệ cao.

Bộ Công an và các cơ quan bảo vệ pháp luật đã phối hợp triển khai nhiều chuyên án lớn, bóc gỡ đường dây phạm tội, giải cứu nạn nhân, đồng thời xử lý các vụ việc xâm hại trẻ em trên không gian mạng.

Để bảo vệ phụ nữ, trẻ em, phòng ngừa, ứng phó với bạo lực trên cơ sở giới, những năm qua, các ngành, các cấp và cả cộng đồng luôn đồng hành với ngành Nội vụ trong công tác phòng, chống bạo lực, xâm hại phụ nữ và trẻ em.

Nguyên lãnh đạo Bộ Nội vụ từng khẳng định: “Với nỗ lực của tất cả chúng ta, bạo lực giới nói chung và bạo lực đối với phụ nữ, trẻ em sẽ không còn là trở ngại trong tiến trình đạt được bình đẳng giới tại Việt Nam”.

Hiện nay, ở Việt Nam, phụ nữ chiếm 51% lực lượng lao động và đóng vai trò chính trong công việc gia đình và nuôi dạy con cái. Tỷ lệ nữ giới làm công việc lãnh đạo, quản lý đã được cải thiện nhưng vẫn còn thấp so với các vị trí lãnh đạo, quản lý nói chung, so với sự gia tăng của lực lượng lao động nữ nói riêng.

Theo công ước Hà Nội, có từ 16% đến 58% phụ nữ và trẻ em gái từng là nạn nhân của bạo lực trực tuyến. Cứ 4 trẻ em thì có 1 trẻ sử dụng Internet ở Việt Nam vô tình gặp phải hình ảnh hoặc video có nội dung tình dục. Quá trình chuyển đổi số hiện nay vừa là cơ hội, cũng là nguy cơ, thách thức đối với phụ nữ và trẻ em gái. Họ là những đối tượng dễ bị tổn thương trên môi trường số.

Về chỉ số bình đẳng giới, năm 2024, Việt Nam đứng thứ 39/158 quốc gia, tăng 32 bậc so với năm 2022. Tỷ lệ phụ nữ tham gia Quốc hội chiếm hơn 30%, thuộc nhóm cao nhất khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Bình đẳng giới và tăng quyền năng cho phụ nữ là 1 trong 3 mục tiêu Việt Nam đã đạt được trong 8 mục tiêu phát triển thiên niên kỷ.

Những kỳ tích này thể hiện sự ghi nhận và đánh giá cao của cộng đồng quốc tế đối với các chính sách, thành tựu về thúc đẩy bình đẳng giới và nỗ lực hợp tác quốc tế của Việt Nam trong lĩnh vực này, đồng thời tin tưởng Việt Nam sẽ đóng góp tích cực vào việc điều hành của UN Women trong thời gian tới.

Thành Công