Minh bạch hoạt động từ thiện sau kỳ nghỉ Tết

Năm 2025, dư luận xôn xao khi một dự án thiện nguyện lớn bị hoài nghi về sự minh bạch trong việc sử dụng tiền do nhà hảo tâm quyên góp. Dự án này cũng chưa được quản lý tài chính, kiểm toán chặt chẽ nên rất khó giải thích cho công chúng hiểu rõ. Điều này thể hiện sự không ổn định của các dự án thiện nguyện tự phát của cá nhân.

Ngày 9/1, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 03/2026/NĐ-CP quy định về tổ chức, hoạt động của quỹ xã hội, quỹ từ thiện. Nghị định 03/2026 có hiệu lực từ ngày 1/3, thay thế Nghị định số 93/2019/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 136/2024/NĐ-CP) để quản lý chặt chẽ hơn.

Theo đó, Chính phủ quy định một trong những điều kiện để cấp giấy phép thành lập quỹ là Ban sáng lập quỹ phải đảm bảo có đủ số tài sản đóng góp để thành lập quỹ.

Đối với quỹ do công dân, tổ chức Việt Nam thành lập thì số tài sản này tùy thuộc vào phạm vi hoạt động của quỹ.

Tài sản đóng góp thành lập quỹ của sáng lập viên phải được chuyển quyền sở hữu cho quỹ trong thời hạn 45 ngày làm việc kể từ ngày quỹ được cấp giấy phép thành lập và công nhận điều lệ.

Nghị định 03/2026 còn quy định chặt chẽ nghĩa vụ của quỹ về phạm vi hoạt động; chịu sự quản lý của cơ quan nhà nước về ngành, lĩnh vực mà quỹ hoạt động.

Đặc biệt, các quỹ này phải lưu trữ và có trách nhiệm cung cấp đầy đủ hồ sơ, các chứng từ, tài liệu về tài sản, tài chính của quỹ… cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền; chịu sự kiểm tra, giám sát của cơ quan nhà nước.

Khi có khiếu nại, tố cáo trong nội bộ quỹ phải có trách nhiệm giải quyết theo quy định của pháp luật và điều lệ, báo cáo kết quả giải quyết với cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Hàng năm, quỹ có trách nhiệm công khai các khoản đóng góp, tài sản đã tiếp nhận và kết quả sử dụng trên phương tiện thông tin đại chúng trước ngày 31/3.

Hàng năm, quỹ phải báo cáo tình hình tổ chức, hoạt động và tài sản, tài chính; báo cáo kiểm toán (nếu có) về quản lý, sử dụng tài sản, tài chính với cơ quan nhà nước có thẩm quyền.