Trung Quốc âm thầm gom vàng và bạc kỷ lục, điều gì đang xảy ra?

Theo dữ liệu phân tích vĩ mô từ The Kobeissi Letter, nhu cầu gom vàng và bạc của Trung Quốc đang phá vỡ mọi kỷ lục lịch sử. Không ồn ào, không phô trương, sự dịch chuyển này mang tính "chưa từng có tiền lệ".

Trong kinh doanh và đầu tư, khi một "cá mập" khổng lồ liên tục tích lũy tài sản phòng thủ, đó hiếm khi là một sự ngẫu nhiên. Động thái này đang đặt ra câu hỏi lớn cho giới đầu tư toàn cầu: Điều gì thực sự đang diễn ra đằng sau "cơn khát" kim loại quý này?

Bạc trở thành "vàng mới" của giới đầu tư nhỏ lẻ

Chỉ trong tháng 3, lượng bạc nhập khẩu vào Trung Quốc đã tăng vọt 78% so với tháng trước, đạt mức kỷ lục 836 tấn. Con số này cao hơn tới 173% so với mức trung bình của cùng kỳ trong suốt một thập kỷ qua. Tính từ đầu năm, lượng bạc nhập khẩu đã lên tới 1.626 tấn - một mức cao chưa từng được ghi nhận trong lịch sử giao thương của quốc gia này.

Theo Bloomberg và Tổng cục Hải quan Trung Quốc, sự bùng nổ này đến từ 2 nguyên nhân cốt lõi.

Thứ nhất là bài toán về giá cả và tâm lý đầu tư. Khi giá vàng neo ở ngưỡng đắt đỏ, bạc bỗng trở thành lựa chọn "vừa túi tiền" hơn hẳn.

Giới đầu tư cá nhân, những người muốn tìm kiếm một kênh tích lũy an toàn nhưng có nguồn vốn mỏng, đã đồng loạt chuyển hướng sang kim loại trắng. Tâm lý này rất dễ hiểu đối với văn hóa Á Đông: khi không đủ tiềm lực mua vàng nguyên khối, họ chọn bạc để bảo toàn tài sản.

Thứ hai, một cuộc "chạy đua" gom hàng đang diễn ra trong ngành công nghiệp năng lượng mặt trời.

Các nhà sản xuất pin mặt trời tại Trung Quốc - nơi tiêu thụ phần lớn trong tổng số 20% nguồn cung bạc toàn cầu của ngành này - đã ráo riết mua vào trước khi chính sách ưu đãi hoàn thuế xuất khẩu chính thức bị gỡ bỏ từ ngày 1/4.

Hệ quả là nhu cầu vật chất tăng dựng đứng ngay lập tức, bỏ xa khả năng đáp ứng của nguồn cung hiện tại.

17 tháng miệt mài gom vàng và chiến lược "bảo hiểm tài chính"

Không chỉ có bạc, "cơn khát" vàng của Trung Quốc cũng đang ở mức đỉnh điểm. Dữ liệu mới nhất cho thấy lượng vàng nhập khẩu trong tháng 3 của nước này đạt 162 tấn, mức cao nhất kể từ tháng 3/2024. Lũy kế từ đầu năm, quốc gia này đã hút khoảng 365 tấn vàng từ thị trường quốc tế, bất chấp mức giá đang neo ở vùng đỉnh lịch sử.

Đáng chú ý, lực mua không chỉ đến từ khu vực tư nhân mà còn có sự tham gia mạnh mẽ của Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBoC). Theo Reuters và WSJ, PBoC đã mua thêm 5 tấn vàng trong tháng 3, đánh dấu tháng thứ 17 liên tiếp gia tăng dự trữ.

Tổng lượng vàng dự trữ chính thức của quốc gia này hiện đã chạm mốc kỷ lục 2.313 tấn.

Động thái trên cho thấy Trung Quốc không hề có ý định giảm tỷ trọng vàng, mà ngược lại, đang "đặt cược lớn hơn" vào kim loại quý này nhằm đa dạng hóa dự trữ ngoại hối.

Trên thị trường dân sự, hành vi tiêu dùng cũng thay đổi rõ rệt. Thay vì mua sắm trang sức đắt đỏ, dòng tiền của người dân đang chảy mạnh vào các quỹ ETF vàng nội địa và thị trường bán buôn.

Vàng giờ đây không đơn thuần là tài sản tích lũy, mà được xem như một tấm "bảo hiểm tài chính" vững chắc trước những biến động khó lường. Việc một "tay chơi" lớn như ngân hàng trung ương liên tục đỡ giá cũng tạo ra niềm tin mạnh mẽ, củng cố tâm lý trú ẩn an toàn cho giới đầu tư.

Quả bom nổ chậm từ rủi ro địa chính trị

Hiện tại, giá kim loại quý trong trạng thái tích lũy đi ngang. Tuy nhiên, sự "lép vế" tạm thời của kim loại quý trước đà tăng của tài sản số được giới phân tích đánh giá chỉ là khoảng lặng trước cơn bão.

Nền tảng cơ bản của thị trường kim loại quý đang cực kỳ vững chắc. Thâm hụt bạc được dự báo sẽ nới rộng trong năm 2026, cộng hưởng với lực mua vàng mạnh nhất từ các ngân hàng trung ương kể từ thập niên 1970.

Chất xúc tác có thể phá vỡ trạng thái đi ngang này chính là rủi ro địa chính trị. Căng thẳng tại khu vực Trung Đông đang có dấu hiệu leo thang khi Iran đưa ra quyết định không tham gia đàm phán với Mỹ tại Pakistan. Phía Tehran cho rằng kế hoạch ngừng bắn 10 điểm đã bị suy yếu bởi việc thực thi kém và áp lực hàng hải liên tục.

Trong bối cảnh eo biển Hormuz đối mặt với nguy cơ phong tỏa và các nỗ lực ngoại giao bế tắc, giới chức đánh giá các cuộc đàm phán đang trở nên "vô nghĩa". Bất kỳ một cú sốc nào từ khu vực này cũng có thể lập tức kích hoạt dòng tiền tháo chạy khỏi các tài sản rủi ro để tìm về hầm trú ẩn.

Tính đến 5h ngày 23/4, giá vàng thế giới đang giao dịch giằng co quanh ngưỡng 4.738-4.758 USD/ounce, trong khi giá bạc neo ở mức xấp xỉ 78 USD/ounce. Với lực cầu vật chất bền bỉ từ châu Á, thị trường kim loại quý dường như đang nén lại, chờ đợi một điểm bứt phá mới trong thời gian tới.