Sập bẫy Muaban24: Lòng tham mù quáng và tâm lý thời thượng

Dân trí “Một hệ thống tồn tại bằng sự lừa mị thì giá trị đó là giá trị ảo, thì tất yếu nó sẽ đổ vỡ”, TS Trịnh Hòa Bình, Viện Xã hội học Việt Nam nói.
>>Muaban24: Từ dụ dỗ, "tẩy não" tới truy đuổi trả thù
>>Khoảng 40 công ty "kiểu Muaban24" đang tồn tại?
>>Các "sếp sòng" Muaban24 kiếm bao nhiêu tiền?

Để tìm hiểu rõ hơn về cách thức hoạt động, gia tăng hội viên với tốc độ chóng mặt của Muaban24, chúng tôi đã trao đổi với TS Trịnh Hòa Bình, viện Xã hội học Việt Nam
 
Ông Bình cho rằng Muaban24 đã giăng hai bẫy lòng tham và tâm lý thời thượng để lôi kéo phát triển hội viên.
 
Sập bẫy Muaban24: Lòng tham mù quáng và tâm lý thời thượng
Theo TS Trịnh Hòa Bình thì không chỉ đánh vào lòng tham kiếm tiền dễ, Muaban24 còn đánh vào tâm lý thời thượng sự hào nhoáng của Thương mại điện tử để câu kéo hội viên
 
Muaban24 mới chỉ đi vào hoạt động hơn một năm nhưng đã phát triển được mạng lưới hội viên rất lớn. Dưới góc độ nhà tâm lý học, ông có thể nói rõ hơn yếu tố gì làm nên sự phát triển đó?

Nó vừa là thương mại điện tử vừa là tận dụng công nghệ kỹ thuật cao để tuyên truyền phát triển hệ thống, nó lại tích hợp với các yếu tố sức mạnh lây lan của bán hàng đa cấp.

Tuy nhiên Muaban24 đã phát triển tới những vùng sâu mà ở đó khách hàng lần đầu tiên được dạy cách sử dụng máy tính? Thương mại điện tư với họ càng hoàn toàn xa lại với họ?

Ở đây, lòng tham lại trở về yếu tố chính dẫn dắt việc tham gia. Điều này lý giải vì sao những người làm gì với CNTT, không biết click chuột, không biết sử dụng máy tính nhưng người ta vẫn tham gia. Bởi vì người ta thấy món lợi trước mắt.

Tuy nhiên, cũng có những người đến với công ty khi đã có một công việc ổn định có thu nhập cao, thậm chí có những người có địa vị được kính nể trong xã hội. Vậy điều gì mà Muaban24 hấp dẫn những đối tượng này?

Những nhân viên phát triển mạng lưới của họ, tạm gọi những nhân vật đó đóng vai trò thuyết giáo. Họ đã được đào tạo, họ có đủ các tài liệu cần thiết, để không chỉ đánh vào lòng tham của con người.

Đội ngũ chuyên nghiệp này đánh vào cả cái tâm lý thời thượng của một bộ phận thích chơi nổi, thích thời thượng, thích mới, tân kỳ.

Ông nói rõ hơn về yếu tố thời thượng tác động gì đến việc lôi kéo hội viên này?

Muaban24 dụ dỗ rằng những người nhập cuộc này là những người tiên tiến, văn minh, những người đi trước thời đại.

Bên cạnh mối lợi, lòng tham thì đó là những công việc có tính chất thời thượng, mới mẻ, thể hiện sự văn minh. Họ đủ lý luận để nói rằng thương mại điện tử là nghề của thời kỳ mới.

Muaban24 cũng cố gắng thu hút những nhân vật có hình ảnh tốt thì nó sẽ thôi thúc, và có tác dụng động viên, lôi kéo được nhiều người hơn. Vì trong xã hội truyền thống của chúng ta vẫn có sự kỳ thị kinh doanh mạng, cho nên nếu có những người có hình ảnh, người công chúng tham gia sẽ làm cho những người khác không ngần ngại.
Sập bẫy Muaban24: Lòng tham mù quáng và tâm lý thời thượng
Công an đọc lệnh bắt khẩn cấp Ngô Văn Huy, Chủ tịch HĐQT Muaban24
(Ảnh: Vũ Văn Tiến - Hồng Kỹ) 
 
Trong câu chuyện phát triển mạng lưới, chắc chắn một lúc nào đó sẽ xuất hiện sự nghi ngờ về động cơ hoạt động, tính pháp lý của việc phát triển hội viên. Ông có thể lý giải hiện tượng tại sao một số người thực sự nghi ngờ nhưng lại không muốn tìm hiểu sâu hơn về nghi ngờ đó?
 
Thứ nhất, phải nói là đội ngũ thuyết giáo của Muaban24 thật sự chuyên nghiệp, đội ngũ thuyết giáo này sẽ gieo rắc cho hội viên của họ rằng số đông như thế này thì không có chuyện sai.

Thứ 2 họ thấy lợi ích nhân lên, họ phát triển 5,6 thành viên là có lợi ngay. Kể cả có một lúc nào đó thoảng họ có nghĩ rằng là chuyện này có gì đó không minh bạch lắm, họ nghĩ rằng bây giờ nó chồng đống lên nhau, tất cả những người dưới từng tầng từng tầng gom góp cho người trên.

Trong trường hợp Muabán 24, như tôi chứng kiến thì niềm tin bị đẩy lên tới mức mê hoặc.  Cụ thể, khi công an khám xét trụ sở công ty tại tầng ba thì tầng một vẫn diễn ra hoạt động bình thường. Dưới góc độ tâm lý có thể giải thích thái độ an nhiên đến kỳ lạ của hội viên Muaban24 như thế nào?

Trong trường hợp Muaban 24 thì số người mà an nhiên vẫn tiếp tục hành nghề khi mà bộ sậu của nó đã bị tóm rồi thì cũng phải phân loại. Có những người bị lừa mị , có những ngộ nhận. Đặc biệt, có những người biết mười mươi là sai nhưng chừng nào nó còn hoạt động được, chưa rời được mình và mình có lợi thì họ vẫn làm.Vẫn là xung quanh câu chuyện lợi nhuận.

Có 1 bộ phận có đạo lý thì lại vô cảm và chai lỳ, kể cả biết việc mình làm là không chân chính nhưng người ta vẫn cứ làm vì người ta nghĩ còn lâu mới sờ đến mình, vì họ cũng không phải là người cầm đầu, không đầu têu nên trừ mình ra.

Từ đầu tới giờ chúng ta đang nói trong hệ thống Muaban24 có nhiều thành phần được môi giới từ nông dân, tri thức, doanh nhân… Tại sao họ tạo được khối đồng nhất không có sự phân biệt hay kỳ thị ở đây?

Trong kinh doanh mạng nó đạt được sự bình đẳng, “trạng thái dân chủ”, và đề cao sự chủ động của mỗi thành viên. Có một số người gia nhập sau có thể còn có thu nhập cao hơn người thu nhập trước.

Nếu ai đó có địa vị XH, có học vấn cao hơn trong hệ thống đó người ta gặp nhau người ta vẫn trân trọng, phẩm cấp, học vấn của người đó. Thế nhưng bên cạnh đó nếu họ không có nhiều bằng mà vẫn kiếm được cao hơn, bằng các mối quan hệ đó thì vẫn đạt được sự kính trọng chẳng kém.

Người đã có địa vị cao không để bị rẻ rúng, không bị thấp đi, còn những người chưa từng có địa vị XH cao thì dường như tự nhiên khám phá bản thân mình, cảm thấy vững tin hơn, khẳng định mình hơn.

Khi tham gia vào môi trường đa cấp, bản thân đa cấp nó sẽ tạo ra một trật tự mới. Trật tự này nó tạo niềm say mê, đưa lên sự thôi thúc cho những người ngày hôm nay chưa có thu nhập cao, vẫn có thể đạt được thu nhập cao như thế bằng lao động.

 Trên thực tế với hệ thống thuyết khách tạo dựng sự u mê có bài bản như vậy thì Muaban24 có thể xảy ra khả năng tự đổ vỡ được không?

 Nhìn từ bên ngoài, một hệ thống tồn tại bằng sự lừa mị thì giá trị đó là giá trị ảo, thì nó sẽ đổ vỡ.

Còn ở bên trong thì câu chuyện lợi ích sẽ đấu tranh với nhau. Hệ thống đó thực ra không bền được bởi vì theo như thông tin ban đầu chúng ta nhận được thì số lượng gian hàng thật sự có hàng hóa để bán rất có hạn. Kinh doanh phải dựa trên sản xuất, muốn bán hàng thì phải có hàng, nếu hàng ít quá thì rõ ràng có câu chuyện khuất tất xảy ra.

Chúng ta cũng lên án ở đây là chỗ khuất tất, chỗ đánh vào lòng tham. Muaban24 như báo chí nêu trong thời gian qua,  không chỉ một góc khuất mà có rất nhiều góc khuất. Đã có một bộ phận ở trên được hưởng lợi quá nhiều. Bởi vậy nên mô hình kiểu Muaban24 không thể phát triển bền vững được.
 
Thông Chí
MỚI NHẤT
Ban lãnh đạo SHB mới thiếu sếp Habubank
Ban lãnh đạo SHB mới thiếu sếp Habubank

(Dân trí) - Chủ tịch Hội đồng Quản trị SHB Đỗ Quang Hiển cho biết, ban lãnh đạo SHB “mới” vẫn giữ nguyên các thành viên cũ của SHB. Bởi đây là thương vụ Habubank sáp nhập vào SHB, chứ không phải hợp nhất như trường hợp SCB.

Thứ năm, 09/08/2012 - 02:37

Hà Nội quy biệt thự Pháp về một chủ
Hà Nội quy biệt thự Pháp về một chủ

(Dân trí) - Sở Xây dựng Hà Nội cho biết, thành phố còn 1586 biệt thự cũ do Pháp để lại và hầu hết xuống cấp, biến dạng. Những biệt thự có nhiều hộ ở, thành phố khuyến khích giãn dân ra khu vực khác để quy về một chủ theo quy định hiện hành của Nhà nước.

Thứ năm, 09/08/2012 - 02:04

Đã miễn, giảm gần 10.700 tỷ đồng tiền thuế cho doanh nghiệp
Đã miễn, giảm gần 10.700 tỷ đồng tiền thuế cho doanh nghiệp

(Dân trí) - Bộ Tài chính cho biết, tổng số tiền thực hiện chính sách thuế miễn, giảm, gia hạn thuế nhằm tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp tính đến tháng 7/2012 khoảng 10.700 tỷ đồng.

Thứ năm, 09/08/2012 - 11:17

Lách luật làm sàn vàng “ảo”
Lách luật làm sàn vàng “ảo”

Dù hình thức kinh doanh vàng tài khoản đã bị cấm nhưng thông qua sàn hàng hóa, nhiều công ty vẫn tổ chức cho nhà đầu tư kinh doanh vàng ảo... Điển hình là Công ty CP tư vấn đầu tư Đỉnh Phong.

Thứ năm, 09/08/2012 - 11:01

Moody’s giữ triển vọng tín nhiệm của Việt Nam ở "tiêu cực"
Moody’s giữ triển vọng tín nhiệm của Việt Nam ở "tiêu cực"

(Dân trí) - Hãng đánh giá tín nhiệm Moody’s Investors Service giữ nguyên định hạng tín nhiệm và triển vọng tín nhiệm của Việt Nam. Tổ chức này cho rằng, Việt Nam đang dần thiết lập lại ổn định kinh tế vĩ mô, nhưng quan ngại về chất lượng tài sản các ngân hàng.

Thứ năm, 09/08/2012 - 09:53

Đổi mới cũng không giúp chứng khoán ngóc đầu
Đổi mới cũng không giúp chứng khoán ngóc đầu

(Dân trí) - Bất chấp những đổi mới về chính sách suốt từ tháng 10/2011 đến nay, chứng khoán Trung Quốc cũng không thể thoát khỏi chuỗi ngày èo uột kéo dài suốt 2 năm nay.

Thứ năm, 09/08/2012 - 09:27

Việt Nam lần đầu tiên xuất khẩu dầu ăn ra thị trường quốc tế
Việt Nam lần đầu tiên xuất khẩu dầu ăn ra thị trường quốc tế

Lần đầu tiên tại Việt Nam, một loại dầu ăn được xuất khẩu ra thị trường quốc tế. Trước mắt, Việt Nam sẽ xuất khẩu độc quyền loại dầu ăn này sang 6 nước là Trung Quốc, Hàn Quốc, Myanmar, Lào, Bangladesh và Ghana.

Thứ năm, 09/08/2012 - 08:52

Giá vàng tăng cao trở lại
Giá vàng tăng cao trở lại

(Dân trí) - Giá vàng thế giới trên trang Kitco.com đang tăng nhẹ, theo đó, giá vàng miếng trong nước cũng đảo chiều tăng khoảng 50.000 đồng/lượng, lên mức 42,3 triệu đồng/lượng.

Thứ năm, 09/08/2012 - 08:31

Vì sao chưa có công ty chứng khoán nào phá sản?
Vì sao chưa có công ty chứng khoán nào phá sản?

(Dân trí) - Theo dự kiến sau tái cơ cấu TTCK, sẽ chỉ còn 1/3 trong số hơn 100 CTCK trụ lại, song cho đến nay, mặc dù thị trường liên tiếp nhận được những thông tin gây rúng động, vẫn chưa có trường hợp nào tuyên bố phá sản.

Thứ năm, 09/08/2012 - 08:01

Techcombank tiếp tục được tạp chí quốc tế vinh danh
Techcombank tiếp tục được tạp chí quốc tế vinh danh

Ngân hàng TMCP Kỹ thương Việt Nam (Techcombank) vừa vinh dự nhận được hai giải thưởng quốc tế lớn từ tạp chí Finance Asia: “Ngân hàng quản lý tiền tệ tốt nhất tại Việt Nam năm 2012” và “Ngân hàng tài trợ thương mại tốt nhất tại Việt Nam năm 2012”.

Thứ năm, 09/08/2012 - 07:59

Ngành than gặp khó, 1/2 dân số Quảng Ninh có thể bị ảnh hưởng
Ngành than gặp khó, 1/2 dân số Quảng Ninh có thể bị ảnh hưởng

(Dân trí) - Với trên 108.000 thợ mỏ đang làm việc tại vùng than Quảng Ninh, tình hình khó khăn của ngành than có thể sẽ có tác động xấu tới gần nửa triệu người, chiếm gần 1/2 dân số Quảng Ninh. Vinacomin cho biết, chấp nhận tồn kho và giữ số lượng lao động.

Thứ năm, 09/08/2012 - 07:30

Thoái mạnh SQC, ông Đặng Thành Tâm đã "bỏ túi" hơn 1.300 tỉ đồng?
Thoái mạnh SQC, ông Đặng Thành Tâm đã "bỏ túi" hơn 1.300 tỉ đồng?

(Dân trí) - Các phiên giao dịch từ 1/8 đến 8/8, lượng thỏa thuận SQC tăng đột biến, với tổng giao dịch đúng bằng 22 triệu cổ phiếu mà ông Đặng Thành Tâm đăng ký bán. Với mức giá thỏa thuận 60.000 đồng/cp, quy mô các giao dịch này đạt 1.320 tỉ đồng.

Thứ năm, 09/08/2012 - 07:24

ĐÁNG QUAN TÂM
Trung Quốc: Hàng loạt hộ kinh doanh nhỏ đóng cửa vì sợ bị thanh tra “tống tiền”
Trung Quốc: Hàng loạt hộ kinh doanh nhỏ đóng cửa vì sợ bị thanh tra “tống tiền”

(Dân trí) - Suốt gần 1 tháng nay, hàng loạt hộ kinh doanh tại thành phố Shenyang, tỉnh Liaoning đã đóng cửa ngừng kinh doanh vì lo sợ sẽ bị kiểm tra bất thường và phạt nặng vô cớ. Hiện tượng này khiến những con phố thương mại sầm uất không một bóng người.

Thứ năm, 09/08/2012 - 06:13

Hủy niêm yết cổ phiếu Habubank từ 17/8
Hủy niêm yết cổ phiếu Habubank từ 17/8

(Dân trí) - 405 triệu cổ phiếu HBB sẽ bị hủy niêm yết từ ngày 17/8 để sáp nhập vào SHB. Habubank sẽ bị thu hồi giấy phép hoạt động kể từ ngày 28/8.

Thứ tư, 08/08/2012 - 09:42

VietJetAir bị phạt vì “diễn” bikini trên máy bay
VietJetAir bị phạt vì “diễn” bikini trên máy bay

(Dân trí) - Cục Hàng không Việt Nam vừa ra quyết định xử phạt 20 triệu đồng đối với Hãng hàng không tư nhân VietJetAir vì tổ chức biểu diễn bikini trên máy bay. Đây là lỗi vi phạm lạ lẫm và chưa từng có trong tiền lệ hàng không Việt Nam.

Thứ tư, 08/08/2012 - 06:03

Vụ khống vốn hàng chục lần: UBND tỉnh chỉ đạo làm rõ vụ việc
Vụ khống vốn hàng chục lần: UBND tỉnh chỉ đạo làm rõ vụ việc

(Dân trí) - Chiều 8/8, tin từ UBND tỉnh Quảng Bình cho biết, tỉnh này đã chỉ đạo Sở Kế hoạch - Đầu tư vào cuộc làm rõ vụ việc: “Khống vốn lên hàng chục lần…để trúng thầu”, trong Dự án công trình đường giao thông nông thôn Hải Trạch - Phú Định (Bố Trạch – Quảng Bình).

Thứ tư, 08/08/2012 - 04:56

Muaban24 TPHCM có dấu hiệu vi phạm pháp luật về thuế
Muaban24 TPHCM có dấu hiệu vi phạm pháp luật về thuế

(Dân trí) – Đăng ký hoạt động kinh doanh chi nhánh tại TPHCM nhưng Muaba24 lại khai báo không phát sinh doanh thu, lợi nhuận. Chi nhánh chỉ có người đại diện quản lý và giao dịch với các thành viên trên mạng.

Thứ tư, 08/08/2012 - 03:30

Công ty 100% vốn Đài Loan sản xuất linh kiện xe máy giả
Công ty 100% vốn Đài Loan sản xuất linh kiện xe máy giả

Đoàn công tác liên ngành đã kê biên, niêm phong gần 100 thùng carton với số lượng hàng trăm ngàn sản phẩm khác nhau được đóng nhãn mác giả; ngoài ra còn phát hiện, thu giữ nhiều tem chống hàng giả… tại Công ty TNHH Luyện Luân Hưng 100% vốn Đài Loan.

Thứ tư, 08/08/2012 - 02:15

Nhà máy lọc dầu Dung Quất lại dừng hoạt động vì sự cố
Nhà máy lọc dầu Dung Quất lại dừng hoạt động vì sự cố

(Dân trí) - Trao đổi với Dân trí vào sáng nay (8/8), ông Nguyễn Hoài Giang - Tổng Giám đốc Công ty TNHH 1TV Lọc hóa dầu Bình Sơn cho biết: "Vào chiều nay, nhà máy lọc dầu Dung Quất sẽ bắt đầu dừng hoạt động để kiểm tra sự cố".

Thứ tư, 08/08/2012 - 02:11

Vì sao giới nhà giàu Trung Quốc đổ xô sang Singapore kết hôn?
Vì sao giới nhà giàu Trung Quốc đổ xô sang Singapore kết hôn?

(Dân trí) - Lo ngại việc lấy người có tài sản ít hơn mình có thể dẫn đến thua thiệt khi ly dị, giới nhà giàu Trung Quốc đang tìm đến Singapore như một địa điểm kết hôn lý tưởng mà không phải lo một mai tiền của sẽ bị chia đôi.

Thứ tư, 08/08/2012 - 01:38

Standard Chartered mất 17 tỷ USD sau 1 ngày bị nghi “rửa tiền”
Standard Chartered mất 17 tỷ USD sau 1 ngày bị nghi “rửa tiền”

(Dân trí) - Chỉ một ngày sau khi thông tin có thể bị cơ quan chức năng New York rút giấy phép, giá trị vốn hóa thị trường của ngân hàng Standard Chartered đã bị sụt giảm 17 tỷ USD do làn sóng bán tháo của các nhà đầu tư.

Thứ tư, 08/08/2012 - 01:32

“Chi phí bôi trơn làm tăng giá đất đô thị”
“Chi phí bôi trơn làm tăng giá đất đô thị”

“Người làm kinh doanh tính chi phí “bôi trơn” vào giá thành cho nên giá bán sản phẩm nhà ở mà họ đưa ra cũng bị đẩy lên cao”, ông Phạm Sĩ Liêm, Phó chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam, cho biết như vậy khi trao đổi với chúng tôi.

Thứ tư, 08/08/2012 - 11:50

Giá vàng “neo” ở mức cao
Giá vàng “neo” ở mức cao

(Dân trí) - Mở cửa thị trường vàng sáng nay, giá vàng SJC điều chỉnh giảm nhẹ so với chốt phiên hôm qua nhưng vẫn giữ ở mốc 42,3 triệu đồng/lượng. Hiện giá vàng miếng trong nước đang cao hơn thế giới 1,4 triệu đồng/lượng (đã trừ chi phí).

Thứ tư, 08/08/2012 - 09:31

Chính thức chấp thuận sáp nhập Habubank vào SHB
Chính thức chấp thuận sáp nhập Habubank vào SHB

(Dân trí) - Thống đốc NHNN vừa có quyết định chính thức chấp thuận việc sáp nhập Ngân hàng Nhà Hà Nội (Habubank) vào Ngân hàng Sài Gòn - Hà Nội (SHB). Đây là vụ sáp nhập đầu tiên trong lộ trình tái cơ cấu hệ thống ngân hàng Việt Nam mà NHNN đang triển khai.

Thứ tư, 08/08/2012 - 09:07