Góp ý dự thảo Luật Giáo dục (sửa đổi):

Hiệu trưởng trường phổ thông không có nhiệm vụ tăng nguồn thu

Dân trí Nếu như ở bậc ĐH, tự chủ về tài chính bao hàm vấn đề tạo lập nguồn thu và phân phối, kiểm soát nguồn thu thì ở giáo dục phổ thông chỉ dừng lại ở mức phân phối và kiểm soát nguồn thu. Có nghĩa là việc tạo lập nguồn thu không phải là nhiệm vụ của hiệu trưởng trường phổ thông.
>>TPHCM: Hiệu trưởng nắm quyền tuyển dụng giáo viên
>>Trao quyền tuyển dụng cho hiệu trưởng: Lo “đại bàng thêm cánh”?
>>Trao quyền tuyển dụng cho hiệu trưởng: Một được, mười ngờ?

Nhiều chuyên gia giáo dục cho rằng cần xem xét lại vấn đề tự chủ đối với giáo dục phổ thông. Những góp ý này đã được chia sẻ tại hội thảo liên quan vấn đề các quy định về tự chủ và quản lý nhà nước trong dự thảo Luật giáo dục (sửa đổi) diễn ra mới đây tại Trường ĐH Luật TPHCM.

Hiệu trưởng trường phổ thông không có nhiệm vụ tự kiếm tiền

PGS. TS Nguyễn Văn Vân, nguyên trưởng khoa Luật thương mại, Trường ĐH Luật TPHCM đặt vấn đề rằng “nếu trong giáo dục ĐH, tự chủ có 3 mảng gồm tài chính, nhân sự tổ chức và chuyên môn nghiệp vụ. Còn trong giáo dục phổ thông chúng ta có nên đặt ra tự chủ tài chính hay không và mục tiêu tự chủ cho trường phổ thông là gì?”.

Hiệu trưởng trường phổ thông không có nhiệm vụ tăng nguồn thu - Ảnh 1.

PGS. TS Nguyễn Văn Vân, nguyên trưởng khoa Luật thương mại, Trường ĐH Luật TPHCM.

Theo ông Vân, trong thực tế, đọc xuyên suốt dự thảo luật giáo dục thì vấn đề tự chủ chỉ nêu ở “tự chủ cho cơ sở giáo dục” mà không chia cho bậc học nào (đại học, giáo dục nghề nghiệp, phổ thông…). Ông Vân cho rằng dù tự chủ nhưng tùy loại hình trường thuộc sở hữu ai, nếu công lập thì tự chủ có giới hạn, còn nếu ngoài công lập thì sẽ khác.

Trong công lập, nếu trường trường chuyên, lớp chọn, chất lượng cao thì mức độ tự chủ phải cao hơn so với trường giáo dục bắt buộc. “Chúng ta đang duy trì một cơ chế cào bằng trong luật, điều này dẫn đến cực kỳ khó hiểu và rất khó áp dụng trong thực tế”, chuyên gia này nhận định.

Nói về khái niệm tự chủ thì ở ĐH, ông Vân cho biết khi nghiên cứu tài liệu nước ngoài thì họ không sử dụng khái niệm tự chủ mà sử dụng là “tự trị đại học” và gắn liền với tự do học thuật. Điều đó có nghĩa xuất phát từ tự do học thuật sẽ dẫn đến tự trị ĐH. “Còn ở Việt Nam, gõ từ khóa “tự chủ tài chính” dẫn đến tự chủ.

Có nghĩa là chúng ta lấy tài chính làm cái trọng tâm để phát triển lên những quyền khác về nhân sự, tổ chức, học thuật. Tức là đi theo trục ‘tiền - quyền”, có tiền thì mới có quyền, rất thực dụng. Tôi muốn chúng ta cần hiểu đúng khái niệm “tự chủ” mà chúng ta nói trong dự thảo luật”, ông Vân nói .

Dưới quan điểm cá nhân của mình, ông Vân cho rằng không nên bổ sung trong dự thảo luật này một điều luật về tự chủ. “Chỉ cần nâng cấp, cụ thể hóa toàn bộ các điều luật trong dự thảo luật giáo dục này. Ví dụ như quyền của trường phổ thông trong xây dựng chương trình và thực hiện chương trình, được lựa chọn sách giáo khoa, quyền nghĩa vụ của nhà giáo, của thủ trưởng được phân định một cách rạch ròi giữa chức năng quản lý của cơ quan quản lý nhà nước với cơ sở giáo dục.

Tự chủ là linh hồn xuyên suốt tất tần tật các điều luật trong luật chứ không phải ban hành riêng một điều luật là hệ thống giáo dục Việt Nam sẽ tự chủ. Do đó, tôi phản đối quan điểm “nên bổ sung một điều trong dự thảo này” mà phải sửa một các loạt điều luật theo hướng trao quyền nhiều hơn cho cơ sở giáo dục mới hướng đến mục tiêu tự chủ”, ông Vân nói.

Bên cạnh đó, ông Vân cho rằng trong thực tế có sự nhầm lẫn giữa tự chủ giáo dục với vấn đề tự tìm nguồn thu. Ở ĐH, tự chủ về tài chính bao hàm vấn đề tạo lập nguồn thu và phân phối, kiểm soát nguồn thu.

Còn ở giáo dục phổ thông chỉ dừng lại ở mức phân phối và kiểm soát nguồn thu. Có nghĩa là việc tạo lập nguồn thu không phải là nhiệm vụ của hiệu trưởng trường phổ thông mà nhà nước phải thực thi trách nhiệm đó của mình. Giáo dục phổ thông mà đặc biệt là giáo dục bắt buộc toàn bộ kinh phí từ ngân sách nhà nước và giao cho hiệu trưởng quyền phân phối nguồn kinh phí đó làm sao hiệu quả kèm trách nhiệm liên quan.

Do đó, hiệu trưởng trường phổ thông, đặc biệt ở bậc tiểu học, THCS thì không trao quyền tự tìm nguồn thu, tự xoay xở vì như thế hoàn toàn không đúng. Một quốc gia cho dù nghèo nàn đến mức nào thì quốc gia đó cũng phải đảm bảo ngân sách cho giáo dục bắt buộc.

Cho nên không nên đánh tráo khái niệm tự chủ là tự chủ tài chính, có nghĩa là hiệu trưởng các trường phổ thông, các trường cấp 1, cấp 2 phải đi tìm nguồn thu và đi đến chuyện lạm dụng xã hội hóa để sống được. Luật phải tuyên bố rõ điều này để tránh hiểu lệch lạc về xã hội hóa và khái niệm tự chủ.

Tự chủ giúp các trường thực hiện chương trình giáo dục phổ thông mới tốt hơn

TS Phạm Thị Ly, hành viên Hội đồng quốc gia giáo dục và phát triển nguồn nhân lực, đánh giá dự thảo luật giáo dục sửa đổi lần này có nhiều điểm tích cực và tiến bộ, quan trọng nhất thừa nhận sự đa dạng trong hệ thống giáo dục (chẳng hạn như điều 14, điều 16).

"Tuy nhiên, vấn đề cần bàn là tư tưởng đó có thể hiện nhất quán trong quy định của luật hay không? Tôi thấy mặc dù thừa nhận sự đa dạng nhưng hình như chưa đủ để thay đổi thực tế. Có những thực tế nếu chỉ dừng lại ở các quy định trong luật như hiện nay thì sẽ không giải quyết được. Chẳng hạn như vấn đề thu nhập giáo viên đã tồn tại lâu nay, hay như vấn đề tự chủ và quyền tự chủ của nhà trường", bà Ly nói.

Hiệu trưởng trường phổ thông không có nhiệm vụ tăng nguồn thu - Ảnh 2.

TS Phạm Thị Ly, hành viên Hội đồng quốc gia giáo dục và phát triển nguồn nhân lực

Theo bà Ly, hiện nay mức độ tự chủ của các trường vẫn còn đang giới hạn nên luật sửa đổi đặt ra vấn đề này rất đúng vì trước đây chỉ nói tự chủ đại học nhưng không nhắc gì tới phổ thông vì đặc thù của cấp học này.

Trong bối cảnh chương trình giáo dục phổ thông tổng thể được ban hành với tinh thần trao quyền nhiều hơn cho các cơ sở giáo dục trong việc không chỉ lựa chọn sách giáo khoa, mà còn các phương pháp tiếp cận, nội dung thực hiện. Do đó, quyền tự chủ của các trường cần phải được khẳng định rõ hơn để các trường thực hiện được chủ trương của chương trình giáo dục tổng thể này.

“Chương trình hiện nặng nhưng các trường không có quyền thay đổi. Các trường tư và quốc tế đồng thời phải duy trì chương trình nhà nước và chương trình bổ sung mà họ thấy rằng xã hội có nhu cầu, dẫn đến chương trình học rất nặng nề. Vì vậy, mới có xu hướng không đáng khuyến khích là học sinh chuyển từ trường phổ thông sang chương trình giáo dục thường xuyên - một lựa chọn tiêu cực để có một bằng đáp ứng để vào ĐH”, TS Ly nói.

Bà Ly đề xuất, cần trao quyền cho các trường lựa chọn nội dung và phương pháp giảng dạy miễn đáp ứng được nội dung quy định trong giáo dục phổ thông tổng thể. Khi đó, mức độ can thiệp của các cơ quan nhà nước (như sở, phòng) cần cân nhắc lại để đảm bảo quyền tự chủ cho các trường.

Lê Phương

MỚI NHẤT
Thủ tướng Malaysia: Học tiếng Anh không làm mất đi bản sắc dân tộc
Thủ tướng Malaysia: Học tiếng Anh không làm mất đi bản sắc dân tộc

(Dân trí) - Thủ tướng Mahathir Mohamad cho rằng người dân Malaysia không nên lo ngại mất đi bản sắc dân tộc của mình khi học tiếng Anh – điều vốn vô cùng cần thiết đối với sự phát triển của dân tộc.

Chủ nhật, 20/01/2019 - 05:36

Khoảng 20% trẻ học đường bị rối loạn lo âu vì áp lực học tập
Khoảng 20% trẻ học đường bị rối loạn lo âu vì áp lực học tập

(Dân trí) - Theo con số do PGS. TS Trần Thành Nam (Trường ĐHKH Giáo dục- ĐHQG Hà Nội) cung cấp, tỉ lệ trẻ tuổi học đường bị rối loạn lo âu hiện khoảng 20% và đang có chiều hướng gia tăng. Nguyên nhân do áp lực học tập hoặc cha mẹ kì vọng quá nhiều.

Chủ nhật, 20/01/2019 - 03:06

ĐH Quốc gia TPHCM bắt đầu mở cổng đăng ký thi Đánh giá năng lực
ĐH Quốc gia TPHCM bắt đầu mở cổng đăng ký thi Đánh giá năng lực

(Dân trí) - Ngày 18/1, ĐH Quốc gia TPHCM chính thức mở cổng thông tin điện tử để thí sinh đăng ký kỳ thi Đánh giá năng lực (ĐGNL) năm 2019 đợt 1. Việc mở cổng đăng kí dự thi đợt 1 kéo dài từ ngày 18/1 đến 28/2.

Thứ bảy, 19/01/2019 - 12:13

"Lùm xùm” đề thi học sinh giỏi quốc gia: Bộ Giáo dục nói gì?
"Lùm xùm” đề thi học sinh giỏi quốc gia: Bộ Giáo dục nói gì?

(Dân trí) - Nhiều chuyên gia phản ánh, đề thi học sinh giỏi quốc gia 2019 vừa qua có chất lượng thấp. Đặc biệt, cách thức tổ chức vẫn theo lối mòn và tạo áp lực cho học sinh. Bộ GD&ĐT đã trả lời quanh “lùm xùm” này.

Thứ bảy, 19/01/2019 - 11:59

Nên nâng mức vay bằng mức học phí đối với sinh viên sư phạm
Nên nâng mức vay bằng mức học phí đối với sinh viên sư phạm

(Dân trí) - Góp ý về chính sách tín dụng đối với sinh viên sư phạm trong Luật Giáo dục sửa đổi, nhóm nghiên cứu của Học viện Tài chính vừa đưa ra 3 phương án.

Thứ bảy, 19/01/2019 - 08:13

5 khu nhà ở sinh viên đẹp như lâu đài tráng lệ ở châu Âu
5 khu nhà ở sinh viên đẹp như lâu đài tráng lệ ở châu Âu

(Dân trí) - Những khu nhà ở/ kí túc xá sinh viên tại Anh, Bồ Đào Nha, Đan Mạch, Hà Lan và Pháp sẽ khiến bạn phải ghen tỵ vì chúng quá đẹp như những lâu đài tráng lệ và xịn như tiêu chuẩn của những khách sạn 5 sao.

Thứ bảy, 19/01/2019 - 07:41

Tâm sự người trong cuộc: Vui, buồn thưởng Tết của giáo viên
Tâm sự người trong cuộc: Vui, buồn thưởng Tết của giáo viên

(Dân trí) - Một mùa xuân nữa lại về. Dường như ai cũng nôn nao khi Tết cận kề. Những ngày này, chủ đề quan tâm nhất của giáo viên chúng tôi chính là chuyện thưởng Tết của giáo viên.

Thứ bảy, 19/01/2019 - 06:56

Bạn có biết: Hoàng đế Pháp Napoléon sinh ra ở đâu?
Bạn có biết: Hoàng đế Pháp Napoléon sinh ra ở đâu?

(Dân trí) - Ai khám phá ra luật hấp dẫn? Hoàng đế Pháp Napoléon sinh ra ở đâu? Kính làm từ cái gì?... Bạn thử làm trắc nghiệm về tổng hợp dưới đây để xem mình có vững kiến thức nhiều lĩnh vực không nhé.

Thứ sáu, 18/01/2019 - 04:36

Giáo viên TPHCM: Người nhận hàng chục triệu đồng, người vẫn... ngóng
Giáo viên TPHCM: Người nhận hàng chục triệu đồng, người vẫn... ngóng

(Dân trí) - Giáo viên tại nhiều quận, huyện ở TPHCM đã nhận được tiền chi thu nhập tăng thêm theo Nghị quyết 03 của HĐND TPHCM, tuy nhiên nhiều nơi giáo viên vẫn đang phải chờ...

Thứ sáu, 18/01/2019 - 04:18

Quảng Bình: Đưa giáo viên ra khỏi ngành nếu có hành vi bạo hành thể chất, tinh thần học sinh
Quảng Bình: Đưa giáo viên ra khỏi ngành nếu có hành vi bạo hành thể chất, tinh thần học sinh

(Dân trí) - Sau khi liên tiếp xảy ra 2 vụ việc giáo viên tát học sinh gây xôn xao dư luận, Sở GD-ĐT Quảng Bình đã đề nghị các đơn vị trực thuộc tổ chức ký cam kết thực hiện nghiêm túc các quy định về đạo đức nhà giáo. Trong đó có xử lý kỷ luật, đưa ra khỏi ngành nếu có hành vi bạo hành thể chất, tinh thần học sinh.

Thứ sáu, 18/01/2019 - 04:11

Nhà trường dùng tiền phụ huynh để chi tiếp khách
Nhà trường dùng tiền phụ huynh để chi tiếp khách

(Dân trí) - Vừa qua, Thanh tra huyện Mang Yang (tỉnh Gia Lai) đã tiến hành kiểm tra, xác minh nội dung tối cáo đối với ông Nguyễn Văn Dũng (nguyên Hiệu trưởng Trường tiểu học Đê Ar). Theo đó, Thanh tra đã phát hiện ông Dũng đã có nhiều sai phạm như không công khai tài chính; sử dụng nguồn đóng góp từ phụ huynh để chi sai mục đích vào việc sửa máy tính cho hiệu trưởng, chi tiếp khách, quà chia tay cho giáo viên hợp đồng…

Thứ sáu, 18/01/2019 - 03:03

Trường ĐH Công nghệ TPHCM tuyển sinh với 2 phương thức trong năm 2019
Trường ĐH Công nghệ TPHCM tuyển sinh với 2 phương thức trong năm 2019

(Dân trí) - Trường ĐH Công nghệ TPHCM (HUTECH) vừa công bố thông tin tuyển sinh năm 2019. Theo đó, trường có 2 phương thức xét tuyển với tổng chỉ tiêu là 5.880 sinh viên.

Thứ sáu, 18/01/2019 - 01:48

ĐÁNG QUAN TÂM
Không nên biến xã hội hóa giáo dục thành chuyện "tiền"
Không nên biến xã hội hóa giáo dục thành chuyện "tiền"

(Dân trí) - Khi nói tới xã hội hóa giáo dục là đòi hỏi toàn xã hội tham gia vào giáo dục, chứ không phải do một số người không hiểu hết mà biến báo xã hội hóa thành chuyện "tiền".

Thứ sáu, 18/01/2019 - 01:44

Khám phá mô hình “xe tải giáo dục” độc đáo nhất Việt Nam
Khám phá mô hình “xe tải giáo dục” độc đáo nhất Việt Nam

(Dân trí) - Đưa công nghệ hiện đại vào phát triển giáo dục cho thế hệ thiếu nhi mọi miền đất nước là định hướng của Samsung khi thực hiện các dự án vì cộng đồng. Đó cũng là nền tảng ra đời “Smart Mobile Library” - Thư viện thông minh lưu động tích hợp nhiều công nghệ hiện đại đến với các em học sinh ở một số vùng nông thôn Việt Nam.

Thứ sáu, 18/01/2019 - 01:30

Sinh viên nước ngoài tưng bừng tham gia tìm hiểu phong tục Tết Việt
Sinh viên nước ngoài tưng bừng tham gia tìm hiểu phong tục Tết Việt

(Dân trí) - Sáng nay 18/1, hàng trăm sinh viên nước ngoài đến từ 25 quốc gia đang học tiếng Việt tại trường ĐH Hà Nội đã tưng bừng tham dự Chương trình Tết Việt do trường tổ chức.

Thứ sáu, 18/01/2019 - 01:19

Khám phá phương pháp mới học IELTS tăng tốc
Khám phá phương pháp mới học IELTS tăng tốc

(Dân trí) - Đối với người Việt, phương pháp học và luyện thi IELTS truyền thống có những nhược điểm nhất định nên đã tạo ra những trở ngại lớn, khiến cho bạn trẻ nếu muốn du học hoặc xin việc làm càng khó chinh phục chứng chỉ quan trọng này.

Thứ sáu, 18/01/2019 - 01:00

Khi buổi họp phụ huynh bị chính phụ huynh xem nhẹ
Khi buổi họp phụ huynh bị chính phụ huynh xem nhẹ

(Dân trí) - Đến giờ họp phụ huynh nhưng chỉ có vài người, nhiều người đến muộn, nhiều người vắng họp không thông báo hay để người giúp việc đi họp thay... Việc họp phụ huynh cho con đang bị chính bố mẹ xem nhẹ.

Thứ sáu, 18/01/2019 - 11:26

Học tiếng Anh: 10 phút để phân biệt âm /θ/ và /ð/ cực chuẩn
Học tiếng Anh: 10 phút để phân biệt âm /θ/ và /ð/ cực chuẩn

(Dân trí) - Cặp âm /θ/ và /ð/ chắc hẳn rất quen thuộc trong cộng đồng học tiếng Anh của chúng ta bởi vì... độ khó! Bài học ngày hôm nay chúng ta sẽ tìm cách để chinh phục cặp âm này nhé!

Thứ sáu, 18/01/2019 - 10:08

Gần 1/3 học sinh ở TPHCM bị căng thẳng, stress
Gần 1/3 học sinh ở TPHCM bị căng thẳng, stress

(Dân trí) - 31% học sinh bị căng thẳng, stress, hơn 53% học sinh không có động lực học tập. Các em cũng đang phải đối mặt với các nguy cơ như bị bắt nạt, sử dụng chất gây nghiện, tình trạng phá thai...

Thứ sáu, 18/01/2019 - 08:21

"Phép màu" với cậu bé nghèo từng gõ cửa các nhà tại khu giàu nhất London
"Phép màu" với cậu bé nghèo từng gõ cửa các nhà tại khu giàu nhất London

(Dân trí) - Reggie Nelson (khi đó mới 17 tuổi) đã gõ cửa từng nhà tại khu giàu nhất London để hỏi những cư dân sống tại đó về con đường họ đạt tới vị trí cao trong xã hội. Giờ đây, ở tuổi 22, cậu bé nghèo đầy nghị lực năm nào đã tốt nghiệp đại học với tương lai đầy hứa hẹn trong ngành tài chính.

Thứ sáu, 18/01/2019 - 08:15

Tuyển dụng  giáo viên: Không nên quy định cứng trình độ
Tuyển dụng giáo viên: Không nên quy định cứng trình độ

(Dân trí) - Góp ý về Dự thảo Luật Giáo dục (sửa đổi), Hiệp hội các trường đại học, cao đẳng Việt Nam cho rằng, nên coi trình độ đào tạo là điều kiện tuyển dụng giáo viên. Khi Luật Giáo dục có hiệu lực, việc chọn người mới vào ngành giáo dục phải thông qua thi tuyển.

Thứ sáu, 18/01/2019 - 08:15

Người thầy U80 “chở chữ” miễn phí cho người dân sông nước Phú Vang
Người thầy U80 “chở chữ” miễn phí cho người dân sông nước Phú Vang

(Dân trí) - Lớp học ấy rất đặc biệt, không chỉ trẻ em theo học mà còn có những người lớn tuổi cùng tập đánh vần. Lớp học đơn với một bầu không khí vui tươi như xua tan đi cái yên tĩnh của vùng quê đầm phá bao đời gắn bó với cái nghèo.

Thứ sáu, 18/01/2019 - 07:54

Học sinh vùng cao hào hứng đón Tết sớm
Học sinh vùng cao hào hứng đón Tết sớm

(Dân trí) - Còn hơn nửa tháng nữa mới đến Tết nhưng nhiều học sinh vùng cao ở Nghệ An đã được trải nghiệm không khí Tết với bánh chưng, ném còn, múa lăm vông… Những món quá nghĩa tình từ thầy cô, từ các anh chị đoàn viên dưới xuôi đưa lên đã khiến các em ấm lòng hơn trong những ngày đông giá lạnh.

Thứ sáu, 18/01/2019 - 01:32

Chỉ mong giáo viên cải tiến buổi họp phụ huynh
Chỉ mong giáo viên cải tiến buổi họp phụ huynh

(Dân trí) - Giáo dục hiện nay có nhiều vấn đề bộn bề cần thay đổi và toàn những việc không thể làm trong ngày một, ngày hai. Nhưng thay đổi trong buổi họp phụ huynh thì có thể làm ngay mà không cần phải chờ đợi và giáo viên hoàn toàn là người tự quyết định được từ đầu đến cuối.

Thứ sáu, 18/01/2019 - 01:27