Nhà văn Chu Lai: “Những vụ bạo hành trẻ em gần đây thật sự kinh hoàng”

Dân trí “Những vụ bạo hành trẻ em vừa qua là một tiếng báo động rền vang. Phải xem lại bản chất của đạo lý, văn hoá và hệ giá trị trong đời sống này”, tác giả của “Ăn mày dĩ vãng” chia sẻ.

Những vụ bạo hành trẻ em gần đây đã dấy lên nhiều phẫn nộ trong mọi tầng lớp xã hội. Với tư cách một nhà văn, ông nhìn nhận như thế nào về sự xuống cấp của đạo đức và văn hoá ứng xử của con người qua những câu chuyện đau lòng này?

Thật sự rất kinh hoàng. Đây là một cú giật mình sâu thẳm không phải cho những người tử tế mà là cú giật mình ghê gớm đối với bản chất xã hội và với các nhà quản lý. Tại sao lại để cho văn hoá và đạo đức của loài người băng hoại đến thế?

Những câu chuyện vừa qua là một sự phi nhân hoàn toàn. Bạo hành trẻ thơ là một điều mà lịch sử loài người không bao giờ chấp nhận được. Nhưng tới mức có nghi án bà nội giết cháu thì nằm ngoài sức tưởng tượng của loài. Ngay cả thú vật cũng không ăn thịt con. Vậy thứ này là thứ gì?

Những vụ bạo hành trẻ em vừa qua là một tiếng báo động rền vang. Phải xem lại bản chất của đạo lý, văn hoá và hệ giá trị trong đời sống này. Xã hội bây giờ cứ rần rần ca ngợi các người đẹp, ca ngợi những nhân vật nổi tiếng, những sự kiện lớn lao… mà quên đi những sự băng hoại này thì không có tầng trên nào tồn tại được lâu dài.

Nhà văn Chu Lai trả lời phỏng vấn của phóng viên báo Dân trí. Ảnh: Hà Tùng Long.
Nhà văn Chu Lai trả lời phỏng vấn của phóng viên báo Dân trí. Ảnh: Hà Tùng Long.

Theo ông, phải chăng chúng ta vẫn đang thiếu đi rất nhiều công cụ tuyên truyền, đặc biệt là các tác phẩm văn học nghệ thuật nhằm đánh động lương tri con người, đánh động vào sự báo động của đạo đức – văn hoá – hệ giá trị đang xuống cấp trong xã hội?

Cái này là tội ác, là sự suy vi đến tận cùng về đạo đức con người chứ không chỉ đơn thuần là văn hoá ứng xử nữa. Văn hoá ứng xử có thể sáng trong, có thể lịch lãm, có thể vụng về… nhưng cái này là tội ác.

Tội ác này thực ra không phải bây giờ mới có mà trong nghìn năm phát triển của loài người đã có. Shakespear đã từng viết vở kịch “Hanlet” nói về chuyện em giết anh để đoạt ngai vàng và hoàng hậu. Nhưng ở Việt Nam mình, những tội ác này vẫn có. Đấy mới là căn bệnh trầm kha và nhức nhối.

Học trò đánh ghen, lột truồng nhau, cho keo vào chỗ kín. Vợ bạo lực với chồng, chồng hành hạ vợ mà lại nghiễm nhiên như là chuyện bình thường. Bà giết cháu vì mê tín dị đoan dù cháu bé còn đỏ hỏn. Cho nên, ngoài sự nghiêm minh của pháp luật thì văn hoá nghệ thuật phải khơi dậy sức mạnh và góp tiếng nói thế nào đó để làm cho đạo lý này bừng tỉnh, trở về với quỹ đạo ban đầu.

Thời chiến tranh cả nước phải đối diện với khó khăn và sinh tử nhưng sao người ta sống đẹp thế. Con người lúc đó chỉ có cảm hứng là sống còn với non sông. Còn bây giờ chủ nghĩa vật chất như con quái thú lấn lướt tất cả, đánh vào từng trái tim, từng con người khiến cho tất cả đều hoang mang.

Không lên tiếng “SOS” báo động thì đạo đức xã hội sẽ suy vi ghê gớm. Sau này, nếu có chữa được thì một số người sẽ bị tàn tật, gù lưng, què quặt… Cho nên, chức năng của văn hoá - nghệ thuật lúc này cần can thiệp sâu vào. Mà can thiệp không phải bằng con chữ mà bằng tâm hồn, bằng những vở kịch, bộ phim, văn học…

Đến bây giờ trong văn học mà vẫn chỉ chăm chăm hướng đến tôn vinh chủ nghĩa anh hùng ca thì đã lạc lõng mất rồi. Phải đi sâu vào phân tích cái căn cốt, cái bản ngã của con người Việt Nam là cái gì mà để sau chiến tranh dằng dặc, sau thời bao cấp ảm đảm, sau thời thị trường ngưa ngửa… con người lại bộc lộ nhiều quái gỡ như thế. Điều đó đòi hỏi cả toàn xã hội phải biết giật mình, nếu không biết giật mình mà vô cảm thì đó là bi kịch của lịch sử.

Với cá nhân ông thì điều gì khiến cho con người bộc lộ nhiều điều quái gỡ như thế khi chiến tranh đã lùi xa, khó khăn đã giảm bớt…?

Cuộc tranh giành, vật lộn miếng ăn. Cuộc mưu sinh vật vã. Những thứ đó thường tạo nên những điều suy vi như thế. Tức là cái quý của tâm hồn, sự cao thượng của trái tim khi đất nước sinh tử trước ngoại xâm đã không còn tồn tại nữa. Mà những con người ưu tú thời đó vẫn đang phải vật mình, vật mẩy mưu sinh. Và từ những mưu sinh đó, cộng với âm hưởng - âm thanh từ khắp hành tinh tràn vào.

Thế giới phẳng với bao nhiêu ngọn gió đen - ngọn gió trắng mang đến cái độc cái hại mà không có bộ lọc về đạo lý, không có bộ lọc giá trị tinh thần thì con người ta sẽ bị chao đảo. Chao đảo mà không thể nào phân biệt được cái nào là trắng, cái nào là đen nữa. Mình đang đứng ở vũng đen mà cứ ngỡ mình đang trắng. Mình đang đứng một mình âm thầm mà không có lan toả.

Về phạm trù con người trong những lúc này là hết sức nhạy cảm. Một là để cho chủ nghĩa vật chất nuốt chửng mình hay là mình biết tách ra chiêm nghiệm. Cho nên sống chậm lại, sống suy nghĩ lại, sống trở về cõi tĩnh… là một trong những giải pháp quan trọng về tư duy.

Bây giờ, cứ lao ầm ầm đi kiếm miếng ăn, lao ầm ầm đi hưởng thụ… thế nhiều tệ nạn khó lòng chống được, phá huỷ cả tình yêu trai gái.

Các nhà quản lý xã hội, các cá thể sáng tạo văn học nghệ thuật và cá thể các công dân phải nghĩ mình nên làm gì đây nếu không sẽ chết không thể nhắm được mắt.

Trong khi những vấn đề bức xúc không lo giải quyết lại lo đến cải cách chữ viết. Bảo vệ nhau lung tung phèng hết cả lên. Cư dân mạng vừa rồi phẫn nộ ông PGS đề xuất cải cách chữ viết, theo tôi là điều đó không đáng để phẫn nộ như thế. Tôi chắc chắn họ đang bức xúc một cái gì đó nhưng nhân tiện cái này mới “xì hơi” ra như thế.

Cảm ơn ông đã chia sẻ thông tin.

Hà Tùng Long

MỚI NHẤT
Siêu mẫu Kate Moss gợi nhớ bộ ảnh ngực trần gây tranh cãi
Siêu mẫu Kate Moss gợi nhớ bộ ảnh ngực trần gây tranh cãi

(Dân trí) - 25 năm trước, ở tuổi 18, siêu mẫu Mỹ Kate Moss từng gây tranh cãi khi xuất hiện trong bộ ảnh bán khỏa thân. 25 năm sau, siêu mẫu kỳ cựu gợi nhắc lại sự việc với bộ ảnh để lộ ngực trần rất phóng túng và dạn dĩ.

Thứ bảy, 02/12/2017 - 02:00

MC Thanh Mai, Chi Bảo bất ngờ tái hợp sau nhiều năm “đường ai nấy đi”
MC Thanh Mai, Chi Bảo bất ngờ tái hợp sau nhiều năm “đường ai nấy đi”

(Dân trí) - Cặp đôi MC Thanh Mai và diễn viên Chi Bảo sẽ tái hợp với nhau trong dự án phim truyền hình quay ở Nga mang tên “Tình khúc Bạch Dương”. Đây là sự kiện đánh dấu sự quay trở hai của hai diễn viên kỳ cựu của thập niên 90 trong một bộ phim.

Thứ bảy, 02/12/2017 - 01:00

Trên thế giới có con đường tên gọi… Rihanna
Trên thế giới có con đường tên gọi… Rihanna

(Dân trí) - Nữ ca sĩ Rihanna và con đường Rihanna có gì liên quan đến nhau?

Thứ sáu, 01/12/2017 - 03:15

NSND Quốc Anh chạnh lòng khi trúng “tiếng sét ái tình” của phụ nữ hai con
NSND Quốc Anh chạnh lòng khi trúng “tiếng sét ái tình” của phụ nữ hai con

(Dân trí) - Tham gia talkshow “Bốn mùa yêu thương” với chủ đề “Có nên thử lòng khi yêu hay không?” phát trên sóng VTV2, NSND Quốc Anh lần đầu kể chuyện trúng “tiếng sét ái tình” người phụ nữ đã có hai con.

Thứ sáu, 01/12/2017 - 03:14

Du khách bất ngờ khi Văn Miếu - Quốc Tử Giám tạm dừng... trông xe
Du khách bất ngờ khi Văn Miếu - Quốc Tử Giám tạm dừng... trông xe

(Dân trí) - Ngày 30/11, Trung tâm Hoạt động VHKH Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội) đã ra thông báo về việc tạm dừng hoạt động trông xe khiến nhiều khách đến tham quan hết sức ngỡ ngàng.

Thứ sáu, 01/12/2017 - 11:34

Diva Mỹ Linh bị run và căng thẳng khi song ca với NSƯT Tấn Minh
Diva Mỹ Linh bị run và căng thẳng khi song ca với NSƯT Tấn Minh

(Dân trí) - Diva Mỹ Linh tâm sự rằng chị cảm thấy rất run và căng thẳng khi song ca cùng “đàn anh” Tấn Minh trong chương trình “Hà Nội xưa và nay” diễn ra vào tối 30/11 tại Cung Văn hoá Hữu nghị Hà Nội.

Thứ sáu, 01/12/2017 - 11:31

Mẹ Kasim Hoàng Vũ từng quyết định ôm con tự tử
Mẹ Kasim Hoàng Vũ từng quyết định ôm con tự tử

(Dân trí) - “Nữ hoàng rock” Bích Phương chia sẻ, bà từng có ý định ôm con trai, Kasim Hoàng Vũ tự tử vì cuộc sống riêng quá bế tắc và suy nghĩ nông cạn của tuổi trẻ…

Thứ sáu, 01/12/2017 - 09:47

Có gì “lạ miệng” trong các phim hài tết Việt 2018 quay ở Mỹ, Ấn Độ?
Có gì “lạ miệng” trong các phim hài tết Việt 2018 quay ở Mỹ, Ấn Độ?

(Dân trí) - Cứ mỗi dịp xuân về tết đến, tiếng cười trở thành món “đặc sản” không thể thiếu bên cạnh những thú vui đầu xuân. Năm nay, thị trường hài tết khá rôm rả khi có sự góp mặt của nhiều nhà sản xuất mới toanh.

Thứ sáu, 01/12/2017 - 07:27

Lưu Diệc Phi đóng chính “Hoa Mộc Lan”: Cả thế giới hỏi “cô là ai”…
Lưu Diệc Phi đóng chính “Hoa Mộc Lan”: Cả thế giới hỏi “cô là ai”…

(Dân trí) - Lưu Diệc Phi được giao vai nữ chính Hoa Mộc Lan trong bộ phim hoạt hình bom tấn của Disney đang khiến nhiều người đặt câu hỏi: Lưu Diệc Phi là ai? Cô nhận vai nhờ thực lực hay có ưu ái đặc biệt?

Thứ sáu, 01/12/2017 - 07:25

50 nghệ nhân biểu diễn trong Dàn nhạc dân tộc bản địa Việt Nam
50 nghệ nhân biểu diễn trong Dàn nhạc dân tộc bản địa Việt Nam

(Dân trí) - Những người thực hiện hy vọng dự án này sẽ mở ra hướng mới cho việc kết nối cộng đồng những nghệ nhân, nghệ sĩ trong nước và khu vực, để từ đó có thể giới thiệu rộng rãi hơn văn hóa của Việt Nam và các nước trong khu vực ra thế giới.

Thứ sáu, 01/12/2017 - 02:00

NSƯT Ngọc Hương đột ngột qua đời
NSƯT Ngọc Hương đột ngột qua đời

(Dân trí) - Sau khi được bác sĩ bệnh viện Chợ Rẫy cho trở về khu Dưỡng lão Nghệ sĩ TPHCM theo nguyện vọng của bà để tiếp tục điều trị ung thư gan thì vào lúc 20 giờ 10 phút ngày 30/11, NSƯT Ngọc Hương đã đột ngột ra đi, hưởng thọ 75 tuổi.

Thứ năm, 30/11/2017 - 11:10

Trưng bày những công trình và tác phẩm ấn tượng nhất Việt Nam
Trưng bày những công trình và tác phẩm ấn tượng nhất Việt Nam

(Dân trí) - Sáng 30/11, Bộ VHTT&DL đã tổ chức triển lãm “Các tác phẩm và công trình văn học nghệ thuật tiêu biểu đã được sáng tác trong hai năm 2015 - 2016” tại Nhà hát Lớn Hà Nội.

Thứ năm, 30/11/2017 - 03:00

ĐÁNG QUAN TÂM
Những bức ảnh được “like” nhiều nhất mạng xã hội năm 2017
Những bức ảnh được “like” nhiều nhất mạng xã hội năm 2017

(Dân trí) - Danh sách những bức ảnh được “like” nhiều nhất trên mạng xã hội Instagram trong năm 2017 đã vừa được công bố, mặc dù cư dân mạng hiện mới chỉ “mấp mé” bước sang tháng cuối cùng của năm.

Thứ năm, 30/11/2017 - 01:32

Điều gì khiến một ngôi sao từ bỏ sự nghiệp đỉnh cao?
Điều gì khiến một ngôi sao từ bỏ sự nghiệp đỉnh cao?

(Dân trí) - Khi đang ở thời kỳ đỉnh cao trong sự nghiệp, đôi khi người ta thấy một số nhân vật tiếng tăm quyết định dừng lại. Điều gì có thể khiến một ngôi sao từ giã sự nghiệp khi đang ở đỉnh cao?

Thứ năm, 30/11/2017 - 10:42

Phát lộ nhiều cổ vật giá trị
Phát lộ nhiều cổ vật giá trị

(Dân trí) - Chiều ngày 29/11, thông tin từ Bảo tàng Hà Tĩnh cho biết, đơn vị vừa tiến hành nhiều đợt khảo sát tại các huyện Nghi Xuân, Lộc Hà và sưu tầm được hơn 35 cổ vật có giá trị thuộc nhiều loại hình, niên đại khác nhau.

Thứ năm, 30/11/2017 - 07:33

Mỗi đêm Rihanna chỉ ngủ chưa đầy… 4 tiếng
Mỗi đêm Rihanna chỉ ngủ chưa đầy… 4 tiếng

(Dân trí) - Làm thế nào để trở thành một ngôi sao đẳng cấp, cá tính và thành công như Rihanna? Liệu có phải mỗi đêm chỉ dành ra 3-4 tiếng để ngủ chính là bí quyết sáng tạo của ngôi sao nhạc pop?

Thứ năm, 30/11/2017 - 07:32

Những bức tượng sắc màu và ước mơ được sáng tạo
Những bức tượng sắc màu và ước mơ được sáng tạo

Nơi chắp cánh ước mơ sáng tạo cho các em có hoàn cảnh khó khăn, nơi những tấm lòng hảo tâm có thể chung tay đóng góp để mang đến tương lai được tiếp xúc với nghệ thuật – đó là những giá trị mà chuỗi Cửa hàng Tạm thời, một phần trong chương trình “Hành trình sáng tạo Humpty Dumpty” mong muốn mang đến.

Thứ năm, 30/11/2017 - 07:31

NSND Nguyễn Quang Vinh làm Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn
NSND Nguyễn Quang Vinh làm Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn

(Dân trí) - NSND Nguyễn Quang Vinh - nguyên Giám đốc Nhà hát Ca múa nhạc Việt Nam được bổ nhiệm vị trí quyền Cục trưởng Cục Nghệ thuật Biểu diễn từ ngày 1/12/2017.

Thứ tư, 29/11/2017 - 03:14

Tạm dừng thi công Trung tâm Thể dục Thể thao tại Nhà Di sản Huế
Tạm dừng thi công Trung tâm Thể dục Thể thao tại Nhà Di sản Huế

(Dân trí) - Ngày 29/11 ông Trương Đình Hạnh, Chánh Văn phòng UBND TP Huế cho biết UBND TP Huế vừa thống nhất tạm dừng việc thi công hạng mục công trình Trung tâm Thể dục Thể thao tại “Nhà Di sản” số 117 đường Lê Thánh Tôn, phường Thuận Lộc.

Thứ tư, 29/11/2017 - 02:41

Giám khảo “The Voice” mất quyền nuôi con vì lịch làm việc dày đặc
Giám khảo “The Voice” mất quyền nuôi con vì lịch làm việc dày đặc

(Dân trí) - Vì liên tục phải di chuyển phục vụ cho công việc, nữ giám khảo “The Voice” đã vừa phải nhường quyền nuôi con cho chồng.

Thứ tư, 29/11/2017 - 02:32

NSƯT Ngọc Hương đang nguy kịch vì ung thư gan giai đoạn cuối
NSƯT Ngọc Hương đang nguy kịch vì ung thư gan giai đoạn cuối

(Dân trí) - Theo chia sẻ từ NSND Kim Cương, các bác sĩ chuyên khoa về gan tại bệnh viện Chợ Rẫy đã xét nghiệm và đưa ra kết quả Ngọc Hương bị ung thư gan rất nguy cấp. Hiện tinh thần của nghệ sĩ Ngọc Hương khá suy sụp nhưng bà nhất định đòi về viện dưỡng lão nghệ sĩ chứ không muốn điều trị tại bệnh viện.

Thứ tư, 29/11/2017 - 02:30

Đêm chung kết trao giải Hoa Hậu Việt Nam qua ảnh 2017
Đêm chung kết trao giải Hoa Hậu Việt Nam qua ảnh 2017

Qua 6 tháng tổ chức bình chọn trên báo Phụ nữ Việt Nam, Đêm chung kết Miss Photo 2017 với chủ đề “Đêm Sen” được tổ chức vào tối 25/11 tại TPHCM.

Thứ tư, 29/11/2017 - 10:10

Quý Bình: "Minh Hằng đã truyền cảm hứng cho tôi tròn vai diễn"
Quý Bình: "Minh Hằng đã truyền cảm hứng cho tôi tròn vai diễn"

(Dân trí) - Bông Sen Vàng hạng mục nam diễn viên chính xuất sắc dành cho Quý Bình với phim "Bao giờ có yêu nhau" là một bất ngờ của Liên hoan phim Việt Nam lần thứ 20. Nam diễn viên chia sẻ: Bạn diễn Minh Hằng đã truyền cảm hứng cho tôi.

Thứ tư, 29/11/2017 - 10:00

Ông Nguyễn Đăng Chương làm Giám đốc Trung tâm Triển lãm VHNT Việt Nam
Ông Nguyễn Đăng Chương làm Giám đốc Trung tâm Triển lãm VHNT Việt Nam

(Dân trí) - Ông Nguyễn Đăng Chương - nguyên Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn vừa được bổ nhiệm làm Giám đốc Trung tâm Triển lãm Văn hoá - Nghệ thuật Việt Nam từ ngày 1/12/2017.

Thứ tư, 29/11/2017 - 09:14