DNews
Thời sự

Người lính dùng răng nối mạch thông tin, bất tỉnh sau cuộc gọi dài 5 phút

(Dân trí) - Trong sự kiện 81 ngày đêm thành cổ Quảng Trị năm 1972, người lính thông tin Trần Duy Hoan, quê Ninh Bình, đã dùng răng nối hai đầu dây cáp thông tin bị đứt, đảm bảo thông tin liên lạc được thông suốt.

Chàng thanh niên 37kg nhờ bạn đi cân hộ để được nhập ngũ

Sinh ra và lớn lên tại vùng đất chiêm trũng Hà Nam cũ, tuổi thơ của ông Trần Duy Hoan (SN 1949, quê xã Bình Giang, tỉnh Ninh Bình) là những mảnh ký ức đau buồn và lòng căm thù giặc sâu sắc, khi cả bố và mẹ ông đều bị giặc Pháp giết hại dã man.

Tháng 2/1968, tròn 19 tuổi, người thanh niên Trần Duy Hoan xung phong lên đường nhập ngũ. Nhưng cả 3 lần được gọi lên xét tuyển, ông đều chỉ nặng 37kg, không đủ điều kiện nhập ngũ nên ông đành quay về. Đến lần thứ 4 được gọi đi xét tuyển, ông Hoan nhờ một người bạn đứng lên cân hộ mình mới có thể đủ cân nặng được gia nhập quân ngũ.

“Còn rất nhỏ tôi đã mất bố, mất mẹ vì giặc Pháp, lúc đấy chỉ mong lớn thật nhanh để được xung phong nhập ngũ trả thù cho bố mẹ. Sau 3 lần xét tuyển tôi đều không đủ cân nặng. Đến lần thứ 4, tôi đành gian lận nhờ bạn cùng xã đi cân hộ thì mới đạt tiêu chuẩn”, ông Hoan nhớ lại.

Người lính dùng răng nối mạch thông tin, bất tỉnh  sau cuộc gọi dài 5 phút - 1

Anh hùng LLVTND Trần Duy Hoan (Ảnh: Đức Văn).

Sau thời gian huấn luyện tại Đại đội 5, Tiểu đoàn Thông tin 26, Quân khu 3, tháng 10/1968, anh lính trẻ Trần Duy Hoan được điều về Đại đội 5, Tiểu đoàn 80, Trung đoàn 134 (nay là Lữ đoàn 134, Binh chủng Thông tin Liên lạc).

Năm 1972, địch tăng cường bắn phá Quảng Trị nhằm chia cắt thông tin liên lạc của ta từ Hà Nội vào miền Nam, địa bàn từ Vĩnh Linh trở vào sông Thạch Hãn là điểm nóng ác liệt nhất. Có ngày địch bắn phá liên tục từ 6h đến 18h, Tổ thông tin 29 do tổ trưởng Trần Duy Hoan chỉ huy phải khắc phục gần 20 mối nối, đầu này vừa nối xong lại bị bom đạn địch bắn phá làm đứt đầu kia.

Trên đường đi nối dây thông tin bị bom đánh đứt, gặp bom chưa nổ, ông cùng đồng đội cũng “dọn” luôn. Có những quả bom bi khoan chưa phát nổ ngay, các chiến sỹ phải bò xuống hầm, dùng dây điện thông tin buộc vào lôi lên ném ra xa cho nổ.

Người lính dùng răng nối mạch thông tin, bất tỉnh  sau cuộc gọi dài 5 phút - 2

Người lính thông tin Trần Duy Hoan thời trong quân ngũ (Ảnh tư liệu).

Ông Hoan kể lại: "Là lính thông tin, anh em chúng tôi luôn coi đường dây như là ruột của mình, cột xà như xương sống, cuộn dây cái kìm là vũ khí. Mưa bom bão đạn, lính thông tin vẫn tiến lên phía trước, phá rất nhiều bom mìn của địch trút xuống".

Có lần bị thương do mảnh bom bi văng trúng lưng, nhưng tổ trưởng Trần Duy Hoan vẫn tiếp tục nhiệm vụ tìm kiếm, đấu nối đường dây. Khi vừa đấu nối xong cũng là lúc ông choáng váng, ngất xỉu, tỉnh dậy mới biết mình được một số đội viên đơn vị thanh niên xung phong tình cờ phát hiện đưa về lán trại sơ cứu.

Người lính thông tin “5 phút vụt sáng thành anh hùng”

Trong thời gian ông Trần Duy Hoan làm nhiệm vụ, dây điện thông tin chủ yếu là dây cáp, dây trần và dây bọc nên tất cả đều bị bom của quân địch đánh phá đứt hết. Muốn khôi phục được chỉ còn cách dùng dây bọc dã chiến. Cứ địch ném bom, đánh đứt ở đâu, ta nối lại ở đó, có đoạn chỉ 1-2m mà tới hơn chục mối nối. Địch phá, ta nối, liên tục giằng co.

Ông Hoan nhớ lại, ngày 20/6/1972, địch liên tục ném bom xối xả, dây cáp liên lạc đứt đầu này, ta vừa nối xong thì chúng đã ném bom đứt đầu kia, các chiến sỹ thông tin liên tục phải chạy đi chạy lại suốt ngày.

Người lính dùng răng nối mạch thông tin, bất tỉnh  sau cuộc gọi dài 5 phút - 3

Ông Hoan kể lại thời khắc dùng răng nối hai đầu cáp liên lạc (Ảnh: Đức Văn).

Trong lúc làm nhiệm vụ cố gắng kéo căng hai đầu dây bị đứt để nối lại thì đúng lúc có thông tin hỏa tốc từ Hà Nội điện vào số máy lẻ thông báo cần thông tin gấp. Không chút do dự, ông Hoan liền ghì hai đầu dây rồi dùng răng cắn chặt lại. Kết thúc cuộc gọi 5 phút cũng là lúc người tổ trưởng Tổ thông tin 29 co rúm toàn thân và bất tỉnh vì điện giật...

“Lúc đấy tôi đâu nghĩ được nhiều, chỉ nghĩ làm sao cho thông tin đến thật nhanh, nếu dùng thông tin vô tuyến có thể bị địch nghe trộm và phải số hóa bằng mật ngữ liên lạc, tới nơi thì thông tin viên lại phải dịch ra rất mất thời gian. Nếu chậm một phút thôi… sẽ có rất nhiều đồng đội ngã xuống”, ông Hoan kể lại.

Sau này khi cấp trên hỏi "Bom đạn ác liệt thế đồng chí có sợ hy sinh không? Ông đáp: Báo cáo Thủ trưởng em ngậm vào răng nghiến chặt lại, điện giật gần chết. Em đang nối một mối dây bằng cả cuộc đời em".

Nhờ hành động táo bạo, dũng cảm và quyết liệt đó của Tổ trưởng Tổ thông tin 29 Trần Duy Hoan mà toàn bộ mệnh lệnh quan trọng của lãnh đạo Bộ được truyền đi nguyên vẹn đến chỉ huy các chiến trường, góp phần không nhỏ vào chiến thắng có tính quyết định cuối cùng trong Chiến dịch Xuân hè năm 1972.

Sau cuộc chiến đấu 81 ngày đêm bảo vệ thành cổ Quảng Trị, người lính thông tin Trần Duy Hoan được ra Bắc và thi đỗ vào Học viện Quân sự. Tốt nghiệp, ông được giao trọng trách Đại đội trưởng thông tin cho mạng lưới thông tin tại Hà Nội, Hà Tây (cũ) và Vĩnh Phú (cũ).

Người lính dùng răng nối mạch thông tin, bất tỉnh  sau cuộc gọi dài 5 phút - 4

Năm 1973, ông Hoan vinh dự được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND (Ảnh: Đức Văn).

Với những thành tích tiêu biểu trong chiến đấu và công tác, sỹ quan thông tin Trần Duy Hoan được tặng thưởng Huân chương Chiến công Giải phóng hạng Ba và nhiều bằng khen, giấy khen. Năm 1973, ông vinh dự được phong tặng danh hiệu Anh hùng LLVTND.

Ông Nguyễn Quang Nghiệp, Bí thư Đảng uỷ xã Bình Giang, cho biết, câu chuyện về chiến công của Anh hùng LLVTND Trần Duy Hoan luôn là nguồn động viên và là người truyền cảm hứng cho thế hệ trẻ. Sau khi về hưu, ông Hoan luôn nhiệt tình tham gia công tác khuyến học, khuyến tài của xã, lặng lẽ đóng góp tâm sức xây dựng quê hương.