Bóng đá Thái Lan sa sút, nỗi lo sợ khi chạm trán tuyển Việt Nam

Thành công lẩn tránh bóng đá Thái Lan

Bóng đá Thái Lan từng có một thời gian dài thống trị bóng đá Đông Nam Á. Nhưng có một câu hỏi không dễ trả lời: Lần gần nhất các đội tuyển Thái Lan (tính cả đội trẻ và đội tuyển quốc gia) vô địch Đông Nam Á là khi nào? Bạn sẽ giật mình nếu biết rằng đó là năm 2022, khi đội tuyển Thái Lan vô địch AFF Cup sau chiến thắng trước đội tuyển Việt Nam ở trận chung kết.

Đội U23 Thái Lan đã không giành Huy chương vàng SEA Games từ năm 2017 và không vô địch giải U23 Đông Nam Á từ năm 2005. Đội U19 Thái Lan không đăng quang ở giải U19 Đông Nam Á từ năm 2017. Còn đội U17 xứ chùa vàng cũng không thể giành chức vô địch Đông Nam Á từ năm 2015.

Nếu bạn cho rằng bóng đá Thái Lan không còn thiết tha tham dự giải đấu Đông Nam Á thì ở cấp độ châu Á, đội tuyển quốc gia nước này vừa suýt phải dừng bước ở vòng loại Asian Cup 2027. Đội U23 Thái Lan 3 lần liên tiếp không vượt qua vòng bảng giải U23 châu Á. Tình hình tương tự cũng xuất hiện ở các đội U19 và U17 Thái Lan.

Cùng thời điểm, đội tuyển Việt Nam đã vô địch ASEAN Cup 2024, đội U23 Việt Nam vừa giành hạng 3 ở giải U23 châu Á, còn đội U17 Việt Nam đã giành tấm vé lịch sử tham dự World Cup U17 năm 2026.

Sự tương phản ấy cho thấy không còn đơn thuần là việc bóng đá Thái Lan có mang đội hình mạnh nhất tham dự các giải đấu khu vực hay không. Vấn đề của “Voi chiến” nghiêm trọng hơn rất nhiều.

Chia sẻ trên tờ Siam Sport vào năm 2022 (thời điểm lần cuối cùng đội tuyển Thái Lan vô địch Đông Nam Á), Tiến sĩ Chanwit Pholcheewin nhấn mạnh rằng bóng đá trẻ Thái Lan đang tụt hậu so với các nền bóng đá mạnh trong khu vực Đông Nam Á. Ông khẳng định Thái Lan đang thiếu một trung tâm đào tạo bóng đá trẻ tầm cỡ và không có những tuyển trạch viên theo dõi các cầu thủ trẻ trên toàn quốc.

“Tôi đã theo dõi kỹ bóng đá trẻ Thái Lan trong 5-6 năm qua và thấy rằng chúng ta vẫn giữ cấu trúc đào tạo và phát triển bóng đá từ xưa. Điều đó khiến bóng đá trẻ Thái Lan không thể bắt kịp xu thế. Các cầu thủ trẻ Thái Lan đều thiếu kỹ năng cá nhân. Giờ đây, bóng đá Việt Nam đã bắt kịp chúng ta. Trước đây, dưới thời HLV Kiatisuk, không có đội bóng nào của Việt Nam thắng được Thái Lan. Nếu không thể phát triển bóng đá trẻ thì đội tuyển quốc gia bị ảnh hưởng”, Tiến sĩ Chanwit Pholcheewin cho biết.

Thực tế, Thái Lan đã nhận “trái đắng” khi không có “hạt giống” tốt. Từ việc bóng đá trẻ đi xuống ở thời điểm năm 2022, họ không sở hữu đội tuyển quốc gia thực sự tốt. Và khi mọi thứ không được cải thiện, các lứa trẻ tiếp theo cũng chỉ là “hạt giống” lép.

Trong những năm qua, vấn đề phát triển cầu thủ trẻ luôn được nhắc tới khá nhiều ở xứ chùa vàng. Gần nhất, sau khi đội U17 Thái Lan thất bại trong việc giành vé tham dự World Cup U17 năm 2026, cựu HLV Rangsivut Chalopathum cũng nhắc lại vấn đề này.

Theo ông, kỹ năng cá nhân của các cầu thủ Thái Lan khá yếu (vấn đề được Tiến sĩ Chanwit Pholcheewin nhắc tới vào năm 2022), dẫn đến việc các đội tuyển Thái Lan là sự lúng túng trước lối chơi áp sát (pressing). Họ thường chọn cách phòng ngự nửa sân và thiết lập phòng ngự khu vực, nhưng lại không thể đối phó với lối đá pressing và tốc độ cao.

Cũng theo ông Rangsivut Chalopathum, các cầu thủ trẻ của Thái Lan đã bị dạy dỗ một cách quá máy móc, khiến họ không thể thích nghi với các biến đổi trên sân. “Hãy thử xem các đội bóng ở lứa tuổi lớp 7 hoặc lớp 8, các HLV chỉ dạy các cầu thủ chiến thuật. Vì vậy, các cầu thủ trẻ chẳng học được nhiều kỹ năng chơi bóng. Chúng ta hãy cởi mở, cho các em thể hiện mình trước đã. Mỗi đội cần 1-2 cá nhân có thể gây đột biến”.

Cựu HLV Rangsivut Chalopathum cũng khẳng định: “Giờ đây, các đội bóng trong khu vực không còn sợ hãi khi gặp đội tuyển Thái Lan như trước. Tôi thật đau lòng khi chứng kiến bóng đá Thái Lan thụt lùi”.

Nhìn vào thực trạng ở ASEAN Cup 2026, mặc dù lọt vào chung kết nhưng Thái Lan vẫn chịu khá nhiều sự chỉ trích. Đặc biệt, dư luận ở xứ chùa vàng đã trút cơn giận dữ lên đoàn quân HLV Anthony Hudson sau trận thua 1-2 ngay trên sân nhà Rajamangala ở bán kết lượt về.

Trong hai trận đấu với Singapore, Thái Lan đều kiểm soát bóng ít hơn đối thủ với lần lượt 28% (lượt đi) và 38% (lượt về). Con số ấy khác hoàn toàn so với thời đỉnh cao của bóng đá xứ chùa vàng khi họ gần như bóp nghẹt đối thủ. Giờ đây, “Voi chiến” phải thu mình chơi rình rập ở tâm thế đội bóng cửa dưới. Thậm chí, nếu hàng tấn công của Singapore sắc sảo hơn, chưa chắc Thái Lan đã có vé vào chung kết.

Tất nhiên, Thái Lan có thể biện minh rằng họ thiếu vắng một đội hình rất mạnh phải ngồi nhà vì CLB chủ quản không nhả người. Tuy nhiên, câu chuyện này lại rơi vào vòng luẩn quẩn của bóng đá Thái Lan trong nhiều năm qua. Ngay cả ở đội hình mạnh nhất, “Voi chiến” thiếu tài năng tới mức tin dùng Theerathon Bunmathan (36 tuổi), Chanathip Songkrasin (32 tuổi) hay Teerasil Dangda (38 tuổi). Đó là những cầu thủ thuộc thế hệ cũ nhưng vẫn được trọng dụng khi lứa trẻ hơn không đủ sức thay thế.

Không chỉ những người Thái Lan mới thấy vấn đề nội tại. Theo báo cáo của FIFA vào năm 2025, một trong những điểm yếu lớn nhất của bóng đá Thái Lan chính là phát triển và đào tạo bóng đá trẻ.

Sự đi xuống của bóng đá Thái Lan được phản ánh phần nào qua những khán đài thưa thớt. Ở trận bán kết lượt về ASEAN Cup 2026 vừa qua, chỉ có 11.000 khán giả tới sân Rajamangala cổ vũ đội nhà (bằng 1/5 so với sức chứa của sân Rajamangala, 51.000 chỗ ngồi). Thực trạng ấy từng khá quen thuộc với bóng đá Việt Nam. Trong giai đoạn trước năm 2017 (khi HLV Park Hang Seo xuất hiện), đội tuyển Việt Nam từng trải qua không ít trận đấu với những khán đài trống vắng.

Chỉ khi đội tuyển quốc gia thành công, những khán giả mới quay trở lại sân vận động. Những người làm bóng đá Thái Lan có lẽ hiểu rõ điều này.

Nhìn đội tuyển Việt Nam với ánh mắt khác

Có một chi tiết đáng chú ý, trước thềm trận bán kết lượt về ASEAN Cup 2026 trên sân Mỹ Đình, nhiều CĐV Thái Lan đã cầu mong Malaysia giành chiến thắng 3-0 trước đội tuyển Việt Nam. Trang Kirian Buriram kêu gọi: “Nếu gặp Malaysia trong trận chung kết thì Thái Lan có khả năng thắng rất cao. Còn nếu chạm trán với đội tuyển Việt Nam, có khả năng “Voi chiến” sẽ tiếp tục thua trong trận chung kết một lần nữa. Vì vậy, người hâm mộ Thái Lan hãy ủng hộ cho Malaysia”.

Chi tiết ấy cho thấy bóng đá Thái Lan không còn ở vị thế như trước. Họ đã e ngại nhất định khi đối đầu với đội tuyển Việt Nam. Điều này khác hẳn so với sự tự tin trong quá khứ.

Thống kê cho thấy, trong 31 trận đối đầu với Thái Lan trong quá khứ, đội tuyển Việt Nam mới chỉ giành 5 chiến thắng. Ở trận chung kết ASEAN Cup 2024, lần đầu tiên “Những chiến binh sao vàng” giành hai chiến thắng liên tiếp trước “Voi chiến”. Con số ấy đã cho thấy bước ngoặt về đối đầu giữa đội tuyển Việt Nam và Thái Lan.

Sau khi U22 Thái Lan thất bại trước U22 Việt Nam ở trận chung kết SEA Games 2025, tờ Siam Sport cho rằng bóng đá Việt Nam vươn mình nhờ những lò đào tạo trẻ đạt chuẩn châu Á như PVF hay hệ thống giải trẻ được tổ chức nghiêm túc.

Theo Siam Sport, chỉ có ba trung tâm phát triển bóng đá trẻ được cấp chứng nhận “Học viện ba sao” ở châu Á là Jeonbuk Hyundai (Hàn Quốc), Aspire Academy (Qatar) và PVF (Việt Nam). “Điều đó cho thấy tiêu chuẩn phát triển bóng đá trẻ của Việt Nam không chỉ đạt mức ở Đông Nam Á mà còn thuộc hàng cao cấp nhất châu Á”, tờ báo của Thái Lan nhấn mạnh.

Học viện PVF được trang bị hệ thống định vị GPS, phân tích video và công nghệ theo dõi bằng máy bay không người lái. Những Giám đốc của trung tâm PVF trong những năm qua đều là những cái tên sáng giá như HLV Philippe Troussier, Eric Abrams (từng góp phần đào tạo ra thế hệ vàng của Bỉ).

Điều đó cho thấy bóng đá Việt Nam không chỉ vươn mình nhờ những cầu thủ nhập tịch mà nội lực cũng rất mạnh. Hai yếu tố này kết hợp với nhau, cộng thêm một HLV am hiểu đội bóng như Kim Sang Sik, đã tạo nên đội tuyển Việt Nam trở nên khó bị đánh bại.

Cũng trong bài viết, tờ Siam Sport từng cảnh báo: “Nếu bóng đá Thái Lan tự mãn và không xây dựng hệ thống đào tạo trẻ bền vững thì chúng ta chỉ biết đứng nhìn đội tuyển Việt Nam ngày càng bay xa”.

Nếu tính trên bảng xếp hạng FIFA, Thái Lan vẫn đứng đầu khu vực Đông Nam Á với vị trí 91 thế giới (tính đến ngày 20/8). Nhưng rõ ràng, “Voi chiến” hiểu rằng vị thế của họ đang bị lung lay dữ dội.

Trận chung kết ASEAN Cup 2026 sẽ là thời cơ để đội tuyển Việt Nam khẳng định sự vươn lên và vị thế số một khu vực Đông Nam Á.