Toàn cảnh xung đột Trung Đông: Chiến thuật khác lạ của tên lửa Iran
(Dân trí) - Iran bắt đầu tấn công UAE và các quốc gia Vùng Vịnh bằng tên lửa không có đầu đạn mà thay vào đó mang theo một số lượng lớn mồi nhử, khiến Mỹ cùng đồng minh nhanh chóng cạn kiệt kho vũ khí đánh chặn.
Chiến thuật khác lạ của tên lửa Iran
Đoạn video ghi lại nỗ lực bất thường của UAE trong việc chống lại cuộc tấn công tên lửa của Iran đang được bàn luận sôi nổi. Iran đã bắt đầu tấn công UAE và các quốc gia Vùng Vịnh khác bằng tên lửa không có đầu đạn mà thay vào đó mang theo một số lượng lớn mồi nhử. Để bắn hạ chúng, Mỹ cùng đồng minh đang sử dụng ồ ạt tên lửa phòng không đắt tiền, vốn rất khan hiếm trong khu vực.
Phòng không UAE cũng được sử dụng khá kỳ lạ - nhiều tên lửa đánh chặn được khai hỏa vào phút chót do các kíp chiến đấu dường như đang cố gắng xác định tính xác thực của mục tiêu. Tuy nhiên, nếu tên lửa đạn đạo có đầu đạn được sử dụng, họ sẽ không có cơ hội đánh chặn chúng với tốc độ này.
"Vỏ quýt dày có móng tay nhọn" - Chiến thuật khác lạ của tên lửa Iran khiến Mỹ và các nước Vùng Vịnh nhanh chóng cạn kiệt kho vũ khí đánh chặn (Video: RT).
Cuộc đối đầu nghẹt thở ở Trung Đông cho thấy, mặc dù lưới lửa phòng không của Mỹ và đồng minh rất hiện đại, có độ chính xác cao thường xuyên đánh chặn thành công đòn tập kích hỏa lực, nhưng Iran vẫn tìm ra cách khắc chế hoặc làm tiêu hao nhanh chóng kho vũ khí của đối phương.
"Vỏ quýt dày có móng tay nhọn", cuộc đua giữa hai bên đang diễn ra ngày một kịch tính.
Những sự kiện đáng chú ý
Tháng thứ hai của cuộc chiến bắt đầu mà không có bất kỳ sự thay đổi nào về diễn biến. Cả hai bên tiếp tục hoạt động theo logic đã được thiết lập: liên quân Mỹ và Israel tấn công có hệ thống vào cơ sở hạ tầng của Iran, Tehran đáp trả bằng các cuộc tấn công nhằm vào Israel và các đồng minh của Mỹ. Cuộc xung đột tiếp tục lan rộng khắp khu vực mà không có dấu hiệu rõ ràng về một giải pháp.

Bản đồ toàn cảnh xung đột Trung Đông tính đến ngày 1/4 (Ảnh: Rybar).
Tiềm lực tên lửa của Iran là ẩn số khó lường
Tại Iran, chiến dịch oanh kích của liên quân tiếp tục nhắm vào các thành phố lớn, trận địa phòng không và cơ sở hạ tầng ngầm. Một số vị trí trên bờ biển Caspi được xác nhận đã bị đánh trúng, cũng như các cuộc tấn công khác vào những kho chứa ngầm. Tuy nhiên, tiềm lực tên lửa của nước này vẫn còn là ẩn số khó lường.
Tại Tehran, Kamal Kharazi, một quan chức ngoại giao cấp cao - cựu ngoại trưởng Iran - đã bị thương nặng trong một cuộc không kích vào nhà riêng của ông ở thủ đô Iran. Vợ ông được cho là đã thiệt mạng trong vụ tấn công.
Ông Kharazi, được coi là một chính trị gia ôn hòa và chuyên gia chính sách kỳ cựu, cũng từng là cố vấn cho cố Lãnh tụ Tối cao Ayatollah Ali Khamenei, người đã bị ám sát. Các báo cáo cho thấy việc nhắm mục tiêu vào ông được xem là một nỗ lực nhằm phá hoại ngoại giao.

Bản đồ các cuộc không kích của Mỹ và Israel vào Iran tính đến hết ngày 1/4 (Ảnh: Rybar).
Israel bị tấn công từ "4 phương 8 hướng"
Israel bị tấn công từ nhiều hướng trong suốt cả ngày. Tên lửa Iran lại một lần nữa lao vào miền Trung đất nước, đặc biệt là Bnei Brak. Khi ngày trôi qua, rõ ràng đây không phải là một cuộc tấn công đơn lẻ, mà là một loạt vụ phóng tên lửa quy mô lớn, không chỉ liên quan đến Iran mà còn cả các lực lượng đồng minh.
Lực lượng Houthi ở Yemen đang củng cố sự tham gia của mình bằng nhiều vụ phóng tên lửa. Houthi tuyên bố rõ ràng rằng họ đang hành động cùng với Iran và Hezbollah, nhấn mạnh mối liên hệ của họ với "trục kháng chiến" chung.
Hệ thống phòng thủ của Israel đã đánh chặn tên lửa Iran vào đêm đầu tiên của lễ Vượt qua, và tại Li Băng, các cuộc tấn công của Israel đã khiến ít nhất 50 người thiệt mạng trong vòng 24 giờ, các quan chức y tế cho biết, Guardian đưa tin.
Trên mặt trận Li Băng, Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) tiếp tục nhắm mục tiêu một cách có hệ thống vào cấu trúc chỉ huy của Hezbollah. Vụ hạ sát thủ lĩnh Yousef Ismail al-Ashem được công bố sẽ không làm sụp đổ hệ thống kiểm soát tác chiến, nhưng đó là một đòn giáng mạnh vào kinh nghiệm tích lũy và khả năng lãnh đạo trên chiến trường.

Bản đồ các cuộc tấn công trả đũa của Iran vào Israel tính đến ngày 1/4 (Ảnh: Rybar).
"Ốc đảo yên bình" Trung Đông rung lắc dữ dội
Tại Iraq, các nhóm thân Iran tiếp tục đánh phá hàng loạt mục tiêu của Mỹ - 2 căn cứ không quân Victoria và Al-Harir - cũng như một số cơ sở thương mại và hậu cần gần Erbil, bị tấn công. Đáp lại, Mỹ đang tăng cường các cuộc không kích và tấn công vào các vị trí của Hashd al-Shaabi.
Tehran phóng nhiều UAV cảm tử vào Iraq khiến Mỹ đánh chặn khá vất vả. Xuất hiện video ghi lại cảnh tiêm kích F-15 Mỹ bay ở độ cao thấp, cố gắng bắn hạ 1 chiếc UAV Shahed nhưng không thành công.
Có lẽ để tiết kiệm tên lửa không đối không đắt tiền, phi công quyết định ngắm bắn chiếc UAV bằng pháo cực nhanh 20mm, tuy nhiên đành phải bỏ cuộc vào phút chót, điều khiển máy bay thoát li, chuyển hướng tìm mục tiêu khác hoặc về hạ cánh ở căn cứ.
Tiêm kích F-15 Mỹ săn hụt UAV Shahed của Iran trên bầu trời Iraq (Video: RT).
Tại Bahrain, căn cứ không quân Min Salman và công ty viễn thông Batelco đã bị tấn công, dẫn đến gián đoạn nguồn cung cấp điện và dịch vụ kỹ thuật số. Mô hình gây áp lực tương tự cũng diễn ra ở Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE). Iran tiếp tục tấn công các mục tiêu ở UAE, trong khi chính quyền nước này ngày càng siết chặt việc ngăn chặn phát tán hình ảnh, thông tin thực tế.
Trong khi đó, xung đột ngày càng lan rộng ra vùng ngoại vi. Những lời cảnh báo của Iran đối với Georgia và việc một máy bay vận tải quân sự Mỹ hạ cánh xuống Tbilisi cho thấy khu vực Caucasus đang ngày càng bị cuốn vào vòng xoáy chiến tranh.
Khu vực Mỹ Latinh cũng không bị ảnh hưởng. Argentina đã quyết định đưa Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo (IRGC) vào danh sách "các tổ chức khủng bố".
Một bối cảnh khác là sự bất ổn ngày càng gia tăng ở Syria. Những cuộc biểu tình ở Deir ez-Zor về việc giam giữ tù nhân có liên hệ với ISIS cho thấy các mối liên hệ bộ lạc và cực đoan địa phương vẫn còn ăn sâu, và vị thế của chính quyền Syria mới vẫn còn bấp bênh.
Ông Trump dọa đưa Iran "trở về thời kỳ đồ đá"
Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 1/4 tuyên bố Tehran đã đề nghị Washington ngừng bắn, đồng thời cho biết ông sẽ chỉ xem xét yêu cầu này sau khi Iran mở lại eo biển Hormuz.
Tổng thống Trump cũng tuyên bố, cho đến khi Iran đáp ứng yêu cầu của Mỹ về việc mở lại eo biển Hormuz, Mỹ vẫn sẽ tấn công Iran cho tới khi nước này "biến mất hoàn toàn hoặc trở về thời kỳ đồ đá".
Ngay sau những lời đe dọa cứng rắn của ông Trump, Iran tuyên bố phóng máy bay không người lái vào tàu sân bay Mỹ, đồng thời bác tin đề nghị ngừng bắn.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) cho biết họ đã phóng một số máy bay không người lái vào tàu sân bay USS Abraham Lincoln của Mỹ, buộc hàng không mẫu hạm này phải thay đổi vị trí.
Đồng thời, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã bác bỏ tuyên bố của Tổng thống Trump rằng Iran muốn ngừng bắn. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmail Baghaei cũng bác bỏ tuyên bố của ông chủ Nhà Trắng.
Trả lời phỏng vấn Al Jazeera, ông Esmail cho biết tuyên bố của Tổng thống Trump là không đúng sự thật.
Ông Trump cũng nói rằng ông “hoàn toàn” đang nghiêm túc cân nhắc việc rút Mỹ khỏi NATO, cảnh báo rằng vấn đề này “không thể xem xét lại” sau khi các đồng minh của Mỹ từ chối tham gia cuộc chiến Mỹ - Israel chống lại Iran.
Những lời đe dọa của Tổng thống, quyết liệt nhất từ trước đến nay, đã khiến liên minh đối mặt với cuộc khủng hoảng tồi tệ nhất trong lịch sử 77 năm của mình, một cựu Đại sứ Mỹ cho biết.
Ngược lại, trong một bức thư ngỏ gửi người dân Mỹ, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian nói rằng mối quan hệ giữa Washington và Tehran đã bị “hiểu lầm” và Iran không phải là bên gây hấn. Người Iran “không hề thù địch với bất kỳ quốc gia nào khác, bao gồm cả người dân Mỹ, châu Âu hay các nước láng giềng”, ông nói, đồng thời cho rằng những miêu tả về Iran như một mối đe dọa an ninh là không chính xác, và Tehran đang hành động tự vệ chứ không phải gây hấn.

Tổng thống Trump phát biểu tại Nhà Trắng (Ảnh: Reuters).
Cuộc chiến "sắp kết thúc"?
Theo CNN, trong bài phát biểu đầu tiên trước toàn quốc về cuộc chiến với Iran vào sáng nay 2/4 (theo giờ Việt Nam), Tổng thống Donald Trump nói với người dân Mỹ rằng Iran đã bị tàn phá và phần khó khăn nhất của cuộc chiến đã qua, cuộc chiến “sắp kết thúc”. Tuy nhiên, ông nói thêm rằng Mỹ sẽ tấn công Iran "cực kỳ mạnh" trong 2 đến 3 tuần tới.
Guardian đưa tin, bài phát biểu của Tổng thống Trump diễn ra trong bối cảnh chính quyền của ông đang đối mặt với tỷ lệ ủng hộ giảm mạnh, những bất ổn kinh tế và sự đổ vỡ ngoại giao ngày càng trầm trọng. Ông Trump cố gắng trấn an quốc gia rằng các mục tiêu của Mỹ đang được đáp ứng và ông có kế hoạch kết thúc cuộc chiến, vốn đã gây ra nhiều xáo trộn cho nền kinh tế Mỹ.
Đây được cho là cơ hội để ông trình bày rõ ràng các mục tiêu của cuộc chiến, sau nhiều tuần thay đổi mục tiêu và thường xuyên đưa ra những thông điệp mâu thuẫn về việc liệu ông đang giảm bớt hay sẵn sàng leo thang các hoạt động quân sự.
Ông nói rằng “các mục tiêu chiến lược cốt lõi của Mỹ đang gần hoàn thành”, nhưng ông cũng dành phần lớn thời gian để lặp lại nhiều điều tương tự mà ông đã nói trong những tuần gần đây.
Ông chỉ trích các chính quyền Mỹ tiền nhiệm vì đã không giải quyết được chương trình hạt nhân của Iran, nói rằng các tổng thống trước đây “đã mắc sai lầm và tôi đang sửa chữa chúng”.
Trước đó hôm 1/4, người đứng đầu Nhà Trắng nói rằng ông không quan tâm đến kho uranium làm giàu cao của Iran vì nó nằm sâu dưới lòng đất và có thể được giám sát bằng vệ tinh. Ông nhắc lại rằng các địa điểm hạt nhân khác nhau của Iran đang được “giám sát và kiểm soát chặt chẽ bằng vệ tinh” và nhấn mạnh “nếu chúng ta thấy họ có động thái, dù chỉ là động thái hướng tới nó, chúng ta sẽ lại tấn công họ bằng tên lửa rất dữ dội”.
Mỹ tuyên bố tấn công hơn 12.000 mục tiêu bị tấn công kể từ ngày 28/2 (Video: CENTCOM).
Ông Trump tuyên bố hành động quân sự được phát động để giúp đỡ các đồng minh của Mỹ trong khu vực, và cũng đặc biệt cảm ơn “Israel, Ả rập Xê út, Qatar, UAE, Kuwait và Bahrain”, đồng thời nói thêm rằng ông sẽ không để họ bị tổn hại.
“Giờ đây chúng ta hoàn toàn độc lập với Trung Đông, nhưng chúng ta vẫn ở đó để giúp đỡ… Chúng ta không nhất thiết phải ở đó. Chúng ta không cần dầu mỏ của họ. Chúng ta không cần bất cứ thứ gì họ có… Chúng ta ở đó để giúp đỡ các đồng minh của mình”, ông Trump nói thêm.
Tổng thống Mỹ đặc biệt chỉ trích thỏa thuận hạt nhân năm 2015 của cựu Tổng thống Barack Obama với Iran, nhắc lại sự chế giễu lâu nay của ông đối với khuôn khổ đó, và ca ngợi quyết định rút khỏi thỏa thuận này trong nhiệm kỳ đầu tiên của mình.
Ông Trump cũng không nói trực tiếp về NATO, tổ chức mà ông đã chỉ trích gay gắt vì từ chối giúp bảo đảm an ninh eo biển Hormuz. Cuộc chiến đã khiến giá dầu tăng vọt khi Iran đã đóng cửa eo biển này.
Trong bài phát biểu của mình, ông Trump nói rằng Mỹ “không cần” eo biển này và các quốc gia nào cần thì “phải chiếm lấy và trân trọng nó”. Tổng thống cũng tuyên bố rằng khi cuộc xung đột kết thúc, eo biển sẽ tự nhiên mở ra.





