Thủy quân lục chiến Mỹ trước "canh bạc" Iran: Vào dễ, ra khó?

(Dân trí) - Mỹ đã điều động các lực lượng đột kích tinh nhuệ áp sát Iran, bao gồm Lữ đoàn 83 thuộc Sư đoàn Dù 82 và Đơn vị Viễn chinh Thủy quân lục chiến (MEU) số 31 với chủ công là tàu đổ bộ USS Tripoli.

Thủy quân lục chiến Mỹ trước canh bạc Iran: Vào dễ, ra khó? - 1

Thủy quân lục chiến Mỹ thực hành khoa mục huấn luyện đổ bộ ở California (Ảnh: Getty).

Động thái này làm dấy lên lo ngại về một kịch bản bộ chiến nhằm vào Iran, đặt ra câu hỏi về khả năng và hậu quả của một cuộc xung đột trên bộ quy mô lớn.

Thủy quân lục chiến Mỹ: Tiên phong trong mọi cuộc khủng hoảng

Theo Military Times, Thủy quân lục chiến Mỹ (USMC) luôn là lực lượng đi đầu trong các cuộc khủng hoảng và can thiệp quân sự. MEU, đơn vị cơ bản gồm 2.200–2.500 lính, được trang bị đầy đủ và có khả năng triển khai nhanh chóng trên toàn cầu. Với khả năng tự chủ tác chiến từ 15-30 ngày, MEU đóng vai trò quan trọng trong việc thiết lập đầu cầu đổ bộ và răn đe quân sự.

Trong quá khứ, các MEU đã chứng minh hiệu quả tại Chiến tranh Vùng Vịnh (1991) khi đổ bộ giữ các đảo tại Kuwait, mở đường cho liên quân. Năm 2003, các MEU phối hợp với Sư đoàn Dù 82 Mỹ đột kích, chiếm giữ các vị trí quan trọng ở Iraq. Gần đây nhất, MEU 24 đã hỗ trợ an ninh tại sân bay Kabul trong quá trình Mỹ rút quân khỏi Afghanistan.

Thủy quân lục chiến Mỹ đã ém quân ở Trung Đông, sẵn sàng tham chiến tấn công Iran (Video: AiTelly).

Trong kịch bản xung đột trên bộ với Iran, các MEU, kết hợp với lính dù và đặc nhiệm Mỹ, có thể sẽ là lực lượng tiên phong đánh chiếm các vị trí chiến lược như eo biển Hormuz, đảo Kharg, hay căn cứ Bandar Abbas, mở đường cho các hoạt động quân sự quy mô lớn hơn.

Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf đã tuyên bố hôm 29/3 rằng: "Đối phương công khai phát đi thông điệp về đàm phán và đối thoại, nhưng lại bí mật lên kế hoạch tấn công trên bộ. Họ không biết rằng các quân nhân Iran đang chờ lính Mỹ đổ bộ, sẵn sàng tung đòn hủy diệt đối phương và trừng phạt dứt điểm những đồng minh khu vực của họ".

Trong khi đó, Washington Post dẫn nguồn tin giấu tên từ quan chức Mỹ cho biết, chính quyền Tổng thống Donald Trump đã thảo luận về khả năng chiếm đảo Kharg, trung tâm xuất khẩu dầu mỏ chiến lược của Iran, và tiến hành các cuộc đột kích ven biển để gỡ bỏ phong tỏa eo biển Hormuz.

Tuy nhiên, Iran không phải là một đối thủ dễ chơi.

Nguy cơ sa lầy: Iran không phải Iraq hay Afghanistan

Theo tạp chí The War Zone, Iran được đánh giá là đối thủ khó chịu và nguy hiểm nhất mà quân đội Mỹ phải đối mặt. Iran đã chuẩn bị hàng thập kỷ cho kịch bản can thiệp quân sự của Mỹ và đồng minh bằng chiến thuật tác chiến bất đối xứng.

Các cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV cảm tử của Iran trong thời gian qua đã chứng minh năng lực và quyết tâm chiến đấu của Tehran. Trước khi nghĩ đến việc đổ bộ, Mỹ và đồng minh phải đối mặt với mạng lưới hệ thống tên lửa phòng thủ bờ biển rộng khắp của Iran, bao gồm các dòng tên lửa hành trình C-802, Noor, Ghadir.

Một đòn tấn công trúng đích vào phương tiện đổ bộ có thể thay đổi cục diện cuộc chiến. Iran cũng có thể chủ động đánh phá các vị trí tập trung lực lượng của Mỹ và đồng minh bằng tên lửa và UAV cảm tử, tương tự như các cuộc tấn công vào căn cứ quân sự Mỹ trong khu vực trước đây.

Bên cạnh đó, Iran đã xây dựng các bãi mìn ven biển dày đặc, hệ thống hỏa lực cấp chiến thuật mạnh mẽ với UAV cảm tử, pháo binh và tên lửa tầm ngắn. Địa hình hiểm trở của Iran với núi cao, sa mạc và đô thị đan xen, cùng hệ thống hầm ngầm sâu trong lòng núi, cung cấp khả năng phòng thủ vững chắc ngay cả trước đối thủ có hỏa lực vượt trội.

Thủy quân lục chiến Mỹ trước canh bạc Iran: Vào dễ, ra khó? - 2

Bản đồ cho thấy địa hình Iran rất hiểm trở, không dễ dàng cho tác chiến binh chủng hợp thành quy mô lớn (Ảnh: Wikimedia).

Quan trọng hơn cả là tinh thần chiến đấu của Lực lượng Vệ binh Hồi giáo Iran (IRGC) và người dân Iran, điều đã được chứng minh qua cuộc xung đột kéo dài nhiều năm với Iraq trong thập kỷ 1980.

Lịch sử đã cho thấy Mỹ từng sa lầy ở Iraq và Afghanistan dù có ưu thế công nghệ. Sự xuất hiện của MEU số 31, Sư đoàn Dù 82 và các đơn vị MEU khác tại Trung Đông là tín hiệu rõ ràng về nguy cơ leo thang xung đột tới khả năng bộ chiến. Tuy nhiên, khoảng cách giữa triển khai lực lượng và phát động chiến dịch trên bộ còn rất dài.

Iran không phải Iraq, không phải Afghanistan, và chắc chắn không phải những thao trường ở Grenada. Đây là một quốc gia gần 90 triệu dân, diện tích rộng lớn, địa hình hiểm trở, quân đội được chuẩn bị kỹ lưỡng và tinh thần dân tộc cao.

Bài toán "vào thì dễ, ra thì khó" mà Mỹ đã trải nghiệm tại Iraq và Afghanistan sẽ còn phức tạp hơn nhiều lần nếu áp dụng cho Iran. Vấn đề hiện tại không phải là "Mỹ có thể đổ bộ vào Iran hay không?", mà là nếu đổ bộ thì diễn tiến cuộc chiến sẽ phiêu lưu tới đâu, đó mới là điều khiến các nhà hoạch định quân sự tại Lầu Năm Góc phải trăn trở.