Ngăn chặn loãng xương - Sức mạnh từ dinh dưỡng

Nguy cơ loãng xương từ sớm

Cuối tháng 11/2025, trong một lần đi chợ Tân An, chị Trần Thiên Thanh (45 tuổi, TP Cần Thơ) bất ngờ được nhân viên tư vấn của chương trình Anlene MoveCheck mời kiểm tra sức khỏe xương khớp miễn phí.

Chiếc máy chuyên dụng nhanh chóng cung cấp kết quả cho thấy chị Thanh đang ở giai đoạn tiền loãng xương. Sau khi được tư vấn sức khỏe, chị Thanh quyết định tìm hiểu kỹ lưỡng về hệ luỵ mà loãng xương gây ra.

“Bên cạnh việc tăng cường thực phẩm giàu canxi tự nhiên trong mỗi bữa ăn, tôi cũng bổ sung thêm sữa Anlene mỗi ngày cho bản thân và cha mẹ. Trước giờ tôi chủ quan không biết loãng xương nguy hiểm với tuổi trung niên và người già như vậy”, chị Thanh nói.

Còn bà Nguyễn Thiên Vân (67 tuổi, Đồng Nai) lại sống chung với bệnh xương khớp khoảng 3 năm qua. Do ở xa bệnh viện hàng chục cây số, bà thường tự ra cửa hàng mua thuốc uống mỗi khi cơn đau kéo đến. Mới đây, trong đợt khám sức khoẻ từ thiện, bác sĩ chẩn đoán bà Vân bị thoái hóa khớp gối, thoái hóa cột sống trên nền loãng xương nặng, rất khó phục hồi.

Tại Hội nghị Khoa học thường niên năm 2025 của Hội Loãng xương Hà Nội, các chuyên gia chia sẻ, loãng xương tiến triển âm thầm nhưng gây hậu quả nặng nề. Bệnh xảy ra do sự suy giảm khối lượng chất khoáng trong xương và tổn thương vi cấu trúc của tổ chức xương, làm cho xương trở nên yếu và dễ gãy. Người bệnh rất dễ bị gãy xương dù chỉ bị chấn thương bình thường, dễ biến chứng, làm giảm khả năng vận động, suy giảm chất lượng sống.

Đáng lo ngại, nguy cơ tử vong sẽ tăng cao nếu bệnh nhân loãng xương bị gãy xương ở thân đốt sống và cổ xương đùi. Theo thống kê của Hiệp hội Loãng xương quốc tế, loãng xương ảnh hưởng đến khoảng 500 triệu người trên toàn cầu, trong đó có 21,2% phụ nữ và 6,4% nam giới từ 50 tuổi trở lên mắc bệnh.  

Còn tại Việt Nam, kết quả của một nghiên cứu trên 100.000 người tham gia tầm soát loãng xương từ nhãn hàng Anlene cho thấy những số liệu đáng quan tâm. Chương trình ghi nhận khoảng 50% người từ 40 tuổi trở lên có nguy cơ loãng xương, 27% người được tầm soát đã loãng xương, tỷ lệ loãng xương ở phụ nữ từ 50 tuổi lên đến 33%.

Những con số này không gây bất ngờ trong bối cảnh việc phòng ngừa loãng xương và chăm sóc sức khoẻ xương khớp tại nước ta còn hạn chế.  

Phòng loãng xương từ sớm, từ xa

Các chuyên gia khẳng định, mặc dù loãng xương rất nguy hiểm nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa hiệu quả. Nguyên tắc cơ bản là duy trì một chế độ ăn uống đầy đủ dưỡng chất, kết hợp với chế độ sinh hoạt, vận động hợp lý ngay từ khi còn trẻ và trong suốt cuộc đời.

Theo khuyến cáo của Hội loãng xương Quốc tế, chế độ ăn uống lành mạnh cho xương đòi hỏi lượng canxi hàng ngày phù hợp (từ 1.000mg/ngày, tăng lên 1.200mg/ngày đối với phụ nữ trên 50 tuổi) và protein (60g - 80g/ngày). Các loại thực phẩm giàu canxi gồm sữa, các chế phẩm từ sữa, tôm, cua, cá, các loại rau củ có màu xanh đậm...

Nhiều dưỡng chất khác như vitamin K, magie, kẽm, cũng đóng vai trò quan trọng trong việc khoáng hóa xương. Bên cạnh đó, phòng ngừa loãng xương đòi hỏi cơ thể duy trì đủ lượng vitamin D, không hút thuốc và hạn chế rượu bia.

Đối với phụ nữ mang thai và cho con bú, phụ nữ trong độ tuổi mãn kinh, người cao tuổi, có thể bổ sung canxi qua viên uống, ống canxi dược phẩm nếu nguồn cung cấp từ thức ăn không đáp ứng đủ. Nhiều nghiên cứu chứng minh, luyện tập thể thao cùng với việc sử dụng sữa giàu canxi, bổ sung collagen và màng cầu chất béo sữa (MFGM) hàng ngày, giúp cải thiện chức năng vận động, mang lại lợi ích rõ rệt cho sức khỏe xương khớp từ sau 4 tuần.

Một lối sống lành mạnh cũng vô cùng cần thiết cho sức khỏe cơ xương khớp: vận động mỗi ngày bằng các động tác thể dục nhẹ nhàng, duy trì cân nặng hợp lý, dự phòng té ngã ở người cao tuổi. Ngoài ra, không lạm dụng các thuốc giảm đau, đặc biệt là thuốc chứa corticoid để điều trị tình trạng đau xương khớp.

Các chuyên gia cũng nhấn mạnh người dân cần hình thành thói quen duy trì khám sức khoẻ định kỳ và kiểm tra mật độ xương. Thói quen này giúp phát hiện kịp thời những vấn đề bất ổn của cơ thể, dự phòng và kiểm soát các bệnh lý mạn tính thường gặp như tiểu đường, béo phì, viêm khớp, huyết áp, góp phần cải thiện chất lượng cuộc sống ở tuổi trung niên…

Riêng tầm soát loãng xương là biện pháp hữu hiệu để phát hiện sớm nguy cơ, giúp mỗi người chủ động phòng ngừa hoặc có kế hoạch điều trị sớm căn bệnh thầm lặng này.