Lý do que thăm dầu dần biến mất trên ô tô hiện đại
(Dân trí) - Ngày nay, đèn cảnh báo trên bảng đồng hồ và thông báo trên màn hình cảm ứng đang dần thay thế các phương pháp kiểm tra truyền thống.
Trong nhiều thập kỷ, que thăm dầu là dụng cụ quen thuộc giúp chủ xe kiểm tra mức dầu động cơ. Chỉ với thao tác rút que thăm, lau sạch, cắm lại và rút ra lần nữa, người dùng có thể xác định mức dầu thông qua các vạch đánh dấu.
Tuy nhiên, trên một số mẫu xe đời mới, dụng cụ này không còn xuất hiện. Thay vào đó, hệ thống điện tử đo mức dầu và hiển thị kết quả trên bảng đồng hồ hoặc màn hình trung tâm.
Que thăm dầu giúp người dùng kiểm tra trực tiếp mức dầu động cơ và quan sát màu sắc, dấu hiệu bất thường của dầu. Đây là thao tác đơn giản, nhưng cần thực hiện đúng hướng dẫn của nhà sản xuất để có kết quả đáng tin cậy.

Trước đây, phần lớn ô tô được trang bị que thăm dầu (Ảnh minh họa: BLKstudio/Shutterstock).
Một bước thụt lùi?
Ngày nay, nhiều mẫu xe không còn được trang bị dụng cụ đơn giản này. Thay vào đó, các hãng xe sử dụng hệ thống giám sát điện tử với thông tin hiển thị trên màn hình. Điều này có thể khiến những người thích tự bảo dưỡng ô tô cảm thấy đây là một bước thụt lùi. Tuy nhiên, có lý do cho sự thay đổi này.
Năm 2024, trang Automotive News đã trực tiếp hỏi các hãng xe về lý do loại bỏ que thăm dầu và nhận được câu trả lời từ chính các nhà sản xuất.
“Người tiêu dùng ngày nay không ưu tiên việc tự kiểm tra mức dầu bằng tay. Với cảm biến, thông tin này được hiển thị mỗi khi họ bật khóa điện. Đây là giải pháp kỹ thuật hướng đến khách hàng”, ông Dale Jewett, người phát ngôn của Stellantis, cho biết.
Đại diện Mercedes-Benz USA cũng đưa ra quan điểm tương tự.
“Với phương pháp đo mức dầu bằng kỹ thuật số, khách hàng có thể dễ dàng theo dõi lượng dầu của xe trên màn hình dành cho người lái và nhận cảnh báo kịp thời nếu mức dầu nằm ngoài giới hạn bình thường. Cách tiếp cận chủ động này giúp ngăn ngừa nguy cơ hư hỏng động cơ”, ông Andrew Brudnicki, đại diện Mercedes-Benz, cho biết.

Ô tô hiện đại có xu hướng chuyển sang sử dụng hệ thống giám sát điện tử (Ảnh: Getty Images).
Một yếu tố quan trọng khác là không phải người dùng nào cũng biết cách đọc chính xác mức dầu qua que thăm.
Thay đổi thói quen của người dùng
Trên một số que thăm dầu có các vạch đánh dấu nhỏ, trong khi một số khác có phần uốn cong tích hợp trên thân que. Một số loại khác được in các ký hiệu như “Min” (tối thiểu) và “Max” (tối đa) bằng cỡ chữ rất nhỏ. Ngoài ra, có loại sử dụng đầu nhựa với các vạch giới hạn để giúp người dùng xác định mức dầu khi cần bổ sung.
Trong trường hợp cần châm thêm dầu, chủ xe có thể gặp khó khăn khi xác định lượng dầu cần bổ sung, đặc biệt nếu chưa quen với quy trình này. Cả việc châm thiếu dầu lẫn đổ quá nhiều dầu đều có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng.
Cũng theo đại diện Mercedes-Benz, việc sử dụng thiết bị đo kỹ thuật số giúp quá trình kiểm tra mức dầu chính xác hơn, không phụ thuộc vào kinh nghiệm của người dùng.
“Phép đo kỹ thuật số loại bỏ nguy cơ sai sót do con người và những yếu tố bên ngoài có thể dẫn đến việc đọc sai mức dầu. Chẳng hạn, xe không đỗ trên bề mặt bằng phẳng, sự khác biệt giữa phép đo khi động cơ nguội và nóng, hoặc góc quan sát que thăm dầu”, đại diện hãng giải thích.
Ông Michael Crossen, trưởng nhóm dự án thử nghiệm tại Consumer Reports, đưa ra thêm một tình huống có thể xảy ra.
“Cũng có trường hợp khách hàng kiểm tra dầu bằng que thăm và nhận thấy mức dầu hơi thấp. Họ muốn bổ sung thêm dầu. Tuy nhiên, khách hàng có thể đổ quá nhiều, điều này không tốt. Bên cạnh đó, nhiều mẫu xe yêu cầu sử dụng loại dầu có thông số rất cụ thể. Các nhà sản xuất không muốn người dùng tùy tiện đổ bất kỳ loại dầu nào có sẵn trong nhà vào động cơ”, ông nói.
Hãng xe không muốn người dùng tự kiểm tra dưới nắp ca-pô
“Các nhà sản xuất thực sự không còn muốn người lái xe, tức khách hàng của họ, phải mở nắp ca-pô để tự kiểm tra như trước. Nhiều mẫu ô tô hiện nay là xe hybrid, sử dụng hệ thống điện áp cao, nên nguy cơ mất an toàn cũng lớn hơn”, ông Michael Crossen nhận định.
Có thể hiểu được lý do đằng sau xu hướng này. Như đã đề cập, người không có chuyên môn rất dễ sử dụng nhầm loại dầu cho hộp số hoặc động cơ, hoặc châm dầu vượt mức quy định. Những sai sót này đều có thể gây phiền phức cho chủ xe và ảnh hưởng đến độ bền của động cơ.
Với những động cơ hiện đại có kết cấu phức tạp và yêu cầu vận hành khắt khe hơn, các hãng xe có lẽ cũng muốn hạn chế nguy cơ xảy ra những hư hỏng nghiêm trọng.
Ngoài ra, các nhà sản xuất ô tô có thể giảm chi phí sản xuất bằng cách loại bỏ những chi tiết không còn được xem là cần thiết. Nếu xe đã có màn hình kỹ thuật số tích hợp các chức năng kiểm tra động cơ, việc bổ sung thông tin về mức dầu lên màn hình cũng là một lựa chọn, thay vì tiếp tục trang bị que thăm dầu truyền thống.