Người phụ nữ Tây Ninh 58 năm giữ lời hẹn, chờ liệt sĩ Huỳnh Văn Quên

“Anh đánh thắng trận này, anh sẽ về cưới em”.

Đó là lời hẹn cuối cùng của liệt sĩ Huỳnh Văn Quên dành cho người con gái Nguyễn Thị Lệ trước ngày lên đường tham gia Chiến dịch Mậu Thân 1968.

Ông Quên không thể trở về. Còn bà Nguyễn Thị Lệ giữ lời hứa của mình suốt 58 năm, không lấy chồng, chỉ đợi đến ngày người thương được tìm thấy.

Bà Lệ sinh năm 1947, bị tai biến một năm trước. Ở tuổi 79, sức khỏe bà giảm sút, đi lại khó khăn, nhưng ký ức của bà về liệt sĩ Huỳnh Văn Quên vẫn nguyên vẹn.

“Thắng trận này, anh xin ba mẹ cưới em”

Bà Lệ kể, bà và ông Quên quen nhau khi cả hai có thời gian cùng hoạt động cách mạng. Khi ấy, bà tròn đôi mươi, là cô dân công xã gánh nước, tiếp tế lương thực cho Tiểu đội của ông Quên.

Trong những lần ra vào đội, bà và ông Quên gặp vài lần, nhưng cũng chỉ trao đổi công việc. Trong ký ức của bà Lệ, ông Quên là người có nước da trắng, gương mặt điển trai. Họ cũng viết thư tay trao nhau, gửi lời hỏi thăm, động viên nhau chiến đấu.

Hai chiếc áo sờn vai được bà Lệ cặm cụi vá lại giúp người lính. Từ lần ấy, những lá thư ông Quên gửi cho bà nhiều hơn. Ban đầu chỉ là lời hỏi thăm, rồi dần kể về cuộc sống, chuyện chiến trường và những nhớ nhung không nói thành lời.

Có lần, 2 người lâu ngày chưa được gặp, thư từ gián đoạn vì chiến sự. Ông Quên nhớ bà Lệ, viết thư kèm 2 câu thơ.

“Thư về mong đợi thư lên

Thư lên đừng lạc anh chờ nha thư”.

Khi nhận được thư, bà Lệ xúc động, rồi dần mở lòng chấp nhận người đàn ông này. Một ngày, ông Quên hẹn bà Lệ ra gặp rồi bất ngờ tỏ tình: “Nếu em đồng ý, anh về thưa ba mẹ cưới em”. Bà Lệ thoáng bối rối, rồi gật đầu đồng ý.

Thế nhưng, giấc mơ về một đám cưới đẹp, được mọi người chúc phúc của 2 người chẳng diễn ra như mong muốn. Khi đó, chiến sự diễn ra căng thẳng. Đơn vị của ông Quên được lệnh tham gia Chiến dịch Mậu Thân 1968.

Trước ngày xuất quân, ông Quên gặp bà Lệ và hứa: “Anh đi đánh thắng trận này rồi anh về cưới em”. Bà Lệ khi ấy cũng hứa: “Em sẽ đợi anh về”.

Ôm chia tay, họ cùng hứa với nhau một điều. Ông hứa trở về cưới bà. Bà hứa sẽ đợi. Cuối cùng, chỉ còn một người ôm lời hẹn.

Ông Quên đi rồi mãi chẳng về. Ngày nhận tin, bà Lệ đau lòng, khóc cạn nước mắt, nhưng vẫn không tin người mình thương không còn nữa. Bà tiếp tục hoạt động cách mạng và quyết chờ đợi ông Quên trở về.

Khi đất nước thống nhất, những chiến sỹ lần lượt trở về địa phương. Bà Lệ ngóng chờ ông Quên, nhưng vô vọng. Lúc này, bà dần tin rằng ông Quên đã hy sinh. Bởi theo bà, nếu sống sót dù là thương binh, ông nhất định về tìm bà.

"Tâm tôi đã gả cho ông Quên rồi"

Bà Lệ ở vậy cho đến nay, không lập gia đình. Bà cho biết có nhiều người ngỏ ý, nhưng bà đều từ chối. Với bà, lời hứa "Em đợi anh về" không chỉ là một câu nói, mà còn là lời hẹn được gìn giữ suốt cuộc đời.

"Nếu không phải là ông Quên thì không có ai cả", người phụ nữ nói.

Để có người nương tựa lúc tuổi già, bà Lệ quyết định nhận một người cháu làm con nuôi.

Dù chưa kết hôn, bà Lệ xem gia đình ông Quên như người thân ruột thịt. Đổi lại, ba mẹ ông Quên cũng xem bà như con dâu. Những anh, chị, em của ông Quên cũng rất thương bà Lệ.

"Tuy chưa một lần cưới hỏi, nhưng tâm tôi đã gả cho ông Quên rồi", bà Lệ nói. Giỗ chạp hay sự kiện gì ở nhà ông Quên, tôi cũng có mặt. Đến lúc mẹ ông Quên mất, tôi cũng đeo tang”, bà Lệ chia sẻ.

Hôm 6/7, nghe tin lực lượng chức năng tìm thấy hài cốt nghi của liệt sĩ Huỳnh Văn Quên tại Công viên Lê Thị Riêng, bà Lệ gần như thức trắng đêm. Người phụ nữ đã chờ suốt 58 năm bật khóc. Bà nói, cuối cùng mình cũng giữ trọn được lời hứa năm xưa: "Em đợi anh về".

Chị Nguyễn Thanh Thủy (SN 1981) cho biết, từ khi 4 tuổi đã được bà Lệ nhận làm con nuôi, được yêu thương và chăm sóc chu đáo. Chị cảm nhận được mẹ nuôi mình luôn nặng tình với ông Quên.

"Có nhiều người hỏi bà vì sao không đi lấy chồng, nhưng mẹ bảo không muốn. Mẹ nói nhận tôi làm con nuôi để người ta biết mẹ đã có con, đừng ai dòm ngó nữa", chị Thủy kể.

Chị Thủy cho biết trước kia, bà Lệ cũng có nhiều thư từ, giấy tờ được cất kỹ trong một chiếc rương gỗ. Những món đồ này, bà Lệ chỉ giữ riêng mình, không cho ai chạm vào.

Chị nghĩ rằng đó là những kỷ vật của mẹ nuôi và ông Quên. Sau này, những đồ vật này bị mối mọt ăn hết khiến bà Lệ rất đau lòng.

Theo ông Huỳnh Văn Âu (SN 1964, em họ liệt sĩ Huỳnh Văn Quên), sau khi hay tin ông Quên hy sinh, bà Lệ đã tìm đến gia đình và từ đó gắn bó với người thân của liệt sĩ như một thành viên trong nhà.

"Ngày đó, nghe người lớn trong nhà nói anh Quên có người yêu nhưng chưa kịp cưới. Sau khi anh mất, chị Lệ tìm về gia đình. Ông bà nội, các cô, các chú và cả dòng họ đều xem chị là con dâu", ông Âu kể.

Suốt nhiều thập kỷ, bà Lệ vẫn thường xuyên qua lại thăm hỏi, chăm sóc mẹ của liệt sĩ Quên khi bà còn sống. Mỗi dịp giỗ chạp, lễ, Tết hay những ngày cúng họ, bà đều có mặt, cùng gia đình lo hương khói cho người đã khuất.

"Tôi ấn tượng nhất là tấm lòng thủy chung của chị. Đối với gia đình bên chồng, chị luôn hết lòng kính trọng, hiếu thảo. Dù chưa làm đám cưới, chị vẫn đối xử với gia đình tôi như người thân ruột thịt", ông Âu xúc động trước sự thủy chung và lòng hiếu thảo của bà Lệ.

Theo ông Âu, hiếm có người phụ nữ nào giữ trọn lời hẹn ước như bà Lệ. "Hai người mới chỉ là người yêu, vậy mà chị ở vậy đến tận bây giờ, không lấy chồng, chỉ xin con nuôi để nương tựa tuổi già. Trong gia đình, chúng tôi luôn xem chị là chị dâu của mình", ông Âu chia sẻ.