Thứ Bảy 28/07/2012 - 10:39

TÌM LỐI RA CHO NỀN KINH TẾ VIỆT NAM:

Kỳ 1: Thành bại từ tư duy

Dân trí Trong bối cảnh mà các nền kinh tế trong khu vực cũng như trên thế giới đã chuyển mình và từng bước vượt qua được khủng hoảng thì nền kinh tế Việt Nam vẫn đang loay hoay tìm lối ra.

(Ảnh minh họa)
(Ảnh minh họa)
 
Dù cho những nguyên nhân khách quan từ bên ngoài có tác động không nhỏ nhưng rõ ràng là những bế tắc mà kinh tế Việt Nam đang phải đối mặt chủ yếu do các nguyên nhân chủ quan nội tại gây ra. Với chưa đầy 30 năm đổi mới và hội nhập kinh tế thế giới, việc xác định một mô hình tăng trưởng tối ưu vẫn đang là một bài toán lớn đối với Việt Nam. Do vậy, nhiệm vụ cùng tìm lối ra cho nền kinh tế quốc dân là trách nhiệm lớn cần sự tham gia về trí tuệ của những bộ não hàng đầu trong và ngoài nước cũng như huy động sức mạnh tổng lực của toàn dân. Chúng ta vừa phải tìm cách nhanh chóng thoát khỏi các vấn đề phức tạp và nan giải của hiện tại, vừa phải tìm ra giải pháp dài hạn và triệt để.

Sự thành bại của phục hồi và phát triển nền kinh tế trước hết nằm ở vấn đề tư duy. Nếu con tàu kinh tế Việt Nam được tư duy và thiết kế đúng, nó không những có thể vững vàng trước mọi khó khăn và sóng gió, mà còn có thể thông minh và hiệu quả để đi trên con đường phát triển tối ưu nhất. Tư duy kinh tế của Việt Nam phải hết sức chủ động và tự chủ; đồng thời đó cũng phải là một tư duy toàn cầu, toàn diện, và tổng lực.

Trong một thế giới toàn cầu hóa ngày càng sâu rộng và mạnh mẽ như hiện nay, hợp tác và cạnh tranh về kinh tế vẫn sẽ chiếm vai trò chủ đạo và trung tâm giữa các quốc gia, khu vực, và các liên minh toàn cầu. Nền kinh tế Việt Nam nói riêng và toàn bộ các lĩnh vực tạo nên sức mạnh quốc gia Việt Nam nói chung đều cần được tư duy và hoạch định trên đường đua toàn cầu; vừa phải hấp thu và hợp tác với quốc tế, vừa phải cạnh tranh để giữ vững tự chủ và phát triển cho quốc gia – dân tộc. Trong một thế giới cạnh tranh ngày càng khốc liệt và phức tạp, với quá nhiều sát thủ kinh tế, nhiều cái bẫy phát triển thì Việt Nam phải có những lựa chọn chiến lược thông minh, phương pháp tiếp cận độc đáo, và thực thi hoàn hảo. Đó là lối ra duy nhất cho kinh tế Việt Nam, phải đột phá để phát triển chứ không thể chỉ dựa vào các giải pháp ứng phó nhất thời, vào các mô hình phát triển dễ dãi và lỗi thời.  

Đã đến lúc Việt Nam cần phải thay đổi triệt để mô hình tăng trưởng dựa trên khai thác các lợi thế sẵn có về tài nguyên (thực chất là bán tài nguyên thô), biến động thị trường (thực chất là đầu cơ), vào viện trợ và đầu tư nước ngoài (thực chất là tiêu vào các khoản nợ) để chuyển qua một mô hình tăng trưởng thực chất dựa trên phát triển chiến lược cạnh tranh cốt lõi của quốc gia. Có rất nhiều chuyên gia đã đưa ra hình ảnh vỏ mít với quá nhiều mũi nhọn để chỉ ra sự bất cập của việc xác định mũi nhọn phát triển, xác định lợi thế cạnh tranh cốt lõi.

Chúng ta cùng phân tích một ma trận chiến lược gồm hai chiều với hai thuộc tính tương ứng: cái gì bên trong mạnh hoặc yếu (trong tương quan lợi thế cạnh tranh so sánh với các quốc gia khác), cái gì bên ngoài (thị trường toàn cầu) cần hoặc không cần. Ta sẽ có được bốn lựa chọn và từ đó có ba hành động hiệu chỉnh chiến lược: một là tập trung và ưu tiên tối đa cho ô chiến lược tốt nhất, đó chính là các chiến lược thuận theo quy luật phát triển tự nhiên; hai là, nhanh chóng dịch chuyển các hành động thuộc ô chiến lược bất lực (không hiệu lực) và nô lệ (phụ thuộc) sang ô chiến lược tốt nhất; ba là, nhanh chóng từ bỏ, kiểm soát, và ngăn cấm các chiến lược thuộc ô hủy diệt (làm cái mình kém mà người khác không cần nữa).
 
Liệu rằng trong các ngành, lĩnh vực, dự án hiện tại của Việt Nam, có bao nhiều phần bị rơi vào các ô chiến lược bất lợi thuộc các trạng thái: bất lực, nô lệ, thậm chí hủy diệt? Chúng ta có nên đầu tư vào công nghiệp chế tạo, công nghiệp nặng, tàu biển hạng lớn, lắp ráp điệp tử, đầu cơ bất động sản,... trong khi nông nghiệp để phục vụ nhu cầu lương thực ngày càng lớn của thế giới, khai thác lợi thế của kinh tế biển, đầu tư đón đầu kinh tế tri thức lại không được chú trọng đúng mức? Tôi tin rằng, những thành quả kinh tế của gần 30 năm đổi mới vừa qua bị thiệt hại do đầu tư vào sai lĩnh vực lớn hơn rất nhiều so với phần thất thoát do vận hành kém và tham nhũng gây ra.
 
Tư duy là quyết định, trong đó, tư duy mục đích là cơ bản nhất. Cần thiết phải xác định thật rõ ràng mục đích của mô hình kinh tế Việt Nam là phục vụ mục tiêu tăng trưởng nhanh, tăng trưởng đột phá hay đảm bảo tính tăng trưởng ổn định và bền vững. Nhiều ý kiến cho rằng Việt Nam phải xác định rõ ưu tiên, thậm chí có phải chọn một trong hai. Theo quan điểm của tôi, đối với Việt Nam, muốn tăng trưởng nhanh thì phải ổn định, muốn tăng trưởng bền vững thì phải đột phá. Nếu xem xét đầy đủ các yếu tố về xu thế của toàn cầu hóa, sức ép phải phát triển để tự chủ và vượt lên từ bên ngoài, và tiềm năng nội tại của Việt Nam; tốc độ tăng trưởng của chúng ta phải đủ nhanh để vượt thắng các sức ép, đồng thời phải đi đúng vào xu hướng phát triển mới của thế giới bằng chính các năng lực lõi của Việt Nam để đồng thời thỏa mãn cả yêu cầu đột phá và bền vững.
 
Đây chính là đề bài cho bài toán mô hình tăng trưởng Việt Nam. Với bản lĩnh, trí tuệ của dân tộc, cùng với những cơ hội lớn, và cả những đe dọa lớn từ bối cảnh khu vực và thế giới, nếu phát huy được hết sức mạnh của sự đoàn kết, chúng ta không những chỉ tìm ra được lối ra, mà còn tạo ta sự đột phá và thăng hoa của nền kinh tế Việt Nam.

Đặng Lê Nguyên Vũ

MỚI NHẤT
Lộng lẫy siêu du thuyền có giá cho thuê hơn 8 tỷ đồng/tuần
Lộng lẫy siêu du thuyền có giá cho thuê hơn 8 tỷ đồng/tuần

(Dân trí) - Lộng lẫy là từ thích hợp nhất để nói về siêu du thuyền Diamonds Are Forever (Kim cương là vĩnh cửu).

Chủ nhật, 29/07/2012 - 02:02

Khó khăn, nhiều doanh nghiệp xù tiền cơm trưa văn phòng
Khó khăn, nhiều doanh nghiệp xù tiền cơm trưa văn phòng

(Dân trí) - Trong tình hình kinh tế khó khăn, hiện nay, việc chậm trả nợ khiến các doanh nghiệp chủ nợ rơi vào tình cảnh dở khóc dở cười vì đồng vốn không thu hồi được.

Chủ nhật, 29/07/2012 - 01:41

Thủ tướng: Dự trữ ngoại hối phải gấp đôi tổng dư nợ nước ngoài ngắn hạn
Thủ tướng: Dự trữ ngoại hối phải gấp đôi tổng dư nợ nước ngoài ngắn hạn

(Dân trí) - Theo Chiến lược nợ công và nợ nước ngoài đến 2020, chỉ tiêu tỉ lệ dự trữ ngoại hối nhà nước so với tổng dư nợ nước ngoài ngắn hạn hàng năm sẽ được đảm bảo trên 200%. Đến năm 2030 nợ công không quá 60% GDP.

Chủ nhật, 29/07/2012 - 07:58

Doanh nghiệp lại tính tăng giá xăng dầu
Doanh nghiệp lại tính tăng giá xăng dầu

Giá xăng dầu thành phẩm trên thị trường Singapore đã liên tục giảm suốt từ ngày 20/7 (ngày giá xăng dầu trong nước tăng) đến nay. Một số doanh nghiệp đầu mối vẫn kêu lỗ vì cho rằng mức tăng giá đợt vừa rồi không đủ chi phí nên đang tính chuyện xin điều chỉnh tiếp.

Chủ nhật, 29/07/2012 - 07:48

Kỳ 2: Đột phá là bền vững
Kỳ 2: Đột phá là bền vững

(Dân trí) - Một khi đã xác định đột phá chính là bền vững, muốn bền vững phải đột phá; kinh tế Việt Nam cần tạo ra 3 nhóm đột phá chính: đột phá về văn hóa, đột phá về chiến lược, và đột phá về thể chế quản lý kinh tế.

Chủ nhật, 29/07/2012 - 07:45

Truy nã nguyên giám đốc Chi nhánh Eximbank Bình Dương
Truy nã nguyên giám đốc Chi nhánh Eximbank Bình Dương

Chiều 28/7, Thượng tá Võ Văn Phúc, Trưởng Công an thị xã Dĩ An, tỉnh Bình Dương đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với ông Đào Thanh Trường (54 tuổi) - nguyên giám đốc Chi nhánh Ngân hàng Eximbank tại Bình Dương.

Chủ nhật, 29/07/2012 - 07:40

Truy tìm nhà đầu tư tỉ đô để thanh lý dự án
Truy tìm nhà đầu tư tỉ đô để thanh lý dự án

Ngày 27/7, Sở KH&ĐT Bà Rịa - Vũng Tàu cho biết đã hai lần gửi thư đảm bảo sang Mỹ để tìm người có trách nhiệm của Công ty TNHH Good Choice USA - VN, chủ đầu tư của dự án “Công viên thế giới kỳ diệu Vũng Tàu”.

Chủ nhật, 29/07/2012 - 07:34

Người Việt Nam ám ảnh tăng sinh hoạt phí hơn...sức khỏe!
Người Việt Nam ám ảnh tăng sinh hoạt phí hơn...sức khỏe!

(Dân trí) - Khảo sát toàn cầu của Nielsen cho thấy, mối lo về chi phí sinh hoạt gia tăng của người Việt Nam còn lớn hơn cả nỗi lo về sức khỏe. Thói quen mua sắm thay đổi, các khoản được tiết kiệm nhất cũng là điện, nước.

Chủ nhật, 29/07/2012 - 06:59

Những bữa tiệc sinh nhật xa xỉ nhất giới siêu giàu
Những bữa tiệc sinh nhật xa xỉ nhất giới siêu giàu

Bỏ ra hàng trăm triệu đô tổ chức những bữa tiệc mừng sinh nhật hoành tráng, các ngôi sao nổi tiếng và những người thuộc giới siêu giàu luôn biết cách chứng tỏ đẳng cấp của mình.

Chủ nhật, 29/07/2012 - 06:58

Thời đại gia cầm cố xe sang
Thời đại gia cầm cố xe sang

Vì không vay được vốn, kinh doanh gặp khó, không có tiền trả lãi ngân hàng, tiền lương nhân viên và thuê văn phòng..., nhiều đại gia đã phải tìm đến các salon ô tô cầm cố xe tiền tỷ để lấy tiền cho công ty cầm cự qua ngày.

Thứ bảy, 28/07/2012 - 02:29

Hàng Trung Quốc sắp... hết thời
Hàng Trung Quốc sắp... hết thời

Giá rẻ nhưng chất lượng kém, hàng Trung Quốc (TQ) mất điểm trầm trọng đối với người tiêu dùng. Nhiều cửa hàng, shop kinh doanh đang phải “đại hạ giá” để thanh lý hàng TQ.

Thứ bảy, 28/07/2012 - 02:21

Đại gia kiếm bộn tiền từ “đất vàng” dự án chậm tiến độ
Đại gia kiếm bộn tiền từ “đất vàng” dự án chậm tiến độ

(Dân trí) - Mỗi đại gia ôm hàng nghìn m2 đất dự án rồi cho dân kinh doanh thuê lại làm sân bóng mini, nhà hàng quán bia. Có “đại gia” chuyển nhượng lại phần đất được giao cho công ty thứ cấp xây dựng trụ sở…

Thứ bảy, 28/07/2012 - 01:38

ĐÁNG QUAN TÂM
Không đạt kỳ vọng, FPT dọa sẽ "trảm tướng"
Không đạt kỳ vọng, FPT dọa sẽ "trảm tướng"

(Dân trí) - Sức ép trong thời gian tới tại FPT sẽ tăng lên đáng kể khi Tập đoàn này quy định, lãnh đạo các đơn vị sẽ bị miễn nhiệm trong trường hợp không hoàn thành 80% kế hoạch kinh doanh, và nguyên nhân là do chủ quan.

Thứ bảy, 28/07/2012 - 10:37

Giá vàng trong nước thu hẹp dần khoảng cách với thế giới
Giá vàng trong nước thu hẹp dần khoảng cách với thế giới

(Dân trí) - Giá vàng miếng trong nước phiên sáng nay niêm yết không đồng nhất giữa các thương hiệu nhưng vẫn trên 42 triệu đồng/lượng. So với thế giới, vàng trong nước chỉ còn cao hơn 920.000 đồng/lượng, thay cho mức gần 2 triệu đồng/lượng của tuần trước.

Thứ bảy, 28/07/2012 - 09:52

Tỷ phú bí ẩn đóng du thuyền lớn nhất thế giới
Tỷ phú bí ẩn đóng du thuyền lớn nhất thế giới

(Dân trí) - “Cuộc chiến” siêu du thuyền của giới nhà giàu đang leo thang. Một tỷ phú bí ẩn đến từ Trung Đông đang vung tiền để đóng một siêu du thuyền dài 180 mét, dự kiến đây sẽ là du thuyền lớn nhất thế giới khi được hạ thủy vào năm 2013.

Thứ bảy, 28/07/2012 - 09:23

Giá vàng có sóng: Cơ hội kiếm lời
Giá vàng có sóng: Cơ hội kiếm lời

Sau nhiều tuần lình xình, giá vàng thế giới và trong nước từ sáng 26/7 bất ngờ tăng mạnh. Giao dịch được cải thiện rõ nét và đây được coi là 1 cơ hội đầu tư mới trong bối cảnh các thị trường đều ảm đạm.

Thứ bảy, 28/07/2012 - 08:06

Khó khăn, Vinacomin "cắt xén" mạnh lương nhân viên
Khó khăn, Vinacomin "cắt xén" mạnh lương nhân viên

(Dân trí) - Theo Phó Tổng giám đốc phụ trách tài chính của Vinacomin: Tập đoàn hiện chỉ có thể giữ được mức chi trả tương ứng năm ngoái cho thợ lò, còn lại tất cả các công đoàn đều phải giảm tiền lương so năm 2011 trên 10% và sắp tới còn giảm tiếp.

Thứ bảy, 28/07/2012 - 07:58

Thủ đoạn mới của tội phạm thẻ tín dụng
Thủ đoạn mới của tội phạm thẻ tín dụng

(Dân trí) - Một số đối tượng người nước ngoài mang theo thiết bị chuyên dụng và phần mềm đọc, in dữ liệu lên thẻ từ, sau đó móc nối với một số đơn vị chấp nhận thanh toán thẻ thông qua thiết bị POS giao dịch thanh toán khống hàng hóa để rút tiền mặt.

Thứ bảy, 28/07/2012 - 07:51

Ông Đặng Thành Tâm bất ngờ thoái hơn 20 triệu cổ phần Sài Gòn - Quy Nhơn
Ông Đặng Thành Tâm bất ngờ thoái hơn 20 triệu cổ phần Sài Gòn - Quy Nhơn

(Dân trí) - Tính theo giá đóng cửa ngày 27/7 của cổ phiếu Sài Gòn - Quy Nhơn (SQC) là 66.000 đồng/cp, thì quy mô giao dịch của ông Tâm lên đến 1.452 tỷ đồng.

Thứ bảy, 28/07/2012 - 07:44

Một tuần ăn nên làm ra của tỷ phú thế giới
Một tuần ăn nên làm ra của tỷ phú thế giới

(Dân trí) - Tài sản ròng của 40 người giàu nhất thế giới tăng thêm 15,2 tỷ USD trong tuần này nhờ sự tăng điểm của thị trường chứng khoán toàn cầu. Cam kết của châu Âu về việc sẽ hành động để bảo vệ đồng Euro đã đưa màu xanh bao phủ khắp các sàn giao dịch.

Thứ bảy, 28/07/2012 - 06:44

Muốn bảo vệ người tiêu dùng, phải có tiền!
Muốn bảo vệ người tiêu dùng, phải có tiền!

(Dân trí) - Không có tiền đóng án phí, thiếu kinh phí hoạt động. Các lãnh đạo của Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ người tiêu dùng VN (Vinastas) liên tục kêu khó và xin được vào hội chính trị xã hội đặc thù để lấy tiền hoạt động.

Thứ sáu, 27/07/2012 - 06:03

Tiểu thương phản đối, dự án chợ Nghĩa Tân tạm dừng
Tiểu thương phản đối, dự án chợ Nghĩa Tân tạm dừng

(Dân trí) - Dự án chợ-Văn phòng và Trung tâm thương mại Nghĩa Tân sẽ tạm dừng việc giải phóng mặt bằng để bàn bạc với các tiểu thương tìm phương án điều chỉnh để đạt được sự đồng thuận của các hộ kinh doanh, đảm bảo hiệu quả đầu tư.

Thứ sáu, 27/07/2012 - 04:39

Tháng 8, WB tham gia tái cấu trúc ngân hàng Việt Nam
Tháng 8, WB tham gia tái cấu trúc ngân hàng Việt Nam

(Dân trí) - Dự kiến trong tháng tới, Ngân hàng Thế giới (WB) sẽ làm việc với Chính phủ để thực hiện việc đánh giá lại toàn bộ ngành tài chính, từ đó đưa ra khuyến nghị cụ thể để giải quyết các vấn đề trong lĩnh vực này.

Thứ sáu, 27/07/2012 - 04:28

Những chuyện bi hài vì thiếu... rào chắn sân bay ở Việt Nam
Những chuyện bi hài vì thiếu... rào chắn sân bay ở Việt Nam

(Dân trí) - Huy động đội phản ứng nhanh xua trâu đuổi bò, dùng xe cứu hỏa "dọn đường" cho máy bay cất-hạ cánh... Đó là chuyện thật mà như đùa đã diễn ra lâu nay ở nhiều cảng hàng không và sân bay Việt Nam chỉ vì lí do "thiếu" hệ thống rào chắn.

Thứ sáu, 27/07/2012 - 04:11