Việt Nam trước cuộc cách mạng công nghiệp lần 4: Cần có nhân tài!

Dân trí Cuộc cách mạng công nghiệp lần 4 sẽ tác động đến Việt Nam ở nhiều mặt, trong đó nổi lên vấn đề giáo dục và khoa học công nghệ. Vậy chúng ta đón nhận cơ hội và thích ứng với nó như thế nào trong tương lai?
>>Cơ hội và thách thức ở cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4

Những nước như Hàn Quốc, Ấn độ đã tận dụng khá thành công cơ hội của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 3. Cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4 là cơ hội bùng nổ cho các công ty trong ngành công nghiệp sản xuất nội địa biết tận dụng lợi thế kỹ thuật số và chuyển đổi mô hình kinh doanh kịp thời.

Nguồn lực tài chính đầu tư phát triển kỹ thuật số cho các công ty cũng không đòi hỏi nhiều, phù hợp với tình hình thực tế tại Việt Nam. Đồng thời, đây cũng là cơ hội để người tiêu dùng trong nước được tiếp cận gần hơn với các hàng hóa, dịch vụ đa dạng với giá cả hợp lý hơn.

Tuy nhiên, các công ty nội địa đứng trước thách thức phải linh động điều chỉnh sản phẩm theo nhu cầu người tiêu dùng, tích hợp các công nghệ tiên tiến (rô bốt bán tự động, điện toán đám mây…) để giản tiện quy trình sản xuất, giảm thời gian giao hàng, rút ngắn vòng đời sản phẩm nhưng vẫn đảm bảo khả năng quản lý sản xuất và chất lượng sản phẩm, tăng khả năng cạnh tranh khi ranh giới địa lý của các thị trường thương mại mờ nhạt dần.

Đồng thời, phát triển công nghệ tiên tiến cũng có nghĩa là ưu thế về nhân công giá rẻ của Việt Nam tại thời điểm hiện tại sẽ trở thành bất lợi lớn cho sự phát triển công nghiệp của đất nước giai đoạn mới, đồng thời đặt gánh nặng lên nền kinh tế quốc gia trong việc giải quyết việc làm cho một số lượng lớn nhân công trình độ thấp.

Việt Nam trước cuộc cách mạng công nghiệp lần 4: Cần có nhân tài! - 1

Giáo dục sẽ đối mặt với nhiều thách thức

Về mặt giáo dục, khả năng cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4 mang lại cho Việt Nam nhiều cơ hội cũng như thách thức. Trong giai đoạn sắp tới, Việt Nam đứng trước yêu cầu đầu tư đào tạo nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực như khoa học về vật liệu mới tiên tiến, công nghệ thông tin, công nghệ nano, tự động hóa, điện tử viễn thông,lưu trữ năng lượng.

Các cơ sở đào tạo gặp khó khăn do nhu cầu nhân lực của thị trường lao động khó dự đoán, tốc độ thay đổi công nghệ diễn ra thần tốc. Tuy nhiên, Việt Nam có thể tận dụng được cơ hội từ cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4 thông qua việc thay đổi cách tiếp cận giáo dục, phát triển năng lực sáng tạo và kỹ năng khởi nghiệp của người học; hỗ trợ sự liên kết hợp tác thuận lợi giữa các cơ sở đào tạo chuyên nghiệp và doanh nghiệp để cung cấp một môi trường thực hành cao giúp người học tiếp cận các xu thế phát triển cũng như đáp ứng yêu cầu công việc sau tốt nghiệp.

Chúng ta phải có một triết lý rõ ràng, dễ hiểu dễ vận dụng về giáo dục đại học (được hiểu là bao gồm các hoạt động đào tạo đại học và sau đại học).

Tháng 6.2016 vừa qua, khi dự hội nghị quốc tế ACCMS TM 2016 tại Ấn Độ, ngay tại hội trường lớn nhất của RMS University, có một khẩu hiệu lớn “LEARN, LEAP, LEAD” (tạm dịch là học, nắm bắt cơ hội và nhảy vọt, dẫn dắt và lãnh đạo). Phải chăng đó chính là triết lý giáo dục đại học của Ấn Độ? Phải chăng đó là tầm nhìn của các nhà lãnh đạo nhằmđào tạo, chuẩn bị hành trang từ trong tiềm thức đến hành động cho thế hệ trẻ tương lai của Ấn Độ?

Chúng ta cũng cần nghiên cứu các mô hình đào tạo mới gắn với việc đổi mới và cấu trúc lại chương trình đào tạo trong một số ngành và lĩnh vực. Mô hình đào tạo “kỹ sư toàn cầu” – khái niệm kỹ sư hoàn toàn mới, đã bắt đầu được đào tạo tại Nhật Bản từ 2015, tại TokyoInstituteofTechnology (GSEP: GlobalScientistsandEngineersProgram).

Chương trình đào tạo này có các kiến thức liên ngành về toán học, vật lý, cơ học cộng với nền tảng về công nghệ thông tin, ngoại ngữ và phát triển bền vững - có thể là một trong những giải pháp phù hợp đáp ứng nguồn nhân lực của tương lai?


Cần xây dựng các nhóm nghiên cứu mạnh

Trong bối cảnh cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4, Việt Nam cũng cần đầu tư nghiên cứu, tiếp cận nhanh hơn nữa với xu hướng khoa học công nghệ trong các lĩnh vực như vật liệu mới, năng lượng mới, kỹ thuật số, công nghệ thông tin, tự động hóa và trí tuệ nhận tạo, công nghệ sinh học,…và xa hơn là cả những vấn đề sẽ nảy sinh trong lĩnh vực quản trị, quản lý và khoa học pháp lý.

Việt Nam cần có chiến lược để xây dựng bằng được các nhóm nghiên cứu mạnh, các viện nghiên cứu tiên tiến, các trung tâm xuất sắc trong các lĩnh vực này. Bên cạnh đó, cần sớm có chiến lược, giải pháp cụ thể để phát triển các ngành tự động hóa tích hợp với các công nghệ cao như công nghệ thông tin, chuỗi cung ứng thông minh, sử dụng hệ thống quản lý sở hữu trí tuệ mới, tối ưu hóa mô hình kinh doanh với việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.

Suy cho cùng, mấu chốt là cần có nhân tài. Cần thu hút, bồi dưỡng, đào tạo và gây dựng để Việt Nam có những nhà khoa học, các chuyên gia đầu ngành trong các lĩnh vực này. Muốn như vậy, có lẽ chúng ta phải có những đột phá trong chính sách sử dụng và đãi ngộ nhân tài. Liệu chúng ta có mạnh dạn như Hàn Quốc đã quyết tâm và đầu tư cho Viện Khoa học Công nghệ Tiên tiến (KIST) của họ trong những năm 60 của thế kỷ XX?

Cuối cùng, sự định hướng phát triển tương lai phụ thuộc vào tư duy, cách thích ứng với thay đổi và quyết tâm chính trị của các cá nhân, lãnh đạo các tổ chức trong nền kinh tế ở cấp vi mô và các nhà lập, hành pháp, tư pháp ở cấp độ vĩ mô.

Đổi mới chiến lược phát triển, thu hút - trọng dụng và bồi dưỡng nhân tài, xây dựng các mô hình kinh doanh phù hợp, kết hợp đầu tư giáo dục, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và nghiên cứu ở trình độ cao trong dài hạn có thể cho phép Việt Nam vừa bảo vệ quyền lợi người dânvừa hỗ trợ sáng tạo và tận dụng cơ hội của cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4.

GS.TSKH Nguyễn Đình Đức - ĐH QGHN

MỚI NHẤT
Tôi chưa hề cho con luyện thi bất cứ môn gì trên mạng
Tôi chưa hề cho con luyện thi bất cứ môn gì trên mạng

(Dân trí) - Tôi thừa nhận mình là phụ huynh “chậm tiến” so với đông đảo phụ huynh hiện nay: cho con học thêm đủ nơi, cho con luyện thi Violympic từ Toán đến tiếng Anh.

Thứ tư, 21/12/2016 - 10:20

Thầy giáo làm thơ truyền cảm hứng cho học sinh yêu môn Sử, Lý
Thầy giáo làm thơ truyền cảm hứng cho học sinh yêu môn Sử, Lý

(Dân trí) - Từ những bài học tưởng như khô khan, đầy công thức, thầy giáo Trần Minh Tú (Ninh Bình) sáng tác thành những bài thơ mượt mà giúp học sinh dễ nhớ. Qua những vần thơ dễ hiểu, thầy truyền cảm hứng yêu môn các môn Lịch sử, Vật lý cho học sinh.

Thứ tư, 21/12/2016 - 07:50

Bỏ điểm sàn đại học: Trường cao đẳng, trung cấp sẽ “chết” dần
Bỏ điểm sàn đại học: Trường cao đẳng, trung cấp sẽ “chết” dần

Với dự thảo bỏ điểm sàn, không giới hạn nguyện vọng trong xét tuyển đại học năm 2017 của Bộ GD&ĐT, đại diện nhiều trường cao đẳng, trung cấp (CĐ-TC) cho rằng, nếu dự thảo thành hiện thực, các trường này sẽ “chết”, đồng thời phá vỡ chính sách phân luồng giáo dục nghề nghiệp nhiều năm qua.

Thứ tư, 21/12/2016 - 07:45

Năm 2017: Thoải mái đăng ký vào đại học!
Năm 2017: Thoải mái đăng ký vào đại học!

(Dân trí) - Năm 2017, lần đầu tiên có một kỳ tuyển sinh mà thí sinh được thả cửa vào đại học, được thoải mái đăng ký trường, thoải mái đăng ký vào ngành mà mình thích không giới hạn. Còn các trường đại học cũng thoải mái lựa chọn thí sinh. Tuy nhiên, thương hiệu của các trường sẽ chịu sự đánh giá của xã hội.

Thứ tư, 21/12/2016 - 07:38

Sắp có thêm 2 trường liên cấp song ngữ 500 tỷ đồng
Sắp có thêm 2 trường liên cấp song ngữ 500 tỷ đồng

Trường liên cấp song ngữ Wellspring sắp xây dựng cơ sở mới tại Ecopark 500 tỷ VND đầu tư hai trường liên cấp song ngữ tại Ecopark.

Thứ tư, 21/12/2016 - 07:35

Một số trường thành viên của ĐH quốc gia TPHCM sẽ thi đánh giá năng lực trong năm 2017
Một số trường thành viên của ĐH quốc gia TPHCM sẽ thi đánh giá năng lực trong năm 2017

(Dân trí) - Chiều ngày 20/12, ĐHQG TPHCM họp tổng kết công tác xét tuyển năm 2016 và phương hướng tuyển sinh trong năm 2017. Trong dự kiến phương thức tuyển năm 2017 ĐHQG này đưa ra thì cơ bản dựa vào kết quả thi THPT quốc gia, bên cạnh đó một số trường thành viên dự kiến sẽ thí điểm thi đánh giá năng lực.

Thứ tư, 21/12/2016 - 12:00

Loạn liên kết đào tạo
Loạn liên kết đào tạo

Theo báo cáo của một số sở GD&ĐT về công tác thanh tra, năm 2016 các sở đã phát hiện, xử lý nhiều sai phạm liên quan đến giáo dục. Trong đó, nổi lên là tình trạng vi phạm trong hoạt động liên thông, liên kết giữa các cơ sở giáo dục hoạt động tại địa phương.

Thứ ba, 20/12/2016 - 04:50

Nữ du học sinh Việt bàng hoàng kể về phút thoát khỏi vụ khủng bố Berlin
Nữ du học sinh Việt bàng hoàng kể về phút thoát khỏi vụ khủng bố Berlin

(Dân trí) - Khi Khánh Huyền đặt chân đến cửa Nhà thờ Kaiser Wilhelm Gedächniskirche (Nhà thờ cụt), Berlin thì chiếc xe tải khủng bố vừa đâm vào khu chợ Giáng sinh ngay cạnh đó. Tiếng gào thét thất thanh, đám đông hỗn loạn, cô gái Việt cũng chỉ biết bỏ chạy thật nhanh.

Thứ ba, 20/12/2016 - 12:31

Thanh Hóa: Điều chỉnh chính sách hỗ trợ học sinh, giáo viên và cán bộ quản lý
Thanh Hóa: Điều chỉnh chính sách hỗ trợ học sinh, giáo viên và cán bộ quản lý

(Dân trí) - Nhiều chính sách hỗ trợ đối với học sinh, giáo viên, cán bộ quản lý trường THPT chuyên Lam Sơn và các trường THPT trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa sẽ được điều chỉnh. Trong đó, giáo viên có học sinh đạt giải quốc gia, khu vực và quốc tế, được tặng bằng khen của Chủ tịch UBND tỉnh, mức thưởng mức cao nhất là 100 triệu đồng và chi trả một lần tại thời điểm học sinh đạt giải...

Thứ ba, 20/12/2016 - 10:54

Ngày hội tuyển sinh chương trình Cử nhân Quốc tế tại Trường ĐH Kinh tế Quốc dân
Ngày hội tuyển sinh chương trình Cử nhân Quốc tế tại Trường ĐH Kinh tế Quốc dân

Tháng 12 năm 2016, Trường Đại học Kinh tế Quốc dân bắt đẩu tổ chức tuyển sinh kỳ mùa xuân khóa 13 Chương trình Cử nhân Quốc tế IBD@NEU (International Bachelor Degree at National Economics University). Cơ hội dự tuyển không chỉ dành cho những thí sinh đã tốt nghiệp THPT, mà còn dành cho những học sinh đang học lớp 12.

Thứ ba, 20/12/2016 - 10:50

Ham lương ngàn đô, sinh viên dễ “vướng bẫy” tuyển dụng
Ham lương ngàn đô, sinh viên dễ “vướng bẫy” tuyển dụng

(Dân trí) - Làm sao để có lương cao, tính bằng đô sau khi ra trường là quan tâm của rất nhiều sinh viên hiện nay. Quá nôn nóng vì thu nhập trước mắt, nhiều sinh viên có thể “vướng bẫy” trong tuyển dụng, mất đi nhiều cơ hội phát triển lâu dài đáng giá hơn là mức lương ban đầu.

Thứ ba, 20/12/2016 - 09:03

Cặp đôi Quán quân GLN New Face 2016: “Đừng bao giờ từ bỏ giấc mơ”
Cặp đôi Quán quân GLN New Face 2016: “Đừng bao giờ từ bỏ giấc mơ”

Trải qua hơn 3 tháng tranh tài hấp dẫn, hành trình tìm kiếm Guơng mặt đại sứ GLN & JOLO đã đi đến chặng đường cuối cùng. Bằng tiết mục tài năng độc đáo, phần thi ứng xử khéo léo, thông minh Nguyễn Văn Đại và Đào Thị Phương Ngọc đã thuyết phục được ban Giám khảo khó tính cùng hàng trăm khán giả có mặt tại khán phòng.

Thứ ba, 20/12/2016 - 07:51

ĐÁNG QUAN TÂM
Hiệu phó không học, không thi vẫn có bằng nghề
Hiệu phó không học, không thi vẫn có bằng nghề

(Dân trí) - Tại trường trung cấp kỹ nghệ Thanh Hóa, nhiều học sinh không cần học, thi vẫn được cấp bằng. Ngay cả hiệu phó của trường cũng được cấp bằng nghề trong khi không học, không thi.

Thứ ba, 20/12/2016 - 07:13

Dừng hoạt động lớp học “Đánh thức não giữa bằng NLP”
Dừng hoạt động lớp học “Đánh thức não giữa bằng NLP”

(Dân trí) - Do chưa được cấp phép, lớp học “Đánh thức não giữa bằng NLP” của Công ty cổ phần đào tạo đánh thức tiềm năng Việt đã bị Sở GD&ĐT Thanh Hóa yêu cầu dừng hoạt động.

Thứ ba, 20/12/2016 - 06:58

Giải toán trên mạng: Cuộc thi biến thành chạy đua “việt dã”?
Giải toán trên mạng: Cuộc thi biến thành chạy đua “việt dã”?

(Dân trí) - “Một đứa trẻ bình thường mất từ 30-50 phút cho 8 vòng thi ở lần làm bài đầu tiên, sau vài chục lần làm đi làm lại, kết quả đó chỉ còn khoảng 10 phút. Đó có phải trí tuệ và sự sáng tạo không? Hoàn toàn không, đó là thành tích, kiểu thuần Việt. Nó không khác mấy trò chơi điện tử, càng chơi càng thành thục, càng thành thục càng nhanh”.

Thứ ba, 20/12/2016 - 06:54

Phó Thủ tướng: Đào tạo cử nhân hành chính sẵn sàng tâm thế bước vào cuộc chơi lớn
Phó Thủ tướng: Đào tạo cử nhân hành chính sẵn sàng tâm thế bước vào cuộc chơi lớn

(Dân trí) - Phó Thủ tướng Chính phủ Trương Hòa Bình cho rằng, Học viện Cán bộ TPHCM giữ một vị trí quan trọng trong đào tạo lực lượng trí thức trẻ, các cử nhân hành chính trong tương lai có đủ phẩm chất, năng lực, sẵn sàng tâm thế bước vào cuộc chơi lớn của thời kỳ hội nhập.

Thứ ba, 20/12/2016 - 06:30

Việt Nam giành HCB Olympic quốc tế về Thiên văn học và Vật lý thiên văn
Việt Nam giành HCB Olympic quốc tế về Thiên văn học và Vật lý thiên văn

(Dân trí) - Đội tuyển Việt Nam đã giành được 1 Huy chương Bạc và 4 giải khuyến khích tại kỳ thi Olympic quốc tế về Thiên văn học và Vật lý thiên văn lần thứ 10.

Thứ hai, 19/12/2016 - 03:55

Thông tư 22: Ước gì có đề kiểm tra “minh họa”
Thông tư 22: Ước gì có đề kiểm tra “minh họa”

(Dân trí) - “Trước đây, chúng tôi có các quyển sách giáo viên, hướng dẫn đến tiết nào thì kiểm tra và có các bài thi mẫu, giáo viên chỉ cần đổi số liệu là ra đề kiểm tra. Tuy nhiên, nay có hướng dẫn yêu cầu các trường chủ động trong việc ra đề kiểm tra giữa kì và cuối kì nhưng không có đề kiểm tra “minh họa” khiến nhiều trường lo lắng”.

Thứ hai, 19/12/2016 - 03:53

Video bài giảng môn tiếng Anh: "Hướng dẫn làm bài tập đọc - hiểu môn Tiếng Anh"
Video bài giảng môn tiếng Anh: "Hướng dẫn làm bài tập đọc - hiểu môn Tiếng Anh"

(Dân trí) - Đọc hiểu vẫn luôn là một dạng bài tập làm khó không ít học sinh. Nhiều học sinh cảm thấy “ngại”, có tâm lý sợ muốn từ bỏ dạng bài này.

Thứ hai, 19/12/2016 - 03:06

Phòng thi 14 giám thị!
Phòng thi 14 giám thị!

Đó là cách làm mới của Trường THCS-THPT Đinh Thiện lý, quận 7, TP.HCM áp dụng cho kỳ kiểm tra học kỳ 1 năm học 2016-2017 này.

Thứ hai, 19/12/2016 - 02:10

Có nên theo gương Bill Gates bỏ học để theo đuổi đam mê?
Có nên theo gương Bill Gates bỏ học để theo đuổi đam mê?

(Dân trí) - Ngày 18/12 vừa qua, chương trình định hướng nghề nghiệp dành cho học sinh, sinh viên Hà Nội diễn ra sôi nổi trước những chia sẻ hóm hỉnh và không kém phần thú vị của các khách mời tài năng.

Thứ hai, 19/12/2016 - 01:46

Chúng ta đang có sự “ngộ nhận” về PISA?
Chúng ta đang có sự “ngộ nhận” về PISA?

(Dân trí) - Mục đích của chương trình đánh giá học sinh quốc tế (PISA) hoàn toàn không phải là một cuộc thi mà đúng hơn là cuộc khảo sát làm căn cứ cho các nghiên cứu giáo dục. Nhưng Việt Nam đã tham gia hoạt động này với tâm thế là một cuộc thi?

Thứ hai, 19/12/2016 - 09:35

Cơ hội và thách thức ở cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4
Cơ hội và thách thức ở cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4

(Dân trí) - Trao đổi với phóng viên, GS.TSKH Nguyễn Đình Đức (ĐH QGHN) cho rằng: “Thay đổi nền công nghiệp sản xuất toàn cầu thông qua việc tự động hóa quy trình sản xuất, kết hợp các hệ thống ảo và thực thể, hội tụ của các công nghệ mới là viễn cảnh các chuyên gia kỳ vọng đối với cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ 4”

Thứ hai, 19/12/2016 - 07:46

Hiệu trưởng giữ quỹ phụ huynh để chi quà cáp cho thầy cô?
Hiệu trưởng giữ quỹ phụ huynh để chi quà cáp cho thầy cô?

(Dân trí) - Cho rằng do ngân sách hạn hẹp, Hiệu trưởng Trường tiểu học xã Hợp Lý (huyện Triệu Sơn, Thanh Hóa) đã dùng quỹ của phụ huynh để chi quà cáp cho giáo viên và khen thưởng cho học sinh.

Thứ hai, 19/12/2016 - 07:35