Đề xuất thành lập lại Bộ Giáo dục: Hãy duy trì nguyên trạng hệ thống ĐH

Dân trí Tốt nhất là hãy duy trì nguyên trạng hệ thống đại học như hiện nay và ráo riết thực hiện Nghị quyết 19/NQ-TW, Luật số 34/2018-QH14 một cách thực chất.
>>Đề xuất thành lập lại Bộ Giáo dục

Đó là ý kiến của nhiều giáo sư, nhà quản lý về đề xuất thành lập lại Bộ Giáo dục tại Hội thảo góp ý “Báo cáo đề xuất, kiến nghị cơ cấu tổ chức của Chính phủ nhiệm kỳ 2021-2026” do Bộ Nội vụ tổ chức vừa qua.

Đề xuất thành lập lại Bộ Giáo dục: Hãy duy trì nguyên trạng hệ thống ĐH - 1

Cụ thể, Bộ Nội vụ đề xuất, cơ cấu tổ chức của Chính phủ nhiệm kỳ 2021-2026, theo đó, sẽ rút gọn số bộ, cơ quan ngang bộ từ 22 xuống 20 bộ, cơ quan ngang bộ;  hợp nhất Bộ Tài chính và Bộ Kế hoạch và Đầu tư thành Bộ Tài chính – Kế hoạch đầu tư, Bộ Giao thông vận tải và Bộ Xây dựng thành Bộ Giao thông và Xây dựng.

Ngoài ra, điều chỉnh chức năng, nhiệm vụ giữa một số bộ, cơ quan ngang bộ như giữa Bộ Khoa học và Công nghệ với Bộ Giáo dục và Đào tạo; giữa Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Công Thương, Bộ Nội vụ.

Đề xuất thành lập lại Bộ Giáo dục và chuyển nhiệm vụ đào tạo về Bộ Khoa học và Công nghệ và đổi tên Bộ Khoa học và Công nghệ thành Bộ Khoa học - Công nghệ và Đào tạo.

Đồng thời, điều chuyển việc đào tạo nghề từ Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội về Bộ Khoa học – Công nghệ và Đào tạo. Thành lập Bộ Công Thương và Du lịch; Bộ Văn hóa – Thể thao và Thanh niên.

Hệ thống giáo dục phải toàn diện

Trao đổi với PV Dân trí về đề xuất này, GS.TSKH Đặng Ứng Vận, nguyên Ủy viên Hội đồng Quốc gia Giáo dục, Phó Chủ tịch Hội đồng Khoa học Văn phòng Chính phủ  cho rằng, đề xuất này là một vấn đề lớn nên phải có tổng kết một cách khoa học, nghiêm túc, xem kết quả giáo dục - đào tạo thời gian qua như thế nào, chỗ nào chưa ổn, tại sao?

 “Thiết kế hệ thống giáo dục phải toàn diện, không thể nhặt cái này sang cái kia, không thể nảy sinh ý kiến này, ý kiến kia lại thay đổi. Như vậy, không giải quyết được vấn đề gì, không mang tính chiến lược dài hạn, tầm nhìn"– GS Vận nhấn mạnh.

Đề xuất thành lập lại Bộ Giáo dục: Hãy duy trì nguyên trạng hệ thống ĐH - 2

GS.TSKH Đặng Ứng Vận

Phân tích cụ thể hơn, GS.TS Phạm Tất Dong, Phó Chủ tịch Hội Khuyến học Việt Nam nói: “Tôi không hiểu lại có đề xuất này, lại chuyển mảng đào tạo sang Bộ khác. Trong khi đó, giáo dục đã mang bản chất là đào tạo. Thực ra, chỉ nên gọi là Bộ Giáo dục nhưng nhiều nhà quản lý thêm từ Đào tạo vào. Chẳng nhẽ học mỗi lý thuyết, không thực hành”.

“Bộ Khoa học & Công nghệ có chức năng nghiên cứu khác sao lại mang chức năng đào tạo. Bộ Khoa học & Công nghệ là tập hợp đội ngũ bậc cao là giáo sư, tiến sĩ, nhà khoa học để nghiên cứu chứ không phải đào tạo nguồn nhân lực” – GS Dong cho hay.

Theo GS Dong, nghĩa của từ Giáo dục rất rộng gồm: Giáo dục phổ thông, giáo dục đại học, giáo dục chuyên nghiệp. Nhiệm vụ của các bậc học này là đào tạo ra con người có năng lực làm việc. Nên mới có đề xuất chương trình nào cũng phải định hướng năng lực. Học là phải hành. Muốn làm được, có việc làm thì phải học đại học. Người lọc chất lượng đại học là doanh nghiệp. Nếu không đạt chất lượng sẽ không được tuyển dụng.

Đề xuất thành lập lại Bộ Giáo dục: Hãy duy trì nguyên trạng hệ thống ĐH - 3

GS.TS Phạm Tất Dong

 Sẽ chẳng có ý nghĩa vì các đại học đều tự chủ

GS.TS Lê Vinh Danh, Hiệu trưởng trường ĐH Tôn Đức Thắng cho biết, theo chỉ đạo của Nghị quyết 19/NQ-TW và nhiều văn bản pháp qui khác có liên quan đến chỉ đạo này, thì hệ thống giáo dục đại học Việt Nam sắp tới sẽ gồm nhiều bộ phận. Cụ thể:

Đại học công lập do nhà nước bao cấp từ một phần đến toàn bộ kinh phí hoạt động (các trường của quân đội, công an, đại học quốc gia, đại học vùng, các đại học thực hiện nhiệm vụ đào tạo nguồn nhân lực theo chương trình, mục tiêu riêng...);

Đại học công lập tự chủ hoàn toàn chi thường xuyên và chi đầu tư; Các đại học tư phi lợi nhuận; Các đại học tư vì lợi nhuận. Cơ sở của đại học nước ngoài cũng phải thuộc một trong các nhóm trường trên.

Cả 4 nhóm trường này đều được quyền triển khai thực hiện quyền tự chủ về tổ chức, nhân sự, tài chính, chuyên môn. Mức độ tự chủ có thể khác nhau tùy vào mức độ bao cấp của nhà nước, trình độ phát triển và hình thức sở hữu.

Như vậy, đại học phát triển theo hướng tự chủ là tất yếu. Trên con đường này, vai trò của Bộ chủ quản (hay cơ quan quản lý trực tiếp) với tư cách thay mặt nhà nước làm chủ sở hữu tài sản; và nắm quyền phân phối ngân sách nhà nước hằng năm cho đại học sẽ càng ngày càng giảm nhanh để tiến tới không còn nữa.

 Điều này đúng ngay cả với các đại học công lập do nhà nước bao cấp từ một phần đến toàn bộ kinh phí hoạt động; vì việc phân bổ ngân sách nhà nước cho giáo dục phải thay đổi để “cải cách hiệu quả hoạt động” của các đơn vị này.

Đề xuất thành lập lại Bộ Giáo dục: Hãy duy trì nguyên trạng hệ thống ĐH - 4

GS.TS Lê Vinh Danh

Theo GS Danh, với các đại học công lập tự chủ hoàn toàn chi thường xuyên và chi đầu tư thì thực sự vai trò của bộ chủ quản sẽ không còn. Bởi vì sự bắt buộc giao quyền chủ sở hữu thực sự về cho hội đồng trường; một tập thể đại diện quyền sở hữu nhà trường bởi các bên lợi ích có liên quan, mà trong đó nhà nước (mà cơ quan quản lý trực tiếp là đại diện) chỉ là một bên; và bên này sẽ ngày càng nhỏ dần với sự tăng trưởng của đại học. Đây cũng là con đường đã qua của các đại học công lập tiên tiến ở nước ngoài.

GS Danh cho rằng, khi quyền tự chủ về chuyên môn được phát huy và các đại học/trường đại học tự chịu trách nhiệm giải trình định kỳ và bất thường theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền và/hoặc cộng đồng xã hội; thì vai trò quản lý ngành của bộ quản lý ngành cũng không còn như xưa nữa.

Khi đó, Hội đồng đại học/trường đại học mới có thực quyền và Nghị quyết 19 mới được thực hiện đúng. Một khi các đại học đã đi theo hướng này, thì việc đưa hệ thống đại học từ  bộ này về cho bộ kia sẽ chẳng có ý nghĩa gì. Nếu không nói là có thể đi ngược lại với chủ trương của Đảng.

Do đó, theo GS Lê Vinh Danh, tốt nhất là hãy duy trì nguyên trạng hệ thống đại học như hiện nay và ráo riết thực hiện Nghị quyết 19/NQ-TW, Luật số 34/2018-QH14 một cách thực chất.

Đồng thời, thúc đẩy khẩn trương tiến trình bỏ cơ chế bộ chủ quản; xây dựng hội đồng trường mạnh, là đại diện các bên có lợi ích liên quan thực sự để làm chủ quản (chủ và quản) hoàn toàn Nhà trường. Việc này càng làm nhanh, càng thúc đẩy hệ thống giáo dục đại học phát triển tốt hơn, nhanh hơn.

"Khi đại học mà như vậy, hệ thống giáo dục nghề nghiệp mà chuyển về Bộ khoa học-công nghệ thì không có ý nghĩa gì. Giáo dục nghề nghiệp cần gắn với giáo dục phổ thông để định hướng sớm nhằm phân luồng người học từ tiểu học nhằm bảo đảm nhân lực tay nghề cao. Lúc đó, giáo dục tiểu học, trung học và giáo dục nghề nghiệp phải do Bộ giáo dục quản” – GS Danh nhấn mạnh.

Mọi ý kiến quan tâm về vấn đề này xin gửi về hộp thư: giaoduc@dantri.com.vn. Xin trân trọng cám ơn!

Hồng Hạnh

MỚI NHẤT
Học tập tại nhà mùa dịch Covid-19: Những thay đổi tích cực
Học tập tại nhà mùa dịch Covid-19: Những thay đổi tích cực

(Dân trí) - Với kỳ nghỉ dài vì dịch bệnh Covid-19 này, chúng ta hiểu rằng ngoài việc học với sách vở và thầy cô thì việc tự học, tự trau dồi kiến thức cũng rất quan trọng và cần được lan tỏa.

Chủ nhật, 23/02/2020 - 02:00

Nhiều trường pha chế sẵn nước rửa tay phòng dịch cho học sinh sau đợt nghỉ
Nhiều trường pha chế sẵn nước rửa tay phòng dịch cho học sinh sau đợt nghỉ

(Dân trí) - Nhằm tăng cường vệ sinh, phòng dịch Covid-19, nhiều trường học ở Hà Tĩnh đã pha chế dung dịch rửa tay sát khuẩn phục vụ học sinh trở lại trường sau đợt nghỉ phòng dịch và người dân có nhu cầu.

Chủ nhật, 23/02/2020 - 09:42

Nghỉ học tránh dịch Covid-19, con được ôn những “bài học đặc biệt”
Nghỉ học tránh dịch Covid-19, con được ôn những “bài học đặc biệt”

(Dân trí) - Đợt nghỉ học để tránh dịch Covid-19 này, con tôi được ôn lại những “bài học đặc biệt”. Đó là được thực hành lại những món ăn con đã từng được mẹ dạy nhưng lâu không làm nên quên mất.

Chủ nhật, 23/02/2020 - 09:00

Ngôi trường tiểu học "5 trong 1" ở quần đảo Trường Sa
Ngôi trường tiểu học "5 trong 1" ở quần đảo Trường Sa

(Dân trí) - Trường tiểu học Sinh Tồn (huyện đảo Trường Sa, Khánh Hoà) được tổ chức 5 lớp học theo hình thức "5 trong 1". Cả trường chỉ có khoảng chục em học sinh cùng hai thầy giáo làm công tác giảng dạy.

Chủ nhật, 23/02/2020 - 06:00

Bộ GD&ĐT đề nghị các tỉnh cho học sinh đi học từ ngày 2/3
Bộ GD&ĐT đề nghị các tỉnh cho học sinh đi học từ ngày 2/3

(Dân trí) - Bộ GD&ĐT đề nghị các địa phương bám sát, thực hiện nghiêm các biện pháp phòng, chống dịch bệnh, bảo đảm an toàn trường học và xem xét cho học sinh đi học trở lại từ ngày 02/3/2020.

Chủ nhật, 23/02/2020 - 12:04

Bộ GD&ĐT “chốt” thời gian thi THPT quốc gia 2020 từ 23- 26/7
Bộ GD&ĐT “chốt” thời gian thi THPT quốc gia 2020 từ 23- 26/7

(Dân trí) - Bộ GD&ĐT vừa quyết định lùi thời gian tổ chức thi THPT quốc gia từ ngày 23-26/7. Thời gian kết thúc năm học lùi lại đến 30/6.

Thứ bảy, 22/02/2020 - 09:34

Học sinh Việt Nam đạt huy chương Bạc cuộc thi Sáng kiến và Đổi mới Quốc tế
Học sinh Việt Nam đạt huy chương Bạc cuộc thi Sáng kiến và Đổi mới Quốc tế

(Dân trí) - Nhóm 5 học sinh lớp 11 Lý trường THPT chuyên Khoa học tự nhiên (thuộc trường Đại học KHTN - ĐHQGHN) vừa đạt huy chương Bạc cuộc thi Sáng kiến và Đổi mới Quốc tế diễn ra tại Kuala Lumpur (Malaysia).

Thứ bảy, 22/02/2020 - 08:52

Dự kiến kỳ thi THPT quốc gia 2020 sẽ được tổ chức từ ngày 23-26/7
Dự kiến kỳ thi THPT quốc gia 2020 sẽ được tổ chức từ ngày 23-26/7

(Dân trí) - Ngày 22/2, tại cuộc họp BCĐ quốc gia phòng chống dịch bệnh (Covid-19), lãnh đạo Bộ GD&ĐT cho biết, dự kiến kỳ thi THPT quốc gia 2020 sẽ được tổ chức từ ngày 23-26/7.

Thứ bảy, 22/02/2020 - 08:36

Xem xét cho học sinh, sinh viên cả nước đi học trở lại vào đầu tháng 3
Xem xét cho học sinh, sinh viên cả nước đi học trở lại vào đầu tháng 3

(Dân trí) - Tại cuộc họp Ban Chỉ đạo quốc gia phòng chống dịch Covid-19, các ý kiến đều thống nhất đề nghị cấp có thẩm quyền xem xét cho trẻ đi học trở lại vào đầu tháng 3 tới.

Thứ bảy, 22/02/2020 - 07:59

3.600 giáo viên, học sinh từng di chuyển qua vùng có ca nhiễm Covid-19
3.600 giáo viên, học sinh từng di chuyển qua vùng có ca nhiễm Covid-19

(Dân trí) - TPHCM có khoảng 3.600 giáo viên, sinh viên, học sinh từng di chuyển qua vùng có trường hợp nhiễm bệnh do chủng mới của virus corona gây ra.

Thứ bảy, 22/02/2020 - 04:11

Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong tuyển sinh thêm chuyên Sử, Địa
Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong tuyển sinh thêm chuyên Sử, Địa

(Dân trí) - Trong kỳ tuyển sinh vào lớp 10 năm học 2020-2021, TPHCM sẽ tuyển sinh thêm 2 môn chuyên là Lịch sử và Địa lý, được giảng dạy tại Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong.

Thứ bảy, 22/02/2020 - 03:50

Sở GD&ĐT Quảng Nam lấy ý kiến phụ huynh về việc cho học sinh đi học trở lại
Sở GD&ĐT Quảng Nam lấy ý kiến phụ huynh về việc cho học sinh đi học trở lại

(Dân trí) - Sáng 22/2, Sở GD&ĐT Quảng Nam có văn bản gửi phụ huynh lấy ý kiến về việc cho HS đi học trở lại sau đợt nghỉ phòng dịch Covid-19. Từ đó, UBND tỉnh sẽ quyết định có cho HS đi học từ ngày 2/3 hay không.

Thứ bảy, 22/02/2020 - 01:41

ĐÁNG QUAN TÂM
Bài giảng online chất lượng có giá trị không giới hạn
Bài giảng online chất lượng có giá trị không giới hạn

(Dân trí) - Việc biên soạn, thiết kế bài giảng online tốn khá nhiều tâm sức của người dạy. Thế nhưng bài giảng lại có giá trị vì không giới hạn người học, không giới hạn không gian, thời gian, dùng nhiều lần.

Thứ bảy, 22/02/2020 - 11:16

Đau mắt vì... nghỉ học tránh dịch Covid-19
Đau mắt vì... nghỉ học tránh dịch Covid-19

(Dân trí) - Nghỉ học nhiều tuần dài nên thằng Bin nhà tôi phải thường xuyên tra thuốc nhỏ mắt vì suốt ngày dán mắt vào màn hình. Mắt của nó hay có cảm giác bị lờ đờ, vốn đã to tròn thì giờ lại càng lồi căng ra.

Thứ bảy, 22/02/2020 - 08:00

Học sinh Vĩnh Phúc viết về “người thầy dũng sĩ” trong “bão dịch” Covid-19
Học sinh Vĩnh Phúc viết về “người thầy dũng sĩ” trong “bão dịch” Covid-19

(Dân trí) - "Thầy tôi tuy không mặc áo blouse trắng xung trận như các bác sĩ nơi tuyến đầu, nhưng đấy ắt hẳn đã là một dũng sĩ trong lòng học trò giữa rốn dịch Covid-19 của Bình Xuyên, Vĩnh Phúc".

Thứ bảy, 22/02/2020 - 07:04

Mẹ nam sinh Việt nói 8 thứ tiếng: “Dạy con thành nhân trước khi thành tài”
Mẹ nam sinh Việt nói 8 thứ tiếng: “Dạy con thành nhân trước khi thành tài”

(Dân trí) - Chị Nguyễn Hải Bình, mẹ của cậu bé đa tài Ngô Hải Nhất Minh - nói tốt 8 thứ tiếng, đỗ 5 trường THPT tại Mỹ nhấn mạnh đến việc xây dựng cho con giá trị đạo đức và giá trị sống ngay từ khi còn nhỏ.

Thứ bảy, 22/02/2020 - 06:30

“Trường làng” 3 năm liên tục có học sinh giỏi quốc gia
“Trường làng” 3 năm liên tục có học sinh giỏi quốc gia

(Dân trí) - Là “trường làng” nhưng trường THPT Hà Huy Tập (xã Cẩm Sơn, huyện Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh) luôn nằm trong tốp đầu của tỉnh, đặc biệt 3 năm qua luôn có học sinh giỏi quốc gia.

Thứ bảy, 22/02/2020 - 12:14

Tránh dịch Covid-19, Sở GD&ĐT TPHCM ngưng duyệt hồ sơ đi nước ngoài
Tránh dịch Covid-19, Sở GD&ĐT TPHCM ngưng duyệt hồ sơ đi nước ngoài

(Dân trí) - Sở GD&ĐT TPHCM tạm ngưng hồ sơ đi nước ngoài đến những quốc gia và vùng lãnh thổ có người nhiễm dịch bệnh Covid-19.

Thứ sáu, 21/02/2020 - 06:23

Chủ tịch Hà Nội "chốt" cho học sinh toàn thành phố nghỉ đến đầu tháng 3
Chủ tịch Hà Nội "chốt" cho học sinh toàn thành phố nghỉ đến đầu tháng 3

(Dân trí) - Tại cuộc họp Ban chỉ đạo phòng chống dịch Covid-19, Chủ tịch Hà Nội Nguyễn Đức Chung "chốt" cho học sinh nghỉ học đến đầu tháng 3/2020. Ngày 2/3 chuẩn bị sẵn sàng cho trẻ tới trường.

Thứ sáu, 21/02/2020 - 04:33

Những điểm mới về tuyển sinh khối các trường quân đội năm 2020
Những điểm mới về tuyển sinh khối các trường quân đội năm 2020

(Dân trí) - Ngày 21/2, Ban tuyển sinh quân sự - Bộ Quốc Phòng đã công bố công tác tuyển sinh vào khối các trường quân đội năm 2020. Theo đó, có nhiều quy định chung và quy định riêng vào các trường quân đội.

Thứ sáu, 21/02/2020 - 04:27

Sinh viên HV Chính sách và Phát triển học trực tuyến trên thiết bị di động
Sinh viên HV Chính sách và Phát triển học trực tuyến trên thiết bị di động

(Dân trí) - Học viện Chính sách và Phát triển là một trong những trường đại học đầu tiên áp dụng hình thức học tập trực tuyến nhằm phòng tránh rủi ro dịch bệnh Covid-19

Thứ sáu, 21/02/2020 - 03:58

Vụ Hiệu phó bị “tố” bắt học sinh tự tát vào mặt: UBND huyện lên tiếng
Vụ Hiệu phó bị “tố” bắt học sinh tự tát vào mặt: UBND huyện lên tiếng

(Dân trí) - Liên quan đến việc Hiệu phó trường THCS Đồng Thái (huyện An Dương, Hải Phòng) bị “tố” bắt học sinh tự tát vào mặt khi phạm lỗi, hôm nay 21/2, UBND huyện An Dương đã có báo cáo về việc này.

Thứ sáu, 21/02/2020 - 03:42

Xúc động những bức thư từ tâm dịch Sơn Lôi hồi âm học sinh Hà Nội
Xúc động những bức thư từ tâm dịch Sơn Lôi hồi âm học sinh Hà Nội

(Dân trí) - Từ vùng tâm dịch, học sinh Vĩnh Phúc đã viết thư hồi âm với các bạn Hà Nội, những người bạn chưa một lần biết mặt bỗng thân thiết qua lời thư tâm sự.

Thứ sáu, 21/02/2020 - 02:48

ĐH Bách khoa HN, ĐH Thủy lợi  lùi thời gian nghỉ học cho SV đến đầu tháng 3
ĐH Bách khoa HN, ĐH Thủy lợi lùi thời gian nghỉ học cho SV đến đầu tháng 3

(Dân trí) - Ngày 21/2, trường ĐH Bách khoa Hà Nội  thông báo tiếp tục cho sinh viên nghỉ tiếp 1 tuần học đến ngày 2/3, trường ĐH Thủy Lợi cho sinh viên nghỉ đến hết tháng 2.

Thứ sáu, 21/02/2020 - 01:28