Đề thi đại học môn Văn: Loại bỏ lối học văn theo khuôn mẫu

Dân trí Nhận định về đề thi đại học môn Ngữ văn năm nay, thầy Trần Hinh, khoa Ngữ Văn - ĐH Khoa học Xã hội & Nhân văn - ĐH QGHN cho biết: “Đề thi môn Ngữ văn năm nay là một định hướng đúng cho cách loại bỏ dần lối học văn theo khuôn mẫu”.
>>Thí sinh thích thú với đề Văn
>>Đề thi Ngữ văn khối C và D khó ngang nhau

Vậy là môn thi cuối cùng của kì thi đại học năm 2014 (Ngữ văn), sau nhiều tháng “dùi mài”, mong ngóng, dự đoán của hàng ngàn thí sinh, sáng nay đã kết thúc. Không chỉ thí sinh mà ngay cả hàng ngàn phụ huynh chắc chắn cũng nóng lòng muốn biết đề thi năm nay liệu có vừa sức với các thí sinh? Đề thi khó hay dễ? Điểm thi môn Văn năm nay sẽ như thế nào? Là người theo dõi nhiều năm qua kì thi này, bằng kinh nghiệm có được, thầy Trần Hinh, khoa Ngữ Văn - ĐH Khoa học Xã hội & Nhân văn - ĐH Quốc gia Hà Nội đã chia sẻ với báo điện tử Dân trí về các vấn đề trên.

Thầy Trần Hinh, khoa Ngữ Văn – ĐH Khoa học Xã hội & Nhân văn – ĐH Quốc gia Hà Nội.
Thầy Trần Hinh, khoa Ngữ Văn – ĐH Khoa học Xã hội & Nhân văn - ĐH Quốc gia Hà Nội.

Đề thi hoàn toàn trong tầm tay của tất cả các thí sinh

Trước hết, về mức độ khó dễ của đề thi, tôi nghĩ, nếu học sinh tiếp cận với môn học này bằng phương pháp và tinh thần đúng đắn nhất (hiểu và biết cách vận dụng sự hiểu biết đó vào bài làm), thì đề thi môn Văn năm nay hoàn toàn trong tầm tay của tất cả các thí sinh. Ngược lại, đề thi sẽ gây khó khăn ít nhiều với những thí sinh nào chọn cách học theo văn mẫu ở các lò luyện thi (thầy đọc, trò chép).

Cụ thể, ở câu hỏi 2 điểm, với khối C, đề thi dẫn một đoạn thơ trong bài Đò Lèn của Nguyễn Duy với 3 câu hỏi về phương thức biểu đạt, các từ láy được sử dụng và nội dung chính của đoạn thơ; với khối D, đề chọn bài Đất nước của Nguyễn Đình Thi với những hỏi tương tự. Tôi nghĩ học sinh nếu học một cách thụ động sẽ “choáng” vì cả hai bài thơ đều không nằm ở phần học chính.

Tuy nhiên, nếu đã rút kinh nghiệm ở kì thi tốt nghiệp, các em học chủ động sẽ thấy rất bình thường ở câu hỏi này, vì thực đề thi chỉ mượn các đoạn văn bản để kiểm tra cách học hiểu của thí sinh. Những vấn đề về phong cách văn bản, phương thức tu từ, tóm tắt nội dung chính của đoạn văn bản, học sinh đều được học trong chương trình. Thí sinh chỉ cần nghe các thầy cô giảng và hiểu được tinh thần bài giảng, giải quyết các câu hỏi kiểu thế này, không có gì là khó khăn.

Học sinh phải bản lĩnh mới trả lời được “Sống là cống hiến” hay sống chỉ hưởng thụ?

Ở câu hỏi 3 điểm (dạng đề nghị luận xã hội), khối C, câu hỏi trích một ý nhỏ trong tác phẩm Đời thừa của Nam Cao (trong chương trình nâng cao lớp 11): “Kẻ mạnh không phải là kẻ giẫm lên vai kẻ khác để thỏa mãn lòng ích kỉ. Kẻ mạnh chính là kẻ giúp đỡ kẻ khác trên đôi vai của mình” và yêu cầu viết một đoạn văn ngắn (600 từ) trình bày suy nghĩ về điều làm nên sức mạnh chân chính của mỗi con người, cũng như của một quốc gia.

Thực chất đề thi cũng chỉ mượn ý của Nam Cao để hướng học sinh tới một vấn đề của cuộc sống, con người nên sử dụng sức mạnh của mình như thế nào?, (kể cả các em không học bài Đời thừa cũng không sao cả, vấn đề chỉ là hiểu được câu văn trong đoạn trích), nhưng quan trọng hơn, nó gắn kết với vấn đề nóng hổi hiện nay của đất nước: Trung Quốc dùng sức mạnh “cơ bắp” ngang nhiên xâm chiếm Biển Đông, thuộc lãnh thổ Việt Nam.

Học sinh có thể kết hợp trình bày vấn đề này trên cả hai phương diện: Với cá nhân trong cuộc sống thường này, và với quốc gia trong quan hệ với những quốc gia khác. Ở câu hỏi đề thi khối D, câu hỏi hướng đến vấn đề “cống hiến và hưởng thụ”, thực chất của câu hỏi này  muốn thí sinh bày tỏ chân thành quan điểm về lối sống trong thời điểm hiện nay. “Sống là cống hiến” hay sống chỉ hưởng thụ? Học sinh phải rất tinh tế trong câu hỏi này, vì nó có hai vế (cống hiến và hưởng thụ).

Tất nhiên, ở vế thứ nhất, quan điểm “sống cống hiến” là đúng, còn quan điểm thứ hai, “sống hưởng thụ hết mình”, thì phải dè chừng. Con người lao động phải có quyền hưởng thụ, nhưng hưởng thụ như thế nào, đặt trong bối cảnh chung thì nên như thế nào?, tôi cho rằng thí sinh cần phải rất bản lĩnh, mới có thể trả lời đúng vế thứ hai.

Nhìn chung, câu hỏi đề thi cũng không có gì là khó, nếu học sinh có kiến thức xã hội.

Nụ cười rạng ngời của thí sinh sau khi làm được bài.
Nụ cười rạng ngời của thí sinh sau khi làm được bài.

Với câu hỏi 3, năm nay, đề thi quả nhiên đã bỏ phần lựa chọn (cái này học sinh đã đoán trước sau khi tham khảo đề thi môn Toán) ở kì thi đầu. Nghĩa là cả hai nhóm học sinh hoàn toàn có thể bỏ phần học nâng cao. Ở khối C là bài tùy bút Ai đã đặt tên cho dòng sông? của Hoàng Phủ Ngọc Tường và khối D, Đàn ghi ta của Lorca của Thanh Thảo.

Về dạng văn, nếu học sinh để ý một chút tới các đề thi những năm trước, sẽ không có gì khó khăn, vì vài năm gần đây, dạng đề thi vẫn luôn như vậy. Hoặc là kết hợp hai tác phẩm, hai vấn đề, hai đoạn thơ, hay hai nhận xét để kiểm tra trình độ “học hiểu” của thí sinh.

Thực ra, nếu chỉ cần học bài kĩ lưỡng (chứ không phải học theo văn mẫu), là học sinh sẽ hiểu ngay được câu hỏi đề thi yêu cầu. Chẳng hạn, với khối C, về tác phẩm Ai đã đặt tên cho dòng sông?, cả hai nhận xét (“vẻ đẹp nổi bật của sông Hương là cảnh sắc thiên nhiên thơ mộng, tình tứ” và “vẻ đẹp bề sâu của sông Hương là những trầm tích văn hóa lịch sử”) vốn đã có sẵn trong phần hướng dẫn học bài.

Thí sinh chỉ cần phân tích những vẻ đẹp của sông Hương dựa theo hai định hướng này là đủ. Trong khi đó với khối D, chọn bài Đàn ghi ta của Lorca nhưng đề thi lại đưa ra hai nhận xét có phần trái ngược. Học sinh phải đủ bản lĩnh để hiểu được rằng, ở vế thứ nhất, Lorca “là mẫu nghệ sĩ – chiến sĩ”, vì dấn thân tranh đấu cho dân chủ và tự do nên bị bọn phát xít hành hình”, thì hoàn toàn đúng; còn vế thứ hai, Lorca “là mẫu nghệ sĩ thuần túy, chỉ đam mê cái đẹp và sáng tạo nghệ thuật, nhưng bị giết hại oan khuất”, thì không đúng.

Học sinh phải có sự khẳng định rõ ràng quan điểm của mình về vấn đề này. Nếu học kĩ tác phẩm thì tôi nghĩ không có gì là khó với thí sinh. Bởi lẽ, đây cũng là bài học quan trọng nhiều học sinh năm nay chuẩn bị kĩ lưỡng.

Cách ra đề thi… làm lò luyện thi vì thế cũng sẽ “chết” dần

Theo quan điểm của thầy giáo Trần Hinh, đề thi đại học môn Văn năm nay được ra hoàn toàn trong định hướng của Bộ GD-ĐT. Cách ra đề theo hướng này sẽ góp phần loại bỏ dần lối học văn khuôn mẫu, lò luyện thi vì thế cũng sẽ “chết” dần.

Tuy nhiên, vấn đề quan trọng còn lại là ở khâu chấm thi. Chúng ta đã mất rất nhiều công sức để có được một kì thi công bằng, những nếu khâu chấm thi, đánh giá bài thi vẫn theo lối cũ, các thầy cô vẫn chỉ chấm hời hợt, theo thói quen (cứ viết dài là được điểm cao), thì những cải cách trong khâu ra đề vẫn chỉ là số không.

“Tôi rất mong các thầy cô hãy làm việc hết mình, công tâm, chịu khó đọc kĩ bài viết, để có được một cách đánh giá đúng đắn nhất, để định hướng cho việc dạy và học môn Văn trở nên thực chất và có hiệu quả hơn. Bởi lẽ, văn không chỉ là những những con chữ đơn thuần, là sự “véo von”, mà nó còn là chính cuộc sống” - thầy Hinh nhắn nhủ.

Hồng Hạnh (ghi)

Tag :
MỚI NHẤT
Bài giảng ấn tượng của GS.TS. Nguyễn Thiện Nhân trong năm học mới
Bài giảng ấn tượng của GS.TS. Nguyễn Thiện Nhân trong năm học mới

(Dân trí) - Hòa chung không khí vui tươi cả nước trong ngày toàn dân đưa trẻ đến trường, sáng nay GS.TS Nguyễn Thiện Nhân - Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch UBMTTQ Việt Nam đến dự lễ khai giảng năm học mới tại Trường THCS Nam Từ Liêm (Hà Nội). Ông đã có một “bài giảng” ấn tượng với học trò nhà trường.

Thứ sáu, 05/09/2014 - 12:38

Trao 50 suất học bổng “Swing for the kids” đến trẻ em nghèo vượt khó
Trao 50 suất học bổng “Swing for the kids” đến trẻ em nghèo vượt khó

(Dân trí) - Sáng 5/9, Báo Đầu tư phối hợp Quỹ Khuyến học Việt Nam tổ chức trao 50 suất học bổng, tổng trị giá 25 triệu đồng đến các em học sinh nghèo, vượt khó vươn lên học giỏi tại xã Quế An (huyện Quế Sơn, Quảng Nam).

Thứ sáu, 05/09/2014 - 12:35

Chùm ảnh: Tưng bừng khai giảng năm học mới
Chùm ảnh: Tưng bừng khai giảng năm học mới

(Dân trí) - Sáng nay 5/9, nhiều trường học trên cả nước đồng loạt tổ chức lễ khai giảng năm học mới 2014 - 2015 trong niềm hân hoan, phấn khởi của thầy và trò.

Thứ sáu, 05/09/2014 - 12:28

Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Doan dự khai giảng tại Hà Tĩnh
Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Doan dự khai giảng tại Hà Tĩnh

(Dân trí) - Trong không khí tưng bừng, phấn khởi chào đón năm học mới 2014-2015, sáng nay, Phó Chủ tịch nước Nguyễn Thị Doan đã đến dự và đánh trống khai giảng năm học mới tại Trường tiểu học thị trấn Đức Thọ (Hà Tĩnh).

Thứ sáu, 05/09/2014 - 12:08

Giáo sư Hồ Ngọc Đại: “Đừng đổi mới giáo dục bằng xào xáo cái cũ”
Giáo sư Hồ Ngọc Đại: “Đừng đổi mới giáo dục bằng xào xáo cái cũ”

GS Hồ Ngọc Đại cho rằng: “Cần có một nền giáo dục mới. Một nền giáo dục buộc phải mới tận nguyên lý của nó. Một nền giáo dục tất yếu phải trở thành sự cứu nguy cho dân tộc, nơi trẻ em là những “Anh hùng thời đại”.

Thứ sáu, 05/09/2014 - 11:18

Tan khai giảng, học sinh vô tư đầu trần “lướt” xe máy
Tan khai giảng, học sinh vô tư đầu trần “lướt” xe máy

(Dân trí) -Sáng nay hàng triệu học sinh trên cả nước vui tươi dự lễ khai giảng, chào mừng năm học mới. Tuy nhiên, trong ngày khai giảng năm nay nhiều học sinh vô tư “lướt” xe máy đến trường. Không ít học sinh "quên" đội mũ bảo hiểm khi ngồi trên xe máy, xe đạp điện.

Thứ sáu, 05/09/2014 - 10:38

Học sinh cả nước phấn khởi vào năm học mới
Học sinh cả nước phấn khởi vào năm học mới

(Dân trí) - Sáng nay 5/9, tiếng trống khai trường đồng loạt vang lên ở nhiều địa phương trong cả nước, hơn 22 triệu học sinh, sinh viên hào hứng bước vào năm học 2014 - 2015 với những mục tiêu cho năm học mới....

Thứ sáu, 05/09/2014 - 09:55

Nhu cầu tuyển dụng An ninh mạng tăng vọt
Nhu cầu tuyển dụng An ninh mạng tăng vọt

Một nghiên cứu mới đây đã chỉ ra rằng nhu cầu cho các chuyên gia an ninh mạng trên toàn thế giới đã tăng hơn 3,5 lần so với thị trường IT nói riêng và gấp 12 lần so với thị trường lao động nói chung.

Thứ sáu, 05/09/2014 - 09:05

Chàng tân sinh viên đã hoàn thành chuyến đạp xe xuyên Việt!
Chàng tân sinh viên đã hoàn thành chuyến đạp xe xuyên Việt!

(Dân trí) - Sau 13 ngày đạp xe liên tiếp, vượt qua hơn 2.000 km để thực hiện chuyến đi xuyên Việt của mình, đêm qua, chàng tân sinh viên ĐH Luật TPHCM Đặng Đức Anh đã có mặt tại Hà Nội và giơ cao lá cờ Tổ quốc trước quảng trường Ba Đình.

Thứ sáu, 05/09/2014 - 09:04

Những thủ khoa quyết tâm chinh phục Tiếng Anh TOEIC
Những thủ khoa quyết tâm chinh phục Tiếng Anh TOEIC

Đạt thành tích thủ khoa kỳ thi tuyển sinh ĐH-CĐ 2014, các tân sinh viên xuất sắc đã được trao tặng học bổng TOPMOST. Với niềm vui sướng khi được nhận học bổng, các thủ khoa đều chung một quyết tâm sẽ chinh phục Tiếng Anh TOEIC trong năm học mới này.

Thứ sáu, 05/09/2014 - 08:02

Hơn 22 triệu học sinh, sinh viên bước vào năm học mới
Hơn 22 triệu học sinh, sinh viên bước vào năm học mới

(Dân trí) - Hôm nay 5/9, hơn 22 triệu học sinh, sinh viên cả nước hào hứng bước vào năm học mới 2014-2015. Sau một năm thực triển khai thực hiện Nghị quyết số 29-NQ/TW, ngành Giáo dục đã có những chuyển biến tích cực và sẽ tiếp tục được phát huy hơn nữa trong năm học mới.

Thứ sáu, 05/09/2014 - 06:04

“Tuyệt vời! Phải đổi mới lễ khai giảng. Đầy ấn tượng!”
“Tuyệt vời! Phải đổi mới lễ khai giảng. Đầy ấn tượng!”

(Dân trí) - Đó là những lời trầm trồ của đông đảo bạn đọc Dân trí về lễ khai giảng tại Trường THPT Việt Đức (Hà Nội) với màn biểu diễn hiphop và beatbox đầy ấn tượng của thầy hiệu trưởng, hay lễ khai giảng tại Trường THPT Lương Thế Vinh (Hà Nội) với bài phát biểu tâm huyết của nhà giáo Văn Như Cương…

Thứ sáu, 05/09/2014 - 02:30

ĐÁNG QUAN TÂM
Lễ khai giảng vào... ban đêm
Lễ khai giảng vào... ban đêm

(Dân trí) - Đó là lễ khai giảng của thầy trò Trường Phổ cập giáo dục tiểu học phường 12, quận Bình Thạnh, TPHCM diễn ra vào tối 4/9. Hầu hết học sinh theo học ở trường đều có hoàn cảnh gia đình éo le.

Thứ sáu, 05/09/2014 - 12:06

Sóc Trăng: Trường THPT Dân tộc nội trú đón nhận Huân chương Lao động hạng Ba
Sóc Trăng: Trường THPT Dân tộc nội trú đón nhận Huân chương Lao động hạng Ba

(Dân trí) - Sáng ngày 4/9, Trường THPT Dân tộc nội trú Huỳnh Cương (tỉnh Sóc Trăng) đã tổ chức lễ khai giảng năm học mới 2014 - 2015 và đón nhận Huân chương Lao động hạng Ba.

Thứ năm, 04/09/2014 - 11:36

Học phí đại học sẽ thay đổi!
Học phí đại học sẽ thay đổi!

(Dân trí) - Thứ trưởng Bộ GD-ĐT Bùi Văn Ga cho biết, sắp tới, Chính phủ sẽ quy định mức trần học phí nhất định để các trường có thể thu trong hành lang quy định. Hành lang này sẽ đảm bảo mức chi hiện nay. Như vậy, mức học phí đại học sẽ thay đổi.

Thứ năm, 04/09/2014 - 07:33

Chàng tân sinh viên đạp xe xuyên Việt vì trẻ em nghèo
Chàng tân sinh viên đạp xe xuyên Việt vì trẻ em nghèo

(Dân trí) - Chỉ với hai bộ quần áo, chiếc xe đạp cũ và 1 triệu đồng mang theo, chàng trai trẻ Đặng Đức Anh - tân sinh viên Trường ĐH Luật TPHCM đã thực hiện chuyến xuyên Việt mang theo lá cờ Tổ quốc đến với mọi miền quê, quyên góp tiền ủng hộ trẻ em nghèo.

Thứ năm, 04/09/2014 - 07:13

Vụ thí sinh “tố” sai phạm trong tuyển dụng: Đã có hướng giải quyết!
Vụ thí sinh “tố” sai phạm trong tuyển dụng: Đã có hướng giải quyết!

(Dân trí) - Sở Nội vụ Hà Nội vừa có văn bản chính thức trả lời cách tính điểm tốt nghiệp và điểm học tập cho ứng viên dự xét tuyển viên chức giáo dục năm 2014 sau khi nhận phản ánh của một số quận, huyện về một số bất cập phát sinh.

Thứ năm, 04/09/2014 - 05:44

Khi con công nhân nghèo đi học
Khi con công nhân nghèo đi học

Khoảng 4 giờ chiều, một bác xe ôm chở 2-3 học sinh về thẳng nhà cô giáo để nhờ cô cho ăn tối và trông giúp, bởi nhiều phụ huynh là công nhân phải tăng ca đến 8-9 giờ tối.

Thứ năm, 04/09/2014 - 04:27

Thâm nhập đường dây làm bằng giả siêu rẻ: Bằng tiến sĩ giá... 7 triệu đồng
Thâm nhập đường dây làm bằng giả siêu rẻ: Bằng tiến sĩ giá... 7 triệu đồng

Bằng tốt nghiệp cao đẳng: 3 triệu; bằng đại học: 4,5 triệu; thạc sĩ: 5 triệu; tiến sĩ: 7 triệu đồng… Đó là giá các loại bằng cấp mà một đường dây lớn công khai rao bán trong nhiều năm nay. Vì sao đường dây này lại tồn tại lâu và ngang nhiên hoạt động như vậy?

Thứ năm, 04/09/2014 - 03:46

Thầy hiệu trưởng nhảy hiphop và beatbox trong lễ khai giảng
Thầy hiệu trưởng nhảy hiphop và beatbox trong lễ khai giảng

Màn biểu diễn hiphop và beatbox đầy ấn tượng của thầy Hiệu trưởng Nguyễn Quốc Bình trong lễ khai giảng năm học trường Trung học phổ thông Việt Đức (Hà Nội) vào sáng nay (4/9) đã khiến học sinh "tròn mắt," rúng động cả sân trường.

Thứ năm, 04/09/2014 - 03:45

Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc dự khai giảng tại Trà Vinh
Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc dự khai giảng tại Trà Vinh

(Dân trí) - Sáng 4/9, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân dự lễ khai giảng năm học mới tại Trường THPT Chuyên Nguyễn Thiện Thành (TP Trà Vinh, tỉnh Trà Vinh).

Thứ năm, 04/09/2014 - 03:41

Trúng tuyển đại học, nam sinh Quảng Ngãi tình nguyện nhập ngũ
Trúng tuyển đại học, nam sinh Quảng Ngãi tình nguyện nhập ngũ

(Dân trí) -Trước hai lựa chọn, một là thực hiện đam mê võ thuật khi trúng tuyển vào trường ĐH Thể dục Thể thao TPHCM (21 điểm), hai là thực hiện trách nhiệm bảo vệ Tổ quốc, tân sinh viên thuộc vùng miền núi Minh Long (Quảng Ngãi) quả quyết nhập ngũ và xin bảo lưu kết quả.

Thứ năm, 04/09/2014 - 03:14

Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc dự lễ khai giảng trên quê Bác
Phó Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc dự lễ khai giảng trên quê Bác

(Dân trí) - Trong không khí tưng bừng, phấn khởi chào đón năm học mới 2014 - 2015, sáng 4/9, đồng chí Nguyễn Xuân Phúc - ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Chính phủ đã dự lễ khai giảng năm học mới tại Trường Tiểu học Làng Sen (Kim Liên, Nam Đàn, Nghệ An).

Thứ năm, 04/09/2014 - 02:56

Lễ khai giảng mang hình Tổ quốc
Lễ khai giảng mang hình Tổ quốc

(Dân trí) - Trong buổi lễ khai giảng sáng ngày 4/9/2014 của trường THPT Lương Thế Vinh, hình ảnh đất nước Việt Nam thân yêu được học sinh và thầy cô mang trên mình qua bộ đồng phục cờ đỏ sao vàng năm cánh.

Thứ năm, 04/09/2014 - 01:16