“Dây trói” nhà giáo

Dân trí Từ tác phong, phương thức truyền thụ cho đến trang phục, lời ăn tiếng nói, người thầy của chúng ta bị “trói” theo một chuẩn mực nhất định. Một sự “phá cách” dù hiệu quả của nhà giáo cũng có thể gặp phải sự phản ứng.
>>Giảng viên 8x Việt tại Mỹ nghĩ về khác biệt nghề giáo hai nước
>>Áp lực của mạng xã hội với nghề giáo hiện nay

Một chuyên gia giáo dục ở TPHCM kể lại tâm sự của cô giáo tiểu học khi áp dụng việc xếp bàn ghế trong lớp theo hình chữ U để dễ dàng tương tác với trò. Ngay lập tức bị ban giám hiệu gọi lên nhắc nhở vì “làm loạn” lớp học: thầy không ra thầy, trò không ra trò.

Cũng giống trường hợp này, ông giáo dạy THPT ở Vĩnh Long chia sẻ về việc bị ban giám hiệu “đe” khi áp dụng phương pháp học trò làm chủ lớp học. Học trò được theo nhóm tự tìm hiểu bài, tự giảng bài học. Còn thầy chỉ đóng góp ý kiến và chỉnh lỗi. Học sinh rất háo hức, giờ học sôi nổi hơn hẳn nhưng cấp trên biết chuyện, phản ứng gay gắt nên thầy cũng chỉ còn cách quay về giảng dạy theo cách truyền thống nhàm chán.

Giáo viên nhà mình ngột ngạt với đủ thứ dây rợ trên người (Trong ảnh: Thầy trò Trường Tiểu học An Hội, TPHCM - một trong những ngôi trường có sĩ số học sinh đông nhất nước. Ảnh: Hoài Nam)
Giáo viên "nhà mình" ngột ngạt với đủ thứ "dây rợ" trên người (Trong ảnh: Thầy trò Trường Tiểu học An Hội, TPHCM - một trong những ngôi trường có sĩ số học sinh đông nhất nước. Ảnh: Hoài Nam)

Ngoài việc phương thức dạy học theo phong cách đọc chép thì người thầy chúng ta còn mang trên mình đủ thể loại "dây trói" từ lời ăn tiếng nói, cử chỉ, tác phong đến trang phục. Chưa bàn đến vô số hồ sơ, sổ sách và nhiều việc không tên kể không xuể mà mỗi nhà giáo phải “gánh”. 

Nghiêm khắc, đạo mạo là hình ảnh “điển hình” cho người thầy. Một thời, ông giáo với chiếc thước gỗ trong tay, lăm lăm chỉ xuống lớp học trở thành “tượng đài” nhà giáo Việt và vẫn len lỏi cho đến bây giờ.

“Chiếc áo không làm nên thầy tu”. Nhưng những sợi “dây trói” người thầy tưởng rằng chỉ là hình thức lại tác động không ít đến tư duy, chất lượng giáo dục

Trong quá trình làm việc với giáo viên nước ngoài tham gia dạy chương trình Tiếng Anh Tích hợp ở trường, bà Bùi Thúy An, hiệu trưởng Trường THCS Trần Văn Ơn, TPHCM nhận ra nhiều khác biệt giữa giáo viên "nhà mình" và giáo viên nhà "người ta". Trước hết là cách ăn mặc, “thầy Tây” ăn mặc rất thoải mái, tự do nhưng vẫn lịch sự chứ không bị gò bó như thầy cô nhà mình.

Một lớp học tương tác ở trường quốc tế (Ảnh: Hoài Nam) 
Một lớp học tương tác ở trường quốc tế (Ảnh: Hoài Nam) 

“ Giáo viên nước ngoài họ quỳ xuống bên cạnh học trò để hỏi đáp, trao đổi với các em là… chuyện bình thường, rất tận tụy và gần gũi. Hình ảnh hiếm thấy ở giáo viên Việt phải chăng là do sự khác biệt về tư duy trong giáo dục?”, bà An đặt ra vấn đề.

Bà hiệu trưởng đưa thêm ví dụ: “Khi thể hiện một hình ảnh nào đó như góc bù, góc nhọn, người thầy nước ngoài có thể dùng tay diễn đạt. Còn giáo viên nhà mình chắc chắn phải có thước”.

Vị trí trong lớp học của người thầy Việt được mặc định là trên bục giảng, chỉ tay xuống dưới đám học trò để . Có giáo viên bị lãnh đạo nhắc nhở vì trong giờ dạy mà cứ đi lên đi xuống lớp học.

“Dây trói” về phong cách, tư duy của quan niệm xã hội, của quản lý “ăn sâu” trong tiềm thức của chính nhà giáo. Họ càng phải cố tỏ ra mẫu mực, cố “gò” bản thân trong khuôn khổ bức bí mà đôi khi họ chẳng còn là mình.

Trong một hội thảo về giáo dục gần đây diễn ra ở TPHCM, trong phần phát biểu của mình, vị Tiến sĩ của Trường ĐH Quốc gia TPHCM đã chỉ thẳng tay xuống dưới các đại biểu, thốt lên:

“Cơ cấu lớp học của chúng ta như thế này. Thấy đứng giảng, trò ngồi nghe. Ông thầy quen với việc mình dạy, mình nói gì trò nghe đấy. Trò ngồi dưới mà ý kiến là ông thầy đứng trên khó chịu lắm! Dạy học của chúng ta chưa có sự tương tác mà là sự áp đặt”.

Sự khuôn mẫu, chuẩn mực thái quá dẫn đến sự lạnh lùng từ người thầy. Lại thêm những đòi hỏi từ xã hội, quản lý, công việc, sĩ số học sinh đông… áp lực của người thầy càng nặng nề tạo thêm khoảng cách với học trò cũng như ảnh hưởng đến chất lượng giảng dạy .

Xã hội đang xoay mình để thích nghi với thời đại mới. Ở một xã hội bình thường, giáo dục phải là lĩnh vực đi đầu thì dường như chúng ta đang đi ngược. Sẽ chẳng có một phép màu nào cho sự đổi mới giáo dục khi người thầy không được cũng như không tự mình tháo gỡ đủ thứ “dây rợ” trên người để tập trung vào mục tiêu chính là cùng học trò tiếp cận tri thức.

Hoài Nam

(Hoainam@dantri.com.vn)

MỚI NHẤT
6 sai lầm phổ biến trong chọn nghề của các sĩ tử
6 sai lầm phổ biến trong chọn nghề của các sĩ tử

(Dân trí) - Khi đứng trước ngưỡng cửa cuộc đời, nhiều bạn trẻ bắt đầu đặt cho mình câu hỏi mình thực sự yêu thích nghề gì, nghề đó có thực sự phù hợp với mình hay không, cơ hội việc làm sau khi tốt nghiệp ra trường như thế nào… Nhưng không phải tất cả các bạn có được câu trả lời thoả đáng.

Thứ sáu, 29/01/2016 - 11:21

Sao không chọn người tài lại chọn người nấu món ngon?
Sao không chọn người tài lại chọn người nấu món ngon?

(Dân trí) - Sau khi học sự tích Bánh Chưng bánh Dầy, một học trò lớp 7 ở TPHCM đã “trách” ông vua kỳ cục, chọn người nối ngôi không chọn người có đức có tài mà chọn chỉ vì món ăn ngon?

Thứ sáu, 29/01/2016 - 11:17

Trưởng phòng giáo dục nhận trách nhiệm việc để HS đến trường ngày rét đậm
Trưởng phòng giáo dục nhận trách nhiệm việc để HS đến trường ngày rét đậm

Vừa qua, một số cơ quan báo chí đã nêu thông tin ngày 25/1, các trường trung học cơ sở trên địa bàn thành phố Điện Biên Phủ vẫn tổ chức học bình thường khi nền nhiệt độ tại đây là từ 3 đến 10 độ C.

Thứ sáu, 29/01/2016 - 08:14

Lớp học nhằm giảm tình trạng xâm hại tình dục
Lớp học nhằm giảm tình trạng xâm hại tình dục

(Dân trí) - Các lớp học về văn hóa Châu Âu dành cho người dân nhập cư tại Phần Lan là một trong những nỗ lực nhằm khắc phục tình trạng phụ nữ bị quấy rối trên đường phố thời gian gần đây.

Thứ sáu, 29/01/2016 - 08:06

Vụ Phòng Giáo dục “ém” tiền: Giáo viên vẫn chưa nhận được lương
Vụ Phòng Giáo dục “ém” tiền: Giáo viên vẫn chưa nhận được lương

(Dân trí) - Mặc dù đã là cuối tháng 1/2016, Tết đã cận kề, nhưng nhiều giáo viên trên địa bàn huyện Ia Grai (Gia Lai) vẫn chưa nhận được lương và những khoản tiền tồn đọng khác, khiến nhiều người lo lắng.

Thứ sáu, 29/01/2016 - 08:04

85% học sinh đạt giải tại kỳ thi học sinh giỏi quốc gia THPT
85% học sinh đạt giải tại kỳ thi học sinh giỏi quốc gia THPT

(Dân trí) - 91 học sinh Hà Tĩnh tham gia kỳ thi học sinh giỏi quốc gia lớp 12 THPT năm 2016 ở 10 đội gồm Toán, Lý, Hóa, Văn, Sử, Địa, Sinh, Tin học, Tiếng Anh, Tiếng Pháp thì có đến 77 em đạt giải.

Thứ sáu, 29/01/2016 - 06:28

Chỉ tiêu dự kiến của trường ĐH Kiến trúc TP.HCM, ĐH Công nghiệp TP.HCM năm 2016
Chỉ tiêu dự kiến của trường ĐH Kiến trúc TP.HCM, ĐH Công nghiệp TP.HCM năm 2016

(Dân trí) - Nhiều trường ĐH tại TP.HCM công bố thông tin tuyển sinh của năm 2016 trong đó có trường ĐH Kiến trúc TP.HCM và trường ĐH Công nghiệp TP.HCM. Hai trường này cũng thông báo chỉ tiêu dự kiến sẽ tuyển của từng ngành trong năm nay.

Thứ sáu, 29/01/2016 - 06:00

Thưởng Tết giáo viên: Nơi nghìn đô, nơi chỉ tờ lịch
Thưởng Tết giáo viên: Nơi nghìn đô, nơi chỉ tờ lịch

(Dân trí) - Cùng làm một công việc “gõ đầu trẻ” nhưng giáo viên tại các trường công lập và trường tư đã có sự khác nhau về thu nhập, còn đối với các trường quốc tế lại còn chênh lệch lớn hơn rất nhiều. Thế nên cuối năm xuân đến tết về mới có cảnh bi hài “kẻ cười, người khóc” vì thưởng tết.

Thứ sáu, 29/01/2016 - 03:00

Tặng quà và trao gần 700 vé xe cho sinh viên nghèo về quê ăn Tết
Tặng quà và trao gần 700 vé xe cho sinh viên nghèo về quê ăn Tết

(Dân trí) - Gần 700 trăm suất quà và vé xe đã được các đơn vị trao tặng cho sinh viên các tỉnh thành đang theo học tại Hải Phòng về quê ăn Tết. Ngay sau buổi lễ trao quà, những chiếc xe đã xuất bến đưa các sinh viên về quê vui Tết truyền thống với gia đình.

Thứ năm, 28/01/2016 - 06:30

Bênh con, phụ huynh xông vào trường đánh HS lớp 5 nhập viện
Bênh con, phụ huynh xông vào trường đánh HS lớp 5 nhập viện

(Dân trí) - Sau khi nghe con gái kể bị một bạn trai trong lớp chọc ghẹo, ông Dũng tức giận đến trường hành hung dùng khăn quàng trói tay và đánh đấm vào đầu, mặt, bụng… khiến học sinh này ngất xỉu phải đưa đi viện cấp cứu.

Thứ năm, 28/01/2016 - 03:49

Ngành Nhân học có xem được tướng số?
Ngành Nhân học có xem được tướng số?

(Dân trí) - Em được biết ngành Nhân học nghiên cứu về con người. Vậy ngành học này học như thế nào? Học xong có xem được tướng số không? Xin được giải đáp. (Bùi Trung Kiên, học sinh lớp 12 Nam Định).

Thứ năm, 28/01/2016 - 01:49

Bi hài chuyện “canh” trường nhắn tin nghỉ rét
Bi hài chuyện “canh” trường nhắn tin nghỉ rét

(Dân trí) - Mặc dù tháng nào cũng phải đóng tiền duy trì sổ liên lạc điện tử, tuy nhiên nhiều phụ huynh ở Hà Nội phản ánh, gia đình chỉ nhận được duy nhất một tin nhắn vào đầu đợt lạnh, sau đó sáng nào cũng “chầu hẫu” canh tivi hoặc phải gọi điện hỏi trực tiếp giáo viên.

Thứ năm, 28/01/2016 - 01:29

ĐÁNG QUAN TÂM
Vụ xét tuyển viên chức: Hà Nội phải hủy những văn bản trái quy định
Vụ xét tuyển viên chức: Hà Nội phải hủy những văn bản trái quy định

(Dân trí) - Căn cứ pháp lý trong tuyển dụng viên chức là Nghị định 29/NĐ-CP, mọi văn bản khác trái với Nghị định là không được phép. Một số văn bản hướng dẫn của Sở Nội vụ Hà Nội đã ban hành là chưa đúng với quy định của pháp luật, căn cứ ý kiến của Bộ Tư pháp, Bộ Giáo dục và đào tạo phát biểu, Bộ Nội vụ sẽ đề nghị UBND Thành phố Hà Nội thanh tra và hủy những văn bản này.

Thứ năm, 28/01/2016 - 10:49

Con trẻ vô cảm bởi chúng ta đã vô tâm?
Con trẻ vô cảm bởi chúng ta đã vô tâm?

(Dân trí) - Việc lớp trẻ có những biểu hiện vô cảm đang là nỗi quan tâm lớn của rất nhiều người. Các con không chỉ vô cảm với người thân, với người xung quanh mà đôi lúc còn vô cảm với chính mình. Câu hỏi “Vì sao?” luôn được thốt ra ở đầu môi. Vậy có lúc nào chúng ta nhìn lại chính mình? Mình đã vô tình, vô tâm làm chai sạn cảm xúc của các con mỗi ngày bằng những hành động tưởng như vô hại…

Thứ năm, 28/01/2016 - 10:34

Phát động cuộc thi chăm sóc sức khỏe nữ sinh trên toàn quốc
Phát động cuộc thi chăm sóc sức khỏe nữ sinh trên toàn quốc

Nhằm tiếp tục góp phần nâng cao chất lượng về sức khỏe học đường, Vụ Giáo dục Trung học - Bộ GD&ĐT phối hợp với Công ty TNHH Hoa Linh tổ chức cuộc thi “Sức khỏe học đường” lần thứ 3 với chủ đề “Chăm sóc sức khỏe nữ sinh” cho các học sinh nữ đang học tại các trường THCS, THPT và các giáo viên nữ trên phạm vi toàn quốc.

Thứ năm, 28/01/2016 - 10:30

Học sinh quấn chăn đến lớp học vì quá giá rét
Học sinh quấn chăn đến lớp học vì quá giá rét

(Dân trí) - Những ngày qua thời tiết miền Bắc quá giá rét đã khiến cho các bạn học sinh phải chật vật trong học hành.

Thứ năm, 28/01/2016 - 08:01

Học trò Hà Nội háo hức gói 800 chiếc bánh chưng tặng học sinh Lai Châu
Học trò Hà Nội háo hức gói 800 chiếc bánh chưng tặng học sinh Lai Châu

(Dân trí) - Nhằm tăng cường giáo dục tinh thần tương thân, tương ái, lần đầu tiên Trường THPT Lý Thường Kiệt (quận Long Biên, Hà Nội) tổ chức Chương trình "Cơm có thịt-Bánh chưng xanh. Đón tết với các bạn học sinh vùng cao Lai Châu".

Thứ năm, 28/01/2016 - 07:39

Học bổng dành cho trinh nữ tại Nam Phi
Học bổng dành cho trinh nữ tại Nam Phi

(Dân trí) - Giới chức một thành phố tại Nam Phi mới đây đã đưa ra một loại học bổng “có một không hai” trong lịch sử giáo dục khi cam kết sẽ hỗ trợ học phí cho những nữ sinh vẫn còn trinh tiết.

Thứ năm, 28/01/2016 - 07:36

Tết ấm cho sinh viên nghèo
Tết ấm cho sinh viên nghèo

(Dân trí) - Hàng trăm sinh viên có hoàn cảnh khó khăn đã được hỗ trợ những phần quà đầy ý nghĩa để các em có thêm một cái Tết ấm áp hơn bên gia đình.

Thứ năm, 28/01/2016 - 12:00

Tổ chức văn nghệ gây quỹ đưa sinh viên nghèo về quê ăn Tết
Tổ chức văn nghệ gây quỹ đưa sinh viên nghèo về quê ăn Tết

(Dân trí) - Tối ngày 27/1, chương trình “Hương sắc mùa xuân 2016” do Đoàn thanh niên - Hội Sinh viên trường ĐH Nông lâm Huế tổ chức mang đầy hương sắc, ý nghĩa khi giúp được nhiều sinh viên nghèo về quê ăn Tết.

Thứ năm, 28/01/2016 - 12:00

Hà Nội “soán ngôi” với số lượng học sinh giỏi quốc gia nhiều nhất nước
Hà Nội “soán ngôi” với số lượng học sinh giỏi quốc gia nhiều nhất nước

(Dân trí) - Theo kết quả mới nhất của kỳ thi HS giỏi Quốc gia THPT năm 2016, đoàn Hà Nội “soán ngôi” với số lượng học sinh đạt giải cao nhất với 146 giải.

Thứ tư, 27/01/2016 - 10:20

ĐH Sư phạm Đà Nẵng đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất
ĐH Sư phạm Đà Nẵng đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất

(Dân trí) - Sáng 27/1, ĐH Sư phạm Đà Nẵng tổ chức trọng thể lễ kỷ niệm 86 năm Ngày thành lập Đảng cộng sản Việt Nam (3/2/1930-3/2/2016) và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất của Chủ tịch nước trao tặng.

Thứ tư, 27/01/2016 - 02:27

Chuyện cảm động nữ sinh xin ngủ nhờ vì thiếu chăn
Chuyện cảm động nữ sinh xin ngủ nhờ vì thiếu chăn

(Dân trí) - Trong những ngày mưa rét kỉ lục, giới sinh viên Trường ĐH Văn Hóa Hà Nội đang lan tỏa một câu chuyện ấm áp về nữ sinh xin ngủ nhờ vì thiếu chăn.

Thứ tư, 27/01/2016 - 02:14

Xem xét kỷ luật thầy giáo định mổ bụng để phản đối sai phạm
Xem xét kỷ luật thầy giáo định mổ bụng để phản đối sai phạm

(Dân trí) - Ngày 27/1, ông Trần Đức Minh, Giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh Bình Định, cho biết đã chỉ đạo giao Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn (TP Quy Nhơn, Bình Định) thành lập hội đồng xử lý kỷ luật đối với hành vi vi phạm nghiêm trọng đạo đức nghề giáo của ông Trương Hoài Phương, giáo viên dạy Sử của trường.

Thứ tư, 27/01/2016 - 11:15