Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ: “Các Sở GD&ĐT chia sẻ khó khăn để sớm đổi mới giáo dục phổ thông”

Dân trí Theo Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ tại Hội nghị trực tuyến Triển khai chương trình giáo dục phổ thông mới ngày 9/1: “Chương trình tốt đến mấy nhưng không thể phát huy được nếu các đơn vị thực hiện chưa sẵn sàng. Thành bại hay không là từ đây”. Do đó theo Bộ trưởng, rất cần các Sở GD&ĐT cùng nhau đóng góp ý kiến, chia sẻ khó khăn để sớm đổi mới giáo dục phổ thông.
>>Chương trình giáo dục phổ thông mới: Phân bổ thời lượng môn học như thế nào?
>>Công bố Chương trình giáo dục phổ thông mới: Học sinh được lựa chọn môn học
>>3 định hướng dạy tích hợp trong chương trình giáo dục phổ thông mới

Theo GS.TS Nguyễn Minh Thuyết, Tổng chủ biên Chương trình Giáo dục phổ thông (GDPT) mới, chương trình GDPT hiện hành được xây dựng theo định hướng nội dung, nặng về truyền thụ kiến thức, chưa chú trọng giúp học sinh vận dụng kiến thức học được vào thực tiễn. Theo mô hình này, kiến thức vừa là “chất liệu”, “đầu vào” vừa là “kết quả”, “đầu ra” của quá trình giáo dục. Vì vậy, học sinh phải học và ghi nhớ rất nhiều nhưng khả năng vận dụng vào đời sống rất hạn chế.

Do đó, điểm mới lần này của Chương trình GDPT mới được xây dựng theo mô hình phát triển năng lực, thông qua những kiến thức cơ bản, thiết thực, hiện đại và các phương pháp tích cực hóa hoạt động của người học, giúp học sinh hình thành và phát triển những phẩm chất và năng lực mà nhà trường và xã hội kỳ vọng.

Chương trình GDPT hiện hành có nội dung giáo dục gần như đồng nhất cho tất cả học sinh; việc định hướng nghề nghiệp cho học sinh, ngay cả ở cấp THPT chưa được xác định rõ ràng.

Nhưng ở Chương trình GDPT mới, phân biệt rõ hai giai đoạn: giai đoạn giáo dục cơ bản (từ lớp 1 đến lớp 9) và giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp (từ lớp 10 đến lớp 12).

 

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ: “Các Sở GD&ĐT chia sẻ khó khăn để sớm đổi mới giáo dục phổ thông” - Ảnh 1.

Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phùng Xuân Nhạ (Ảnh: Đ.T)

 

Trong Chương trình GDPT hiện hành, sự kết nối giữa chương trình các cấp học trong một môn học và giữa chương trình các môn học chưa chặt chẽ; một số nội dung giáo dục bị trùng lặp, chồng chéo hoặc chưa thật sự cần thiết đối với học sinh phổ thông.

Chương trình GDPT mới chú ý hơn đến tính kết nối giữa chương trình của các lớp học, cấp học trong từng môn học và giữa chương trình của các môn học trong từng lớp học, cấp học. Việc xây dựng chương trình tổng thể, lần đầu tiên được thực hiện tại Việt Nam, đặt cơ sở cho sự kết nối này.

Chương trình GDPT hiện hành thiếu tính mở nên hạn chế khả năng chủ động và sáng tạo của địa phương và nhà trường cũng như của tác giả SGK và giáo viên.

Cho nên ở Chương trình GDPT mới, bảo đảm định hướng thống nhất và những nội dung giáo dục cốt lõi, bắt buộc đối với học sinh toàn quốc, đồng thời trao quyền chủ động và trách nhiệm cho địa phương và nhà trường trong việc lựa chọn, bổ sung một số nội dung giáo dục và triển khai kế hoạch giáo dục phù hợp với đối tượng giáo dục và điều kiện của địa phương, của cơ sở giáo dục, góp phần bảo đảm kết nối hoạt động của nhà trường với gia đình, chính quyền và xã hội.

Theo Bộ GD&ĐT, chương trình hiện hành, học sinh tiểu học học 2.353 giờ. Chương trình mới là chương trình học 2 buổi/ngày (9 buổi/tuần), tính trung bình học sinh học 1,8 giờ/lớp/buổi học; có điều kiện tổ chức các hoạt động vui chơi, giải trí nhiều hơn. Chương trình hiện hành là chương trình học 1 buổi/ngày (5 buổi/tuần), tính trung bình học sinh học 2,7 giờ/lớp/buổi học.

 

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ: “Các Sở GD&ĐT chia sẻ khó khăn để sớm đổi mới giáo dục phổ thông” - Ảnh 2.

GS.TS Nguyễn Minh Thuyết, Tổng chủ biên Chương trình Giáo dục phổ thông mới.

 

Ở cấp THCS, theo Chương trình GDPT hiện hành, học sinh học 3.124 giờ. Như vậy, thời lượng học ở THCS giảm 53,5 giờ.

Đối với bậc THPT, theo Chương trình GDPT hiện hành, học sinh Ban cơ bản học 2.546 giờ; học sinh ban A, ban C học 2.599 giờ. Như vậy, thời lượng học ở THPT giảm mạnh, từ 262 giờ đến 315 giờ.

Về thời lượng dạy học, tuy chương trình mới có thực hiện giảm tải so với chương trình hiện hành nhưng những tương quan về thời lượng dạy học giữa các môn học không có sự xáo trộn.

Về phương pháp giáo dục, phương pháp giáo dục mới phát huy tính tích cực của học sinh, khắc phục nhược điểm của phương pháp truyền thụ một chiều.

Phát biểu khai mạc Hội nghị, Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ cho rằng, có hai điều rất quan trọng, ảnh hưởng đến thành bại của chương trình, đó là giáo viên và cơ sở vật chất trường lớp.

 

Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ: “Các Sở GD&ĐT chia sẻ khó khăn để sớm đổi mới giáo dục phổ thông” - Ảnh 3.

 

Về cách xây dựng chương trình, do cách tiếp cận của Chương trình GDPT mới khác trước đây nên cách xây dựng cũng khác, rất bài bản, hướng tới tiếp cận quốc tế.

Về giáo viên và cơ sở vật chất trường lớp, hiện đang thừa thiếu cục bộ giáo viên. Do đó, Bộ GD&ĐT đã giao cho các đơn vị thực hiện rà soát giáo viên để có đề xuất với Bộ Nội Vụ để tuyển sinh, đồng thời tính toán lại định mức công việc của giáo viên để có thể đáp ứng được chương trình mới.

Khi triển khai thực hiện Chương trình GDPT mới, sẽ không thiếu giáo viên vì đội ngũ cần để dạy chương trình mới và chương trình cũ không chênh lệch nhiều nên không lo về nguồn tuyển.

“Hiện các Sở GD&ĐT là đơn vị trực tế triển khai. Chương trình tốt đến mấy nhưng không thể phát huy được nếu đơn vị thực hiện chưa sẵn sàng. Thành bại hay không là từ đây nên rất cần các Sở GD&ĐT cùng nhau đóng góp ý kiến, chia sẻ khó khăn để sớm đổi mới GDPT”, Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ cho biết.

Mỹ Hà