Hà Nội: Bốn anh em xây nhà chung cổng, sống êm ấm ở mảnh đất 530m2

Đại gia đình nhiều thế hệ

Tại phường Chương Mỹ (Hà Nội), cụ Mộc, 84 tuổi, có 6 người con gồm 2 con trai và 4 con gái. Trong đó, 2 người con trai là bố chồng và chú ruột của chồng chị Trần Thị Yến.

Trong 4 người con gái, 2 người đã lập gia đình và sinh sống gần nhà, còn 2 người chưa kết hôn, hiện sống cùng nhau.

Trên mảnh đất rộng khoảng 530m2 do ông cha để lại, 3 ngôi nhà được xây dựng dành cho 3 gia đình cùng sinh sống.

Gia đình chị Yến gồm 5 người: bố mẹ chồng, hai vợ chồng chị và con nhỏ. Ngôi nhà thứ hai là nơi gia đình người chú cùng cụ Mộc sinh sống, còn ngôi nhà thứ ba dành cho 2 người cô chưa lập gia đình.

Tổng cộng 13 thành viên thuộc nhiều thế hệ cùng sinh sống trên một mảnh đất. Dù mỗi gia đình có không gian riêng, mọi người vẫn chung khoảng sân, cổng ra vào và thường xuyên qua lại, hỗ trợ nhau trong sinh hoạt hằng ngày.

Chị Yến về làm dâu vào năm 2022, khi 26 tuổi. Trước ngày cưới, chị được chồng đưa về ra mắt và biết trước hoàn cảnh gia đình. Cô gái trẻ hiểu rằng, sau này khi kết hôn, hai vợ chồng sẽ sống giữa một gia đình đông thành viên và cùng chia sẻ không gian sinh hoạt chung.

Vốn quen với cuộc sống riêng tư, Yến từng lo mình khó thích nghi với môi trường mới. Những bỡ ngỡ ấy nhanh chóng xuất hiện ngay trong sinh hoạt hàng ngày.

Thời gian đầu, gia đình vẫn dùng chung nhà vệ sinh và nhà tắm. Vợ chồng chị Yến thường đi làm từ sáng đến tối, nên mọi người chủ động để ý thời gian, nhường nhau sử dụng những không gian chung.

Theo Yến, sự chủ động của mỗi người giúp những bất tiện nhỏ không trở thành vấn đề lớn.

"Gia đình không tránh được va chạm. Có những lúc mọi người tranh luận, nhưng rồi đâu lại vào đấy. Quan trọng là mỗi người tự bớt cái tôi của mình một chút, chịu nhường nhịn thì cuộc sống lại dễ thở”, cô chia sẻ.

May mắn với cô là bố mẹ chồng đều cởi mở, tâm lý và yêu thương con cháu. Ông bà không tạo áp lực hay đặt ra những quy định khắt khe, giúp cô dâu trẻ dần cảm thấy thoải mái hơn trong môi trường mới.

Từ những ngày đầu còn dè dặt, Yến bắt đầu quen với nhịp sống của gia đình. Và càng sống lâu, cô càng nhận ra một điều mà trước đây mình chưa từng nghĩ đến. Ở trong một gia đình đông người, điều quý giá nhất là khi cần luôn có người sẵn sàng giúp đỡ.

Nhà có đồ đạc hỏng hóc hoặc cần sửa chữa, người chú dù đang đi làm cũng tranh thủ hỗ trợ. Khi vợ chồng Yến xây nhà, hai cô ở nhà phụ giúp việc hậu cần cho thợ thuyền, từ chuẩn bị nước uống, hoa quả đến những công việc lặt vặt.

Nhờ đó, cặp đôi trẻ có thể yên tâm đi làm. Biết hai cô có hoàn cảnh kinh tế khó khăn hơn, họ cũng chủ động hỗ trợ mỗi khi có thể.

Từng tính ra sống riêng rồi quyết định xây nhà ở lại

Trong đại gia đình ấy, cụ Mộc vẫn là một điểm tựa tinh thần của con cháu. Ở tuổi 84, cụ minh mẫn, khỏe mạnh, tự giặt quần áo, chăm lo sinh hoạt cá nhân và hỗ trợ trông cháu, chắt.

Khi Yến sinh con đầu lòng năm 2023, sự có mặt của nhiều thế hệ trong gia đình giúp việc chăm con của vợ chồng trẻ trở nên nhẹ nhàng hơn. Khi cần ra ngoài hoặc có việc, cô có thể nhờ cụ hoặc hai cô trông giúp con nhỏ.

Nhờ có người thân hỗ trợ, vợ chồng chị không phải thuê người trông trẻ.

Không chỉ giúp nhau khi có việc, các thành viên còn tìm cách duy trì những khoảng thời gian dành riêng cho gia đình. Cuối tuần, mọi người cùng nấu phở, làm lẩu. Một nhà đứng ra tổ chức nhưng không ai đứng ngoài cuộc. Mỗi người đều xắn tay góp một việc.

Những dịp lễ Tết càng trở thành thời điểm các thế hệ sum vầy. Cả nhà cùng gói bánh chưng khoảng 20-30 chiếc rồi chia nhau. Trẻ nhỏ có khoảng sân rộng để vui chơi, người lớn có thêm thời gian trò chuyện.

Chính những sinh hoạt giản dị ấy giúp khoảng sân chung không chỉ là nơi đi lại, mà dần trở thành không gian kết nối các thành viên.

Năm 2024, đại gia đình còn cùng nhau đi Nha Trang với hơn 20 người. Với cô, những lần quây quần như vậy khiến cuộc sống giữa nhiều thế hệ trở nên gần gũi hơn.

Những ngày đầu làm dâu, Yến và chồng từng tính nếu sau khoảng 5 năm có điều kiện sẽ ra ở riêng. Khi ấy, cô nghĩ rằng một cặp vợ chồng trẻ có thể cần một không gian độc lập để cuộc sống thoải mái hơn.

Thế nhưng, thời gian khiến suy nghĩ ấy dần thay đổi.

Sau hơn 4 năm, khi đã quen với nếp sinh hoạt của gia đình, Yến nhận ra những điều từng khiến cô lo lắng không còn là trở ngại lớn. Ngược lại, sự gần gũi của các thành viên mang đến cho vợ chồng chị cảm giác được sẻ chia và có thêm một chỗ dựa.

Năm 2025, khi có điều kiện, hai vợ chồng quyết định xây một căn nhà mới khang trang ngay trên phần đất gia đình thay vì chuyển ra ngoài.

Khi bàn chuyện làm nhà, bố mẹ chồng tôn trọng quyết định của các con. Ông Phương chỉ mong muốn dù có không gian riêng, vợ chồng Yến vẫn giữ khoảng sân chung để mối liên kết giữa các gia đình không thay đổi.

Đó cũng là điều vợ chồng Yến dự kiến từ trước.

Ngôi nhà mới giúp hai vợ chồng có không gian sinh hoạt riêng, đồng thời khắc phục những bất tiện trước đây. Gia đình xây thêm một cổng để việc đi lại thuận tiện hơn, nhưng hai cổng vẫn thông nhau và các thành viên có thể qua lại như trước.

Như vậy, mỗi gia đình có một không gian riêng nhưng không bị tách khỏi đời sống chung.

Nếp nhà được giữ bằng tình thương và sự nhường nhịn

Chia sẻ với phóng viên Dân trí, ông Hồ Xuân Phương - bố chồng chị Yến - cho biết, mảnh đất này là nơi các thế hệ trong gia đình đã sinh sống từ lâu. Điều giữ những người con, người cháu ở lại với nhau không chỉ là không gian chung, mà trước hết là tình cảm được vun đắp qua nhiều đời.

“Từ nhỏ, anh em tôi được mẹ - cụ Mộc dạy bảo rất nhiều về tình nghĩa gia đình nên chúng tôi luôn có sự kết nối khăng khít. Tôi cũng luôn nhắc nhở con cháu, sống cần biết đùm bọc, yêu thương và nhường nhịn lẫn nhau. Nếp sống này được truyền tới các thế hệ”, ông Phương nói.

Theo ông, để nhiều gia đình cùng chung một không gian mà vẫn giữ được hòa khí, mỗi người phải biết điều chỉnh bản thân. Có lúc người này mệt mỏi, người kia cần biết thông cảm. Khi một thành viên gặp việc, những người còn lại cùng chung tay giải quyết.

Việc đại gia đình có thể giữ được hòa khí, sống êm ấm bên nhau không cần nguyên tắc quá phức tạp. Tất cả đều là tình cảm gắn bó được vun đắp qua nhiều thế hệ.

Khi con trai lấy vợ, ông Phương và vợ không đặt ra những quy định khắt khe với con dâu. Ông cho rằng các con đã trưởng thành, có thể tự biết cách sắp xếp cuộc sống, miễn sao phù hợp với nếp nhà.

Với ông, con dâu cũng như con gái. Khi mọi thứ xuất phát từ tình yêu thương chân thành, mọi sự gắn kết cũng tự kết nối.

Còn với Yến, chính sự cởi mở của bố mẹ chồng và tình cảm của những người xung quanh đã khiến cô thay đổi hoàn toàn suy nghĩ ban đầu.

Từ một cô gái trẻ từng lo rằng mình khó hòa nhập với cuộc sống đông người, Yến giờ đây đã chọn ở lại.

Cô xây ngôi nhà riêng ngay trên mảnh đất của gia đình chồng, nhưng vẫn giữ cánh cổng thông sang không gian chung, để khi cần, mọi người có thể bước sang nhà nhau như vốn vẫn thế.

Bởi sau cùng, thứ níu giữ một gia đình không phải là những bức tường ngăn cách hay một cánh cổng đóng kín, mà là cách những người bên trong biết mở lòng với nhau.

Trên mảnh đất của tổ tiên, mỗi gia đình có một mái nhà riêng, nhưng vẫn cùng gìn giữ một mái ấm chung - nơi nhiều thế hệ học cách bớt đi một chút cái tôi, thêm một chút nhường nhịn, giúp tiếng cười của con cháu nối dài qua năm tháng.