Chuyện chưa kể về “trận đánh” để Hoàng Thành Thăng Long trở thành Di Sản

Dân trí Với Đại sứ Phạm Sanh Châu, vị tư lệnh” trên mặt trận văn hóa đối ngoại, việc tham gia vận động Khu trung tâm Hoàng Thành Thăng Long (HTTL) trở thành Di sản Văn hóa Thế giới là một kỷ niệm đáng nhớ với sự nghiệp ngoại giao của mình. Ông coi đó là “trận đánh” đầy vinh quang nhưng cũng rất đỗi gian truân.

Trong suốt 34 năm trong ngành ngoại giao, ông đã làm việc tại một số đơn vị như Vụ các vấn đề chung (nay là Vụ Các Tổ chức quốc tế); Đại sứ, Trưởng Phái đoàn Việt Nam bên cạnh UNESCO, Đại sứ tại Bỉ và Luxembourg kiêm Trưởng Phái đoàn Việt Nam bên cạnh Liên minh châu Âu. (EU). Hiện nay, ông đang giữ cương vị Vụ trưởng Vụ Văn hóa đối ngoại và UNESCO, Tổng Thư ký Ủy ban Quốc gia UNESCO Việt Nam.

Nhân dịp kỷ niệm 70 năm thành lập ngành ngoại giao Việt Nam, Đại sứ Phạm Sanh Châu đã chia sẻ với phóng viên Dân trí câu chuyện về việc HTTL dành danh hiệu Di sản Văn hóa Thế giới của UNESCO.

 

phamsanhchau-d42e0
Đại sứ Phạm Sanh Châu được trao tặng Huân chương Danh dự, Đại Hoàng gia hạng Nhất của Vương quốc Bỉ

 

Con đường tới danh hiệu: gần như "bất khả thi"

Được Lãnh đạo Bộ Ngoại giao phân công về nhận nhiệm vụ tại Vụ Văn hóa Đối ngoại và UNESCO (năm 2007), với cương vị là “tư lệnh” trên mặt trận đối ngoại, trong những ngày đầu tiên trên cương vị mới, ông cũng chưa hình dung sẽ có dịp được tham gia một “trận đánh” đầy vinh quang nhưng cũng rất đỗi gian truân, đó là việc vận động để Hồ sơ HTTL được UNESCO, một món quà quý giá cho Đại lễ 1.000 năm của Thăng Long – Hà Nội.

Khi xây dựng và bảo vệ Hồ sơ HTTL, chúng ta vấp phải rất nhiều khó khăn. Đầu tiên là việc lựa chọn các tiêu chí để xây dựng hồ sơ. Các nhà khoa học, chuyên gia trong và ngoài nước đều công nhận HTTL có giá trị nổi bật toàn cầu, nhưng cần chọn những tiêu chí thật “đắt”, tiêu biểu, độc đáo để chứng minh.

Thật may mắn, cuối cùng nhóm viết Hồ sơ cũng lựa chọn được những nét độc đáo của HTTL về kiến trúc, khảo cổ và nhất là ý nghĩa lịch sử như một trung tâm quyền lực liên tục của Việt Nam trong vòng 13 thế kỷ.

 

hoang-thanh-da849
Hoàng Thành Thăng Long, Di sản Văn hóa Thế giới

 

Khó khăn thứ hai, và đây là thách thức thật sự, xuất hiện sau khi Việt Nam xây dựng, đệ trình hồ sơ lên Trung tâm Di sản thế giới của UNESCO và chỉnh sửa theo yêu cầu. Việt Nam đã đón đoàn chuyên gia vào thẩm định trên thực địa đối với HTTL. Các ý kiến thăm dò ban đầu cho thấy hồ sơ viết khá tốt và có vẻ như đoàn chuyên gia cũng đánh giá tương đối khả quan. Tuy nhiên sau đó, Phái đoàn ta tại UNESCO cho biết hồ sơ bị đánh giá loại “D” vì Icomos, cơ quan tư vấn độc lập của UNESCO về di sản văn hóa, đã cử chuyên gia kiến trúc đến khảo sát trong khi Hoàng thành mạnh về khảo cổ.

UNESCO quy định các mức độ đánh giá hồ sơ, trong đó “I” là ghi danh hồ sơ vào Danh sách di sản; “R” là gửi trả lại hồ sơ để các quốc gia đệ trình bổ sung thông tin và trình lại vào năm sau; “D” là gửi trả lại hồ sơ, cần bổ sung, chỉnh sửa hồ sơ, tiếp tục các công tác nghiên cứu đối với hồ sơ và trình lại sau 3 năm; “N” là loại hồ sơ và không bao giờ xem xét lại.

Theo thông lệ, một hồ sơ khi bị ICOMOS đánh giá loại “D”, nếu vận động ráo riết thì cũng chỉ có thể đưa lên loại “R”. Khả năng lên được loại “I” là rất khó khăn, một nhiệm vụ gần như “bất khả thi”.

Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng và Phó Thủ tướng Nguyễn Sinh Hùng cũng như Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Phạm Gia Khiêm cùng nhiều lãnh đạo khác lúc đó chỉ đạo bằng mọi giá phải vận động thành công cho Hồ sơ HTTL vì nếu không Đại lễ 1000 năm sẽ kém phần ý nghĩa.

Nỗ lực chuyển bại thành thắng

Một chiến dịch vận động được đề ra, trong đó tập trung vào hai “mặt trận”: chuyên môn và ngoại giao. Một mặt, ta chuẩn bị lập luận thật kỹ, giải trình các vấn đề mà ICOMOS còn băn khoăn hoặc có cách hiểu chưa đúng với giá trị của HTTL; đồng thời chuẩn bị nội dung Dự thảo Nghị quyết của Ủy ban Di sản thế giới (Ủy ban).

Mặt khác, Việt Nam tiến hành vận động từ Lãnh đạo Cấp cao đến các cấp khác; vận động ráo riết tại Hà Nội, tại Thủ đô 21 nước thành viên Ủy ban và tại các Phái đoàn của các nước ở UNESCO, Paris.

Bước vào giai đoạn vận động nước rút cho Hồ sơ HTTL tại Kỳ họp lần thứ 34 của Ủy ban ở Braxin (tháng 6/2010), hành trang đoàn Việt Nam mang sang đất nước của vũ điệu Samba cuồng nhiệt là cam kết ít ỏi của một số nước ủng hộ Hồ sơ, một vài lời hứa sẽ xem xét hồ sơ nhưng đoàn vẫn quyết tâm hoàn thành “sứ mệnh” được giao phó.

Cùng với Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, UBND Tp. Hà Nội, Bộ Ngoại giao đã tiến hành một chiến dịch ngoại giao ráo riết, bài bản từ trước khi Hội nghị của Ủy ban diễn ra. Tuy nhiên, tình hình thực tế tại Hội nghị không thuận lợi như ta vẫn mong đợi. Không khí chung của Hội nghị trở nên căng thẳng và bị chi phối bởi Hồ sơ Đền Preah Vihear của Campuchia được Ủy ban ghi danh là Di sản văn hóa thế giới và phản ứng mạnh mẽ của Thái Lan (cả Thái Lan và Campuchia khi đó đều là thành viên Ủy ban).

 

phamsanhchau2-fcabd
Ông Phạm Sanh Châu cùng các thành viên của đoàn Việt Nam bảo vệ hồ sơ Phong Nha-Kẻ Bàng lần 2,tại thành phố Bonn, Đức

 

Bên cạnh đó, xu thế “lật ngược” quyết định của ICOMOS đối với một hồ sơ là rất khó khăn vì nhiều nước lớn, có ảnh hưởng khác đã gây sức ép để “lật ngược” hồ sơ của họ. Nếu Việt Nam cũng gây sức ép đòi thay đổi dự thảo quyết định sẽ tạo nên một “làn sóng” đòi lật ngược các hồ sơ, gây ảnh hưởng đến uy tín của cơ quan tư vấn ICOMOS. Đây là điều Ủy ban và Trung tâm Di sản thế giới rất muốn tránh.

Trước khó khăn chồng chất, các thành viên trong đoàn Việt Nam đã chuẩn bị thật tốt hồ sơ, lập luận…tận dụng những cơ hội dù là nhỏ nhất để tiếp xúc và vận động tất cả các đoàn, giải thích giá trị của HTTL, nêu bật quan hệ tốt đẹp giữa Việt Nam và các nước.

Đoàn cũng khẳng định cam kết của Thủ tướng Chính phủ đối với các yêu cầu của UNESCO. Và với lập luận cuối cùng: “Đây là cơ hội nghìn năm chỉ xuất hiện một lần, chúng tôi không thể đợi thêm 1000 năm nữa”. Với sự chỉ đạo sát sao từ trong nước, và cả sự ủng hộ từ các bậc tiền nhân, Hồ sơ HTTL đã được Ủy ban ghi nhận là Di sản văn hóa thế giới.

Thời khắc Chủ tịch Ủy ban gõ búa thông qua Nghị quyết công nhận hồ sơ HTTL, cảm xúc của các thành viên trong đoàn Việt Nam như muốn vỡ òa với niềm tự hào to lớn vì đã đóng góp công sức cho HTTL, món quà tri ân với người dân Việt Nam.

Không chỉ có HTTL, ông Phạm Sanh Châu còn đóng góp sức vận động thành công nhiều di sản quan trọng như: Không gian văn hóa Cồng Chiêng Tây Nguyên (2005), Ca Trù (2009), Quan họ Bắc Ninh (2009) và Hội Gióng ở Phù Đổng và Sóc Sơn - Hà Nội (2010). Đặc biệt, khi ở vị trí Đại sứ Trưởng phái đoàn Việt Nam bên cạnh Unesco, ông đã "lật ngược" dự thảo quyết định của Uỷ ban Di sản Thế giới để bảo vệ thành công Vườn Quốc gia Phong nha Kẻ bàng năm 2003.

Khi đảm nhiệm cương vị Đại sứ tại Bỉ và Luxembourg kiêm Trưởng phái đoàn Việt Nam tại EU, ông cũng tham gia vận động thành công Di sản còn Thành nhà Hồ (2011), Bia Văn miếu Quốc tử giám (2010) và Tín ngưỡng Vua Hùng năm (2012).

Chính vì thế, ông được nhiều người biết đến với cái tên quen thuộc “Nhà Ngoại giao di sản”.

Nam Hằng

(Thực hiện)

 

Chuyện chưa kể về “trận đánh” để Hoàng Thành Thăng Long trở thành Di Sản - 4

 

MỚI NHẤT
Tuyệt đẹp nhưng “siêu nhàm chán”
Tuyệt đẹp nhưng “siêu nhàm chán”

Điện ảnh thập niên 1960 đầy hào nhoáng với những nhan sắc kinh điển, từ Brigitte Bardot đến Monica Vitti. Họ đẹp tuyệt trần, được máy quay “ve vuốt” và tôn vinh. Điều đáng tiếc là tính cách nhân vật của họ chỉ xoay quanh hai chữ ủ rũ và sưng sỉa.

Thứ ba, 25/08/2015 - 01:00

Sau “sự cố” phim 18+ bị dừng sản xuất, phim sitcom tiếp tục lên mạng
Sau “sự cố” phim 18+ bị dừng sản xuất, phim sitcom tiếp tục lên mạng

(Dân trí) - Bộ phim sitcom 18+ “Căn hộ số 69” từng bị dừng sản xuất vì những cảnh nóng bỏng, phản cảm khi lên mạng xã hội, sắp tới một phim sitcom khác tiếp tục nuôi hy vọng với 300 tập sẽ lên mạng và “chinh phục” được khán giả.

Thứ ba, 25/08/2015 - 10:00

Chuyện chưa kể về người vợ thanh mai trúc mã của ca sĩ Trọng Tấn
Chuyện chưa kể về người vợ thanh mai trúc mã của ca sĩ Trọng Tấn

Thanh Hoa, vợ ca sĩ Trọng Tấn không phải là một người nổi tiếng, nhưng nhắc đến chị, người ta đủ biết đó là một hậu phương vững chắc, một người góp phần không nhỏ vào sự thành công của chồng.

Thứ ba, 25/08/2015 - 10:00

Sự thật đằng sau những chương trình truyền hình nổi tiếng thế giới
Sự thật đằng sau những chương trình truyền hình nổi tiếng thế giới

(Dân trí) - Nhiều chương trình thực tế đã khiến khán giả thế giới rung động. Tuy nhiên đôi khi sự thật đằng sau những chương trình này lại rất đáng thất vọng...

Thứ ba, 25/08/2015 - 08:00

Ông già Noel tuyên bố… phá sản!
Ông già Noel tuyên bố… phá sản!

(Dân trí) - Chỉ còn 4 tháng nữa là tới Giáng sinh, nhưng ông già Noel lại vừa bị phá sản do gặp khó khăn kinh tế, không có tiền nộp thuế… Rất có thể Giáng sinh năm nay, ông sẽ lâm vào tình cảnh thất nghiệp, không thể nào tới thăm các em bé ngoan như thường lệ.

Thứ ba, 25/08/2015 - 08:00

Khám phá căn hầm “rùng rợn” của phim ma kinh điển thế giới
Khám phá căn hầm “rùng rợn” của phim ma kinh điển thế giới

(Dân trí) - Búp bê ma Annabelle nổi tiếng của dòng phim kinh dị, từng hù dọa hàng triệu người xem điện ảnh trên khắp thế giới. “Nguyên mẫu” của Annabelle là một búp bê vải được khóa chặt trong tủ kính, nằm dưới một căn hầm bí mật.

Thứ hai, 24/08/2015 - 01:17

“Sao” hết thời chật vật tìm đường trở lại
“Sao” hết thời chật vật tìm đường trở lại

Giữa lúc ngày càng có nhiều gương mặt trẻ sớm nổi danh trong showbiz Việt và công chúng có nhiều sự lựa chọn để theo dõi, quan tâm, việc các ngôi sao đình đám một thời tìm mọi cách để trở lại với khán giả cũng là điều dễ hiểu… Dĩ nhiên, chẳng ai trong số họ hy vọng có thể trở lại thời hoàng kim, mà chỉ mong khán giả chưa quên và vẫn yêu mến mình.

Thứ hai, 24/08/2015 - 11:00

Lặng ngắm những “đôi mắt Việt Nam” trong bộ ảnh gây sốt
Lặng ngắm những “đôi mắt Việt Nam” trong bộ ảnh gây sốt

(Dân trí) - Bộ ảnh “Những đôi mắt của thế giới” của nhiếp ảnh gia Pháp Réhahn hiện đang gây sốt với báo chí phương Tây. Trong bộ ảnh, người ta sẽ tìm thấy nhiều “đôi mắt Việt Nam”.Bạn nghĩ gì trước những đôi mắt ấy?

Thứ hai, 24/08/2015 - 10:00

Chuyển tải những yêu thương khó nói thành lời
Chuyển tải những yêu thương khó nói thành lời

Là học sinh duy nhất của Việt Nam giành huy chương vàng tại kỳ thi Olympic Hoá học quốc tế lần thứ 47 vừa tổ chức tại Azerbaijan, Đinh Tuấn Hoàng (THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam) chia sẻ, tình yêu với môn hóa của cậu được truyền từ người bố vốn là sinh viên ngành hóa học.

Thứ hai, 24/08/2015 - 08:00

Những phụ nữ trẻ quyền lực nhất thế giới
Những phụ nữ trẻ quyền lực nhất thế giới

(Dân trí) - Trên thế giới, có những phụ nữ vừa quyền lực nhất vừa trẻ trung, tài năng nhất. Họ là những gương mặt được cả thế giới biết đến và ngưỡng mộ.

Thứ hai, 24/08/2015 - 08:00

Người Hà Nội  không ngủ với “Ngày hội âm nhạc Hà Nội mùa thu 2015”
Người Hà Nội không ngủ với “Ngày hội âm nhạc Hà Nội mùa thu 2015”

(Dân trí) - Chiều và tối 23/8, Ngày hội âm nhạc Hà Nội mùa thu 2015 đã diễn ra tưng bừng diễn ra tại 10 địa điểm trên toàn địa bàn thành phố Hà Nội với sự hiện diện của nhiều nghệ sĩ, nhiều màu sắc âm nhạc

Thứ hai, 24/08/2015 - 07:00

Xúc động lễ nghi lễ “Bông hồng cài áo” mùa báo hiếu Vu Lan
Xúc động lễ nghi lễ “Bông hồng cài áo” mùa báo hiếu Vu Lan

(Dân trí) - Tối qua (22/8), tại chùa Kim Sơn Lạc Hồng (Kỳ Sơn – Hòa Bình), Giáo hội Phật giáo tỉnh Hòa Bình long trọng tổ chức lễ “Vu Lan báo hiếu - siêu độ vong linh”. Buổi lễ đã thu hút hàng trăm tăng ni, phật tử...

Thứ hai, 24/08/2015 - 04:00

ĐÁNG QUAN TÂM
Lần duy nhất làm diễn viên của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn
Lần duy nhất làm diễn viên của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn

Lần duy nhất làm diễn viên của nhạc sĩ Trịnh Công Sơn trong bộ phim ít được phổ biến mang tên "Đất khổ" đã để lại trong lòng công chúng mến mộ cố nhạc sĩ tài hoa ấn tượng khó phai mờ.

Chủ nhật, 23/08/2015 - 02:00

Đà Nẵng bắn pháo hoa dịp lễ 2/9
Đà Nẵng bắn pháo hoa dịp lễ 2/9

(Dân trí) - Tối 2/9, Đà Nẵng sẽ tổ chức bắn pháo hoa trên sông Hàn chào mừng 70 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2/9.

Chủ nhật, 23/08/2015 - 09:00

1.500 khán giả Triều Tiên bất ngờ đi xem nhạc rock
1.500 khán giả Triều Tiên bất ngờ đi xem nhạc rock

(Dân trí) - Trước buổi biểu diễn, không hề thấy có sự quảng cáo rầm rộ nào ở Bình Nhưỡng, không có poster được dán lên ở nơi công cộng, nhưng đến giờ diễn, 1.500 khán giả bất ngờ xuất hiện, phủ kín khán phòng và thậm chí còn có 100 người khách nước ngoài.

Chủ nhật, 23/08/2015 - 09:00

Bừng lên niềm tự hào, khát vọng cống hiến
Bừng lên niềm tự hào, khát vọng cống hiến

Tối 22-8, tại Quảng trường Ba Đình lịch sử, Tổng cục Chính trị (TCCT) chỉ đạo Ban Thanh niên Quân đội phối hợp với các cơ quan, đơn vị tổ chức Chương trình nghệ thuật-dạ hội thanh niên với chủ đề “Niềm tin Việt Nam-Sức mạnh Việt Nam” chào mừng 70 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2-9.

Chủ nhật, 23/08/2015 - 07:51

Đài truyền hình Thái Lan phải xin lỗi vì tái hiện vụ nổ bom
Đài truyền hình Thái Lan phải xin lỗi vì tái hiện vụ nổ bom

(Dân trí) - Việc tái hiện vụ nổ bom và đưa tới hiện trường một người đàn ông được hóa trang giống hệt nghi phạm đã khiến đài truyền hình Thái Lan phải xin lỗi người dân vì một kế hoạch làm tin thiếu nhạy cảm trong tình hình hiện tại.

Chủ nhật, 23/08/2015 - 06:00

MC Thảo Vân dạy con từ cuốn nhật ký… chia đôi
MC Thảo Vân dạy con từ cuốn nhật ký… chia đôi

Sau cuộc hôn nhân đổ vỡ với diễn viên hài Công Lý, cuộc sống của MC Thảo Vân và bé Tít (tên ở nhà của Gia Bảo) trong căn nhà nhỏ vẫn đầy ắp tiếng cười. Câu chuyện thú vị về con trai dường như luôn trở thành nguồn cảm hứng bất tận của nữ MC duyên dáng.

Thứ bảy, 22/08/2015 - 04:27

“6 điểm đến kỳ thú nhất thế giới” ở Việt Nam
“6 điểm đến kỳ thú nhất thế giới” ở Việt Nam

(Dân trí) - Trong số 500 địa danh nhất định phải đến trên thế giới do nhà xuất bản nổi tiếng chuyên về sách hướng dẫn du lịch - Lonely Planet - bình chọn, Việt Nam có 6 địa danh góp mặt.

Thứ bảy, 22/08/2015 - 02:35

Bộ VHTT&DL vinh dự đón nhận Huân chương Hồ Chí Minh
Bộ VHTT&DL vinh dự đón nhận Huân chương Hồ Chí Minh

(Dân trí) - Sáng nay (22/8), Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch đã long trọng tổ chức kỷ niệm 70 năm thành lập (28/8/1945-28/82015) và vinh dự được đón nhận Huân chương Hồ Chí Minh…

Thứ bảy, 22/08/2015 - 02:00

Gặp lại những "bà lớn" trong Tây Du Ký 1986
Gặp lại những "bà lớn" trong Tây Du Ký 1986

Đó là các nữ diễn viên gạo cội trong vai những hoàng hậu, phu nhân hay bồ tát từ bi.

Thứ bảy, 22/08/2015 - 10:00

Tượng của huyền thoại bóng đá trông như thể đang nhảy… “Gangnam Style”
Tượng của huyền thoại bóng đá trông như thể đang nhảy… “Gangnam Style”

(Dân trí) - Huyền thoại bóng đá người Anh - tiền đạo Alan Shearer - vừa được dựng tượng tôn vinh nhưng người ta có thể sẽ tưởng lầm đây là tượng của một fan cuồng… nhảy ngựa “Gangnam Style”.

Thứ bảy, 22/08/2015 - 08:29

Hòa nhạc “Điều còn mãi” mừng Quốc khánh 2/9
Hòa nhạc “Điều còn mãi” mừng Quốc khánh 2/9

(Dân trí) - Những giai điệu hào sảng ngợi ca tình yêu quê hương đất nước như Tiếng hát giữa rừng Pắc Pó, Đất nước tình yêu, Tổ quốc gọi tên mình… sẽ là những phần trình diễn nhiều cảm xúc của đêm nhạc “Điều còn mãi”.

Thứ bảy, 22/08/2015 - 06:00

Trao bằng xếp hạng Di tích lịch sử Khu căn cứ Xẻo Trê
Trao bằng xếp hạng Di tích lịch sử Khu căn cứ Xẻo Trê

(Dân trí) - (Dân trí)- Nhân kỷ niệm 70 năm Cách mạng Tháng 8 và Quốc khánh 2/9, tỉnh Cà Mau vừa tổ chức trao bằng xếp hạng Di tích lịch sử cấp tỉnh cho Khu căn cứ tỉnh đội Xẻo Trê.

Thứ bảy, 22/08/2015 - 05:00