Tính mạng ngư dân nghèo Nam Phi và cơn khát bào ngư tại Trung Quốc

Dân trí Nhiều thợ lặn nghèo ở Nam Phi đã bất chấp tính mạng trong những chuyến ra khơi đầy nguy hiểm để kiếm kế sinh nhai khi nhu cầu tiêu thụ bào ngư và tôm hùm tại Trung Quốc ngày càng tăng lên.
>>Từ châu Phi tới Nam Mỹ, Trung Quốc đánh bắt nhiều và xa nhất thế giới

Các thợ lặn săn bào ngư ở châu Phi (Ảnh: Shaun Swingler/Guardian)
Các thợ lặn săn bào ngư ở châu Phi (Ảnh: Shaun Swingler/Guardian)

Một buổi tối thứ 7 tháng 8, Deurick van Blerk đã trèo lên chiếc thuyền nhỏ ở ngoài khơi Cape Town để thực hiện chuyến ra khơi đánh bắt mới, mặc dù đây bị coi là hoạt động phạm pháp. Sau đó, thanh niên 26 tuổi này không bao giờ trở lại.

Các nhà điều tra đã vào cuộc để làm rõ cáo buộc của các thợ lặn khác và gia đình Blerk rằng, có thể anh đã bị bắn chết bởi một lực lượng đặc nhiệm trong chiến dịch chống đánh bắt trộm. Đây là cuộc chiến ngày càng khốc liệt giữa các nhà chức trách Nam Phi với các ngư dân chuyên đánh bắt bào ngư và tôm hùm đá tại các vùng biển.

Bào ngư là món đặc sản đắt đỏ tại Hong Kong, Trung Quốc đại lục và một số nơi khác ở Đông Á. Những món ăn được chế biến từ bào ngư được xem là “cao lương mỹ vị” mà ai cũng muốn thưởng thức tại các bữa tiệc cưới. Và giá của những món ăn này có thể lên tới hàng nghìn USD.

Một cửa hàng bán bào ngư đóng hộp tại Hong Kong. (Ảnh: AFP)
Một cửa hàng bán bào ngư đóng hộp tại Hong Kong. (Ảnh: AFP)

Ngoài bào ngư, những thợ lặn “chui” thường tìm bắt tôm hùm đá để bán tại các chợ địa phương.

“Deurick và tôi bắt đầu đánh bắt trộm từ khi chúng tôi mới 15 tuổi”, Bruce van Reenen, người em họ 23 tuổi, của Blerk nói với AFP.

“Thường chúng tôi sẽ đi đánh bắt cùng nhau nhưng đêm đó thì không. Chúng tôi ra khơi trên hai thuyền riêng rẽ. Tôi lặn quanh khu vực góc Vịnh Camps còn Deurick tới mũi Cape để săn tôm hùm”, Reenen nhớ lại.

Những thợ lặn như Van Blerk và Van Reenen có thể kiếm được hàng trăm USD chỉ trong một đêm đánh bắt thành công. Tuy nhiên, khoản tiền đó chỉ bằng một phần rất nhỏ so với giá bào ngư khô được bán tại các chợ ở Hong Kong. Giá của mặt hàng này có thể lên tới hàng nghìn USD/kg.

Hiện tượng khai thác quá mức bắt đầu ảnh hưởng tới trữ lượng bào ngư từ những năm 1950. Tuy nhiên, tới giữa thập niên 1990, việc đánh bắt ồ ạt đã gây tổn hại nghiêm trọng cho nguồn bào ngư tự nhiên tại các vùng biển.

Trữ lượng giảm sút

Lực lượng tuần tra hàng hải ngăn chặn nạn đánh bắt bào ngư trái phép. (Ảnh: AFP)
Lực lượng tuần tra hàng hải ngăn chặn nạn đánh bắt bào ngư trái phép. (Ảnh: AFP)

Theo George Branch, nhà sinh học biển tại Đại học Cape Town, kể từ khi hoạt động khai thác thương mại bắt đầu nở rộ, trữ lượng bào ngư đã giảm xuống chỉ còn 1/4 so với trữ lượng ban đầu. Trong khi đó, số lượng tôm hùm đá ở bờ biển phía tây cũng đã giảm đáng kể xuống chỉ còn 2,5% so với trước đây.

“Bào ngư hầu như được chuyển về Đông Á, chủ yếu ở Hong Kong”, Markus Burgener, thành viên của TRAFFIC - tổ chức phi chính phủ giám sát hoạt động buôn bán động vật hoang dã, cho biết.

Theo ông Burgener, giá bán lẻ của bào ngư khô Nam Phi ở Hong Kong dao động từ 300 USD đến hơn 10.000 USD/kg.

“Bào ngư cuối cùng sẽ được tiêu thụ ở Trung Quốc vì đây là nơi có nhu cầu lớn nhất. Vấn đề thực sự ở chỗ có hàng nghìn người tham gia vào chuỗi cung ứng (bào ngư). Do vậy nguồn bào ngư không thể bền vững được”, ông Burgener giải thích.

Người nghèo bất chấp nguy hiểm

Một thợ lặn chuẩn bị lặn ở Cape Town. (Ảnh: Shaun Swingler/Guardian)
Một thợ lặn chuẩn bị lặn ở Cape Town. (Ảnh: Shaun Swingler/Guardian)

Gia đình của Van Blerk sống ở Hangberg, một cộng đồng ven biển nghèo khó ở ven vịnh Hout, cách Cape Town khoảng 20km. Đánh bắt bào ngư và tôm hùm là một trong những công việc hiếm hoi của người dân nơi đây.

“Tôi cảm thấy bị đe dọa vì bây giờ họ có thể bắn chúng tôi. Nhưng tôi có thể làm gì khác? Tôi phải tiếp tục công việc vì đó là kế sinh nhai của tôi”, em họ của Van Blerk cho biết.

“Tôi đã mất đi người anh họ, nhưng trớ trêu là cuộc sống của tôi vẫn phải tiếp tục vì nếu không làm như vậy, các con tôi sẽ bị bỏ đói”, Van Reenen nói.

Khi Van Blerk ra đi không trở lại, bạn gái của anh đang mang thai. Sau đó, cô đã hạ sinh một bé gái. Người phụ nữ này thường đợi chồng trở về lúc bình minh và luôn chuẩn bị sẵn một cốc cafe vào buổi sáng. Nhưng từ đó đến nay cô không nghe được tin tức gì từ chồng nữa, và cũng không có dấu hiệu nào cho thấy thi thể của Blerk sẽ được tìm thấy.

Hai người đi cùng Van Blerk trong buổi tối hôm đó nói rằng anh bị bắn trong một chiến dịch truy quét nạn đánh bắt trộm. Những lỗ thủng do đạn bắn cũng xuất hiện trên thuyền của họ. Họ đã đệ đơn kiện chính quyền vì cho rằng đây là vụ cố ý giết người.

Người phát ngôn Cục Thủy sản Nam Phi Khaye Nkwanyana cho biết các cuộc điều tra đang được tiến hành. Ông Khaye nói rằng lực lượng đặc nhiệm chỉ được phép nổ súng trong trường hợp tự vệ.

Theo nhà hoạt động cộng đồng Roscoe Jacobs, người dân địa phương ở Nam Phi coi việc đánh bắt trộm là một trong số ít kế sinh nhai giúp họ thoát nghèo.

“Đây không phải công việc mà người dân thực sự muốn làm, nhưng vì các điều kiện kinh tế xã hội, mà họ buộc phải làm. Họ thực sự phải làm vì không còn lựa chọn nào khác. Liệu có ai muốn đi ăn cướp? Đó là việc họ phải làm bất chấp rủi ro”, Jacobs chia sẻ.

Là người bênh vực cho hoạt động đánh bắt hải sản, Jacobs cho rằng “việc bảo tồn cũng cần tính đến cuộc sống của người dân”. Theo nhà hoạt động này, người dân Nam Phi đã sống dựa vào tài nguyên trong hơn 300 năm qua và họ sẽ tiếp tục sống như vậy trong 300 năm tới.

Nhu cầu tăng lên

Bào ngư được xem là cao lương mỹ vị tại một số nước Đông Á. (Ảnh: Getty)
Bào ngư được xem là "cao lương mỹ vị" tại một số nước Đông Á. (Ảnh: Getty)

Hoạt động đánh bắt trái phép đã đẩy các thợ lặn vào một thế giới chết người của bạo lực băng đảng và các nhóm tội phạm xuyên quốc gia.

Hồi tháng 9, cảnh sát Nam Phi đã bắt giữ một xe tải trên đường tới Botswana. Xe chở 10kg bào ngư với tổng giá trị ước tính khoảng 400.000 USD.

Năm ngoái chính quyền Trung Quốc đã phá đường dây buôn lậu ở thành phố Quảng Châu với âm mưu vận chuyển hải sản với giá trị lên tới 115 triệu USD, bao gồm cả bào ngư.

Tầng lớp trung lưu Trung Quốc ngày càng có nhu cầu tiêu thụ bào ngư nhiều hơn. Ở Thượng Hải, một hóa đơn nhà hàng gần đây đã gây “chấn động” với mức giá 14.700 USD cho một bữa ăn dành cho 8 người với món bào ngư.

“Thương lái bán bào ngư cho người tiêu dùng Trung Quốc. Họ mới là những người kiếm tiền thực sự, chứ không phải những người đánh bắt trộm”, một nguồn tin nói với AFP.

Thành Đạt

Theo AFP

MỚI NHẤT
Nga cảnh báo Mỹ rút khỏi hiệp ước hạt nhân là bước đi "nguy hiểm"
Nga cảnh báo Mỹ rút khỏi hiệp ước hạt nhân là bước đi "nguy hiểm"

(Dân trí) - Thứ trưởng Ngoại giao Nga Sergei Ryabkov cho rằng, việc chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố rút khỏi hiệp ước về vũ khí hạt nhân với Nga từ thời Chiến tranh lạnh là một "bước đi nguy hiểm" và cho rằng đây là một hành động "đe dọa" của Washington.

Thứ hai, 22/10/2018 - 09:41

Thổ Nhĩ Kỳ sẽ công bố sự thật “trần trụi” về cái chết của nhà báo Ả-rập Xê-út
Thổ Nhĩ Kỳ sẽ công bố sự thật “trần trụi” về cái chết của nhà báo Ả-rập Xê-út

(Dân trí) - Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan cho biết Ankara đang tìm kiếm công lý trong vụ việc nhà báo Ả-rập Xê-út Jamal Khashoggi chết trong lãnh sự quán ở Istanbul, và họ sẽ công bố toàn bộ sự thật “trần trụi” về việc này.

Thứ hai, 22/10/2018 - 09:16

Mỹ gợi ý Ấn Độ cách thoát trừng phạt khi mua “rồng lửa” S-400 của Nga?
Mỹ gợi ý Ấn Độ cách thoát trừng phạt khi mua “rồng lửa” S-400 của Nga?

(Dân trí) - Truyền thông New Delhi đưa tin rằng Mỹ dường như đã gợi ý Ấn Độ mua các máy bay chiến đấu F-16 của Washington nhằm thoát khỏi việc bị trừng phạt do mua hệ thống phòng không S-400 của Nga.

Thứ hai, 22/10/2018 - 09:14

Tàu du lịch Đài Loan trật đường ray, ít nhất 18 người chết
Tàu du lịch Đài Loan trật đường ray, ít nhất 18 người chết

(Dân trí) - Ít nhất 18 người thiệt mạng, gần 170 người bị thương sau khi một đoàn tàu du lịch trật đường ray ở Nghi Lan, Đài Loan hôm qua 21/10. Đây là vụ tai nạn đường sắt thảm khốc nhất ở Đài Loan trong 37 năm qua.

Thứ hai, 22/10/2018 - 08:40

Lo ngại an ninh khi thiết bị giám sát Trung Quốc đặt gần căn cứ Mỹ
Lo ngại an ninh khi thiết bị giám sát Trung Quốc đặt gần căn cứ Mỹ

(Dân trí) - Các nhà khoa học Trung Quốc với sự trợ giúp của các nhà chức trách Canada đã thành công trong việc đặt 4 thiết bị giám sát tại vùng biển chỉ cách bờ biển Thái Bình Dương của Mỹ khoảng 300km.

Thứ hai, 22/10/2018 - 07:55

Cựu lãnh đạo Liên Xô Gorbachev nói về quyết định rút khỏi hiệp ước hạt nhân của Mỹ
Cựu lãnh đạo Liên Xô Gorbachev nói về quyết định rút khỏi hiệp ước hạt nhân của Mỹ

(Dân trí) - Cựu lãnh đạo Mikhail Gorbachev, người đã đặt bút ký vào Hiệp ước về các Lực lượng Hạt nhân Tầm trung (INF) với cựu Tổng thống Mỹ Ronald Reagan hơn 30 năm trước, nhận định rằng quyết định rút Mỹ khỏi INF của Tổng thống Donald Trump là một “sai lầm” và là quyết định chưa được cân nhắc thấu đáo.

Thứ hai, 22/10/2018 - 07:16

Ả rập Xê út: Vụ sát hại nhà báo bất đồng chính kiến là một sai lầm khủng khiếp
Ả rập Xê út: Vụ sát hại nhà báo bất đồng chính kiến là một sai lầm khủng khiếp

(Dân trí) - Giới chức Ả rập Xê út cuối tuần qua nói rằng, vụ sát hại nhà báo bất đồng chính kiến Jamal Khashoggi là "một sai lầm khủng khiếp" và là một phần trong hoạt động mờ ám.

Thứ hai, 22/10/2018 - 07:08

Thổ Nhĩ Kỳ vạch trần cái chết bí ẩn của nhà báo Ả-rập Xê-út
Thổ Nhĩ Kỳ vạch trần cái chết bí ẩn của nhà báo Ả-rập Xê-út

(Dân trí) - Giới quan sát cho rằng chính quyền Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan dường như đã gây áp lực dồn dập buộc chính phủ Ả-rập Xê-út đưa ra quyết định thừa nhận cái chết của nhà báo Jamal Khashoggi trong lãnh sự quán của Riyadh tại Istanbul.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 10:54

Tiết lộ nghi vấn cuộc ẩu đả trước khi bị sát hại của nhà báo Ả rập
Tiết lộ nghi vấn cuộc ẩu đả trước khi bị sát hại của nhà báo Ả rập

(Dân trí) - Trong khi Ả rập Xê út đang phải đối mặt với sự hoài nghi ngày càng tăng từ cộng đồng quốc tế về cái chết của nhà báo Jamal Khashoggi, một quan chức chính phủ đã đưa ra một lời giải thích hoàn toàn khác về những tình tiết liên quan tới vụ việc này.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 06:09

Nữ nhà báo Bulgaria bị sát hại và hiểm họa đón đường nghề nguy hiểm
Nữ nhà báo Bulgaria bị sát hại và hiểm họa đón đường nghề nguy hiểm

Vụ án một nữ nhà báo truyền hình bị hãm hiếp và sát hại tại Bulgaria hồi đầu tháng 10 đã gây chấn động cả châu Âu. Đây là vụ sát hại nhà báo thứ ba được Liên minh châu Âu (EU) ghi nhận tại khu vực trong 1 năm qua. Theo thống kê, chỉ tính từ đầu năm 2018 tới nay, đã có tới hơn 100 nhà báo trên toàn thế giới bị giết hại, điều này khiến nghề báo lọt vào tốp những ngành nghề nguy hiểm nhất.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 04:34

Nỗi ám ảnh kiểm tra trinh tiết của nữ cảnh sát Indonesia
Nỗi ám ảnh kiểm tra trinh tiết của nữ cảnh sát Indonesia

(Dân trí) - Những cô gái muốn trở thành sĩ quan cảnh sát Indonesia được cho là phải trải qua bài kiểm tra trinh tiết và phải sở hữu ngoại hình “xinh đẹp”. Bài kiểm tra này đã vấp phải nhiều ý kiến trái chiều từ dư luận.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 03:30

Lãnh đạo văn phòng liên lạc Trung Quốc tại Macau chết do nhảy lầu
Lãnh đạo văn phòng liên lạc Trung Quốc tại Macau chết do nhảy lầu

(Dân trí) - Người đứng đầu Văn phòng Liên lạc Trung Quốc tại Macau Zheng Xiaosong đã qua đời sau cú nhảy từ nhà riêng của ông này do trầm cảm.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 03:16

ĐÁNG QUAN TÂM
Cái giá đắt đỏ phía sau cầu vượt biển dài nhất thế giới
Cái giá đắt đỏ phía sau cầu vượt biển dài nhất thế giới

(Dân trí) - Cây cầu Hong Kong-Châu Hải-Ma Cao tại Trung Quốc, cầu vượt biển dài nhất thế giới, cuối cùng đã hoàn thành sau gần 10 năm xây dựng và sẽ chính thức mở cửa phục vụ hành khách từ tuần tới. Nhưng quá trình thi công cầu đã vấp phải nhiều vấn đề như tai nạn, chậm tiến độ, tham nhũng, đội chi phí.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 09:01

Nga-NATO so kè, Bắc Cực sẽ trở thành “đấu trường” khốc liệt?
Nga-NATO so kè, Bắc Cực sẽ trở thành “đấu trường” khốc liệt?

Giới quan sát cho rằng, với nguồn tài nguyên dầu và khí đốt phong phú, Bắc Cực sẽ là mục tiêu mà nhiều nước lớn nhằm đến trong tương lai không xa.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 08:11

Mỹ, EU đòi làm rõ “uẩn khúc” vụ nhà báo Ả rập nghi bị phân xác
Mỹ, EU đòi làm rõ “uẩn khúc” vụ nhà báo Ả rập nghi bị phân xác

(Dân trí) - Cả Tổng thống Mỹ Donald Trump và các nhà lãnh đạo châu Âu đều cảm thấy chưa thỏa mãn với lời giải thích của Ả rập Xê út về cái chết bất thường của nhà báo Jamal Khashoggi và yêu cầu làm rõ vụ việc

Chủ nhật, 21/10/2018 - 08:06

Tổng thống Trump tuyên bố rút Mỹ khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga
Tổng thống Trump tuyên bố rút Mỹ khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga

(Dân trí) - Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút khỏi Hiệp ước về các Lực lượng Hạt nhân Tầm trung (INF) với Nga vì cho rằng Moscow đã vi phạm thỏa thuận này.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 07:34

Mỹ cảnh báo hành động quân sự hóa của Trung Quốc trên Biển Đông
Mỹ cảnh báo hành động quân sự hóa của Trung Quốc trên Biển Đông

(Dân trí) - Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ tái khẳng định lập trường của Washington về Biển Đông, đồng thời kêu gọi Nhật Bản và Hàn Quốc cùng phối hợp để ngăn chặn bất kỳ quốc gia nào đơn phương thống trị vùng biển này.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 12:01

Bí mật không ngờ ẩn giấu sau lớp vỏ bọc hệ thống phòng không S-300PM Syria
Bí mật không ngờ ẩn giấu sau lớp vỏ bọc hệ thống phòng không S-300PM Syria

Tổ hợp tên lửa phòng không S-300PM của Syria từng bị nhận xét chỉ là phiên bản lạc hậu nếu đặt cạnh S-300PMU-2 hiện đại, tuy nhiên người Nga luôn có cách khiến chúng "lột xác" với sức mạnh vượt trội.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 06:21

Sòng bài Trung Quốc đổ bộ biến thành phố Campuchia thành “bản sao” Macau
Sòng bài Trung Quốc đổ bộ biến thành phố Campuchia thành “bản sao” Macau

(Dân trí) - Các nhà đầu tư Trung Quốc đã rót vốn xây dựng hàng chục sòng bài tại Sihanoukville, biến thành phố ven biển của Campuchia thành “Macau thu nhỏ” với nhiều thay đổi nhanh chóng.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 05:17

Chiến tranh thương mại đẩy WTO vào thế khó
Chiến tranh thương mại đẩy WTO vào thế khó

Việc Tổ chức Thương mại Thế giới đưa ra quyết định ủng hộ hay chống đối Mỹ đều để lại hậu quả không mong muốn.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 03:10

Nghi vấn nguyên nhân cái chết bí ẩn của nhà báo Ả rập
Nghi vấn nguyên nhân cái chết bí ẩn của nhà báo Ả rập

(Dân trí) - Việc chính quyền Ả rập Xê út tuyên bố nhà báo Jamal Khashoggi thiệt mạng trong một vụ ẩu đả bên trong lãnh sự quán Ả rập Xê út tại Thổ Nhĩ Kỳ đã ngay lập tức dấy lên sự hoài nghi và trái ngược hoàn toàn với những thông tin do giới chức Thổ Nhĩ Kỳ tiết lộ trước đó.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 02:40

Mỹ có thể rút khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga vào tuần tới
Mỹ có thể rút khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga vào tuần tới

(Dân trí) - Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump được cho là sẽ thông báo rút Mỹ khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga vào tuần tới.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 10:43

Bà Hillary Clinton có thể “tái đấu” Tổng thống Trump năm 2020
Bà Hillary Clinton có thể “tái đấu” Tổng thống Trump năm 2020

(Dân trí) - Một cựu trợ lý cấp cao của bà Hillary Clinton nói rằng ứng cử viên tổng thống Mỹ năm 2016 có thể tiếp tục tái xuất chính trường và ra tranh cử vị trí đứng đầu Nhà Trắng lần thứ 3 vào năm 2020, đối đầu trực tiếp một lần nữa với ông Donald Trump.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 10:00

Đồng minh Pháp, Đức “qua mặt” Mỹ ở Syria
Đồng minh Pháp, Đức “qua mặt” Mỹ ở Syria

(Dân trí) - Các nhà lãnh đạo cấp cao từ Pháp, Đức, Nga và Thổ Nhĩ Kỳ sẽ tổ chức cuộc họp thượng đỉnh 4 bên trong tháng này bàn về vấn đề Syria, động thái cho thấy dường như Paris và Berlin đã “qua mặt” đồng minh Mỹ nhằm tìm phương hướng ngừng cuộc chiến tại quốc gia Trung Đông.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 09:54