Nga-NATO so kè, Bắc Cực sẽ trở thành “đấu trường” khốc liệt?

Giới quan sát cho rằng, với nguồn tài nguyên dầu và khí đốt phong phú, Bắc Cực sẽ là mục tiêu mà nhiều nước lớn nhằm đến trong tương lai không xa.
>>Cảnh tượng gây ám ảnh của "nghĩa địa tàu ngầm" Liên Xô tại Bắc Cực
>>Nhật cảnh báo về ý định thực sự của Trung Quốc khi lập "Con đường tơ lụa" ở Bắc Cực
>>Trung - Nga liên thủ ở Bắc Cực

Bắc Cực đang trở thành “đấu trường” cho một cuộc cạnh tranh khốc liệt để kiểm soát các tuyến đường vận chuyển và tài nguyên thiên nhiên có tầm quan trọng toàn cầu. Cuộc tập trận Trident Juncture sắp tới của NATO được cho là một trong những nỗ lực để chứng tỏ tầm ảnh hưởng của tổ chức này trong khu vực và là minh chứng cụ thể cho nhận định trên.


Các binh sĩ tham gia cuộc tập trận Trident Juncture của NATO hồi năm 2015. Ảnh: AFP.

Các binh sĩ tham gia cuộc tập trận Trident Juncture của NATO hồi năm 2015. Ảnh: AFP.

NATO không nhằm vào Nga thì nhằm vào ai?

NATO nói rằng Nga không phải lo lắng bởi cuộc tập trận sẽ được tổ chức ở Na Uy và Iceland từ ngày 25/10-23/11 “không nhằm đến mục tiêu” là Nga. Tuy nhiên, theo kế hoạch, trong khuôn khổ cuộc tập trận Trident Juncture, các lực lượng tham gia sẽ xử lý tình huống giả định khi điều 5 (phòng thủ tập thể) của Hiệp ước NATO được viện dẫn vì một trong số các quốc gia thành viên của khối bị kẻ thù đe dọa.

“Chúng ta phải tự hỏi mình, ai có khả năng đe dọa NATO ở phía Tây Bắc?”, Trung tướng Valery Zaparenko, một cựu phó tổng tham mưu trưởng của quân đội Nga đặt câu hỏi.

Theo quan điểm của ông Zaparenko, không một quốc gia nào ngoài Nga có thể đặt ra mối đe dọa như vậy đối với NATO. “Vì vậy, việc NATO nói rằng Nga không phải là mục tiêu của Trident Juncture thực chất là dối trá”.

Cuộc tập trận Trident Juncture 18 sẽ là cuộc tập trận lớn trong loại hình tập trận tương tự của NATO từ năm 1991 với sự tham gia của khoảng 50.000 binh sĩ, 150 máy bay quân sự, 60 tàu chiến, gần 10.000 phương tiện cơ giới từ 31 nước thành viên NATO và đối tác.

Một khía cạnh đáng chú ý của cuộc tập trận là NATO sẽ thực hành hoạt động di chuyển chiến lược, có nghĩa là các lực lượng sẽ được điều đến từ nhiều địa điểm khác nhau ở châu Âu và Bắc Mỹ. Một mục tiêu khác là kiểm tra các yếu tố của việc triển khai những nguồn lực dự trữ chiến lược được ưu tiên hàng đầu. Ngoài ra, tập trận cũng sẽ tập trung vào việc cải thiện hỗ trợ hậu cần.

“Ngay cả khi NATO có nói khác đi, Trident Juncture thực sự đang chuẩn bị cho một cuộc xung đột vũ trang quy mô lớn ở các khu vực giáp với Liên bang Nga," Tướng Zaparenko nhận định.

Tại sao lại là Bắc Cực?

Giới quan sát cho rằng, Bắc Cực giờ đây không chỉ là mối quan tâm của những nước có liên quan trực tiếp như Mỹ, Canada, Na Uy, Đan Mạch mà còn với cả các nước khác, chẳng hạn như Trung Quốc. Khám phá vùng cực Bắc giờ không còn là những chương trình khoa học thuần túy nữa mà đã trở thành một vấn đề kinh tế dẫn đến cuộc cạnh tranh chính trị khốc liệt.

“Chúng ta phải hỏi: Tại sao các nhà lãnh đạo của nhiều quốc gia giờ đây coi ưu tiên hàng đầu là khám phá các vùng đất mà họ không phải quan tâm để sử dụng? Câu trả lời rất đơn giản – Bắc Cực có thể chứa tới 1/4 trữ lượng dầu và khí đốt toàn cầu”, ông Konstantin Makienko, Phó Chủ tịch Trung tâm Phân tích Chiến lược và Công nghệ của Nga giải thích.

Theo ông Makienko, người ta đã phát hiện được hơn 20 mỏ dầu và khí đốt lớn ở Bắc Cực vào thời điểm này. 10 mỏ trong số đó đã được chứng minh có khả năng sinh lợi.

Bộ Tài nguyên và Môi trường của Nga ước tính có khoảng 15,5 tỷ tấn dầu và 84,5 nghìn tỷ mét khối khí tự nhiên tập trung trong khoảng 6,2 triệu km2 ở Bắc Cực. Khu khai thác khí đốt Shtokman của Nga ở biển Barents là một trong những khu mỏ khí tự nhiên nổi tiếng nhất. “Vì thế, những tranh chấp liên quan đến chủ quyền lãnh thổ ở Bắc Cực là vô cùng quan trọng”, Makienko kết luận.

Theo ông Makienko, một nguồn tài nguyên quan trọng khác mà Bắc Cực có khả năng cung cấp chính là các tuyến giao thông quan trọng. Do băng tan chảy ở Bắc Băng Dương nên ngày càng có nhiều hàng hóa được vận chuyển qua hành lang Đông Bắc (NEP) với khối lượng tăng nhanh mỗi năm. Lloyd's Register dự đoán đến năm 2021 sẽ có khoảng 15 triệu tấn hàng hóa được vận chuyển qua NEP.

“Thêm vào đó là con số 25 triệu tấn dầu và khí đốt khác của Nga sẽ được xuất khẩu với khối lượng đi qua vùng biển phía Bắc ngày một lớn hơn”. Ông Makienko dự đoán vào năm 2030, Nga sẽ xuất khẩu tới 50 triệu tấn qua NEP.

Makienko cho rằng, có lý do rõ ràng đằng sau việc gia tăng mối quan tâm gia tăng đột biến với NEP. Tuyến đường biển từ Trung Quốc tới khu vực Tây Âu qua NEP dài khoảng 8.100 hải lý. Tuyến đường đi qua Kênh đào Suez xa hơn khoảng 2.400 hải lý và nếu đi vòng qua châu Phi lại xa hơn khoảng 4.000 hải lý. Như vậy, với lưu lượng hàng hóa vận chuyển qua lại giữa châu Âu và Đông Á ngày càng tăng, việc sử dụng NEP mang lại nhiều thuận lợi hơn.

Công ước Liên Hợp Quốc về Luật Biển năm 1982 cho phép Nga được điều chỉnh lưu lượng truy cập NEP ở một mức độ nào đó.

“Đây là lợi thế mà chúng tôi cần phải nắm giữ và bổ sung với tất cả những gì có trong tay”, ông Makienko nhấn mạnh.

Trên thực tế, tình hình ở Bắc Cực rất phức tạp bởi luật pháp quốc tế hiện có những khoảng trống nghiêm trọng khi đề cập đến khu vực này.

“Bảo vệ lợi ích của Nga ở Bắc Cực và thúc đẩy vùng này phát triển năng động vẫn là ưu tiên hàng đầu đối với các lực lượng vũ trang”, Bộ trưởng Quốc phòng Nga Sergey Shoigu nói trong một cuộc họp hồi tháng 8 năm nay.

Bắc Cực sẽ trở thành điểm nóng?

Theo ông Shoigu, Bắc cực giờ đây đã trở thành một khu vực mà nhiều quốc gia đang cố gắng để giành phần tuyên bố lãnh thổ, giành lợi ích về kinh tế và chiến lược. Điều này có thể dẫn đến leo thang xung đột trong khu vực.

“Hiện nay có những tàu phá băng từ Hàn Quốc, Thụy Điển, Đức, Mỹ và Trung Quốc chứ không chỉ có Nga hoạt động ở vùng biển phía Bắc”, Bộ trưởng Shoigu cho biết.

Ông Shoigu cũng nói thêm rằng, Bộ Quốc phòng Nga sẽ tiếp tục thực hiện kế hoạch toàn diện đến năm 2020 để mở rộng năng lực của các lực lượng Bắc Cực, nhằm đối phó hiệu quả với các mối đe dọa hiện tại và trong tương lai.

Người đứng đầu các chiến dịch tác chiến của Lực lượng Thủy quân Lục chiến Hà Lan – Tướng Jeff Mac Mootry trong một tuyên bố gần đây nêu rõ: “Chúng tôi thấy nhiều tàu Nga hơn bình thường và họ đến gần chúng ta hơn so với những thập kỷ qua. Rõ ràng là Nga muốn làm cho chúng ta thấy sự hiện của họ”.

Trong 5 năm qua, Nga đã hoàn thành việc xây dựng các căn cứ sau ở Bắc Cực: căn cứ Temp trên đảo Kotelny thuộc quần đảo New Siberia; căn cứ quân sự Nagurskoye ở phía tây bắc quần đảo Franz Josef Land của vùng Arkhangelsk; lực lượng kỹ thuật vô tuyến và trung tâm theo dõi đường không ở vùng Arkhangelsk; khoảng 425 tòa nhà và các công trình khác đã được xây dựng trên diện tích hơn 700.000m2 ở Bắc Cực và một đường băng cũng đang được xây dựng trên quần đảo Franz Josef Land.

Điều này được phía Nga giải thích sẽ cho phép nước này bảo vệ quyền lợi của mình ở Bắc cực và trung hòa tất cả các mối đe dọa: từ trên không, trên biển và trên đất liền.

“Chẳng có nghi ngờ nào về việc NATO sẽ không thay đổi mục tiêu của các cuộc tập trận ở Bắc Cực trong tương lai gần. Các hoạt động huấn luyện như Trident Juncture sẽ diễn ra thường xuyên hơn và tiến gần hơn về phía bắc”, ông Mekienko nói và cho rằng, “cuộc đấu” tranh giành ảnh hưởng ở Bắc Cực mới chỉ bắt đầu./.

Theo Hùng Cường

VOV

MỚI NHẤT
Mỹ gợi ý Ấn Độ cách thoát trừng phạt khi mua “rồng lửa” S-400 của Nga?
Mỹ gợi ý Ấn Độ cách thoát trừng phạt khi mua “rồng lửa” S-400 của Nga?

(Dân trí) - Truyền thông New Delhi đưa tin rằng Mỹ dường như đã gợi ý Ấn Độ mua các máy bay chiến đấu F-16 của Washington nhằm thoát khỏi việc bị trừng phạt do mua hệ thống phòng không S-400 của Nga.

Thứ hai, 22/10/2018 - 09:14

Tàu du lịch Đài Loan trật đường ray, ít nhất 18 người chết
Tàu du lịch Đài Loan trật đường ray, ít nhất 18 người chết

(Dân trí) - Ít nhất 18 người thiệt mạng, gần 170 người bị thương sau khi một đoàn tàu du lịch trật đường ray ở Nghi Lan, Đài Loan hôm qua 21/10. Đây là vụ tai nạn đường sắt thảm khốc nhất ở Đài Loan trong 37 năm qua.

Thứ hai, 22/10/2018 - 08:40

Lo ngại an ninh khi thiết bị giám sát Trung Quốc đặt gần căn cứ Mỹ
Lo ngại an ninh khi thiết bị giám sát Trung Quốc đặt gần căn cứ Mỹ

(Dân trí) - Các nhà khoa học Trung Quốc với sự trợ giúp của các nhà chức trách Canada đã thành công trong việc đặt 4 thiết bị giám sát tại vùng biển chỉ cách bờ biển Thái Bình Dương của Mỹ khoảng 300km.

Thứ hai, 22/10/2018 - 07:55

Cựu lãnh đạo Liên Xô Gorbachev nói về quyết định rút khỏi hiệp ước hạt nhân của Mỹ
Cựu lãnh đạo Liên Xô Gorbachev nói về quyết định rút khỏi hiệp ước hạt nhân của Mỹ

(Dân trí) - Cựu lãnh đạo Mikhail Gorbachev, người đã đặt bút ký vào Hiệp ước về các Lực lượng Hạt nhân Tầm trung (INF) với cựu Tổng thống Mỹ Ronald Reagan hơn 30 năm trước, nhận định rằng quyết định rút Mỹ khỏi INF của Tổng thống Donald Trump là một “sai lầm” và là quyết định chưa được cân nhắc thấu đáo.

Thứ hai, 22/10/2018 - 07:16

Ả rập Xê út: Vụ sát hại nhà báo bất đồng chính kiến là một sai lầm khủng khiếp
Ả rập Xê út: Vụ sát hại nhà báo bất đồng chính kiến là một sai lầm khủng khiếp

(Dân trí) - Giới chức Ả rập Xê út cuối tuần qua nói rằng, vụ sát hại nhà báo bất đồng chính kiến Jamal Khashoggi là "một sai lầm khủng khiếp" và là một phần trong hoạt động mờ ám.

Thứ hai, 22/10/2018 - 07:08

Thổ Nhĩ Kỳ vạch trần cái chết bí ẩn của nhà báo Ả-rập Xê-út
Thổ Nhĩ Kỳ vạch trần cái chết bí ẩn của nhà báo Ả-rập Xê-út

(Dân trí) - Giới quan sát cho rằng chính quyền Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan dường như đã gây áp lực dồn dập buộc chính phủ Ả-rập Xê-út đưa ra quyết định thừa nhận cái chết của nhà báo Jamal Khashoggi trong lãnh sự quán của Riyadh tại Istanbul.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 10:54

Tiết lộ nghi vấn cuộc ẩu đả trước khi bị sát hại của nhà báo Ả rập
Tiết lộ nghi vấn cuộc ẩu đả trước khi bị sát hại của nhà báo Ả rập

(Dân trí) - Trong khi Ả rập Xê út đang phải đối mặt với sự hoài nghi ngày càng tăng từ cộng đồng quốc tế về cái chết của nhà báo Jamal Khashoggi, một quan chức chính phủ đã đưa ra một lời giải thích hoàn toàn khác về những tình tiết liên quan tới vụ việc này.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 06:09

Nữ nhà báo Bulgaria bị sát hại và hiểm họa đón đường nghề nguy hiểm
Nữ nhà báo Bulgaria bị sát hại và hiểm họa đón đường nghề nguy hiểm

Vụ án một nữ nhà báo truyền hình bị hãm hiếp và sát hại tại Bulgaria hồi đầu tháng 10 đã gây chấn động cả châu Âu. Đây là vụ sát hại nhà báo thứ ba được Liên minh châu Âu (EU) ghi nhận tại khu vực trong 1 năm qua. Theo thống kê, chỉ tính từ đầu năm 2018 tới nay, đã có tới hơn 100 nhà báo trên toàn thế giới bị giết hại, điều này khiến nghề báo lọt vào tốp những ngành nghề nguy hiểm nhất.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 04:34

Nỗi ám ảnh kiểm tra trinh tiết của nữ cảnh sát Indonesia
Nỗi ám ảnh kiểm tra trinh tiết của nữ cảnh sát Indonesia

(Dân trí) - Những cô gái muốn trở thành sĩ quan cảnh sát Indonesia được cho là phải trải qua bài kiểm tra trinh tiết và phải sở hữu ngoại hình “xinh đẹp”. Bài kiểm tra này đã vấp phải nhiều ý kiến trái chiều từ dư luận.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 03:30

Lãnh đạo văn phòng liên lạc Trung Quốc tại Macau chết do nhảy lầu
Lãnh đạo văn phòng liên lạc Trung Quốc tại Macau chết do nhảy lầu

(Dân trí) - Người đứng đầu Văn phòng Liên lạc Trung Quốc tại Macau Zheng Xiaosong đã qua đời sau cú nhảy từ nhà riêng của ông này do trầm cảm.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 03:16

Tính mạng ngư dân nghèo Nam Phi và cơn khát bào ngư tại Trung Quốc
Tính mạng ngư dân nghèo Nam Phi và cơn khát bào ngư tại Trung Quốc

(Dân trí) - Nhiều thợ lặn nghèo ở Nam Phi đã bất chấp tính mạng trong những chuyến ra khơi đầy nguy hiểm để kiếm kế sinh nhai khi nhu cầu tiêu thụ bào ngư và tôm hùm tại Trung Quốc ngày càng tăng lên.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 11:39

Cái giá đắt đỏ phía sau cầu vượt biển dài nhất thế giới
Cái giá đắt đỏ phía sau cầu vượt biển dài nhất thế giới

(Dân trí) - Cây cầu Hong Kong-Châu Hải-Ma Cao tại Trung Quốc, cầu vượt biển dài nhất thế giới, cuối cùng đã hoàn thành sau gần 10 năm xây dựng và sẽ chính thức mở cửa phục vụ hành khách từ tuần tới. Nhưng quá trình thi công cầu đã vấp phải nhiều vấn đề như tai nạn, chậm tiến độ, tham nhũng, đội chi phí.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 09:01

ĐÁNG QUAN TÂM
Mỹ, EU đòi làm rõ “uẩn khúc” vụ nhà báo Ả rập nghi bị phân xác
Mỹ, EU đòi làm rõ “uẩn khúc” vụ nhà báo Ả rập nghi bị phân xác

(Dân trí) - Cả Tổng thống Mỹ Donald Trump và các nhà lãnh đạo châu Âu đều cảm thấy chưa thỏa mãn với lời giải thích của Ả rập Xê út về cái chết bất thường của nhà báo Jamal Khashoggi và yêu cầu làm rõ vụ việc

Chủ nhật, 21/10/2018 - 08:06

Tổng thống Trump tuyên bố rút Mỹ khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga
Tổng thống Trump tuyên bố rút Mỹ khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga

(Dân trí) - Tổng thống Donald Trump tuyên bố Mỹ sẽ rút khỏi Hiệp ước về các Lực lượng Hạt nhân Tầm trung (INF) với Nga vì cho rằng Moscow đã vi phạm thỏa thuận này.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 07:34

Mỹ cảnh báo hành động quân sự hóa của Trung Quốc trên Biển Đông
Mỹ cảnh báo hành động quân sự hóa của Trung Quốc trên Biển Đông

(Dân trí) - Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ tái khẳng định lập trường của Washington về Biển Đông, đồng thời kêu gọi Nhật Bản và Hàn Quốc cùng phối hợp để ngăn chặn bất kỳ quốc gia nào đơn phương thống trị vùng biển này.

Chủ nhật, 21/10/2018 - 12:01

Bí mật không ngờ ẩn giấu sau lớp vỏ bọc hệ thống phòng không S-300PM Syria
Bí mật không ngờ ẩn giấu sau lớp vỏ bọc hệ thống phòng không S-300PM Syria

Tổ hợp tên lửa phòng không S-300PM của Syria từng bị nhận xét chỉ là phiên bản lạc hậu nếu đặt cạnh S-300PMU-2 hiện đại, tuy nhiên người Nga luôn có cách khiến chúng "lột xác" với sức mạnh vượt trội.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 06:21

Sòng bài Trung Quốc đổ bộ biến thành phố Campuchia thành “bản sao” Macau
Sòng bài Trung Quốc đổ bộ biến thành phố Campuchia thành “bản sao” Macau

(Dân trí) - Các nhà đầu tư Trung Quốc đã rót vốn xây dựng hàng chục sòng bài tại Sihanoukville, biến thành phố ven biển của Campuchia thành “Macau thu nhỏ” với nhiều thay đổi nhanh chóng.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 05:17

Chiến tranh thương mại đẩy WTO vào thế khó
Chiến tranh thương mại đẩy WTO vào thế khó

Việc Tổ chức Thương mại Thế giới đưa ra quyết định ủng hộ hay chống đối Mỹ đều để lại hậu quả không mong muốn.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 03:10

Nghi vấn nguyên nhân cái chết bí ẩn của nhà báo Ả rập
Nghi vấn nguyên nhân cái chết bí ẩn của nhà báo Ả rập

(Dân trí) - Việc chính quyền Ả rập Xê út tuyên bố nhà báo Jamal Khashoggi thiệt mạng trong một vụ ẩu đả bên trong lãnh sự quán Ả rập Xê út tại Thổ Nhĩ Kỳ đã ngay lập tức dấy lên sự hoài nghi và trái ngược hoàn toàn với những thông tin do giới chức Thổ Nhĩ Kỳ tiết lộ trước đó.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 02:40

Mỹ có thể rút khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga vào tuần tới
Mỹ có thể rút khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga vào tuần tới

(Dân trí) - Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump được cho là sẽ thông báo rút Mỹ khỏi hiệp ước hạt nhân với Nga vào tuần tới.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 10:43

Bà Hillary Clinton có thể “tái đấu” Tổng thống Trump năm 2020
Bà Hillary Clinton có thể “tái đấu” Tổng thống Trump năm 2020

(Dân trí) - Một cựu trợ lý cấp cao của bà Hillary Clinton nói rằng ứng cử viên tổng thống Mỹ năm 2016 có thể tiếp tục tái xuất chính trường và ra tranh cử vị trí đứng đầu Nhà Trắng lần thứ 3 vào năm 2020, đối đầu trực tiếp một lần nữa với ông Donald Trump.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 10:00

Đồng minh Pháp, Đức “qua mặt” Mỹ ở Syria
Đồng minh Pháp, Đức “qua mặt” Mỹ ở Syria

(Dân trí) - Các nhà lãnh đạo cấp cao từ Pháp, Đức, Nga và Thổ Nhĩ Kỳ sẽ tổ chức cuộc họp thượng đỉnh 4 bên trong tháng này bàn về vấn đề Syria, động thái cho thấy dường như Paris và Berlin đã “qua mặt” đồng minh Mỹ nhằm tìm phương hướng ngừng cuộc chiến tại quốc gia Trung Đông.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 09:54

Con gái cựu Tổng thống Bush kể chuyện từng "gặp ma" trong Nhà Trắng
Con gái cựu Tổng thống Bush kể chuyện từng "gặp ma" trong Nhà Trắng

(Dân trí) - Con gái cựu Tổng thống George W. Bush Jenna Bush kể về trải nghiệm gặp "ma thân thiện" trong Nhà Trắng khi sống tại ngôi nhà nổi tiếng nhất nước Mỹ.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 09:44

Tình tiết mới vụ cựu chủ tịch Interpol bị “sa lưới” tại Trung Quốc
Tình tiết mới vụ cựu chủ tịch Interpol bị “sa lưới” tại Trung Quốc

(Dân trí) - Trung Quốc đã đề nghị chuyển một bức thư do cựu Chủ tịch Interpol Mạnh Hoành Vĩ viết cho vợ khi ông đang bị điều tra, song không được đáp ứng.

Thứ bảy, 20/10/2018 - 09:31