Mắc đủ bệnh vì hormone tăng chiều cao

Sử dụng hormone tăng trưởng không đúng, nhất là ở lứa tuổi đã trưởng thành không chỉ gây bệnh to đầu chi mà còn ảnh hưởng nhiều đến quá trình chuyển hóa, gây nguy hiểm đến cơ thể...

Chơi các môn bóng cũng giúp trẻ phát triển chiều cao. Ảnh: Chí Cường
Chơi các môn bóng cũng giúp trẻ phát triển chiều cao. Ảnh: Chí Cường

Cao đâu chẳng thấy...

Chị Nguyễn Thị Cúc (ở Hưng Yên) thấy con gái 10 tuổi của mình thấp bé hơn các bạn cùng lứa nên đã tìm hiểu phương pháp sử dụng hormone tăng trưởng chiều cao với hy vọng con cao lớn hơn. Chị tìm mua loại thực phẩm chức năng có thành phần hormone tăng trưởng. Mỗi lọ thuốc có giá gần 2 triệu đồng uống trong một tháng. Theo lời chị kể, sau một thời gian sử dụng, chiều cao của con gái không thấy tăng, trong khi các khớp ngón tay, chân có dấu hiệu to lên, sờ vào thấy xương lồi ra. Đưa con đi khám, chị mới biết con bị to đầu chi.

Tự ti về chiều cao của mình, anh Nguyễn Văn Bảo (22 tuổi, ở Phú Thọ) cũng muốn cải thiện chiều cao sau khi biết phương pháp tiêm hormone tăng chiều cao. Anh tự ý mua thuốc về nhà và thuê người đến tiêm mà không vào viện. Sau vài lần tiêm thuốc, anh không thấy chiều cao của mình tăng lên mà cơ thể lại có biểu hiện đau nhức các xương khớp, đau đầu…

PGS.TS Hoàng Kiệm – giảng viên Khoa Nội (Học viện Quân y) cho biết, sử dụng hormonne tăng trưởng chiều cao đối với những người đã đủ dinh dưỡng hoặc không nằm trong đối tượng chỉ định thì sẽ gây hại đến cơ thể. Với những người ở lứa tuổi trưởng thành, xương đã bị cốt hóa hoàn toàn, chiều cao khó có thể tăng trưởng vì thế dùng bất kỳ loại hormone tăng trưởng nào cũng khó có tác dụng.

Theo PGS.TS Hoàng Kiệm, hormone tăng trưởng có tên là Growth hormone (GH), còn được gọi là somatotropic hormone (SH), hay somatotropin do thùy trước tuyến yên tiết ra. Hormone tăng trưởng ảnh hưởng đến hầu như toàn bộ các mô bào trong cơ thể, kích thích tăng trưởng của tế bào (cả tăng về kích thước và kích thích quá trình phân bào) và ảnh hưởng lên toàn bộ quá trình trao đổi chất như tăng cường tổng hợp protein ở tất cả mọi loại tế bào, tăng quá trình phân giải mô mỡ để giải phóng năng lượng, giảm sử dụng glucose, tác động gián tiếp đến mô sụn và xương. Quá trình bài tiết hormone tăng trưởng được cơ thể tự điều hòa phù hợp với giai đoạn phát triển của cơ thể. Nồng độ trung bình của GH trong máu người trưởng thành khoảng 3 millimicrogam /ml và ở trẻ em là 5 millimicrogam/ml.

Thuốc chứa hormone tăng trưởng là chế phẩm tổng hợp bằng công nghệ sinh học tái tổ hợp gen người (hGH=human growth hormon). Mà hGH chỉ được dùng trong một số bệnh, trong đó có làm tăng chiều cao dùng cho trẻ em tuổi đang lớn có chiều cao khiêm tốn do thiếu GH (đã được xác định chắc chắn có nồng độ GH máu thấp bằng xét nghiệm). Nếu tiêm GH đầy đủ cho trẻ có chiều cao khiêm tốn do thiếu hormone GH thì sẽ tăng chiều cao lên được. Với những trẻ này, nếu không bị bệnh tuyến giáp, có chế độ ăn tốt thì sau một thời gian dùng đủ liều (theo chỉ định của thầy thuốc) có cải thiện về chiều cao, nhưng cũng ở mức hạn chế và khá tốn kém. Với trẻ có chiều cao khiêm tốn nhưng không do thiếu GH thì dùng hGH không có hiệu quả.

Khi dùng hGH không đúng chỉ định mà dùng liều cao hoặc kéo dài thì sẽ bị các tác dụng phụ. Dùng hGH ngắn hạn có thể bị giữ nước, phù, sưng ngón tay, hội chứng ống cổ tay, một số trường hợp bị to vú (nam), nhức đầu, ngủ gà, sưng đau khớp, đầy bụng. Dùng hGH lâu dài, nhất là dùng ở người lớn đã hết thời kỳ phát triển, có thể bị chứng to cực (to các đầu chi) kết hợp với một số biến chứng và tử vong, làm tăng tần suất bị đái tháo đường, tim mạch, u ác tính đường tiêu hóa hoặc có thể gây ra khối u giả trong não (pseudotumor cerebri), nhức đầu dữ dội buộc phải ngừng thuốc, nếu không sẽ bị các tổn thương khác. Vì vậy không được tự ý dùng hormone tăng trưởng để tăng chiều cao mà không có chỉ định của bác sĩ.

Một bác sỹ ở Bệnh viện Nội tiết Trung ương cũng nhận định, nếu chỉ uống thuốc mà cao lên được thì rất khó, nhất là trong độ từ 21 tuổi trở lên, khi mà xương đã phát triển hoàn toàn. Người tiêu dùng không nên ảo tưởng dùng hormone tăng trưởng để kích thích chiều cao vì có nhiều tác dụng phụ nguy hại ngoài ý muốn. Việc lạm dụng các loại sản phẩm thuốc và hormone tăng trưởng gây ra rối loạn chuyển hóa, cơ thể chậm phát triển, thậm chí gây các bệnh lý nguy hiểm tăng huyết áp. Nếu có u, bướu ở đâu đó trong cơ thể, GH sẽ kích thích u lớn hơn nhanh.

Những yếu tố quyết định đến chiều cao

PGS.TS Hoàng Kiệm cho rằng, chiều cao mỗi người phụ thuộc vào 3 yếu tố chính: Nhân chủng, di truyền và điều kiện sống (bao gồm dinh dưỡng và luyện tập). Chiều cao tăng nhiều nhất vào vài năm đầu đời và tuổi dậy thì. Ở giai đoạn dậy thì, sẽ có khoảng thời gian mà chiều cao tăng vọt thêm 10 - 12cm/năm nếu được chăm sóc dinh dưỡng tốt. Sau thời gian dậy thì, chiều cao đã phát triển hết mức thì không thể dùng thuốc, dù đó là hormon tăng trưởng để phát triển thêm chiều cao. Để tăng chiều cao ở người không có bệnh tuyến yên thì tốt nhất có một chế độ dinh dưỡng tốt kết hợp với lối sống lành mạnh, chăm chỉ tập luyện thể dục thể thao.

Theo BS Đỗ Thị Ngọc Diệp – Trung tâm Dinh dưỡng TP HCM, để tăng trưởng tối đa chiều cao phải cần một quá trình chăm sóc lâu dài từ khi trẻ trong bụng mẹ đến lúc hết tuổi dậy thì. Chế độ dinh dưỡng rất quan trọng. Cha mẹ cần đa dạng bữa ăn cho trẻ với các thực phẩm giàu đạm (Thịt, cá, trứng, sữa, các loại đậu…), canxi (sữa, cá, tép, tôm, cua, nghêu, sò, ốc hến…), vitamin (gan các động vật, rau, hoa quả…) và khoáng chất, trong đó đặc biệt là vitamin A, D, C, magiê, sắt… hỗ trợ tối đa cho phát triển chiều cao. Sữa và các sản phẩm từ sữa là nguồn phong phú cung cấp protein, canxi, vitamin vốn kích thích chiều cao. Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng trẻ được nuôi dưỡng tốt, không bị suy dinh dưỡng thì chiều cao khi trưởng thành có thể đạt 1,7m, nhưng nếu bị thấp còi thì chỉ cao 1,58m.

Ngoài dinh dưỡng, cha mẹ phải chú ý yếu tố tác động giúp phát triển chiều cao khác là việc vận động cơ thể của trẻ. Quan trọng hơn, trẻ phải được vận động hằng ngày ở ngoài trời; vận động bằng những hoạt động có động tác đè nhẹ lên các đầu xương như chơi các môn bóng, chạy, đi bộ, làm công việc nhà thì trẻ sẽ phát triển chiều cao tốt hơn. Đồng thời, cho trẻ chích ngừa đầy đủ để phòng bệnh. Nếu bị bệnh, trẻ sẽ bị chậm phát triển tầm vóc.

Theo các chuyên gia y tế, hormone tăng trưởng được tiết từ khoảng 10h đêm trở đi. Vì vậy, nếu cho trẻ ngủ muộn sau 10h đêm thì đồng nghĩa với việc các hormone tăng trưởng của trẻ sẽ tiết ra ít hơn, sẽ chậm phát triển chiều cao… Trẻ cần được ngủ đủ giấc và có giấc ngủ ngon cả vào buổi tối, buổi trưa.

Để xác định trẻ có bị thiếu GH hay không cần phải đo chiều cao. Trẻ bị thiếu khi có chiều cao thấp hơn các bạn đồng lứa, đồng giới từ 2- 3 độ lệch chuẩn. Tiếp đó, phải đo tuổi xương. Thường những trẻ này có tuổi xương kém hơn tuổi xương thực. Ngoài ra, phải đo nồng độ GH trong máu, đo yếu tố azziac 1 trong máu.

Theo Phương Thuận

Báo Gia đình & Xã hội

MỚI NHẤT
Phát động 500 giờ tư vấn cho các bà mẹ
Phát động 500 giờ tư vấn cho các bà mẹ

(Dân trí) - Hội Nhi khoa Việt Nam đã chính thức phát động các bác sĩ, chuyên gia dinh dưỡng dành 1 tiếng trong năm để tham gia vào chương trình 500+ giờ vàng tư vấn miễn phí giúp cho các bà mẹ Việt nuôi con tốt hơn.

Thứ hai, 21/03/2016 - 01:20

Cho trẻ uống thuốc: Tưởng dễ mà khó
Cho trẻ uống thuốc: Tưởng dễ mà khó

Phụ huynh cần phải biết những loại thuốc nào trẻ cần uống khi bụng đói, loại thuốc nào cần uống ngay sau khi ăn

Thứ hai, 21/03/2016 - 12:25

Những thực phẩm tốt nhất cho người bị cao huyết áp
Những thực phẩm tốt nhất cho người bị cao huyết áp

(Dân trí) - Nếu huyết áp của bạn cao hơn mức mong muốn (trên 120/80 được xem là mức báo động), hoặc nếu bạn chỉ đơn giản là muốn duy trì sức khỏe, thì bàn ăn là nơi rất thích hợp để bắt đầu. Hãy thử thêm một - hoặc cả năm – thứ thực phẩm dễ kiếm dưới đây vào bữa ăn.

Thứ hai, 21/03/2016 - 10:12

11 học sinh nhập viện…do thức ăn đường phố
11 học sinh nhập viện…do thức ăn đường phố

(Dân trí) - Về vụ việc 11 học sinh trường tiểu học Phú Mỹ (phường 2, TP.Sa Đéc) nhập viện sau bữa ăn trưa ngày 18/2/2016, mới đây Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm Đồng Tháp đã có kết luận xung quanh vụ việc này.

Thứ hai, 21/03/2016 - 09:30

Tâm sự của người mang thai hộ cặp song sinh đầu tiên
Tâm sự của người mang thai hộ cặp song sinh đầu tiên

(Dân trí) - "Khi hai đứa em ngỏ lời nhờ mang thai giúp, tôi tá hoả vì đã bao giờ nghe đến mang thai hộ là gì, lại còn nghĩ làm sao mình có con với em mình được", chị Ngô Thị Mỹ (34 tuổi, ngụ tại huyện Diên Khánh, Khánh Hòa), người đã mang thai hộ cặp song sinh đầu tiên của bệnh viện Từ Dũ chia sẻ.

Thứ hai, 21/03/2016 - 09:07

Gia Lai: Bệnh sốt xuất huyết tăng chóng mặt
Gia Lai: Bệnh sốt xuất huyết tăng chóng mặt

(Dân trí) - Bác sĩ Hồ Ngọc Gia, Giám đốc Trung tâm Y tế Dự phòng tỉnh Gia Lai, cho biết, tính từ đầu năm đến nay, trên toàn tỉnh ghi nhận có 606 người mắc bệnh sốt xuất huyết, tăng hơn 750% so với cùng kỳ năm ngoái (cùng kỳ năm 2015, toàn tỉnh chỉ có 8 bệnh nhân).

Thứ hai, 21/03/2016 - 07:18

Cứu sống bé 35 ngày tuổi bị dao quắm "bập" xuyên đầu
Cứu sống bé 35 ngày tuổi bị dao quắm "bập" xuyên đầu

(Dân trí) - Sau khi bị dao quắm "bập" xuyên vào đầu, các bác sĩ Bệnh viện Sản nhi (tỉnh Quảng Ninh) xác định bé P.T.V bị chảy máu dưới màng cứng, dập não vùng trán trái nên cần phải mổ cấp cứu ngay.

Thứ hai, 21/03/2016 - 06:40

Vạch mặt sát thủ gây ung thư ở Việt Nam
Vạch mặt sát thủ gây ung thư ở Việt Nam

Ung thư do di truyền chiếm một tỉ lệ vô cùng nhỏ. 80% số bệnh nhân mắc ung thư do tác động của các yếu tố môi trường bên ngoài.

Thứ hai, 21/03/2016 - 04:52

Kẽm và Selen – Thiếu hay thừa đều hại sức khoẻ trẻ
Kẽm và Selen – Thiếu hay thừa đều hại sức khoẻ trẻ

Vi chất Kẽm và Selen đóng vai trò không thể thiếu đối với cơ thể trẻ em vì khi thiếu sẽ gây ra những hậu quả nghiêm trọng như: suy dinh dưỡng, chậm phát triển, suy giảm hệ miễn dịch,… Tuy nhiên, việc bổ sung thừa chất này cũng rất nguy hại.

Thứ hai, 21/03/2016 - 03:07

“Hát cho bệnh nhân tôi nghe”
“Hát cho bệnh nhân tôi nghe”

(Dân trí) - Hòa cùng không khí tươi vui của ngày quốc tế hạnh phúc, chiều ngày 20/3, tại bệnh viện Ung bướu Đà Nẵng, diễn ra chương âm nhạc đặc biệt “Hát cho bệnh nhân tôi nghe”. Đây là hoạt động nằm trong dự án tình nguyện “Một bức tranh – nhiều hy vọng ”, nhằm chia sẻ yêu thương, tạo niềm vui, động lực giúp các bệnh nhân có thêm nghị lực vượt qua nỗi đau bệnh tật.

Chủ nhật, 20/03/2016 - 05:11

Nướng thức ăn bằng xăng, một học sinh lớp 5 nguy kịch
Nướng thức ăn bằng xăng, một học sinh lớp 5 nguy kịch

Để ngọn lửa bùng cháy to hơn, một học sinh lớp 5 ném luôn cả chiếc bật lửa vào lỗ nướng khoai lang. Khi bật lửa vừa lọt vào bên trong thì một tiếng nổ vang lên, làm cho dung dịch xăng, axit đang bén lửa bắn vào người nhiều học sinh.

Chủ nhật, 20/03/2016 - 02:33

Vụ bệnh nhân tử vong sau khi phẫu thuật chân: Bệnh viện hỗ trợ 100 triệu đồng
Vụ bệnh nhân tử vong sau khi phẫu thuật chân: Bệnh viện hỗ trợ 100 triệu đồng

(Dân trí) - Nhằm chia sẻ những mất mát trước sự ra đi đột ngột của bệnh nhân Trần Thị Là (trú Hòa Vang, TP Đà Nẵng), Bệnh viện Đà Nẵng đã hỗ trợ đến gia đình bệnh nhân 100 triệu đồng.

Chủ nhật, 20/03/2016 - 10:34

ĐÁNG QUAN TÂM
Báo động: Ung thư trực tràng ngày càng trẻ hóa
Báo động: Ung thư trực tràng ngày càng trẻ hóa

Không riêng gì ở Việt Nam mà cả các nước pháttriển trên thế giới, ung thư trực tràng đang có xu hướng ngày càng trẻ hóa và khó có hy vọng cứu chữa nếu phát hiện bệnh vào giai đoạn cuối.

Chủ nhật, 20/03/2016 - 06:49

Một học sinh bị cành cây đâm thủng mắt
Một học sinh bị cành cây đâm thủng mắt

(Dân trí) - Trong lúc đi chở vật liệu về làm trại thanh niên, một học sinh lớp 10 bị té xe và bị cành cà phê lớn đâm thủng hốc mắt.

Chủ nhật, 20/03/2016 - 04:38

Bộ trưởng Y tế động viên nữ sinh bị cắt cụt chân học ngành y
Bộ trưởng Y tế động viên nữ sinh bị cắt cụt chân học ngành y

(Dân trí) - Chiều 19/3, Bộ trưởng Nguyễn Thị Kim Tiến đến Chợ Rẫy thăm nữ sinh bị cắt cụt chân do tắc trách của tuyến huyện. Bộ trưởng động viên cô học trò nhỏ cố gắng vượt qua chính mình, đồng thời khuyên Vi thi vào trường y, bộ sẽ tạo điều kiện để em công tác trong ngành.

Chủ nhật, 20/03/2016 - 12:34

Thương vong lớn sau vụ nổ ở khu đô thị Văn Phú - Hà Đông
Thương vong lớn sau vụ nổ ở khu đô thị Văn Phú - Hà Đông

(Dân trí) - Báo cáo nhanh của Sở Y tế Hà Nội cho biết, có 11 bệnh nhân được chuyển đến các cơ sở y tế sau vụ nổ kinh hoàng tại Văn Phú - Hà Đông, trong đó có 3 người tử vong trước khi được đưa đến bệnh viện Đa khoa Hà Đông cấp cứu. Một trường hợp tử vong tại hiện trường chưa thể xác định danh tính và đang được thu gom xác.

Thứ bảy, 19/03/2016 - 09:46

Vụ hàng chục công nhân ngộ độc: Phạt Lotteria Việt Nam 146 triệu đồng
Vụ hàng chục công nhân ngộ độc: Phạt Lotteria Việt Nam 146 triệu đồng

(Dân trí) - Cơ quan chức năng xác định Công ty Lotteria Việt Nam và 3 cửa hàng ăn uống trực thuộc đã để xảy ra ngộ độc thực phẩm khiến hơn 60 công nhân nhập viện.

Thứ bảy, 19/03/2016 - 03:35

Hơn 200 mẫu bệnh phẩm nghi ngờ nhiễm vi rút Zika
Hơn 200 mẫu bệnh phẩm nghi ngờ nhiễm vi rút Zika

(Dân trí) - Ngày 19/3 Cục Y tế dự phòng (Bộ Y tế) cho biết cả nước đã tiếp nhận hơn 200 mẫu bệnh phẩm được lấy từ các bệnh viện nghi nghờ nhiễm vi rút Zika. Ngoài ra cũng có 3 mẫu được chuyển đến từ BV Phụ sản Trung ương, BV Bạch Mai.

Thứ bảy, 19/03/2016 - 02:27

Lần đầu chạy thận nhân tạo thành công cho bé 5 tuổi nặng 12 cân
Lần đầu chạy thận nhân tạo thành công cho bé 5 tuổi nặng 12 cân

(Dân trí) - Ngày 19/3, tin từ Bệnh viện Trung ương Huế cho biết lần đầu tiên thành công trong ca chạy thận nhân tạo đối với bệnh nhi nhỏ tuổi nhất và cân nhẹ nhất, qua đó cứu được mạng sống cho em.

Thứ bảy, 19/03/2016 - 12:15

Thuyên tắc mạch phổi vì sao đáng sợ?
Thuyên tắc mạch phổi vì sao đáng sợ?

(Dân trí) - Mấy ngày nay, vụ bệnh nhân Trần Thị Là 47 tuổi, Hòa Phong, Hòa Vang, Đà Nẵng, tử vong tại bệnh viên Đà Nẵng sau khi phẫu thuật chữa trị gãy chân đang làm “nóng” dư luận. Kết luận của Hội đồng giám định y khoa Sở Y tế Đà Nẵng là sự cố y khoa khả năng do thuyên tắc mạch phổi. Vậy thuyên tắc phổi là gì? Căn bệnh này nguy hiểm như thế nào?

Thứ bảy, 19/03/2016 - 11:39

Ca phẫu thuật giành giật sự sống giữa... phòng khách nhà bệnh nhân
Ca phẫu thuật giành giật sự sống giữa... phòng khách nhà bệnh nhân

(Dân trí) - Phòng khách được trưng dụng làm phòng mổ, với hàng trăm bà con đứng ngoài sân. Điện được “câu” thêm từ nhà hàng xóm để có đủ ánh sáng. Máu từ ổ bụng bệnh nhân được múc ra từng bát. Bác sĩ dù tiên lượng khó nhưng vẫn phải “liều” để cứu người bệnh. Chỉ có người sản phụ trẻ là bình tâm vì “thấy bác sĩ, chắc chắn mình được sống rồi”.

Thứ bảy, 19/03/2016 - 10:35

Lần đầu tiên mổ bóc bướu phì đại lành tính tuyến tiền liệt bằng laser
Lần đầu tiên mổ bóc bướu phì đại lành tính tuyến tiền liệt bằng laser

(Dân trí) - Bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Bá Hiệp, Trưởng khoa Ngoại Tiết niệu, Bệnh viện Thống Nhất vừa thực hiện thành công ca mổ nội soi bóc bướu phì đại lành tính tiền liệt tuyến bằng phương pháp laser với sự hỗ trợ của máy xay mô. Đây là phương pháp lần đầu tiên được thực hiện tại Việt Nam, do các bác sĩ của Bệnh viện Thống Nhất trực tiếp thực hiện.

Thứ bảy, 19/03/2016 - 10:26

Ăn uống lành mạnh không tốn nhiều tiền như bạn tưởng!
Ăn uống lành mạnh không tốn nhiều tiền như bạn tưởng!

(Dân trí) - Nhiều người trong chúng ta dành hàng giờ ở các quầy thực phẩm chức năng, chi hàng đống tiền của các loại bột xanh lá cây và lá màu tím trong một nỗ lực để được khỏe mạnh.Nhưng hàng ngày tại các siêu thị vẫn luôn có sẵn những thực phẩm bổ dưỡng không kém với giá “mềm” hơn nhiều.

Thứ bảy, 19/03/2016 - 09:20

Gắp tụ điện tử trong phế quản bé 8 tháng tuổi
Gắp tụ điện tử trong phế quản bé 8 tháng tuổi

(Dân trí) - Sáng 19/3, Bệnh viện Đà Nẵng cho biết, vừa lấy thành công một dị vật kim loại khỏi phế quản cho bệnh nhi Trần Công Tường (8 tháng tuổi, trú Quảng Ngãi).

Thứ bảy, 19/03/2016 - 08:29