Kiểm soát an toàn máu: Nhanh nhưng phải bảo đảm!

Dân trí Máu được sử dụng rộng rãi trong các chuyên khoa nhằm bổ sung lượng máu hay thành phần trong máu bị mất đi, hoặc để hồi sức…. Do đó, việc sàng lọc máu và đảm bảo nguồn máu an toàn cho bệnh nhân là hết sức quan trọng và cần thiết cho mọi nền y tế.

 


BS CKII Phù Chí Dũng trình bày về quy trình kiểm soát máu an toàn 

BS CKII Phù Chí Dũng trình bày về quy trình kiểm soát máu an toàn 

Nguy cơ lây bệnh từ máu truyền

Theo WHO, có đến 40% lượng máu hiến trên toàn cầu (ước tính thế giới thu nhận 108 triệu đơn vị máu hiến mỗi năm) không được kiểm nghiệm triệt để, khiến cho người nhận máu có khả năng bị nhiễm bệnh.

Còn theo các chuyên gia về bệnh truyền nhiễm, mặc dù người cho máu đều có xét nghiệm HBsAg (-) nhưng viêm gan vi rút B sau truyền máu vẫn có thể xảy ra khoảng 1 - 4 %, (không kể trường hợp xét nghiệm sai) bởi người cho máu đang ở giai đoạn “cửa sổ” (chiếm khoảng 10%); người nhiễm vi rút viêm gan B kéo dài với HbsAg.

Tại Việt Nam, theo BS. Phù Chí Dũng, Giám đốc BV Huyết học – Truyền máu TP. HCM, điều đáng lo ngại nhất khi truyền máu hay chế phẩm máu vào cơ thể chính là nguy cơ nhiễm vi rút viêm gan B (HBV), viêm gan C (HCV), HIV. Bởi tại Việt Nam, tỉ lệ người mắc các bệnh này không ít, đặc biệt là viêm gan B.

Và trên thực tế, theo số liệu thống kê toàn quốc, tỉ lệ huyết thanh dương tính với HIV, HCV không hề thấp, khi tỉ lệ huyết thanh dương tính với HIV là 0,28%, HCV là 0,4% và HBV là 8-25% tính trên 89 triệu dân; còn tỉ lệ này ở người hiến máu lần lượt là 0,04% - 0,17% và 11,4%.

Trong khi đó, cứ một người hiến máu sẽ có từ 1-4 người nhận máu. Như vậy nguy cơ lây truyền HIV, HCV và HBV là rất cao.


Phòng xét nghiệm với hệ thống kỹ thuật NAT hiện đại của BV Truyền máu - Huyết học TƯ

Phòng xét nghiệm với hệ thống kỹ thuật NAT hiện đại của BV Truyền máu - Huyết học TƯ

Cách nào kiểm soát an toàn máu?

Trong bối cảnh truyền máu vẫn còn tiềm ẩn các nguy cơ lây nhiễm, các ngân hàng máu đã phải dành nhiều thời gian và đầu tư, áp dụng các kỹ thuật tiên tiến khác nữa để đảm bảo nguồn máu an toàn.

Cụ thể, trước đây 10 năm, người hiến máu sẽ được khám sức khoẻ, thử máu. Sau khi có kết quả tốt mới đến hiến máu. Tuy nhiên, cách này tiềm ẩn nhiều rủi ro như lẫn giữa máu lấy xét nghiệm và máu hiến.

Tiếp đó, ngoài việc khám sàng lọc ban đầu, các xét nghiệm kết hợp xét nghiệm huyết thanh và kỹ thuật khuyếch đại axit nucleic (nhằm phát hiện các kháng thể và kháng nguyên để đảm bảo máu và các chế phẩm từ máu không mang mầm bệnh) thực hiện trực tiếp ngay trên túi máu thu được.

Và từ tháng 1/2015, thực hiện Thông tư 26/2013, sàng lọc NAT – kỹ thuật được FDA Hoa Kỳ công nhận năm 2002 - được đưa vào chương trình sàng lọc máu tại Việt Nam nhằm phát hiện sớm hơn các vi rút lây nhiễm qua đường máu, cụ thể rút ngắn giai đoạn cửa sổ một cách đáng kể như từ 82 ngày xuống còn 59 ngày cho HCV (vi rút viêm gan C); từ 59 ngày xuống 25 ngày cho HBV (vi rút viêm gan B) và  và từ 21 ngày xuống 11 ngày đối với HIV.

Theo BS CKII Phù Chí Dũng, Giám đốc Bệnh viện Truyền máu – Huyết học TP. HCM, kỹ thuật NAT sử dụng phản ứng chuỗi polyme giúp phát hiện trực tiếp các RNA và DNA của vi rút, từ đó phát hiện các mầm bệnh nguy hiểm ngay từ giai đoạn.

Kết quả sàng lọc HBV, HCV và HIV bằng kỹ thuật NAT trên máu hiến âm tính với sàng lọc huyết thanh từ 27/5 - 19/8/2015 tại bệnh viện Truyền máu - Huyết học đã phát hiện 52/47.905 mẫu máu dương tính với vi rút HBV (chiếm 0,108%); HCV là 0% và HIV là 53/47.905 ca (0,11%).

Bệnh viện Truyền máu – Huyết học TP. HCM, Ngân hàng máu đầu tiên của khu vực miền Nam đã triển khai thành công kỹ thuật NAT trong sàng lọc máu.

Và với việc chính thức được chấp thuận của Bộ Y tế, UBND TP. HCM và Sở Y tế TP. HCM, kỹ thuật NAT đã trở thành kỹ thuật thường quy trong sàng lọc tại bệnh viện Truyền máu – Huyết học TP. HCM. Và đến năm 2018 kỹ thuật này sẽ được áp dụng trên toàn quốc.

Theo ông Rod Ward, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Roche Việt Nam, cho rằng Việt Nam hiện đã tiếp cận được với những giải pháp tiên tiến theo chuẩn quốc tế.

Như vậy, để đảm báo an toàn truyền máu, máu cần được sàng lọc qua 4 công đoạn khác nhau: sàng lọc bằng bảng câu hỏi, sàng lọc qua thăm khám bác sĩ, xét nghiệm huyết thanh học và đặc biệt là xét nghiệm NAT dành cho các mẫu máu nghi ngờ.

Nhân Hà

MỚI NHẤT
Một bệnh nhi đang hôn mê sau ngày mổ ruột thừa
Một bệnh nhi đang hôn mê sau ngày mổ ruột thừa

(Dân trí) - Được chẩn đoán viêm phúc mạc ruột thừa và tiến hành phẫu thuật nhưng sau 20 ngày, bệnh nhi Lê Hải Tiến (4 tuổi, ngụ Vĩnh Hòa, Ba Tri, Bến Tre) vẫn còn hôn mê.

Thứ ba, 20/10/2015 - 05:20

Hồi sức lưu động cứu bé gái 3 tháng tuổi bị sốc thuốc tại Ninh Bình
Hồi sức lưu động cứu bé gái 3 tháng tuổi bị sốc thuốc tại Ninh Bình

(Dân trí) - Nhận được tin khẩn cấp từ BV Sản Nhi Ninh Bình về trường hợp bé gái 3 tháng tuổi tím tái, trụy mạch vì sốc thuốc, bác sĩ BV Nhi Trung ương đã tiến hành hội chẩn trực tiếp qua điện thoại. Cùng lúc, một kíp bác sĩ cũng di chuyển từ Hà Nội đến Ninh Bình để hỗ trợ cấp cứu.

Thứ ba, 20/10/2015 - 05:16

Những hệ luỵ từ việc gần 60% gia đình Việt dùng rượu bia thường xuyên
Những hệ luỵ từ việc gần 60% gia đình Việt dùng rượu bia thường xuyên

(Dân trí) - Với con số 57,72% gia đình Việt Nam thường dùng rượu bia, tỷ lệ tiêu thụ bia rượu tại Việt Nam ngày càng tăng lên. Nếu như năm 2005 mức tiêu thụ cồn bình quân đầu người của người trưởng thành Việt Nam ở mức 3,8 lít/người thì con số này tăng lên gần gấp đôi, 6,6 lít/người chỉ năm sau.

Thứ ba, 20/10/2015 - 04:11

Vụ BV Mắt Trung ương phải hoãn mổ vì thiếu vật tư: Nhờ các bệnh viện Mắt khác hỗ trợ
Vụ BV Mắt Trung ương phải hoãn mổ vì thiếu vật tư: Nhờ các bệnh viện Mắt khác hỗ trợ

(Dân trí) - Trước phản ánh của người bệnh về việc BV Mắt Trung ương phải hoãn mổ nhiều ca vì hết vật tư, ngày 19/10 Bộ Y tế đã có buổi làm việc với BV để tìm phương án giải quyết. Theo lãnh đạo Bộ Y tế, dù có bất cứ lý do gì cũng không thể để gián đoạn việc điều trị cho người bệnh.

Thứ hai, 19/10/2015 - 06:36

Vụ hàng trăm người ngộ độc tại Quảng Bình: Phát hiện khuẩn độc trong bánh mỳ
Vụ hàng trăm người ngộ độc tại Quảng Bình: Phát hiện khuẩn độc trong bánh mỳ

(Dân trí) - Ngày 19/10, ông Nguyễn Quốc Tuấn, Chi cục trưởng Chi cục an toàn vệ sinh thực phẩm (ATVSTP) Quảng Bình cho biết, theo kết quả từ các mẫu bệnh phẩm của Trung tâm Y tế dự phòng tỉnh Quảng Bình, 4/9 mẫu bệnh phẩm phát hiện thấy trực khuẩn Salmonella gây bệnh đường ruột.

Thứ hai, 19/10/2015 - 05:13

Não điều chỉnh sự cực khoái như thế nào?
Não điều chỉnh sự cực khoái như thế nào?

Ở bộ não có một "trung tâm vui sướng" báo cho chúng ta biết về những cảm xúc vui sướng cũng như khả năng lập lại niềm vui đó.

Thứ hai, 19/10/2015 - 04:30

Phá thai tăng trong giới trẻ - Bài 1: Những lý do bỏ con...
Phá thai tăng trong giới trẻ - Bài 1: Những lý do bỏ con...

Một giờ trong phòng tư vấn kế hoạch hóa gia đình, chúng tôi đã ghi nhận được có muôn vànlý do để phá thai.

Thứ hai, 19/10/2015 - 03:40

Ba anh em nhập viện cấp cứu vì ăn trứng cóc
Ba anh em nhập viện cấp cứu vì ăn trứng cóc

(Dân trí) - Ngày 19/10, nguồn tin từ Bệnh viện Nhi Đồng TP Cần Thơ cho biết, Bệnh viện này vừa cấp cứu kịp thời cứu sống 3 cháu bé trong một gia đình bị ngộ độc do ăn thịt cóc.

Thứ hai, 19/10/2015 - 03:08

"Núi đôi" teo dần vì chị em ham hố mặc áo lót nâng ngực
"Núi đôi" teo dần vì chị em ham hố mặc áo lót nâng ngực

Mặc áo lót nâng ngực tưởng chừng là vô hại nhưng lại gây nên nhiều nguy cơ về sức khỏe, thậm chí là thủ phạm khiến cho "núi đôi" của chị em càng ngày càng xấu đi.

Thứ hai, 19/10/2015 - 03:06

Sự thật về béo phì và rối loạn mỡ máu
Sự thật về béo phì và rối loạn mỡ máu

(Dân trí) - Trong y tế thường ví von "Vòng bụng càng to thì vòng đời càng ngắn", dân gian lại đùa “Ngày xưa to bụng là sang. Ngày nay to bụng mỡ gan, đái đường”. Như vậy: "béo là xấu" và "mập không là mạnh".

Thứ hai, 19/10/2015 - 01:38

Chống chỉ định thuốc trị ho có Codein cho trẻ dưới 12 tuổi
Chống chỉ định thuốc trị ho có Codein cho trẻ dưới 12 tuổi

(Dân trí) - Cục Quản lý Dược (Bộ Y tế) vừa đưa ra khuyến cáo đối với các cơ sở khám chữa bệnh, đơn vị kinh doanh dược không dùng thuốc có chứa Codein trong điều trị ho cho trẻ dưới 12 tuổi, thận trọng khi dùng cho độ tuổi 12-18 và bà mẹ đang cho con bú.

Thứ hai, 19/10/2015 - 12:18

Sáng chế bao cao su phát hiện bệnh lây qua đường tình dục
Sáng chế bao cao su phát hiện bệnh lây qua đường tình dục

(Dân trí) - Một nhóm 3 học sinh của Học viện Isaac Newton ở London gồm Daanyaal Ali, 14 tuổi, Muaz Nawaz, 13 tuổi và Chirag Shah, 14 tuổi, đã sáng chế ra loại bao cao su phát sáng khi phát hiện thấy bệnh nhiễm trùng lây qua đường sinh dục. Sáng chế được các tác giả trẻ tuổi đặt tên là S.T. EYE.

Thứ hai, 19/10/2015 - 11:32

ĐÁNG QUAN TÂM
BV Mắt Trung ương: Hàng loạt bệnh nhân phải hoãn mổ vì… hết vật tư tiêu hao
BV Mắt Trung ương: Hàng loạt bệnh nhân phải hoãn mổ vì… hết vật tư tiêu hao

(Dân trí) - Nhiều bệnh nhân đang điều trị tại bệnh viện (BV) Mắt Trung ương phản ánh hiện họ chưa được mổ dù đã vài lần báo hoãn bởi BV giải thích là hết vật tư tiêu hao do gói đấu thầu trong năm 2015 chưa hoàn thành.

Thứ hai, 19/10/2015 - 11:14

Những loại thực phẩm không nên đun lại
Những loại thực phẩm không nên đun lại

Ăn những thực phẩm đun nóng lại có thể gây hại cho sức khỏe vì các thành phần dinh dưỡng trong thực phẩm đã bị biến đổi.

Thứ hai, 19/10/2015 - 10:07

Nguy cơ tim mạch do dùng thuốc Ibuprofen liều cao
Nguy cơ tim mạch do dùng thuốc Ibuprofen liều cao

(Dân trí) - Tại Việt Nam, hiện có 27 số đăng ký thuốc nước ngoài và 8 số đăng ký trong nước của thuốc chứa Ibuprofen. Do đó, Cục Quản lý Dược vừa có công văn đề nghị các cơ sở khám chữa bệnh tăng cường theo dõi, xử trí các trường hợp xảy ra phản ứng có hại của thuốc này (nếu có)

Thứ hai, 19/10/2015 - 09:37

Tắc ruột vì ăn quá nhiều những loại quả vốn bổ dưỡng
Tắc ruột vì ăn quá nhiều những loại quả vốn bổ dưỡng

Ổi, hồng, sơ ri… vốn là những trái cây mang nhiều giá trị dinh dưỡng. Tuy nhiên, bạn cần thận trọng bởi rất dễ bị tắc ruột vì những loại quả vốn bổ dưỡng này.

Thứ hai, 19/10/2015 - 09:02

Vì sao cần tích cực điều trị viêm đại tràng mãn tính
Vì sao cần tích cực điều trị viêm đại tràng mãn tính

Là bệnh phổ biến nhưng do phải chung sống với bệnh nên không ít người bệnh chủ quan, khiến bệnh tái phát và gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm. Cùng theo dõi video bên dưới để tìm hiểu nguyên nhân và các giải pháp điều trị viêm đại tràng mạn tính, để hạn chế tối đa sự khó chịu mà bệnh lý này mang lại.

Thứ hai, 19/10/2015 - 08:00

Những lưu ý khi chọn dầu ăn
Những lưu ý khi chọn dầu ăn

(Dân trí) - Đa số người tiêu dùng hiện nay lựa chọn dầu ăn dưa trên màu sắc đậm nhạt của dầu, bao bì sản phẩm, chương trình khuyến mại…hay thậm chí dựa vào độ đông của dầu. Tuy nhiên, theo các chuyên gia dinh dưỡng nhận định, những tiêu chí lựa chọn trên còn mang nhiều cảm tính, không có cơ sở khoa học.

Thứ hai, 19/10/2015 - 07:39

Bí quyết giúp chị em trẻ hơn tuổi thực
Bí quyết giúp chị em trẻ hơn tuổi thực

Ai cũng hiểu rằng, mãi trẻ đẹp là một điều phi lý nhưng ai cũng luôn mong muốn được trẻ hơn so với tuổi thực của mình. Làm thế nào để hiện thực hóa mong muốn ấy?

Thứ hai, 19/10/2015 - 06:11

Cứu sống bệnh nhân bị viêm cơ tim cấp bằng kỹ thuật ECMO
Cứu sống bệnh nhân bị viêm cơ tim cấp bằng kỹ thuật ECMO

(Dân trí) - Sáng 19/10, TS.BS Lê Đức Nhân, phó Giám đốc Bệnh viện Đà Nẵng cho biết, bệnh viện vừa cứu sống một bệnh nhân bị viêm cơ tim cấp bằng kỹ thuật ECMO.

Thứ hai, 19/10/2015 - 05:33

Bàn thêm về “nghi án” sử dụng thuốc tránh thai trong nuôi lươn ở Nghệ An
Bàn thêm về “nghi án” sử dụng thuốc tránh thai trong nuôi lươn ở Nghệ An

(Dân trí) - Đến nay, qua các phương tiện thông tin đại chúng, những thông tin về một hộ nuôi sử dụng thuốc tránh thai trong nuôi lươn ở Nghệ An rõ ràng cần thẩm định lại. Những dư luận đồn thổi về tác hại khi ăn các món lươn ở Nghệ An là hoàn toàn vô căn cứ. Tuy nhiên, hậu quả gây ra cho nghề nuôi lươn thì đã có thể nhìn thấy được, không chỉ tại Nghệ An.

Thứ hai, 19/10/2015 - 04:16

Ngoạn mục ca bóc khối u buồng trứng "khủng" 40kg
Ngoạn mục ca bóc khối u buồng trứng "khủng" 40kg

(Dân trí) - Sau gần 10 năm phát triển trong bụng người phụ nữ, khối u buồng trứng khiến bụng bệnh nhân chướng căng. Bệnh viện Ung Bướu, TPHCM đã bóc thành công khối u khổng lồ nặng tới 40kg giải thoát cho người phụ nữ.

Thứ hai, 19/10/2015 - 12:06

Lắc ru, xốc nựng con: Yêu thương không khoa học
Lắc ru, xốc nựng con: Yêu thương không khoa học

(Dân trí) - Chúng ta có thói quen tung hứng, nựng lắc con khi vui đùa và cũng có lần “dỗ nín” đứa trẻ bằng rung nựng, ru ầu ơ, thậm chí còn xốc lắc, tát dọa để răn đe khi trẻ làm nũng, chướng nghịch… Trong thơ văn, người ta thi nhau ca tụng sự đong đưa của cái nôi, cái võng… Ngược lại trong y học, các bác sĩ, điều dưỡng nhi khoa kinh nghiệm lại rất sợ và khuyến cáo không nên có các động thái rung nựng, xốc lắc này.

Chủ nhật, 18/10/2015 - 05:28

Mẹo khử mùi tỏi trong hơi thở
Mẹo khử mùi tỏi trong hơi thở

(Dân trí) - Hơi thở có mùi tỏi là do những hợp chất có chứa lưu huỳnh mà cơ thể không tiêu hóa được – những chất này được bài tiết là ngoài qua đường hơi thở và mồ hôi.

Chủ nhật, 18/10/2015 - 03:02