(Dân trí) - Nhiều chính sách ưu đãi, biệt phái công chức về vùng khó công tác, thế nhưng thời điểm này, nhân sự về công tác tại 9 xã biên giới, miền núi của Nghệ An không sáp nhập đang rất hãn hữu.
Thực hiện mô hình chính quyền 2 cấp, tỉnh Nghệ An sắp xếp 412 đơn vị hành chính cấp xã thành 130 xã, phường, trong đó có 9 xã thuộc khu vực miền núi, biên giới có yếu tố đặc thù được giữ nguyên. Quy mô các đơn vị hành chính đã được sắp xếp theo hướng tinh gọn, nhưng tỉnh Nghệ An phải đối mặt với tình trạng thừa - thiếu cán bộ giữa các địa phương.
Theo số liệu của Sở Nội vụ tỉnh Nghệ An, tính đến ngày 5/5, tổng số lượng cán bộ, công chức khối chính quyền cấp xã là 4.812 người/5.210 biên chế theo quy định. Như vậy, hiện nay toàn tỉnh này thiếu 398 biên chế khối chính quyền cấp xã, tập trung tại 85 địa phương, trong đó có các xã không sáp nhập.
Ông Lê Văn Lĩnh, Phó Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Nghệ An, cho biết: “Sở Nội vụ đã xin ý kiến UBND tỉnh cho chủ trương thực hiện tiếp nhận 36 viên chức các đơn vị sự nghiệp vào công chức đồng thời điều động 5 lượt và biệt phái 4 lượt công chức cấp tỉnh tăng cường về các địa phương còn thiếu và có nhu cầu. Bên cạnh đó, tỉnh cũng đã điều động 45 công chức từ các xã thừa về các xã thiếu và có nhu cầu”.
Theo danh sách điều động, biệt phái, luân chuyển, chỉ có 4 xã không sáp nhập được bổ sung nhân sự nhưng số lượng không nhiều. Cụ thể, xã Mỹ Lý tiếp nhận 2 công chức; các xã Bắc Lý, Huồi Tụ và Lượng Minh mỗi đơn vị tiếp nhận một công chức. Các xã còn lại gồm: Keng Đu, Bình Chuẩn, Mường Lống, Hữu Khuông, Châu Bình chưa được bổ sung nhân sự nào vào biên chế.
Thường trực Tỉnh ủy Nghệ An xác định công tác bố trí, sắp xếp, điều động, luân chuyển, biệt phái cán bộ là nhiệm vụ trọng tâm, có ý nghĩa quyết định trong việc bảo đảm hiệu quả vận hành của bộ máy hành chính cấp xã. Do đó nhiều chủ trương, chính sách liên quan đến nội dung này đã được ban hành kịp thời nhằm giải quyết bài toán thừa - thiếu cán bộ giữa các địa phương.
Tỉnh Nghệ An tổ chức tiếp nhận viên chức các đơn vị sự nghiệp công lập, người hoạt động không chuyên trách vào làm công chức tại các xã, phường đang thiếu cán bộ, công chức nếu đáp ứng đủ điều kiện, tiêu chuẩn.
Các sở, ban, ngành khối nhà nước lập danh sách tối thiểu 5% cán bộ, công chức trong biên chế để tăng cường về cơ sở, trong đó ưu tiên lĩnh vực về quản lý đất đai, tài chính, môi trường, xây dựng, công nghệ thông tin, trung tâm phục vụ hành chính công. Các xã, phường có từ 80 biên chế trở lên cũng phải lập danh sách cán bộ, công chức, đề xuất điều động, biệt phái đến nhận công tác tại xã còn thiếu.
Tỉnh Nghệ An cũng ban hành các chế độ chính sách để đảm bảo cho những cán bộ, công chức luân chuyển, biệt phái yên tâm công tác. Theo nghị quyết của Hội đồng nhân dân tỉnh Nghệ An có hiệu lực từ ngày 12/12/2025, cán bộ, công chức, viên chức được điều động, luân chuyển, biệt phái đến công tác tại 79 xã miền núi sẽ được hỗ trợ tương ứng 1,75 lần và 1,5 lần mức lương cơ sở/người/tháng, tùy theo địa bàn công tác.
9 xã không thực hiện sáp nhập thuộc nhóm địa bàn được hỗ trợ 1,75 lần mức cơ sở, tuy nhiên trên thực tế, các địa phương này rất khó thu hút được nhân sự ở các sở, ngành hay vùng thuận lợi lên công tác.
Theo thông báo ban hành ngày 13/4 của Ban Tổ chức Tỉnh ủy Nghệ An, có 58 chỉ tiêu tuyển dụng người hoạt động không chuyên trách vào làm công chức khối Đảng tại 18 xã khu vực miền núi, biên giới của tỉnh. Trong đó, xã Bắc Lý có 6 chỉ tiêu; các xã Huồi Tụ, Bình Chuẩn, Mường Lống mỗi xã có 5 chỉ tiêu và xã Lượng Minh có 4 chỉ tiêu tuyển dụng.
Ông Lữ Quang Hưng, Bí thư Đảng ủy xã Bắc Lý, cho biết chỉ tiêu tuyển dụng này mới chỉ giải quyết được 6/16 nhân sự đang thiếu của Đảng ủy xã. Trên địa bàn xã có 3 trường hợp không chuyên trách đáp ứng các tiêu chí tuyển dụng, còn có vượt qua vòng sát hạch vấn đáp hay không thì chưa nói trước được.
Tại xã Keng Đu chỉ có một cán bộ không chuyên trách đáp ứng tiêu chí tuyển dụng nhưng lại không nằm trong chỉ tiêu tuyển dụng đợt này. Theo quy định, đội ngũ không chuyên trách sẽ dừng hoạt động từ ngày 31/5, địa phương này cũng không được luân chuyển, điều động nhân sự nào từ các sở, ngành cấp tỉnh, vì vậy, vấn đề thiếu nhân sự sẽ gay gắt hơn.
Ông Thò Bá Rê, Bí thư Đảng ủy xã Keng Đu, cho biết: “Chúng tôi đề nghị cho chủ trương để xã tuyển dụng. Tuyển dụng con em người địa phương, dù không lấp đầy biên chế cũng có thể bổ sung được một phần. Bên cạnh đó, xem xét cho xã linh động chuyển viên chức sang công chức, hoặc hợp đồng thực hiện nhiệm vụ của công chức theo Nghị định 173/2025/NĐ-CP của Chính phủ”.
Đồng quan điểm, ông La Văn Thái, Chủ tịch UBND xã Hữu Khuông (Nghệ An), cho rằng do đặc thù địa lý, dân cư, giao thông, nơi ăn, chốn ở nên dẫu có nhiều chế độ ưu đãi, các xã miền núi cao, biên giới khó thu hút được nhân sự từ sở, ngành cấp tỉnh hay xã, phường miền xuôi.
Cũng như nhiều xã không sáp nhập khác, UBND xã Hữu Khuông mới chỉ có 14/32 định biên, còn thiếu 18 công chức. Thiếu cán bộ chuyên môn, thiếu lãnh đạo phòng, nên từ lãnh đạo xã đến cán bộ đều phải kiêm nhiệm nhiều nhiệm vụ khác nhau hoặc phải bố trí công việc chưa phù hợp với chuyên môn đào tạo.
“Thiếu người làm việc, anh em cũng quá tải nên chúng tôi phải thuyết phục, vận động, ký hợp đồng được với 3 người là công dân địa phương có trình độ, năng lực, chuyên môn đào tạo theo Nghị định 111/2022/NĐ-CP. Tuy nhiên mới đây, một người đã xin nghỉ do lương quá thấp. Tỉnh đã phân quyền cho xã tuyển dụng công chức theo Quyết định 87/2025/QĐ-UBND (ngày 10/11/2025) nhưng chưa có hướng dẫn cụ thể nên chúng tôi chưa thể triển khai”, ông Thái thông tin.
Theo vị chủ tịch này, tuyển dụng, điều động, luân chuyển cán bộ cấp tỉnh hay các xã miền xuôi lên đây rất khó. Bởi vậy, tuyển dụng con em trong xã và các xã lân cận là phương án khả thi. Tại địa phương qua rà soát có 3 nhân sự phù hợp, có nguyện vọng gắn bó với quê hương.
Ông Thái mong muốn Sở Nội vụ và UBND tỉnh Nghệ An sớm có hướng dẫn cụ thể để địa phương triển khai việc tuyển dụng, bổ sung nhân sự đang rất thiếu cho bộ máy vận hành đáp ứng yêu cầu.
Ông Lê Văn Lĩnh, Phó Giám đốc Sở Nội vụ tỉnh Nghệ An, thông tin Sở Nội vụ tiếp tục có văn bản đề nghị các địa phương đang thừa cán bộ, công chức lập danh sách để thực hiện điều động, biệt phái về các xã thiếu và có nhu cầu.
Các địa phương còn thiếu công chức căn cứ biên chế được xác định theo Công văn 09-CV/BCĐ ngày 30/5/2025 của Ban Chỉ đạo Chính phủ về sắp xếp đơn vị hành chính và xây dựng mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, để rà soát, đăng ký nhu cầu tiếp nhận, tuyển dụng công chức cấp xã.
Sở Nội vụ tỉnh Nghệ An sẽ tổng hợp danh sách từ các xã để tham mưu UBND tỉnh thực hiện các quy trình bổ sung công chức cho các địa phương đang thiếu, trong đó có 9 xã không sáp nhập.
Cấp xã là cấp gần dân nhất, hiểu dân nhất, giải quyết tốt vấn đề an dân ngay từ cơ sở sẽ không phát sinh những điểm nóng gây mất trật tự, an toàn xã hội. Cùng với chuẩn hóa và nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ cấp xã, việc tuyển chọn, bố trí, sử dụng cán bộ có năng lực, vai trò then chốt trong vận hành của toàn hệ thống của cấp xã sẽ được phát huy cao độ chỉ khi bộ máy được “lấp đầy” với đội ngũ công chức được phân công đúng vai, đúng việc, đặc biệt là đối với những xã đặc thù nơi phên dậu Tổ quốc.
