Trồng cây ưa đất lạ, nông dân hái quả, đếm tiền mỏi tay

Hiệu quả gấp 2-3 lần trồng lạc, nông dân phấn khởi với cây ớt

Sáng sớm, bà Phan Thị Bảo (SN 1960, xóm Hồng Phong, xã Đức Châu) ra đồng chăm bón cho diện tích ớt vừa độ ra hoa.

Với 2,6 sào đất, bà Bảo trồng 3.500 cây ớt giống. Toàn bộ giống, ni lông phủ ruộng, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật đều được Hợp tác xã Dịch vụ nông nghiệp Diễn Phong (xã Đức Châu) cung ứng. Vụ này, bà Bảo chỉ mua 10 cây tre để làm cọc chống cho cây, tránh đổ gãy khi có mưa gió hay khi ra quả.

Gia đình bà Bảo bắt đầu trồng ớt lai F1 có nguồn gốc xuất xứ từ Hà Lan vào năm 2025, khi Hợp tác xã Dịch vụ nông nghiệp Diễn Phong đưa giống cây này vào sản xuất.

Cây ớt xuống giống từ tháng 8, bắt đầu cho thu hoạch từ tháng 12 và kéo dài đến tháng 6 năm sau. Với đặc tính trái mọc chúc xuống dưới nên ớt Hà Lan còn được gọi là ớt “chỉ địa”, có thể thu hoạch khi còn xanh và cả khi ớt chín.

Việc thu hoạch khi còn xanh phải đáp ứng yêu cầu khá khắt khe của đơn vị bao tiêu như kích thước quả ớt phải đạt từ 20cm trở lên, quả thẳng, mẫu mã đẹp. Trong khi đó, nếu thu hoạch quả chín chỉ cần quả ớt không bị sâu hay dập nát.

Vụ năm ngoái, mỗi sào ớt của bà Bảo đạt năng suất hơn 1 tấn. Đầu mùa, giá ớt ở mức 22.000 đồng/kg, cuối mùa còn 4.000-5.000 đồng/kg, mặc dù vậy, mỗi sào ớt sau khi trừ chi phí, gia đình bà lãi 20 triệu đồng.

“So với các cây rau màu khác thì cây ớt mang lại giá trị kinh tế hơn hẳn”, bà Bảo cho hay.

Năm ngoái, với 2 sào ớt, bà Trương Thị Quế (xóm Hồng Phong) thu 60 triệu đồng. Nữ nông dân này đánh giá cây ớt Hà Lan là “nhất đồng” nên tiếp tục trồng trong năm nay.

“Năm ngoái thời tiết thuận lợi, ớt được mùa, cây trĩu quả. Tính cả vụ, mỗi cây ớt cho thu hoạch gần 1 yến quả. Cứ 5-7 ngày hái một đợt, thu hoạch đến đâu, nhập về hợp tác xã đến đó, không phải lo đầu ra”, bà Quế cho biết.

Cây ớt Hà Lan được đánh giá là dễ trồng, khả năng chống sâu bệnh tốt, phù hợp với chân ruộng cao, dễ thoát nước. Tuy nhiên đặc tính của giống cây này là ưa đất lạ, bởi vậy, cứ xong mỗi mùa vụ, người dân ở đây lại “chuyển ruộng”, hoán đổi đất trồng ớt với các loại cây rau màu khác.

Theo lý giải của bà Quế, việc tái trồng trên chân ruộng cũ khiến cây ớt dễ nhiễm nấm dẫn đến cây yếu, héo lá, đổ gãy.

Kết nối sản xuất, tiêu thụ, giảm mối lo cho người trồng

Theo ông Quế Văn Duyên, Giám đốc Hợp tác xã Dịch vụ nông nghiệp Diễn Phong, cây ớt Hà Lan đạt hiệu quả kinh tế cao gấp 2-3 lần so với lạc hay ngô.

Vụ đông xuân 2025-2026, năng suất ớt bình quân khoảng 40 tấn/ha, tương đương 2 tấn/sào; những hộ chăm sóc tốt đạt tới 3,5 tấn/sào. Tổng doanh thu toàn mô hình đạt xấp xỉ 6 tỷ đồng, lợi nhuận bình quân khoảng 20 triệu đồng/sào, nhiều hộ đạt 30-35 triệu đồng/sào.

Vụ đông - xuân năm nay, có 192 hộ dân tham gia trồng ớt với tổng diện tích 22ha, tăng 5ha so với vụ đông - xuân năm 2025-2026.

Đây là mô hình liên kết giữa Hợp tác xã Dịch vụ nông nghiệp Diễn Phong với Hợp tác xã Thu mua nông sản xuất khẩu Tấn Linh, tỉnh Thanh Hóa. Hợp tác xã đứng ra tổ chức sản xuất, cung ứng giống, vật tư, hướng dẫn kỹ thuật và kết nối tiêu thụ.

Các hộ dân tham gia trồng ớt phải ký cam kết với hợp tác xã từ đầu vụ. Ngoài việc thực hiện đúng quy trình kỹ thuật, bảo đảm chất lượng hàng hóa, người trồng phải tuân thủ thoả thuận tiêu thụ theo giá thị trường, đảm bảo đầu ra cho nông sản cũng như nguồn cung cho đơn vị thu mua.

"Mô hình sản xuất và bao tiêu sản phẩm cây ớt của Hợp tác xã Dịch vụ nông nghiệp Diễn Phong đang từng bước hình thành chuỗi liên kết từ sản xuất đến tiêu thụ, góp phần nâng cao hiệu quả kinh tế, ổn định đầu ra và tăng thu nhập cho người dân.

Trong thời gian tới, chúng tôi sẽ tiếp tục hoàn thiện mô hình, mở rộng quy mô sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm và tăng cường liên kết với doanh nghiệp nhằm phát triển sản xuất bền vững", ông Duyên thông tin.