Xuất khẩu gạo, tốn 20.000 USD để có giấy phép con có phải là sự thật?

Dân trí Theo nhận định của một số chuyên gia, xuất khẩu gạo dường như đang trở thành sân chơi của các “ông lớn”, có ưu thế trên thị trường, đủ khả năng áp đặt các điều kiện bất lợi cho các chủ thể khác, đặc biệt là nông dân. Trong khi đó, những "ông nhỏ" đang khốn khó vì... giấy phép con.
>>Bộ Công Thương xác minh vụ "lót tay" 20.000 USD xin giấy phép xuất khẩu gạo
>>Sau một năm buồn, xuất khẩu gạo vẫn chưa thấy dấu hiệu khởi sắc
>>"Cởi trói" cho xuất khẩu gạo

Khổ vì... giấy phép con

Nghị định 109/NĐ-CP/2010 ban hành vào ngày 1/11/2010 yêu cầu các thương nhân kinh doanh xuất khẩu gạo phải đáp ứng một số yêu cầu nhất định. Cụ thể, Nghị định 109 quy định về điều kiện trở thành một doanh nghiệp xuất khẩu gạo phải có ít nhất một kho chuyên dùng với sức chứa tối thiểu 5.000 tấn thóc và có ít nhất một cơ sở xay, xát gạo với công suất tối thiểu 10 tấn thóc/giờ.

Trong buổi tọa đàm góp ý sửa đổi Nghị định 109/2010 diễn ra chiều 22/2 tại TPHCM, nhiều chuyên gia kinh tế, doanh nghiệp cho rằng, sau 6 năm thực hiện, Nghị định này đã bộc lộ một số điểm bất cập, cần sửa đổi để "cởi trói" cho các doanh nghiệp xuất khẩu gạo nói riêng và ngành lúa gạo nói chung.

Ông Ngô Văn Nam, Tổng Giám đốc Công ty TNHH ADC cho biết, ADC hoạt động trong ngành gạo, nhiều năm nay. ADC có vùng nguyên liệu 35.000 ha, liên kết với 16.000 nông dân, có hệ thống xay xát, sơ chế quy mô lớn... Với quy mô như trên, ADC đã đạt được các tiêu chuẩn khắc khe theo quy định tại Nghị định 109/2010 về sản lượng và kho bãi. Thế nhưng, ADC vẫn không xin giấy phép xuất khẩu mà chọn xuất khẩu ủy thác qua một công ty nhỏ khác.

Theo thông tin một số tờ báo đã đăng tải trước đó, lý giải việc "bắc cầu" trong xuất khẩu gạo, ông Nam cho rằng, làm như vậy để "né" các giấy phép con... khá phiền phức. Theo đó, việc xin giấy phép xuất khẩu gạo khá nhiêu khê và tốn không dưới 20.000 USD. Khi giấy phép hết hạn, xin gia hạn là lại tốn tiền. Sau mỗi lần xuất khẩu, doanh nghiệp phải khai báo số lượng, rồi hàng tồn kho... Điều này làm ADC tốn thêm nhiều nguồn lực, phải tuyển thêm người để lo các loại báo cáo.

Tuy nhiên, thông tin về việc phải tốn ít nhất 20.000 USD để có giấy phép con xuất khẩu gạo như trên lại chưa được Bộ Công Thương cho là đúng. Một nguồn tin từ Bộ Công Thương cho rằng, đây là thông tin chưa có căn cứ rõ ràng. Chiều ngày 23/2, Bộ trưởng Bộ Công Thương đã chỉ đạo Thanh tra Bộ thành lập Đoàn xác minh, đồng thời giao Thứ trưởng Trần Quốc Khánh trực tiếp chỉ đạo, làm việc cụ thể với các đơn vị, tổ chức và cá nhân liên quan để xác minh, làm rõ sự việc mà các báo đã nêu.

Mặc dù vậy, không chỉ có ý kiến của ông Nam mà gần đây cũng có một số ý kiến các doanh nghiệp về sự nhiêu khê trong quy định, điều kiện xuất khẩu gạo dù Bộ Công Thương đã có động thái giảm bớt.

Tương tự ADC, thương hiệu gạo hữu cơ đặc sản Hoa Sữa, không thể chủ động tiếp cận thị trường mà phải ủy thác qua các công ty lớn đủ điều kiện xuất khẩu gạo. Thương hiệu gạo Cỏ May, dù được ưa chuộng tại Singapore nhưng không thể xuất trực tiếp qua đảo quốc sư tử này mà phải nhờ một doanh nghiệp khác xuất uỷ thác.

Với bao công sức xây dựng thương hiệu, nhiều doanh nghiệp trong ngành gạo liên tục phải ngồi trên đống lửa. Nỗi lo của họ không phải do bài toán đầu ra, cũng không phải bài toán giá, mà đó là bài toán “giấy phép”.

Xuất khẩu gạo Việt Nam đang gặp khó vì các thủ tục giấy phép con
Xuất khẩu gạo Việt Nam đang gặp khó vì các thủ tục giấy phép con

Đã đến lúc phải thay đổi

TS Nguyễn Đức Thành, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Kinh tế và Chính sách (VEPR) cho rằng, việc ban hành các quy định không sát với thị trường về kho bãi và nhà máy xay xát gạo đã làm ảnh hưởng đến việc tiến ra thế giới của các thương hiệu gạo Việt Nam.

Những quy định tại Nghị định 109/2010 là... "có vấn đề". Nghị định này khiến việc hợp tác, liên kết giữa doanh nghiệp và nông dân để sản xuất ra những thương hiệu gạo nổi tiếng nhưng không đáp ứng các tiêu chuẩn trên sẽ không được xuất khẩu gạo.

TS Thành cho rằng, Thông tư 44/2010 của Bộ Công Thương hướng dẫn chi tiết một số điều của Nghị định 109, quy định doanh nghiệp tư nhân chỉ được phép vào các thị trường nhỏ hoặc mới trong khi các thị trường lớn, với các đối tác lớn, có thỏa thuận cấp Chính phủ được quản lý chặt theo quy chế tập trung. Tức là thị trường xuất khẩu của các hợp đồng thương mại đã bị “hẹp” cửa đi rất nhiều, đầu tư vào lúa gạo càng trở nên rủi ro.

Viện trưởng Viện VEPR cho rằng Nghị định 109 dễ dẫn đến xu hướng sàng lọc. Chỉ những doanh nghiệp lớn ngày càng có quyền lực thì tồn tại còn các doanh nghiệp nhỏ, không đáp ứng đủ điều kiện đề ra về năng lực kho bãi và xay xát sẽ bị loại bỏ...

"Xuất khẩu gạo dường như đang trở thành sân chơi của các “ông lớn”, có ưu thế trên thị trường, đủ khả năng áp đặt các điều kiện bất lợi cho các chủ thể khác, đặc biệt là nông dân", ông Thành nhận định.

Từ những phân tích về sự bất cập trên, TS Nguyễn Đức Thành đề xuất bãi bỏ điều kiện về việc doanh nghiệp xuất khẩu gạo phải có kho, cơ sở xay, xát thóc, gạo cũng như quy định về địa điểm đặt kho, máy xay xát trong Nghị định 109/2010.

Ngoài ra, VEPR cũng đề xuất bãi bỏ quy định về việc phải duy trì dự trữ lưu thông tối thiểu tương đương 10% số lượng gạo mà thương nhân đã xuất khẩu trong 6 tháng trước đó.

Việc sửa đổi nên hướng theo mục tiêu tạo điều kiện cho doanh nghiệp tiếp cận thị trường, khuyến khích sự sáng tạo, tuy sản lượng ít nhưng giá trị gia tăng cao mới hướng được nền sản xuất từ lượng sang chất.

Công Quang

MỚI NHẤT
Bắt hai xe tải chở máy móc cũ nhập khẩu không hóa đơn
Bắt hai xe tải chở máy móc cũ nhập khẩu không hóa đơn

(Dân trí) - Ngày 24/2, lực lượng chức năng tỉnh Quảng Nam đã bắt giữ hai xe tải lưu thông trên quốc lộ 1A chở hàng chục thiết bị, máy móc dùng cho nông nghiệp đã qua sử dụng và hơn 9.000m vải không rõ nguồn gốc xuất xứ.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 08:00

Bố con ông Trầm Bê không tham gia quản trị, điều hành Sacombank
Bố con ông Trầm Bê không tham gia quản trị, điều hành Sacombank

(Dân trí) - Cuối giờ chiều nay 24/2, Ngân hàng Nhà nước và Sacombank đã phát đi thông cáo báo chí về việc ông Trầm Bê và ông Trầm Khải Hòa không tham gia quản trị, điều hành tại ngân hàng này.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 04:51

Tài chính toàn diện cho phát triển nông nghiệp, nông thôn
Tài chính toàn diện cho phát triển nông nghiệp, nông thôn

(Dân trí) - Phó Thống đốc NHNN Việt Nam Nguyễn Thị Hồng cho biết: Việt Nam đề xuất chủ đề hợp tác APEC 2017 nhấn mạnh tới tài chính toàn diện trong việc hỗ trợ phát triển bền vững nông nghiệp - nông thôn là do phát triển bền vững nông nghiệp nông thôn đang là mối quan tâm lớn...

Thứ sáu, 24/02/2017 - 04:32

Bị bán mạnh phiên chiều, hàng loạt cổ phiếu ngân hàng "rớt" giá mạnh
Bị bán mạnh phiên chiều, hàng loạt cổ phiếu ngân hàng "rớt" giá mạnh

(Dân trí) - Trong phiên giao dịch ngày 24/2, hàng loạt cổ phiếu bị chốt lời và quay đầu giảm giá, gây áp lực lên chỉ số chung khiến VN - Index đánh mất 2,4 điểm. Riêng STB của Sacombank giảm kịch sàn sau diễn biến tăng giá khá ấn tượng trong suốt 3 tháng vừa qua.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 04:16

Tỷ giá USD/VND "lao dốc"
Tỷ giá USD/VND "lao dốc"

(Dân trí) - Chiều nay 24/2, giá USD tại các ngân hàng đồng loạt giảm 10 - 40 VND, sau những phiên tăng "nóng".

Thứ sáu, 24/02/2017 - 04:06

Lật tẩy "mánh khóe" siêu thị rút cạn hầu bao khách hàng
Lật tẩy "mánh khóe" siêu thị rút cạn hầu bao khách hàng

Không chỉ siêu thị, các tiệm tạp hóa hay cửa hàng tiện lợi cũng đang áp dụng những “chiêu thức” này khiến khách hàng “dốc cạn hầu bao”.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 03:44

Bán xăng dầu không đạt chuẩn, doanh nghiệp bị phạt gần 1 tỷ đồng
Bán xăng dầu không đạt chuẩn, doanh nghiệp bị phạt gần 1 tỷ đồng

(Dân trí) - Ngày 24/2, tin từ UBND tỉnh Lâm Đồng cho biết, vừa ra quyết định xử phạt 2 doanh nghiệp xăng dầu đóng trên địa bàn có hành vi mua bán xăng dầu không đạt tiêu chuẩn chất lượng.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 03:36

APEC 2017: Tăng trưởng kinh tế khu vực còn nhiều rủi ro, thách thức
APEC 2017: Tăng trưởng kinh tế khu vực còn nhiều rủi ro, thách thức

(Dân trí) - Tăng trưởng kinh tế toàn cầu và khu vực mặc dù có những dấu hiệu tích cực song đang phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức như tổng cầu tăng chậm, vấn đề năng suất lao động, bảo vệ môi trường, bất bình đẳng ...

Thứ sáu, 24/02/2017 - 03:10

Thu thuế "tiểu thương" trên facebook: Khó như "mò đống rơm"
Thu thuế "tiểu thương" trên facebook: Khó như "mò đống rơm"

(Dân trí) - Khẳng định buôn bán kinh doanh, đóng thuế là lẽ thường nhưng nhiều chuyên gia kinh tế cũng cho rằng, việc thu thuế không hề đơn giản bởi chủ yếu giao dịch bằng phương thức trao hàng – trả tiền, rất khó giám sát.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 02:00

Dự án "tai tiếng" PetroVietnam Landmark bị "phong toả" hơn 15.000m2 đất
Dự án "tai tiếng" PetroVietnam Landmark bị "phong toả" hơn 15.000m2 đất

(Dân trí) - Khi hầu hết các khách hàng đã đóng từ 95-100% số tiền mua căn hộ PetroVietnam Landmark thì trớ trêu thay, dự án bị Chi cục Thi hành án dân sự quận 2 ra quyết định đình chỉ vì chủ đầu tư đã mang tài sản đi thuế chấp.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 01:45

Vượt Hàn Quốc, Nhật Bản, vốn Trung Quốc tăng mạnh vào Việt Nam
Vượt Hàn Quốc, Nhật Bản, vốn Trung Quốc tăng mạnh vào Việt Nam

(Dân trí) - Theo số liệu của Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) của Trung Quốc vào Việt Nam đã đạt hơn 721 triệu USD, vượt qua các đối tác lớn nhất về FDI của Việt Nam là Hàn Quốc, Nhật Bản, vươn lên vị trí thứ 2, bám sát Singapore trong cùng thời gian.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 01:08

Cạnh tranh "cá lớn nuốt cá bé": Đại gia du lịch Ánh Dương chính thức bị xử lý
Cạnh tranh "cá lớn nuốt cá bé": Đại gia du lịch Ánh Dương chính thức bị xử lý

(Dân trí) - Hội đồng Cạnh tranh (Bộ Công Thương) vừa có thông báo kết luận về vụ việc vi phạm hạn chế cạnh tranh, lạm dụng vị trí thống lĩnh trên thị trường du lịch, cụ thể là công ty Ánh Dương.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 10:03

ĐÁNG QUAN TÂM
Giá vàng đồng loạt tăng cao
Giá vàng đồng loạt tăng cao

(Dân trí) - Phiên giao dịch sáng nay 24/2, giá vàng đồng loạt tăng cao nhưng khoảng cách chênh lệch giữa giá vàng SJC và giá vàng thế giới quy đổi co hẹp về mức 2,6 triệu đồng/lượng.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 09:35

Hà Nội: Thị trường bất động sản phía Tây ngày một "trỗi dậy"
Hà Nội: Thị trường bất động sản phía Tây ngày một "trỗi dậy"

Phát triển ổn định với nguồn cung ứng dồi dào ở các phân khúc khác nhau, thị trường bất động sản ở Hà Nội nói chung và khu vực phía Tây Hà Nội nói riêng sẽ có sự ‘trỗi dậy’ mạnh mẽ trong năm 2017.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 09:30

Công nhân Trung Quốc: “Trump, chúng tôi không đánh cắp việc làm của ai”
Công nhân Trung Quốc: “Trump, chúng tôi không đánh cắp việc làm của ai”

(Dân trí) - Dù Tổng thống Mỹ Donald Trump và những người ủng hộ ông đã chỉ trích lao động Trung Quốc vì đánh cắp việc làm của người Mỹ, nhưng “những kẻ trộm bị cáo buộc” này phản pháo rằng, ông Trump hoàn toàn sai.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 08:48

Dự án 6.000 tỷ đồng liên doanh Trung Quốc: Lỗ 1.000 tỷ đồng, lọt "danh sách đen"
Dự án 6.000 tỷ đồng liên doanh Trung Quốc: Lỗ 1.000 tỷ đồng, lọt "danh sách đen"

Ông Bùi Thanh Bình, Tổng giám đốc Công ty TNHH Khoáng sản và Luyện kim Việt Trung (VTM), không giấu diếm việc nhà máy đang lỗ và số lỗ lên đến hơn 1.000 tỷ đồng sau 2 năm vận hành.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 06:22

Zinca Việt Nam khởi công xây dựng nhà máy số 2
Zinca Việt Nam khởi công xây dựng nhà máy số 2

Ngày 18/2/2017, Công ty cổ phần Zinca Việt Nam chính thức khởi công xây dựng nhà máy số 2 trên diện tích 30.000m2 tại khu công nghiệp Láng Hòa Lạc, huyện Thạch Thất, Hà Nội. Tổng công suất nhà máy là 20 triệu m2/năm. Với tổng chi phí đầu tư khoảng 250 tỉ đồng, dự kiến nhà máy sẽ đi vào hoạt động tháng 6 năm 2017.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 06:15

VNPT dự kiến thu hơn 850 tỷ đồng khi rút vốn khỏi Maritime Bank
VNPT dự kiến thu hơn 850 tỷ đồng khi rút vốn khỏi Maritime Bank

(Dân trí) - Với kế hoạch bán đấu giá hơn 71,5 triệu đồng cổ phần tương đương hơn 6% vốn điều lệ Maritime Bank với mức giá khởi điểm 11.900 đồng/cổ phần vào đầu tháng 3, VNPT dự kiến sẽ thu về ít nhất hơn 850 tỷ đồng.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 06:00

Bộ Công Thương xác minh vụ "lót tay" 20.000 USD xin giấy phép xuất khẩu gạo
Bộ Công Thương xác minh vụ "lót tay" 20.000 USD xin giấy phép xuất khẩu gạo

(Dân trí) - Ngay sau khi một số báo chí phản ánh thông tin "xin giấy phép xuất khẩu gạo phải tốn không dưới 20.000 USD", hôm qua (23/2), Bộ trưởng Công Thương Trần Tuấn Anh đã chỉ đạo thành lập Đoàn xác minh nhằm làm rõ sự việc trên.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 05:00

Giới buôn cigar xách tay sắp "méo mặt" vì quy định mới
Giới buôn cigar xách tay sắp "méo mặt" vì quy định mới

(Dân trí) - Nếu như theo quy định hiện hành, người xuất nhập cảnh được mang hơn 100 điếu cigar mới phải khai báo hải quan thì theo dự thảo Thông tư mới, Bộ Tài chính quy định mang từ 20 điếu cigar trở lên đã phải khai báo hải quan.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 04:16

Dự án nào BĐS nào “hot” nhất phía Tây Hà Nội?
Dự án nào BĐS nào “hot” nhất phía Tây Hà Nội?

Ngoài tổng mức chiết khấu lên đến 18,3% giá trị căn hộ, khách hàng mua căn hộ khu Ruby (dự án Goldmark City) trong ngày 24 và 25/2 sẽ được tặng 3 năm miễn phí dịch vụ quản lý căn hộ và nhận nhà vào ở ngay.

Thứ sáu, 24/02/2017 - 04:00

Tài sản của 4 người giàu nhất Indonesia bằng của 100 triệu người nghèo
Tài sản của 4 người giàu nhất Indonesia bằng của 100 triệu người nghèo

(Dân trí) - Oxfam cảnh báo rằng sự bất bình đẳng tài sản cá nhân của anh em ông trùm thuốc lá Budi và Michael Hartono sẽ gây tổn hại đến nền kinh tế quốc gia Indonesia.

Thứ năm, 23/02/2017 - 09:00

Bộ Tài chính "lên tiếng" về kinh doanh đặt cược, chơi casino
Bộ Tài chính "lên tiếng" về kinh doanh đặt cược, chơi casino

(Dân trí) - Gần 1 tháng sau khi Chính phủ ban hành Nghị định số 06 về kinh doanh đặt cược đua ngựa, đua chó và bóng đá quốc tế và Nghị định số 03 về kinh doanh casino thì hôm nay (23/2), Bộ Tài chính mới chính thức lên tiếng về nội dung này.

Thứ năm, 23/02/2017 - 08:00

Bộ Công Thương hạ bậc lương, cảnh cáo cán bộ bỏ việc đi lễ chùa
Bộ Công Thương hạ bậc lương, cảnh cáo cán bộ bỏ việc đi lễ chùa

(Dân trí) - Hình thức kỷ luật hạ bậc lương được Hội đồng đưa ra đối với ông Bùi Quang Hưng, Giám đốc Trung tâm Hỗ trợ Xuất khẩu, Cục Xúc tiến thương mại do đi lễ đầu năm trong giờ làm việc. Đồng thời, kỷ luật cảnh cáo đối với 7 cán bộ cấp Phòng của Trung tâm và khiển trách đối với 2 viên chức khác

Thứ năm, 23/02/2017 - 03:05