Nghệ An:

Người phụ nữ lập tủ sách miễn phí cho dòng họ

Dân trí Hơn 30 năm công tác trong ngành thư viện, khi đã về nghỉ hưu người phụ nữ ấy vẫn còn nguyên niềm đam mê với sách. Trở về với làng quê nghèo bé nhỏ, bà đã gây dựng thành công tủ sách hiếu học của dòng họ Hoàng Kiêm.

Tên tủ sách cũng là tên vị tiến sĩ đầu tiên của làng Quảng Hà ngày xưa (nay là làng Hà Đông, xã Diễn Cát, huyện Diễn Châu, tỉnh Nghệ An) đã từng làm đến chức Thượng Thư của triều Nguyễn. Người không chỉ đem vinh hiển về cho dòng họ, mà còn tạo nên nhiệt huyết hiếu học cho cả quê hương đến tận bây giờ.

Nghỉ hưu từ tháng 10/2005, hành lý bà Hoàng Thị Mậu Tùng mang về nhà là hai ba lô sách. Ban đầu, những quyển sách mà bà Tùng mang về được con cháu trong họ Hoàng chuyền tay nhau đọc, rồi đến hàng xóm. Nhìn các em thiếu nhi đọc ngấu nghiến quyển truyện tranh, hay quyển truyện cổ tích, có khi bỏ cả cơm trưa để đọc, bà Tùng không khỏi xót xa. Những đứa trẻ chưa kịp lớn lên bàn tay đã chai sần vì vết cua cắn, liềm cắt nhưng lại biết lật giở trang sách một cách nâng niu. Điều đó khiến bà Tùng cảm động và bắt đầu nhen nhóm ý tưởng thành lập một tủ sách miễn phí.
 
Bà Tùng bên tủ sách hiếu học của dòng họ.
 
Đem câu chuyện ấy tâm sự với mẹ là cụ Phạm Thị Loan, bà Tùng nhận được sự khích lệ đầu tiên. Cụ Loan năm nay đã gần 90 tuổi bỏm bẻm nhai trầu nói: “Ngày xưa trong di nguyện của cụ nội là Tiến sĩ Hoàng Kiêm có nói ở Nhà thờ Tổ phải có tủ sách, phải là nơi đọc sách cho con cháu trước tiên, sau đó là cho mọi người. Nay con gái muốn thực hiện di nguyện đó nên tôi rất ủng hộ. Khi đi thăm các con ở Hà Nội, Sài Gòn, Cần Thơ tôi đều gom sách về. Ban đầu thấy mẹ già cả lại còn mang những cuốn sách từ phương trời xa về, các con tôi phản đối dữ lắm nhưng khi biết rõ ngọn nguồn lại thay mẹ đi gom sách nơi bạn bè”.
 
Nhờ những mối quen biết từ ngày còn làm trong thư viện huyện, bà Tùng kêu gọi bạn bè, đồng nghiệp cũ ủng hộ sách. Cùng với đó mỗi thành viên trong dòng họ đều tự nguyện đóng góp hoặc sách hoặc kinh phí để xây dựng tủ sách.

Ngày 9/10/2010, tủ sách hiếu học Hoàng Kiêm chính thức ra mắt bạn đọc với hơn 2.000 cuốn sách và hàng trăm quyển báo, tạp chí. Tủ sách hiếu học Hoàng Kiêm có sách thuộc các thể loại văn học, nghệ thuật, kinh tế, chính trị, văn hóa vùng miền, sách thiếu nhi... Trong đó có cả những cuốn sách xuất bản từ những năm 1980, được đóng bìa da cẩn thận...

Được biết, nhân dịp tủ sách Hoàng Kiêm ra mắt, Thư viện Tỉnh Nghệ An đã tặng tủ sách hơn 500 cuốn, thư viện huyện Diễn Châu tặng hơn 200 cuốn. Hiện tại, tủ sách Hoàng Kiêm có khoảng hơn 3.000 cuốn. Và đúng như di nguyện của vị tiến sĩ họ Hoàng năm xưa, nhà thờ nơi đặt linh vị của ngài đã trở thành một thư viện nhỏ mở cửa hàng ngày đón bạn đọc.

Tủ sách hiếu học Hoàng Kiêm luôn mở cửa hàng ngày đón mọi người đến đọc sách miễn phí.

Đây có thể coi là tủ sách đầu tiên được hình thành trong quy mô một dòng họ tại huyện Diễn Châu nhưng lại được duy trì và phát triển thành tủ sách chung cho cả làng Hà Đông phục vụ nhu cầu đọc sách thuộc mọi lứa tuổi.

Qua hơn 1 năm sau khi tủ sách hiếu học Hoàng Kiêm được thành lập, ngày ngày bà Tùng với mái tóc ngả màu muối tiêu ấy miệt mài đi khắp nơi gom sách và kêu gọi sự ủng hộ với mong muốn nhỏ nhoi “Tôi chỉ mong các cháu có thêm một quyển sách hay”.

Nguyễn Duy - Thúy Vân