Thực trạng phim trường: Còn ăn đong, thuê mướn bối cảnh

Trên màn ảnh phim Việt hôm nay chất lượng nhiều bộ phim được sản xuất đã được cải thiện rõ rệt nhờ những thiết bị công nghệ hiện đại; nhờ nguồn lực sáng tác trẻ với những đề tài, nội dung phong phú và hiệu quả có được từ việc liên kết hợp tác với nước ngoài. Tuy nhiên, yếu tố bản sắc truyền thống Việt Nam chưa thật sự nổi bật khi bối cảnh quay phim còn thiếu bản sắc riêng, chưa làm gia tăng các giá trị văn hóa Việt Nam.

Thực trạng phim trường: Còn ăn đong, thuê mướn bối cảnh - 1

Đạo diễn Đào Bá Sơn chỉ đạo cành quay trong phim “Long Thành cầm giả ca“. ảnh HPGP

 Điện ảnh chuyên nghiệp là phải có hệ thống phim trường

Hệ thống các bối cảnh quay phim (nội/ngoại cảnh) bao gồm: khung cảnh sẵn có trong thiên nhiên hoặc được cải tạo, thay đổi thêm, bớt theo yêu cầu tạo hình; hoặc là những cảnh giả được dàn dựng có hiệu quả thị giác giống như thật ngoài đời nhằm làm giảm giá thành và gia tăng giá trị thẩm mỹ. Các nước có nền điện ảnh phát triển như Mỹ, châu Âu, Trung Quốc, Iran… đều có hệ thống phim trường hiện đại như vậy. Còn ở Việt Nam hiện nay, trừ những khu vực cấm, việc tận dụng triệt để ngoài cảnh thiên nhiên và thuê mướn nhà có sẵn làm bối cảnh nội đã biến cả nước thành một phim trường rộng lớn. Bao nhiêu góc phố, ngõ, hẻm, bao nhiêu căn nhà, vườn cây, biệt thự… mà cư dân đang sinh sống, đều lọt vào tầm ngắm thực dụng của người làm phim. Việc chạy ngược, chạy xuôi, thỏa thuận thuê, mướn, xin được tận dụng hoặc thay đổi, thêm bớt những gì đang có sẵn thành bối quay, chẳng khác gì việc “ăn đong” và việc thuê mướn bối cảnh còn phải chịu khá nhiều rủi ro nếu như một khi chủ nhà đổi ý, xua đuổi khi phim mới quay được dở chừng.

Thực ra ngay từ thời bao cấp quá khứ, nhà nước ta đã quan tâm đầu tư cho điện ảnh Việt Nam với nhiều phim trường đã được xây dựng và đưa vào sử dụng tại 4 Thụy Khuê và Cổ Loa (Hà Nội), tại Hãng phim Giải phóng và Hãng Phim Nguyễn Đình Chiểu (TP. Hồ Chí Minh)... Từ thập niên 70 thế kỷ trước, bối cảnh các phim: Vùng Trời, Chị Nhàn, Trần Quốc Toản ra quân, Thanh Gươm cô Đô Đốc, Bức tường không xây, Cô gái và anh lái xe, Trường Sơn yên tĩnh… đã được dàn dựng khá quy mô tại trường quay Xưởng phim truyện Việt Nam. Đến những thập niên 90, bối cảnh “giả” góc phố Hà Nội đổ nát của phim Chiếc chìa khóa vàng cũng đã từng được dựng “như thật” tại phim trường Hãng Phim Giải Phóng và sau này các bối cảnh cho phim lịch sử nhân dịp kỷ niệm 1000 năm Thăng Long tại phim trường Cổ Loa… Song, tiếc là do bối cảnh dàn dựng, khai thác không thường xuyên, quay xong đều dỡ bỏ lãng phí vì không phải là những vật liệu bền chắc để có thể sử dụng nhiều lần.

Trong quá khứ, vì không đủ kinh phí để xây dựng cung Vua phủ Chúa nguy nga tráng lệ, nên NSND họa sĩ Đào Đức cùng đoàn làm phim Đêm Hội Long Trì đã phải dựa vào cảnh thật của Văn Miếu - Quốc Tử Giám và Lăng Minh Mạng, Tự Đức (cố đô Huế) để làm nên một phủ Chúa hoành tráng với cổng phủ, vòng thành, lầu các lô nhô soi bóng nước xuống ao Vua (Long Trì). Cải tạo ngoại cảnh từ thiên nhiên đã khó, nhưng tái hiện nội cảnh cho phim truyện lịch sử mà không có trường quay là một tổn thất lớn về mặt sáng tạo. Biết không thay đổi được những di tích kiến trúc cố định, người làm phim đã biến đổi hoàn toàn về phương pháp dựng cảnh, dùng nghệ thuật trang trí thay cho kiến trúc, dùng nghệ thuật sắp đặt (installation) che dấu cái không còn để tạo nên không gian thuần Việt - “phi Ấn, phi Hoa”. Cùng với mong muốn tạo nên bản sắc Việt, khi làm phim Long Thành Cầm giả ca NSND đạo diễn Đào Bá Sơn cùng các cộng sự đã phải cố gắng chắt chiu từng không gian nhỏ để tái hiện không khí Bắc Hà xa xưa  bằng nghệ thuật dàn dựng bối cảnh, phục chế từng đạo cụ, thiết kế, cắt may trang phục phù hợp màu sắc, chất liệu cho từng nhân vật… để không phải đưa đoàn làm phim ra nước ngoài quay đại cảnh nhằm tránh bị “lai căng.

Vai trò của Nhà nước trong việc tạo dựng không gian Việt qua hệ thống phim trường cấp quốc gia

Đến thăm Phủ Thành Chương, có thể cảm nhận được không gian Việt cổ xưa nhờ sự hài hòa khăng khít giữa kiểu loại kiến trúc và cảnh quan cùng sự bầy biện, sắp đặt, bài trí những đồ đạc truyền thống được chọn lọc chăm chút tỉ mỉ, kỹ lưỡng “đúng điệu” cùng sự bày biện, sắp đặt  khá bài bản: các chủng loại đồ gốm, đồ chum, vại, lu chứa nước, lu làm mắm, làm tương,  chén, bát đĩa, đũa, thìa, muỗng, rổ, rá, nong, nia, dần, sàng… đã làm thành không gian làng quê Việt chuẩn. Để làm được như thế, ngoài mặt bằng, vốn đầu tư… còn cần cả những kiến thức uyên thâm, sâu nặng về văn hóa thẩm mỹ truyền thống và cao hơn nữa là thái độ ứng xử, trân trọng giá trị di sản.

Song, đây là công trình tư nhân đầu tư, nên dù có cố gắng đến mấy cũng không đủ khả năng mở rộng hơn. Để có một nền điện ảnh Việt Nam thật sự phát triển cần có hệ thống phim trường cấp quốc gia liên hoàn đồng bộ đạt chuẩn đúng nghĩa với hàng loạt những bối cảnh nội / ngoại liên hoàn gắn kết hài hòa với địa hình thiên nhiên. Nhà nước cần đóng vai trò chủ đạo và còn có thể mở rộng xã hội hóa, mời gọi những nhà đầu tư có năng lực trong và ngoài nước cùng bỏ vốn xây dựng và khai thác.

Thực trạng phim trường: Còn ăn đong, thuê mướn bối cảnh - 2
Bối cảnh ngoại cảnh và nội cảnh tại phim trường Bujong và tại Đài Truyền hình SBS (Hàn Quốc). ảnh: Đỗ Lệnh Hùng Tú

Do đó, tùy vào điều kiện của mình, mỗi địa phương nên dành quỹ đất và vốn cho việc xây dựng phim trường. Và đây chính là nơi bảo tồn, lưu giữ và phát huy các giá trị văn hóa, nên luôn cần đến sự tư vấn, phản biện từ các nhà khoa học về lịch sử, văn hóa, xã hội, kiến trúc, điêu khắc, mỹ thuật điện ảnh… nhằm tạo được hợp thể không gian bối cảnh từ cổ đến kim phù hợp với điạ hình thiên nhiên đồng bằng, ao, hồ, núi, đồi, sông, suối… tại mỗi vùng, miền, địa phương. Hình ảnh đặc trưng mỗi thời kỳ không chỉ phục vụ cho các đoàn làm phim mà còn như bảo tàng lưu giữ có hệ thống những giá trị vật thể và phi vật thể xuyên suốt các giai đoạn từ quá khứ đến hiện tại và còn là những điểm du lịch hấp dẫn với du khách trong và ngoài nước.

Theo TS Đỗ Lệnh Hùng Tú

Báo Lao động

MỚI NHẤT
Nhân tài lương 5 triệu rưỡi, phải sống bằng đam mê hay bưng bê?
Nhân tài lương 5 triệu rưỡi, phải sống bằng đam mê hay bưng bê?

Thứ đang nuôi sống Lý Kim Hà là quán hủ tiếu gia đình, nơi anh vẫn phụ má bưng bê hàng ngày. Chính việc bưng bê ở quán hủ tiếu này đã nuôi anh, một Tiến sĩ, giảng viên ngành toán. Nuôi con trai anh. Nuôi cả tương lai nữa.

Thứ năm, 12/12/2019 - 04:21

Cựu phó viện trưởng ra giá 80 triệu đồng để bị can hưởng án treo
Cựu phó viện trưởng ra giá 80 triệu đồng để bị can hưởng án treo

Hai người đàn ông phạm tội Cố ý gây thương tích được ông Đặng Trường An (37 tuổi, cựu Phó Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân huyện Tân Châu, Tây Ninh) gợi ý đưa 80 triệu đồng để lo được án treo.

Thứ tư, 11/12/2019 - 04:16

Đằng sau "cú bắt tay" của Vingroup và Massan
Đằng sau "cú bắt tay" của Vingroup và Massan

Những ông chủ/tỉ phú của Vingroup và Massan, hai trong số những tập đoàn tư nhân lớn nhất Việt Nam đang toan tính gì từ “cú bắt tay” mà giới tài chính khẳng định là lớn, là đình đám nhất năm nay?

Thứ ba, 10/12/2019 - 04:49

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ ra 10 kết quả lớn của Công an nhân dân
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ ra 10 kết quả lớn của Công an nhân dân

Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, Đảng ủy Công an TW tiếp tục quyết liệt hơn nữa trong công tác bố trí, sắp xếp cán bộ, bám sát chủ trương "Bộ tinh, tỉnh mạnh, huyện toàn diện, xã bám cơ sở."

Thứ hai, 09/12/2019 - 08:49

Hợp nhất sở, ngành - xu hướng tất yếu
Hợp nhất sở, ngành - xu hướng tất yếu

Bộ trưởng Nội vụ Lê Vĩnh Tân vừa ký văn bản gửi Uỷ ban nhân dân các tỉnh thành phố trực thuộc T.Ư về việc đăng ký thí điểm hợp nhất một số sở, ngành, phòng, ban.

Chủ nhật, 08/12/2019 - 03:07

“Tham nhũng vặt”: Cần truy trách nhiệm từ chính quyền địa phương
“Tham nhũng vặt”: Cần truy trách nhiệm từ chính quyền địa phương

(Dân trí) - Thời gian qua, công luận tiếp tục phản ánh những hiện tượng bất thường, nhưng lặp đi lặp lại, từ những tour du lịch “0 đồng”, mua bán động vật hoang dã cho đến xây dựng không phép, sai phép của các đại gia khiến dư luận bất bình, đặc biệt, có dấu hiệu tiêu cực của chính quyền địa phương.

Thứ bảy, 07/12/2019 - 04:49

Văn hoá MC qua vụ vạ miệng của Quốc Khánh
Văn hoá MC qua vụ vạ miệng của Quốc Khánh

Còn nhớ những ngày đội tuyển bóng đá Việt Nam tranh tài trong mưa tuyết ở Thường Châu, biết bao nhiêu lời ca ngợi thủ môn Bùi Tiến Dũng, cảm xúc đó chóng qua vậy sao?

Thứ sáu, 06/12/2019 - 04:57

HLV Park Hang-seo “chơi dao”, U22 Việt Nam coi chừng “đứt tay”
HLV Park Hang-seo “chơi dao”, U22 Việt Nam coi chừng “đứt tay”

Cần có ai đó cảnh báo và kiềm chế huấn luyện viên Park Hang-seo thói quen phản ứng trọng tài, bởi lạm dụng quá rất dễ khiến U22 Việt Nam trả giá đắt.

Thứ năm, 05/12/2019 - 10:32

Điểm mới của Bộ luật Lao động sửa đổi: Sẽ không còn hợp đồng theo mùa vụ
Điểm mới của Bộ luật Lao động sửa đổi: Sẽ không còn hợp đồng theo mùa vụ

Theo Bộ luật Lao động sửa đổi, sẽ chỉ còn 2 loại hợp đồng lao động là xác định thời hạn và không xác định thời hạn, loại hình hợp đồng theo mùa vụ sẽ không còn được sử dụng từ 1.1.2021.

Thứ năm, 05/12/2019 - 08:49

Quốc hội thông qua Bộ luật Lao động (sửa đổi): Vẫn còn nhiều băn khoăn
Quốc hội thông qua Bộ luật Lao động (sửa đổi): Vẫn còn nhiều băn khoăn

Ngày 20.11, với 90,06% đại biểu Quốc hội tán thành, Quốc hội đã thông qua Bộ luật Lao động (sửa đổi) năm 2019 gồm 17 chương, 220 điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 1.1.2021. Trong Bộ luật Lao động (sửa đổi) lần này, có nhiều điểm mới đối với người lao động (NLĐ) và người sử dụng lao động. Điển hình Quốc hội thống nhất tăng tuổi nghỉ hưu, tăng thêm 1 ngày nghỉ lễ trong năm cho NLĐ. Song, nhiều đại biểu Quốc hội vẫn bày tỏ một số băn khoăn.

Thứ tư, 04/12/2019 - 08:59

Chủ động phòng ngừa nguy cơ mất an toàn, an ninh mạng
Chủ động phòng ngừa nguy cơ mất an toàn, an ninh mạng

Bộ trưởng Bộ Thông tin và Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh: An toàn, an ninh mạng là điều kiện cơ bản, yếu tố sống còn để công cuộc chuyển đổi số quốc gia, phát triển Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số, nền kinh tế số, xã hội số.

Thứ ba, 03/12/2019 - 08:58

Phát triển đô thị gắn liền với kinh tế tri thức và công nghệ
Phát triển đô thị gắn liền với kinh tế tri thức và công nghệ

Các đại biểu tham dự hội thảo đã trình bày các ý tưởng nhằm xây dựng Khu Đô thị sáng tạo tương tác cao phía Đông TP thành một khu vực phát triển đô thị gắn liền với kinh tế tri thức và công nghệ nhằm phát triển kinh tế - xã hội - môi trường.

Thứ hai, 02/12/2019 - 04:14

ĐÁNG QUAN TÂM
“Đại biểu cứ phát biểu, tranh luận nhưng không biết có được tiếp thu không"
“Đại biểu cứ phát biểu, tranh luận nhưng không biết có được tiếp thu không"

Chỉ ra những bất cấp trong công tác làm luật hiện nay, đại biểu Nguyễn Thị Quyết Tâm (Đoàn TP.Hồ Chí Minh) đặt dấu hỏi về sự cầu thị của cơ quan soạn thảo luật trong việc tiếp thu ý kiến nhân dân, ý kiến của đại biểu Quốc hội.

Thứ sáu, 29/11/2019 - 03:25

Tránh tình trạng luật mới ban hành đã phải xem xét sửa đổi
Tránh tình trạng luật mới ban hành đã phải xem xét sửa đổi

Ngày 21.11, Quốc hội thảo luận tại hội trường về Dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật. Tại buổi thảo luận, những vấn đề về tuổi thọ của các luật, Bộ luật ở Việt Nam chưa cao; sự chồng chéo, xung đột giữa các đạo luật với nhau… là những bất cập liên quan đến công tác xây dựng pháp luật được đại biểu Quốc hội (ĐBQH) thẳng thắn nhìn nhận, chỉ rõ nguyên nhân.

Thứ năm, 28/11/2019 - 04:16

Thấy gì khi một số doanh nghiệp dọa ngược Bộ GTVT
Thấy gì khi một số doanh nghiệp dọa ngược Bộ GTVT

(Dân trí) - Dù danh nghĩa đề xuất với Chính phủ cho hoãn thời hạn thu phí không dừng, nhưng Bộ GTVT lại khẳng định: Không đủ cơ sở dừng thu phí!? Liệu ẩn sau cái lý luận kiểu này có uẩn khúc gì không?

Thứ năm, 28/11/2019 - 04:01

Luật Hòa giải, đối thoại tại tòa án sẽ tiết kiệm thời gian, chi phí
Luật Hòa giải, đối thoại tại tòa án sẽ tiết kiệm thời gian, chi phí

(Dân trí) - Đại biểu Nguyễn Thị Lan (Đoàn Hà Nội) đánh giá, việc hòa giải thành công sẽ giúp giải quyết tranh chấp triệt để mà không phải mở phiên tòa xét xử theo quy định của pháp luật tố tụng nên tiết kiệm được thời gian, chi phí, công sức của Nhà nước và các bên liên quan.

Thứ tư, 27/11/2019 - 10:39

Sách Công nghệ Giáo dục không đạt, Bộ GDĐT sẵn sàng đối thoại GS Hồ Ngọc Đại
Sách Công nghệ Giáo dục không đạt, Bộ GDĐT sẵn sàng đối thoại GS Hồ Ngọc Đại

Hội đồng thẩm định sẵn sàng đối thoại với GS Hồ Ngọc Đại về sách Công nghệ Giáo dục nếu tác giả có nhu cầu.

Thứ tư, 27/11/2019 - 02:06

Thủ tướng chỉ đạo đánh giá lại Chương trình thực nghiệm của GS Hồ Ngọc Đại
Thủ tướng chỉ đạo đánh giá lại Chương trình thực nghiệm của GS Hồ Ngọc Đại

Văn phòng Chính phủ vừa có văn bản truyền đạt ý kiến của Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chỉ đạo Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo nghiên cứu tiếp thu ý kiến của nhóm tác giả và ý kiến chuyên gia về "Chương trình thực nghiệm".

Thứ ba, 26/11/2019 - 04:00

Khi nào đường dân sinh trên cao tốc Đà Nẵng- Quảng Ngãi được trả lại cho dân ?
Khi nào đường dân sinh trên cao tốc Đà Nẵng- Quảng Ngãi được trả lại cho dân ?

Trong quá trình thi công cao tốc Đà Nẵng- Quảng Ngãi (đoạn qua tỉnh Quảng Ngãi), Ban quản lý dự án và đơn vị thi công đã mượn một số đường dân sinh để vận chuyển, tập kết vật liệu. Đến nay sau hơn 1 năm hoàn thành đường cao tốc, các đường dân sinh này vẫn chưa được trả lại và bị xuống cấp nghiêm trọng...

Thứ hai, 25/11/2019 - 09:49

Lệch lạc “thần tượng” ở một bộ phận giới trẻ
Lệch lạc “thần tượng” ở một bộ phận giới trẻ

Có lẽ, ít ai có thể tin được rằng một tội phạm như Ngô Bá Khá (Khá “bảnh”) khi ra hầu tòa lại được chào đón như một… “siêu anh hùng”. Cảnh tượng hò reo cuồng nhiệt chào đón Khá “bảnh” của một số người trẻ là những gì chúng ta thấy tại phiên xét xử sơ thẩm về hành vi đánh bạc và tổ chức đánh bạc của Ngô Bá Khá diễn ra ngày 13.11.2019 vừa qua. Chuyện tưởng đùa mà lại có thật.

Chủ nhật, 24/11/2019 - 04:34

Có cha mẹ nào ớn lạnh trước thần tượng của con
Có cha mẹ nào ớn lạnh trước thần tượng của con

Khi Khá “bảnh” ra toà và lĩnh mức án 10 năm 6 tháng tù, thứ khiến tôi ớn lạnh không phải là cái vẫy tay như một ngôi sao của Khá “bảnh” hay những “quả đầu” bóng lộn của các bị can. Thứ tôi ớn lạnh là những đứa trẻ còn mặc đồng phục đang vẫy tay chào đón “người anh em Khá “bảnh”. Càng buồn hơn khi nhiều bậc phụ huynh cho rằng: “May quá, con mình không thần tượng Khá “bảnh” hay “Con của tôi chỉ thích điệu múa tay quạt của Khá “bảnh, hay thậm chí là “Thực ra Khá “bảnh” cũng có mặt tích cực đó chứ”…

Thứ bảy, 23/11/2019 - 04:23

Nước sạch sông Đuống: Chưa được nghiệm thu đã bán cho dân sử dụng
Nước sạch sông Đuống: Chưa được nghiệm thu đã bán cho dân sử dụng

Ngay sau sự cố Nhà máy nước sông Đà nhiễm dầu khiến người dân Hà Nội lao đao, lại có thông tin Nhà máy nước sông Đuống mới khánh thành nổi lên là đơn vị thay thế. Tuy nhiên, việc Nhà máy nước sông Đuống chưa được nghiệm thu đã đi vào hoạt động, lại dấy lên bất an về chất lượng công trình này.

Thứ sáu, 22/11/2019 - 04:19

Quan tâm chăm lo đội ngũ nhà giáo không chỉ là vấn đề lương và thu nhập
Quan tâm chăm lo đội ngũ nhà giáo không chỉ là vấn đề lương và thu nhập

Xây dựng chính sách tiền lương thỏa đáng cho nhà giáo là một trong những vấn đề lớn đã và đang đặt ra. Thế nhưng theo ông Phạm Tất Thắng - Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng của Quốc hội việc chăm lo đội ngũ nhà giáo cần nhiều chính sách “bền vững” chứ không đơn thuần chỉ là vấn đề lương và thu nhập.

Thứ tư, 20/11/2019 - 10:12

Tôn sư trọng đạo!
Tôn sư trọng đạo!

Tôn sư trọng đạo là truyền thống, nét đẹp của dân tộc ta, thầy giáo được coi là biểu tượng thiêng liêng cho sự học, là “khuôn vàng thước ngọc” của đạo đức, nhân cách để học trò học, noi theo. Ngày nay quan tâm đến người thầy là trách nhiệm của Đảng, Nhà nước và của mỗi người chúng ta.

Thứ tư, 20/11/2019 - 10:04