Thứ năm, 28/03/2019 - 05:30

Tổng điều tra dân số và nhà ở 2019: Cải tiến để tiết kiệm cho ngân sách ít nhất 100 tỷ đồng

Dân trí

Quy trình vẽ sơ đồ nền xã/phường và phân chia địa bàn điều tra được cải tiến để giảm kinh phí thực hiện Tổng điều tra (TĐT), tiết kiệm cho ngân sách nhà nước ước tính khoảng 100 tỷ đồng.

Tổng điều tra dân số và nhà ở 2019:  Cải tiến để tiết kiệm cho ngân sách ít nhất 100 tỷ đồng - 1

Theo quyết định 772/QĐ-TTg của Thủ tướng, sẽ tổ chức Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2019 từ 0 giờ ngày 01/4/2019.

Từ sau cuộc Tổng điều tra dân số và nhà ở đầu tiên năm 1979, Việt Nam đã tiến hành ba cuộc Tổng điều tra dân số và nhà ở vào các năm 1989, 1999 và 2009. Qua mỗi chu kỳ, Tổng điều tra dân số và nhà ở đều có những bước đổi mới, cải tiến cho phù hợp và đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của người dùng tin trong nước và quốc tế.

Cụ thể, so với năm 2009, TĐTDS 2019 đã cải tiến cả về phương pháp và hình thức thu thập thông tin.

Theo đó, ông Phạm Quang Vinh, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê cho biết, nếu như Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2009 chỉ sử dụng phương pháp điều tra trực tiếp (điều tra viên thống kê phỏng vấn trực tiếp đối tượng điều tra và ghi chép thông tin), TĐTDS 2019 áp dụng cả hai phương pháp là điều tra trực tiếp và điều tra gián tiếp (hộ dân cư tự cung cấp thông tin về dân số và nhà ở thông qua phiếu điều tra trực tuyến).

Về hình thức thu thập thông tin, ngoài việc sử dụng hình thức phiếu giấy in sẵn như năm 2009, Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2019 áp dụng thêm hai hình thức thu thập thông tin mới là điều tra bằng phiếu điện tử trên thiết bị di động (còn gọi là CAPI) và điều tra bằng phiếu trực tuyến sử dụng internet (còn gọi là Webform).

“Việc cải tiến này đem lại những lợi ích thiết thực trong nâng cao chất lượng số liệu, tăng tính minh bạch và chặt chẽ của quy trình sản xuất thông tin thống kê, rút ngắn thời gian công bố kết quả Tổng điều tra, giảm kinh phí điều tra thống kê trong dài hạn và phù hợp với xu hướng tổ chức điều tra của thế giới”, ông Vinh nói.

Bên cạnh đó, TĐT cũng sẽ áp dụng phương pháp chọn mẫu phân tầng 2 giai đoạn nhằm đảm bảo tính đại diện đến cấp huyện và tiết kiệm kinh phí.

Do đó, bên cạnh điều tra toàn bộ nhằm thu thập thông tin cơ bản về tình hình dân số và nhà ở của dân cư, TĐTDS 2019 sẽ thu thập các thông tin chuyên sâu về dân số, nhân khẩu học và nhà ở thông qua điều tra mẫu nhằm đảm bảo tính đại diện của các chỉ tiêu đến cấp huyện, đồng thời giảm tải khối lượng công việc và tiết kiệm kinh phí Tổng điều tra.

Theo Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê, để đáp ứng nhu cầu thông tin phục vụ giám sát các Mục tiêu phát triển bền vững của Việt Nam, ngoài thông tin cơ bản về tình hình dân số, nhân khẩu học và nhà ở, một số thông tin phục vụ đánh giá thực hiện các chỉ tiêu SDGs đã được thiết kế để thu thập trong Tổng điều tra năm 2019. Thực tế, TĐTDS 2019 sẽ cung cấp thông tin phục vụ tính toán và đánh giá khoảng 10% các chỉ tiêu SDGs của Việt Nam.

Đáng nói, quy trình vẽ sơ đồ nền xã/phường và phân chia địa bàn điều tra cũng được cải tiến để giảm kinh phí thực hiện TĐT.

Cụ thể, các cuộc Tổng điều tra dân số và nhà ở trước đây đã thực hiện vẽ sơ đồ chi tiết địa bàn điều tra. Tuy nhiên, trong bối cảnh nguồn kinh phí TĐTDS 2019 hạn chế hơn nhiều so với các kỳ Tổng điều tra trước, cho nên công tác vẽ sơ đồ đã được nghiên cứu và điều chỉnh theo hướng chỉ thực hiện vẽ sơ đồ nền xã/phường nhưng vẫn thể hiện rõ ranh giới giữa các địa bàn điều tra, các vật định hướng.

Đáng nói, việc không thực hiện vẽ sơ đồ chi tiết địa bàn điều tra đã tiết kiệm ngân sách nhà nước ước tính khoảng 100 tỷ đồng.

Do đó, nhằm cải thiện tính kịp thời của thông tin về dân số cũng như nâng cao hiệu quả sử dụng dữ liệu sẵn có, giảm gánh nặng tài chính cho ngân sách nhà nước và tận dụng tối đa các lợi thế của công nghệ thông tin, TĐTDS 2019 được kì vọng sẽ là căn cứ để cập nhật đầy đủ thông tin về dân số, từ đó đề xuất nâng cao chất lượng thông tin của hệ thống báo cáo hành chính để tiến tới không thực hiện Tổng điều tra dân số và nhà ở năm 2029.

Hồng Vân

Tổng điều tra dân số và nhà ở 2019:  Cải tiến để tiết kiệm cho ngân sách ít nhất 100 tỷ đồng - 2