Vụ tiêu hủy gần 76.000 hộp bột rau: Người mua có được đòi bồi thường?

Như Dân trí thông tin, cuối tháng 12/2025, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công thương) phối hợp Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP Hà Nội và Chi cục Quản lý thị trường Hà Nội kiểm tra Công ty Cổ phần Sản xuất và Thương mại Eherbal. Qua kiểm tra, cơ quan chức năng phát hiện dấu hiệu vi phạm về chất lượng đối với sản phẩm bột rau nên chuyển hồ sơ để cơ quan điều tra làm rõ. 

Theo doanh nghiệp, nguyên nhân vi phạm xuất phát từ chênh lệch hàm lượng đường Glucose so với chỉ tiêu công bố, được xác định do biến thiên tự nhiên của nguyên liệu nông sản. Kết thúc quá trình xác minh, cơ quan công an xác định không có dấu hiệu vi phạm hình sự nên chuyển hồ sơ để xử lý vi phạm hành chính. 

Đến tháng 7 vừa qua, Công ty Eherbal bị xử phạt 580 triệu đồng, buộc nộp lại 3,28 tỷ đồng thu lợi bất hợp pháp và phải tiêu hủy gần 76.000 hộp bột rau dưới sự giám sát của các cơ quan có thẩm quyền. 

Việc cơ quan điều tra xác định vụ việc không có dấu hiệu hình sự dẫn đến một vấn đề khác đối với người tiêu dùng dưới góc độ dân sự. Đó là họ có được khởi kiện, yêu cầu Công ty eHerbal bồi thường sau khi mua phải sản phẩm không đạt chuẩn chất lượng hay không. 

Giải đáp vấn đề này, luật sư Trần Minh Hùng (Trưởng Văn phòng luật sư Gia Đình, Đoàn Luật sư TPHCM) cho biết theo Điều 584 Bộ luật Dân sự 2015 quy định về bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng, người nào có hành vi xâm phạm tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, uy tín, tài sản hoặc các quyền, lợi ích hợp pháp khác của người khác mà gây thiệt hại thì phải bồi thường. 

Các loại thiệt hại phổ biến mà người bị thiệt hại có quyền yêu cầu bồi thường theo quy định pháp luật bao gồm thiệt hại về tài sản, sức khỏe, tính mạng và danh dự, nhân phẩm, uy tín. 

Về nguyên tắc bồi thường, theo hướng dẫn tại Điều 585 Bộ luật này và Điều 3 Nghị quyết số 02/2022/NQ-HĐTP của Hội đồng Thẩm phán TAND Tối cao, thiệt hại thực tế là thiệt hại đã xảy ra, được tính thành tiền tại thời điểm bồi thường và phải được bồi thường toàn bộ, kịp thời bởi người gây ra thiệt hại.

Về phía người bị thiệt hại, họ có nghĩa vụ nêu rõ từng khoản thiệt hại thực tế đã xảy ra, mức yêu cầu bồi thường và các tài liệu, chứng cứ chứng minh yêu cầu của mình là có căn cứ. Trường hợp không thể tự mình thu thập tài liệu, chứng cứ thì có quyền yêu cầu tòa án thu thập tài liệu, chứng cứ theo quy định pháp luật.

Đối với vụ việc này, luật sư nhìn nhận sau khi cơ quan điều tra không khởi tố vụ án hình sự, quyền lợi của người tiêu dùng sẽ được giải quyết bằng vụ án dân sự tại tòa án có thẩm quyền. Theo đó, trong trường hợp có cơ sở chứng minh Công ty eHerbal có lỗi dẫn đến sản phẩm không đạt chuẩn chất lượng như quảng cáo nhưng vẫn bán cho người tiêu dùng và thu lợi, những người mua hàng có quyền khởi kiện tại tòa án và cung cấp tài liệu, chứng cứ chứng minh để yêu cầu bồi thường thiệt hại về tài sản là số tiền đã bỏ ra để mua sản phẩm bột rau của doanh nghiệp. 

Mức bồi thường thiệt hại về tài sản căn cứ quy định tại Điều 589 Bộ luật Dân sự 2015 và các văn bản quy phạm pháp luật liên quan. 

Cũng theo dõi vụ việc, luật sư Trần Hoàng Linh (Đoàn Luật sư TP Hà Nội) nhìn nhận với việc doanh nghiệp bán ra sản phẩm không đảm bảo chất lượng như công bố, người dân có quyền khởi kiện yêu cầu bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng. Tuy nhiên, yêu cầu bồi thường sẽ chỉ được chấp thuận nếu họ cung cấp được đầy đủ tài liệu, chứng cứ (Ví dụ: Lịch sử giao dịch, sao kê tài khoản ngân hàng, các hóa đơn mua bán...) chứng minh thiệt hại thực tế đã xảy ra liên quan tới việc mua sản phẩm bột rau của công ty. 

Mức bồi thường sẽ được xác định căn cứ quy định tại Điều 589 Bộ luật Dân sự 2015. Tuy nhiên, trong quá trình giải quyết tại tòa án, người tiêu dùng và doanh nghiệp có thể đàm phán, thương lượng để thỏa thuận về mức bồi thường trong phạm vi quy định của pháp luật. 

Nếu các bên có thể thỏa thuận về mức bồi thường, tòa án có thể ra quyết định đình chỉ giải quyết Vụ án (trong trường hợp đương sự rút yêu cầu khởi kiện) hoặc quyết định công nhận sự thỏa thuận của các đương sự để làm căn cứ thi hành theo quy định pháp luật.