"Chung cư có thời hạn thì khác gì nhà đi thuê"
(Dân trí) - Đó là quan điểm của nhiều độc giả Dân trí khi bàn về khái niệm “chung cư có thời hạn” đang được đặc biệt quan tâm trên nghị trường, khi Quốc hội bàn về định hướng sửa đổi Luật Nhà ở.
"Giá chung cư bao gồm 2 yếu tố chính là quyền sử dụng đất và quyền sở hữu tài sản trên đất (căn hộ). Khi căn hộ hết hạn sử dụng thì giá trị khấu hao cũng hết, khi đó chỉ còn quyền sử dụng đất. Nếu chủ sử dụng muốn ở tiếp thì cùng đóng tiền vào để xây lại, nếu không thì được bồi thường quyền sử dụng đất theo tỷ lệ % diện tích sử dụng, dự thảo Luật đã nói rõ rồi.
Cũng như việc mua ô tô, xe hết hạn sử dụng, không đủ điều kiện lưu hành thì bỏ tiền mua xe mới, chứ không lẽ bắt hãng đổi cho con xe khác? Hay xây nhà trên đất nền cũng vậy, nhà hỏng thì bỏ tiền ra đập đi xây lại, chứ không lẽ chờ ai xây cho?", độc giả Viet Tien Nguyen nêu quan điểm sau khi đọc được bài viết "Nếu chung cư có thời hạn, tôi bỏ 10 tỷ đồng mua, sau 50 năm còn quyền gì?", đăng tải trên Dân trí.

Một khu chung cư đã đưa vào sử dụng nhiều năm ở Hà Nội (Ảnh minh họa: Hà Phong).
Đồng quan điểm, bạn đọc Nam Việt bày tỏ: "Tôi không chấp nhận kiểu tài sản 50,70 năm xuống cấp, đền bù không chịu, góp tiền xây lại cũng không chịu, lấy quyền tự do cá nhân rồi quan điểm riêng là không có tiền để góp xây mới, sửa chữa...
Như vậy nếu 100 hộ có 30 hộ không đồng thuận thì coi như cư dân cứ phải ở mãi cái chung cư xuống cấp trầm trọng, thậm chí sập xuống cũng không chịu đóng góp hay nhận đền bù...".
Tranh luận với 2 ý kiến trên, bạn đọc Tuấn Anh Hoàng cho rằng chung cư chỉ là phần tài sản thuê dài hạn trên quyền sử dụng đất rất nhỏ. Nếu như thế thì nhà chung cư sẽ rất ít người muốn mua và sử dụng, và để tốt nhất thì chủ đầu tư xây xong cho thuê với hợp đồng dài hạn thì phù hợp hơn là việc mua bán.
Theo bạn đọc này, với tác động như vậy, người dân sẽ đổ xô tìm mua nhà mặt đất vì như thế họ còn có quyền làm chủ với tài sản trên đất được (ở chung cư muốn sửa chữa cải tạo lại khi xuống cấp cực kỳ khó khăn và liên quan đến các căn hộ xung quanh) như vậy giá nhà đất sẽ tăng cao.
Bạn đọc Lê Vinh Thanh cho rằng phát biểu của đại biểu Trịnh Xuân An đã phản ánh đúng tâm tư của nhiều cư dân đang sinh sống tại các chung cư.
Theo bạn đọc này, nhiều người phải tích lũy trong nhiều năm, thậm chí cả đời mới mua được một căn hộ để ở, làm của để dành cho con cháu. Vì vậy, khái niệm "chung cư có thời hạn" khiến không ít người lo ngại về quyền lợi của mình trong tương lai.
"Cơ quan, tổ chức hay cá nhân nào đủ điều kiện để kiểm định và đưa ra kết luận là chung cư còn sử dụng được hay phải xây dựng lại sau khi hết thời hạn theo thiết kế; việc kiểm định được thực hiện theo những tiêu chuẩn nào?
Chung cư hết thời hạn sử dụng phải kiểm định lại, vậy còn các căn hộ liền kề, biệt thự trong các dự án có thời hạn sử dụng hay không? Nếu có thì khi hết thời hạn sử dụng các tài sản đó có phải kiểm định đánh giá lại như chung cư, có phải phá dỡ để xây dựng lại nếu hết thời hạn sử dụng mà kiểm định lại không còn đạt tiêu chuẩn không?", bạn đọc Thoai NV bổ sung.
Trong khi đó, với quan điểm trái ngược, độc giả Đặng Thanh Hải cho rằng: "Chung cư có thời hạn thì giá mua mới giảm xuống, không còn tình trạng đầu cơ thổi giá chung cư vì càng để lâu giá nhà càng xuống.
Thay vào đó sẽ là một khái niệm mới "nhà cho thuê dài hạn". Như nhà xây bán cho người dân trong vòng 20 năm, 30 năm, 50 năm, nếu hết thời hạn muốn sử dụng sẽ phải bỏ tiền ra thuê tiếp. Chứ chung cư mà vô thời hạn sau khoảng 50 năm xuống cấp thì không khác gì các khu tập thể cũ của Hà Nội".
Bạn đọc Nguyễn Hiền bổ sung: "Chính vì vậy nhà nước cần phát triển xây dựng các khu nhà cho thuê dài hạn hoặc ngắn hạn thông qua các hợp đồng thuê nhà giữa bên cho thuê và bên thuê. Giá thuê nhà theo quy định của nhà nước và theo loại nhà".
Khái niệm “chung cư có thời hạn” là một trong những nội dung được đặc biệt quan tâm trên nghị trường, khi Quốc hội bàn về định hướng sửa đổi Luật Nhà ở.
Trao đổi với phóng viên Dân trí bên hành lang Quốc hội, đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Quốc phòng, An ninh và Đối ngoại Trịnh Xuân An, cho rằng đây là vấn đề cần tiếp tục làm rõ, đặc biệt là mối quan hệ giữa thời hạn của công trình, tiêu chuẩn kỹ thuật và quyền tài sản của người dân.
Nghị quyết số 21 của Trung ương đưa ra định hướng “với chung cư xây dựng mới, thời hạn sử dụng căn hộ được xác định theo niên hạn xây dựng công trình, gắn với bảo đảm quyền tài sản, và chủ sở hữu căn hộ được quyền thực hiện nghĩa vụ tài chính để xây dựng mới chung cư khi hết thời hạn”.
Trong định hướng này, đại biểu Trịnh Xuân An nhấn mạnh có hai vế phải được thể chế hóa đầy đủ. Một là công trình chung cư phải có niên hạn, phải được quản lý theo vòng đời và tiêu chuẩn an toàn. Hai là phải bảo đảm quyền tài sản của người dân.