Gìn giữ sự trong sáng của Tiếng Việt trên sóng phát thanh, truyền hình

Tiếng Việt vô cùng phong phú, chỉ cần nói đúng, chuẩn ngôn ngữ của mình đã là điều đáng quý, tránh dùng từ nước ngoài không đúng chỗ, gây phản cảm.

Tiếng Việt là thứ của cải vô cùng quý báu của dân tộc, thể hiện vẻ đẹp tâm hồn người Việt Nam. Các phương tiện thông tin đại chúng nói chung, phát thanh - truyền hình nói riêng có vai trò quan trọng trong việc phổ biến và làm giàu thêm sự trong sáng của tiếng Việt bởi mỗi phát ngôn, mỗi câu viết từ các nhà báo đều có hiệu ứng rộng rãi đến công chúng.

Là một nhà báo từng công tác tại Đài Tiếng nói Việt Nam, khi đã ngoài 70 tuổi, ông Nguyễn Đình Thanh vẫn thuộc lớp công chúng quen thuộc của các chương trình phát thanh và truyền hình. Ông cũng là người có nhiều góp ý về việc sử dụng ngôn ngữ của từng phát thanh viên, biên tập viên. Theo ông, trên sóng phát thanh và truyền hình hiện nay, một số phóng viên, biên tập viên đã nói những điều mà mình không hiểu, hoặc không biết. Bên cạnh đó, khi lên sóng, có người nói nhanh dẫn đến bị mất từ, lẫn từ, thừa từ, chưa hướng tới sự chuẩn mực cần thiết...

Nhà báo Nguyễn Đình Thanh, công chúng quen thuộc của các chương trình phát thanh và truyền hình.
Nhà báo Nguyễn Đình Thanh, công chúng quen thuộc của các chương trình phát thanh và truyền hình.

Nhà báo Nguyễn Đình Thanh cho rằng: Tiếng Việt vô cùng phong phú, chỉ cần nói đúng, chuẩn ngôn ngữ của mình đã là điều đáng quý, tránh dùng từ nước ngoài không đúng chỗ, gây phản cảm.

"Tiêu chuẩn đúng là đầu tiên, sau đó mới hay. Có một tình trạng là không hiểu mà cứ nói: "yếu điểm" không phải là "điểm yếu"; "cứu cánh" không phải là cứu vãn; đã là "đặc thù" thì là riêng rồi... Cứ nói thừa, sai và lặp đi lặp lại. "Cô giáo đã làm rất nhiều đồ dùng dạy học và giáo cụ trực quan", nhưng "giáo cụ trực quan" đã là đồ dùng dạy học, được dịch từ tiếng Hán sang tiếng Việt. Bây giờ người ta sáng tạo, bảo đó là ngôn ngữ phát triển nhưng cũng đừng làm nó què quặt đi. Những phóng viên, nhà lãnh đạo phải ý thức sâu sắc được điều đó", nhà báo Nguyễn Đình Thanh nói.

TS Phạm Văn Tình-Viện Từ điển học và Bách khoa thư.
TS Phạm Văn Tình-Viện Từ điển học và Bách khoa thư.

Sự phát triển mạnh mẽ của các loại hình báo chí đã làm cho ngôn ngữ tiếng Việt trở nên sinh động hơn, mang hơi thở của nhịp sống đương đại. Số lượng từ vựng bổ sung qua giao tiếp thường ngày đã được báo chí cập nhật và phản ánh kịp thời. Theo Tiến sĩ Phạm Văn Tình, Viện Từ điển học và Bách khoa thư Việt Nam thì trong 20 năm trở lại đây, có khoảng 4000-5000 từ tiếng Anh mới du nhập vào vốn từ tiếng Việt. Như vậy, việc bổ sung, đổi mới là nhu cầu tất yếu, đảm bảo sự phát triển của ngôn ngữ trên cơ sở vốn cũ, làm cho tiếng Việt giàu thêm nhưng vẫn giữ được phong cách và bản sắc:

Tiến sĩ Phạm Văn Tình nói: "Nếu để ý kĩ thì chúng ta phát hiện rằng ta đã nhập những nghi thức, cách nói mà trước đây không nói, không sử dụng. Tôi đảm bảo bây giờ đi vào mỗi nhà thì cách bài trí, kiến trúc, lối sống, trang phục của chúng ta đã du nhập của phương Tây nhiều. Cho nên những gì hay của người ta, là thích hợp, văn minh, làm phong phú cuộc sống của chúng ta thì không nên quá câu nệ. Ca vát, com-lê chẳng hạn thì khó dịch ra là cái gì. Những từ ngữ hiện nay được sử dụng phải có sự thay đổi và xu hướng chung chuyện đó là bình thường".

Trên sóng phát thanh và truyền hình, lời nói có vai trò dẫn đường và truyền cảm hứng đến công chúng. Hiện nay, tại các đài phát thanh và truyền hình có xu hướng đa dạng giọng đọc trên sóng, với mong muốn tạo sự chân thực, nhất là với những tác phẩm báo chí thực hiện ở hiện trường. Tiến sĩ Vũ Thị Sao Chi, Phó Tổng biên tập phụ trách Tạp chí Ngôn ngữ, Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam cho rằng: những quy định về chính tả và chữ viết thể hiện như trong sách vở, trong từ điển Tiếng Việt phải được xem là chuẩn tiếng Việt. Nên dù là người có thói quen phát âm vùng phương ngữ nào thì khi đã là phát thanh viên, biên tập viên của các Đài phát thanh, Truyền hình trung ương cũng phải điều chỉnh theo ngôn ngữ phổ thông:

"Phát thanh, truyền hình của trung ương phải hướng đến ngôn ngữ toàn dân, đặc biệt là những chương trình phát sóng quan trọng như Thời sự thì chắc chắn phải là tiếng Việt toàn dân. Nó là siêu ngôn ngữ, kết hợp những yếu tố ưu việt nhất của tiếng Việt trên cả 3 vùng miền. Dĩ nhiên nếu dựa vào thực tế ngôn ngữ thì giọng Bắc chứa nhiều yếu tố chuẩn hơn cả Trung và Nam. Nhưng trong đó cũng có một số yếu tố chưa chuẩn như phát âm "tr" và "ch" mà ở một số vùng miền lại phát âm âm đó rất chuẩn thì rõ ràng phải tiếp nhận những yếu tố đó", Tiến sĩ Vũ Thị Sao Chi cho biết.

Tiếng Việt là ngôn ngữ thống nhất trong sự đa dạng. Viết đúng, nói đúng chuẩn tiếng Việt trên sóng phát thanh, truyền hình nói riêng và các phương tiện thông tin đại chúng nói chung là con đường để báo chí đến gần hơn với công chúng và cũng là cách để góp phần giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt. Điều đó chỉ có được khi mỗi người làm báo luôn nâng cao ý thức nói và viết thật đúng, thật tốt, thật sáng tạo tiếng mẹ đẻ.

Theo Phương Thúy
VOV

MỚI NHẤT
Nghệ sĩ Văn Toản kể về những ngày cơ hàn với NSƯT Phạm Bằng
Nghệ sĩ Văn Toản kể về những ngày cơ hàn với NSƯT Phạm Bằng

(Dân trí) - NSƯT Văn Toản chia sẻ, nghe tin NSƯT Phạm Bằng ra đi, ông đau đớn lắm! Giữa ông và nam nghệ sĩ có nhiều kỷ niệm khi trải qua với nhau những ngày tháng cơ hàn. Ông với NSƯT Phạm Bằng từng phải tổ chức những tổ kịch riêng để kiếm sống.

Chủ nhật, 06/11/2016 - 06:00

Nghệ sĩ nổi tiếng sẻ chia những câu chuyện khó quên về NSƯT Phạm Bằng
Nghệ sĩ nổi tiếng sẻ chia những câu chuyện khó quên về NSƯT Phạm Bằng

(Dân trí) - Nghệ sĩ Trà My day dứt vì không kịp gặp “bố” Bằng lần cuối, nghệ sĩ Giang “còi” vẫn không muốn tin chuyện “bố” Bằng ra đi là thật còn NSND Khải Hưng thì phát hiện ra nghệ sĩ Phạm Bằng nhờ đến ăn bánh trôi ở quán của ông. Đó là những câu chuyện không bao giờ có thể quên của những người nghệ sĩ có mặt trong tang lễ nghệ sĩ Phạm Bằng.

Thứ bảy, 05/11/2016 - 04:40

"Giữ gìn sự trong sáng đi đôi với phát triển, làm mới tiếng Việt"
"Giữ gìn sự trong sáng đi đôi với phát triển, làm mới tiếng Việt"

Đó là lời của Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam gửi tới các cơ quan báo chí và đội ngũ nhà báo tại Hội thảo Giữ gìn sự trong sáng của tiếng Việt.

Thứ bảy, 05/11/2016 - 11:00

NSƯT Duy Thanh bị “trả về” vì bệnh ung thư đang chuyển biến xấu
NSƯT Duy Thanh bị “trả về” vì bệnh ung thư đang chuyển biến xấu

(Dân trí) - NSƯT Duy Thanh cho biết, ông được bệnh viện cho về nhà nửa tháng nay vì bệnh của ông đang có những chuyển biến xấu. Các bác sĩ cũng đang theo dõi và nghiên cứu để thay đổi phác đồ điều trị cho ông.

Thứ bảy, 05/11/2016 - 10:56

“Sầu nữ” Út Bạch Lan qua đời
“Sầu nữ” Út Bạch Lan qua đời

(Dân trí) - Nghệ sĩ Út Bạch Lan – người được mệnh danh là “sầu nữ” của làng cải lương Nam Bộ vừa qua đời tại nhà riêng vào tối ngày 4/11, hưởng thọ 82 tuổi. Bà ra đi sau thời gian điều trị, chống chọi với bệnh nan y.

Thứ bảy, 05/11/2016 - 10:52

"Việc sử dụng Tiếng Việt cần có chính sách rõ ràng, nhất quán"
"Việc sử dụng Tiếng Việt cần có chính sách rõ ràng, nhất quán"

PGS.TS Nguyễn Thế Kỷ cho rằng giữ gìn sự trong sáng của Tiếng Việt không chỉ là khuyến nghị mà nó cần phải đi vào cuộc sống và được luật hóa.

Thứ bảy, 05/11/2016 - 10:49

Nam danh ca nổi tiếng Michael Buble ngưng hát vì con trai bạo bệnh
Nam danh ca nổi tiếng Michael Buble ngưng hát vì con trai bạo bệnh

(Dân trí) - Mới đây, giới giải trí Mỹ và Canada đã sửng sốt trước thông tin bi kịch xảy đến với gia đình của nam ca sĩ gắn liền với nhạc phẩm “Home” - Michael Buble. Hiện anh tuyên bố dừng mọi hoạt động biểu diễn để ở bên cậu con trai 3 tuổi đang trải qua cơn bạo bệnh.

Thứ bảy, 05/11/2016 - 10:24

Tân Hoa hậu Quý bà Thế giới  mong muốn đến Việt Nam
Tân Hoa hậu Quý bà Thế giới mong muốn đến Việt Nam

(Dân trí) - Tối 4/11/2016, tại Hàn Quốc đã diễn ra đêm chung kết cuộc thi Hoa hậu Quý bà Thế giới với màn đăng quang ấn tượng của người đẹp 29 tuổi đến từ Peru, Giuliana Miryam Zevallos Roncagliolo. Đại diện của Việt Nam, Xuân Thủy lọt vào top 5 người đẹp nhất.

Thứ bảy, 05/11/2016 - 10:00

13 phim hoạt hình kinh điển đồng loạt tái xuất màn ảnh
13 phim hoạt hình kinh điển đồng loạt tái xuất màn ảnh

(Dân trí) - “Người đẹp và quái vật”, “Vua sư tử”, “Aladdin”, “Nàng Bạch Tuyết và bảy chú lùn”… Những phim hoạt hình từng đồng hành với tuổi thơ nhiều thế hệ, được trẻ em trên khắp thế giới biết đến và yêu thích, sẽ đồng loạt tái xuất màn ảnh với diện mạo mới ngoạn mục.

Thứ bảy, 05/11/2016 - 02:00

10 nhạc phẩm gây “ám ảnh” tâm trí người nghe
10 nhạc phẩm gây “ám ảnh” tâm trí người nghe

(Dân trí) - Đôi khi, có những giai điệu âm nhạc vang lên trong đầu khiến bạn không sao kiểm soát nổi, bạn không chủ ý muốn nhớ đến giai điệu đó, nhưng giai điệu vẫn cứ vang lên như một sự… ám ảnh.

Thứ bảy, 05/11/2016 - 02:00

Sao mai Trần Thụy Miên bật khóc với “Miền Trung ơi...”
Sao mai Trần Thụy Miên bật khóc với “Miền Trung ơi...”

(Dân trí) - “Miên là con gái Hà Tĩnh. Thương quê thì người ở đâu cũng thương, nhưng mỗi khi nghĩ đến miền Trung quê mình, có khi bật khóc. Nhất là trong những ngày mưa lũ hoành hành khắp quê hương này”.

Thứ bảy, 05/11/2016 - 01:00

Những hình ảnh xúc động trong tang lễ NSƯT Phạm Bằng
Những hình ảnh xúc động trong tang lễ NSƯT Phạm Bằng

(Dân trí) - NSƯT Minh Vượng, nghệ sĩ Vân Dung nghẹn ngào khóc khi đi vòng quanh linh cữu NSƯT Phạm Bằng. Nghệ sĩ Minh Vượng day dứt vì: “Những ngày tháng cuối đời không đến để gặp được anh lần cuối”. NSƯT Quốc Khánh run run viết: “Một ngày nào đó… con sẽ tìm gặp bố.

Thứ sáu, 04/11/2016 - 05:31

ĐÁNG QUAN TÂM
Những kỷ niệm chưa bao giờ kể về “cây hài đất Bắc” Phạm Bằng
Những kỷ niệm chưa bao giờ kể về “cây hài đất Bắc” Phạm Bằng

(Dân trí) - Nghệ sĩ Phạm Bằng cùng lứa với các nghệ sĩ như: Trịnh Thịnh, Trịnh Mai, Dương Quảng… Đó là lứa nghệ sĩ từng “lừng lẫy” một thời với những vai diễn để đời. Thế hệ nghệ sĩ trẻ, những ai được đóng chung với các tên tuổi trên đều xem là một vinh hạnh lớn, kỷ niệm lớn.

Thứ sáu, 04/11/2016 - 02:47

Nghệ sĩ trào nước mắt tiễn biệt NSƯT Phạm Bằng
Nghệ sĩ trào nước mắt tiễn biệt NSƯT Phạm Bằng

(Dân trí) - Lễ viếng NSƯT Phạm Bằng được tổ chức từ 12 giờ 30 đến 14 giờ ngày 4/11 tại Nhà tang lễ Quốc gia (số 5, Trần Thánh Tông, Hà Nội). Nhiều nghệ sĩ đã không cầm được nước mắt trong giây phút tiễn biệt NSƯT Phạm Bằng về nơi vĩnh hằng.

Thứ sáu, 04/11/2016 - 01:00

Phương Thanh lần đầu xuất hiện sau một thời gian xuống tóc
Phương Thanh lần đầu xuất hiện sau một thời gian xuống tóc

(Dân trí) - Tối qua (3/11), chị Chanh đã gây bất ngờ khi thể hiện ca khúc “Về quê” với dàn nhạc dân tộc. Đây là lần tái xuất đầu tiên của Phương Thanh kể từ khi xuống tóc.

Thứ sáu, 04/11/2016 - 10:13

Ngọc Anh 3A hát khiến khán giả rơi nước mắt
Ngọc Anh 3A hát khiến khán giả rơi nước mắt

(Dân trí) - Không phụ lòng chờ đợi của khán giả, xuất hiện gần cuối trong chương trình đêm nhạc Phú Quang diễn ra tối ngày 3/11 tại Hà Nội, cựu thành viên nhóm Tam ca 3A đã hát bằng cảm xúc cuộn trào, chạm tới trái tim người nghe, khiến khán giả phải rơi nước mắt…

Thứ sáu, 04/11/2016 - 10:07

Câu chuyện về nghệ thuật và cuộc sống
Câu chuyện về nghệ thuật và cuộc sống

(Dân trí) - Nghệ thuật vốn dĩ mang một sứ mệnh tôn vinh và phụng sự dòng chảy của cuộc sống. Triết lý ấy là nguồn cảm hứng cho chương trình thời trang và nghệ thuật tạo mẫu tóc ấn tượng thường niên, trở lại lần thứ 11 với chủ đề “Nghệ thuật & Cuộc sống”.

Thứ sáu, 04/11/2016 - 10:02

Công nhận 10 cây, cụm cây di tích lịch sử, văn hóa
Công nhận 10 cây, cụm cây di tích lịch sử, văn hóa

(Dân trí) - Ngày 3/11, Trung ương Hội sinh vật cảnh Việt Nam đã tổ chức cấp bằng công nhận Cây di tích lịch sử, văn hóa Việt Nam cho 10 cây, cụm cây tại các điểm di tích trên địa bàn TP Vĩnh Long.

Thứ sáu, 04/11/2016 - 10:00

Bi hài chuyện hoa hậu, nghệ sĩ được “thổi phồng” nhan sắc
Bi hài chuyện hoa hậu, nghệ sĩ được “thổi phồng” nhan sắc

(Dân trí) - Nếu nữ ca sĩ đình đám Beyoncé từng “nổi điên” với một hãng thời trang khi chỉnh sửa hình ảnh của cô quá đà thì nhiều nghệ sĩ, người đẹp Việt như Hoa hậu Giáng My, Mai Phương Thúy, ca sĩ Hương Tràm… cũng “dở khóc dở cười” trước hình ảnh bị “thổi phồng” quá mức.

Thứ sáu, 04/11/2016 - 10:00

Hãng phim “ăn nên làm ra” nhất thế giới thu về… 6 tỷ đô
Hãng phim “ăn nên làm ra” nhất thế giới thu về… 6 tỷ đô

(Dân trí) - Năm nay, nếu bạn đã ra rạp để xem những phim như “Captain America: Civil War”, “Zootopia”, “Finding Dory” và “The Jungle Book”, vậy thì bạn đã góp phần giúp hãng phim này “bỏ túi” gần 6 tỷ đô doanh thu phòng vé.

Thứ sáu, 04/11/2016 - 09:48

Nhiều ngôi sao điện ảnh tên tuổi hội ngộ trong Gala LHP quốc tế Hà Nội
Nhiều ngôi sao điện ảnh tên tuổi hội ngộ trong Gala LHP quốc tế Hà Nội

(Dân trí) - Tối qua (3/11), rất nhiều nghệ sĩ, đạo diễn, diễn viên, nhà làm phim, nhà sản xuất phim, ngoại giao đoàn… đã có buổi gặp gỡ thân mật trong Gala mừng LHP Quốc tế Hà Nội lần thứ 4 tổ chức ở Văn Miếu - Quốc Tử Giám.

Thứ sáu, 04/11/2016 - 09:46

Trương Ngọc Ánh sẽ đóng phim cùng nhóm nhạc nổi tiếng xứ Hàn Offroad
Trương Ngọc Ánh sẽ đóng phim cùng nhóm nhạc nổi tiếng xứ Hàn Offroad

(Dân trí) - Trong khuôn khổ của Liên hoan phim Quốc tế Hà Nội 2016, đoàn phim “Truy Sát” của nhà sản xuất Trương Ngọc Ánh vừa có buổi công chiếu và giao lưu với giới chuyên môn cùng đông đảo khán giả yêu thích phim điện ảnh.

Thứ sáu, 04/11/2016 - 08:12

Đạo diễn Phước Sang: “Tôi bây giờ như người mới qua cơn bạo bệnh”
Đạo diễn Phước Sang: “Tôi bây giờ như người mới qua cơn bạo bệnh”

(Dân trí) - “Cuộc sống của tôi vẫn bình thường, cũng cơm ngày hai bữa, ăn no rồi lại tập trung suy nghĩ để viết. Tôi giống như người mới qua cơn bạo bệnh, khi hết bệnh phải từ từ mà đi mới không bị ngã”, đạo diễn Phước Sang chia sẻ.

Thứ sáu, 04/11/2016 - 07:43

Ngôi sao phim “Đông Dương” gặp gỡ các nhà làm phim và khán giả Việt Nam
Ngôi sao phim “Đông Dương” gặp gỡ các nhà làm phim và khán giả Việt Nam

(Dân trí) - Tối qua (2/11), đông đảo khán giả và nhà làm phim Việt đã rất háo hức được gặp mặt nữ diễn viên Catherine Deneuve trong buổi công chiếu bộ phim “Đông Dương” do bà thủ vai nữ chính. Tại buổi gặp gỡ này nữ diễn viên 73 tuổi đã khiến nhiều người trầm trồ về nhan sắc quá đỗi trẻ trung của bà.

Thứ năm, 03/11/2016 - 06:52