Đằng sau sự “biến mất” của các nhạc sĩ chuyên viết nhạc thiếu nhi

Sự ra đi của nhạc sĩ Hàn Ngọc Bích đã mang đến nhiều hụt hẫng cho khán thính giả nhiều thế hệ. Đáng suy ngẫm hơn còn ở sự “biến mất" của các nhạc sĩ chuyên viết nhạc thiếu nhi trong thời hiện tại.

“Tre” già, “măng” chưa mọc?

Là tác giả của nhiều ca khúc nổi tiếng dành cho thiếu nhi như: “Rửa mặt như mèo”, “Đưa cơm cho mẹ đi cày”, “Tiếng chim trong vườn Bác”, “Em bay trong đêm pháo hoa”, “Tháng ba học trò”, “Xinh xinh hạt nắng”... nhạc sĩ Hàn Ngọc Bích ra đi khiến công chúng không khỏi thương xót.

Tên tuổi của cố nhạc sĩ gắn liền với những ca từ, giai điệu hồn nhiên luôn vang lên lảnh lót với tiếng hát trẻ thơ: “Meo meo meo rửa mặt như mèo/ Xấu xấu lắm chẳng được mẹ yêu/ Khăn mặt đâu mà ngồi liếm mép/ Đau mắt rồi lại khóc meo meo… “ đã trở đi trở lại trong trí nhớ bao thế hệ, trở thành giai điệu đẹp, thành một bài học công dân trong sáng đầu đời.

Cố nhạc sĩ Hàn Ngọc Bích

Cố nhạc sĩ Hàn Ngọc Bích

Tuy nhiên, cùng với tên tuổi nhạc sĩ Hàn Ngọc Bích, nhiều nhạc sĩ lớp trước cùng với các tác phẩm “vang bóng một thời” đang dần trở nên "lép vế” trong đời sống hiện đại. Thay vào đó, thiếu nhi cũng bị cuốn vào hiệu ứng của dòng nhạc thị trường, không phù hợp với độ tuổi, tâm lý như “trào lưu” hát ca khúc “Chắc ai đó sẽ về” ở một trường tiểu học nọ.

Những năm kháng chiến chống Mỹ, âm nhạc thiếu nhi đã có một đời sống phong phú, tác động vào tâm lý và quá trình giáo dục văn hóa, nhận thức cho trẻ nhỏ. Chính vì vậy, hàng trăm bài hát của các nhạc sĩ như: Phạm Tuyên, Hoàng Long, Hoàng Lân, Phong Nhã, Hàn Bích Ngọc, Vân Dung, Hoàng Vân, Huy Du... đã cùng thể hiện một điều rằng, cả thế hệ người sáng tác thời bấy giờ đã đồng tâm hướng về những mầm non trong tương lai.

Vậy trong bối cảnh hiện đại, câu hỏi đặt ra là tại sao bao năm qua vẫn chỉ quanh đi quẩn lại những "thành tựu" ấy ngay cả khi không còn hợp hoàn cảnh nữa. Và nguyên nhân do đâu mà các ca khúc mới chưa đủ sức hút với thiếu nhi.

Ca sĩ Mỹ Linh và con gái hát Đưa cơm cho mẹ đi cày

Ca sĩ Mỹ Linh và con gái hát "Đưa cơm cho mẹ đi cày"

Gần đây, trong chương trình “Giai điệu tự hào”, ca sĩ Mỹ Linh và "ngôi sao nhí" Mỹ Anh đã cùng trình bày ca khúc: “Đưa cơm cho mẹ đi cày” khiến nhiều khán giả lâng lâng xúc động bởi vô tình đã gặp lại bầu kí ức không thể nào quên. Nhưng khi chúng tôi mang ca khúc này để hỏi các em thiếu nhi thì câu trả lời chiếm đa số là không hiểu hoặc chỉ hiểu khi được người lớn giải thích. Lẽ đương nhiên, trẻ không hiểu thì cũng không mấy mặn mà để hát những ca khúc này.

Nhạc sĩ có cống hiến, ca khúc hay nhưng qua thời gian, sự đổi thay của bối cảnh xã hội, chuyện trẻ nhỏ bây giờ có còn xao xuyến với “Giỏ cơm trên tay, em đi đưa cơm cho mẹ em đi cày” hay “Em đi giữa biển vàng/ Nghe mênh mang trên đồng lúa hát”; “Cháu xem cày máy, cày thay con trâu...” thì còn phải xét!

Trước hết phải vì trẻ em

Trả lời về vấn đề các ca khúc viết cho thiếu nhi ngày càng thưa vắng, cũng như sự "xót xa" khi những nhạc sĩ tên tuổi đang dần khuất bóng, nhạc sĩ Văn Dung - tác giả bài hát "Chim chích bông" chia sẻ: “Thời chúng tôi, chiến tranh loạn lạc, miếng cơm không đủ để ăn nhưng tinh thần và tâm hồn luôn hướng về trẻ em và viết nhạc thiếu nhi bằng tất cả niềm tự hào cho nên mỗi ca từ cất lên đầu dạt dào những cảm xúc. Vậy mà trong thời bình, khi cơm đã no, áo đã ấm thì âm nhạc cho thế hệ tương lai đất nước lại bị lãng quên".

Không nên vin vào cái gọi là mưu sinh (Nhạc sĩ Văn Dung)

"Không nên vin vào cái gọi là mưu sinh" (Nhạc sĩ Văn Dung)

"Các nhạc sĩ trẻ không nên vin vào cái gọi là mưu sinh, thị trường... bởi thời nào chẳng phải mưu sinh. Nếu thực sự quan tâm và nghĩ đến trẻ nhỏ thì hoàn cảnh nào cũng có thể viết nhạc. Xưa kia, làm gì có đơn đặt hàng hay cát-xê. Thế mà, Phạm Tuyên vẫn viết được 250 bài, Hoàng Long - Hoàng Lân viết được 200 bài hát dành cho thiếu nhi.

Tất nhiên, thị hiếu mỗi thời khác. Trẻ em bây giờ có cách nhìn, cách nghĩ khác những thế trước. Cho nên sẽ có nhiều em cho rằng, thời này còn hát nhạc Phạm Tuyên, Hoàng Lân - Hoàng Long hay một nhạc sĩ già nào đó thì bị cho là quê quá. Nhưng không hát nhạc chúng tôi thì hát nhạc của ai?", nhạc sĩ Văn Dung thẳng thắn cho biết.

Trẻ em đang cần một đời sống âm nhạc phong phú

Trẻ em đang cần một đời sống âm nhạc phong phú

Trao đổi với PV Báo Gia đình & Xã hội, nhạc sĩ An Thuyên cho rằng, có quá nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên: "Chúng ta có quá nhiều việc để lo trong gia đình, trong công việc, trong xã hội. Đặc biệt là trong đời sống hàng ngày. Vì thế mà có những thứ ta quên đi, trong đó có việc xây dựng nhân cách của trẻ em bằng những bài hát.

Tôi tin rằng trẻ em Việt Nam hiện nay, ngoài những vùng sâu, vùng xa, còn lại ở các thị tứ, thị trấn và đặc biệt thành phố, chúng được nuôi dưỡng đầy đủ về việc ăn uống. Nhưng có lẽ vì mải chăm lo cho đời sống vật chất mà nhiều người quên rằng, trẻ em đang thiếu nghiêm trọng chất dinh dưỡng về tinh thần văn hóa".

Về việc trẻ em hiện nay hát nhạc thị trường, nhạc ngoại, nhạc sĩ An Thuyên cho rằng, hát nhạc thị trường với ca từ không phù hợp lứa tuổi, tâm lý trẻ nhỏ là điều cần tránh còn nếu trẻ hát nhạc ngoại thuộc thể loại ca khúc thiếu nhi là một biểu hiện rất tốt cho quá trình hội nhập, giáo dục.

Theo Thùy Phương

Báo Gia đình & Xã hội

MỚI NHẤT
Nepal đối diện với nguy cơ bị trộm cắp cổ vật hàng loạt
Nepal đối diện với nguy cơ bị trộm cắp cổ vật hàng loạt

(Dân trí) - Hiện tại, tình trạng trộm cắp cổ vật đã bắt đầu xảy ra ở Nepal. Tận dụng tình cảnh rối ren, những kẻ trộm cắp đã bắt đầu săn lùng cổ vật. Ngay cả những tín đồ sùng đạo cũng tìm tới lấy đi tượng thờ ở đền chùa mong “lấy may” sau tai ương vừa trải qua.

Thứ sáu, 08/05/2015 - 02:56

Nhạc sĩ Nguyễn Ánh 9 chỉ còn “da bọc xương” vì bệnh nặng
Nhạc sĩ Nguyễn Ánh 9 chỉ còn “da bọc xương” vì bệnh nặng

(Dân trí) - Tác giả, “Buồn ơi, chào mi”, “Tình khúc chiều mưa”… ở cái tuổi 75 chỉ còn “da bọc xương” vì bị căn bệnh nghẹt phổi và hen suyễn giày vò. Sức khỏe ốm yếu nên nhạc sĩ Nguyễn Ánh 9 dồn hết sức vào liveshow “Kỷ niệm” như thể…lần cuối cùng!

Thứ sáu, 08/05/2015 - 12:06

Thăng hoa cảm xúc với “Đỏ”
Thăng hoa cảm xúc với “Đỏ”

Ngày 6/5, tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia đã diễn ra đêm nhạc VietinBank Premium Moments tri ân khách hàng thân thiết của VietinBank. Với chủ đề “Đỏ”, các ca sĩ hàng đầu Việt Nam như Đàm Vĩnh Hưng, Thu Phương, Hồng Nhung, Quang Dũng… đã cùng tụ hội.

Thứ sáu, 08/05/2015 - 12:01

Tuổi trẻ “lộng lẫy” của NSƯT Thanh Quý
Tuổi trẻ “lộng lẫy” của NSƯT Thanh Quý

(Dân trí) - Nói như đạo diễn Nguyễn Hoàng Điệp, “Thế hệ của những NSND Trà Giang, NSND Phương Thanh, NSƯT Thanh Quý… Họ đẹp lộng lẫy, và lộng lẫy theo những cách khác nhau”. Dưới đây là những bức ảnh “độc” về một thời tuổi trẻ lộng lẫy của NSƯT Thanh Quý.

Thứ năm, 07/05/2015 - 02:00

Kinh ngạc trước các “lão bà” là...  “fan cuồng” K-pop
Kinh ngạc trước các “lão bà” là... “fan cuồng” K-pop

(Dân trí) - Họ có thể đã ở tuổi 50-60 nhưng vẫn “điên cuồng” vì những Big Bang, Super Junior, Girls’ Generation…

Thứ năm, 07/05/2015 - 11:05

Hàng nghìn thuyền rước trong lễ hội Đức Thánh Quý Minh Đại Vương
Hàng nghìn thuyền rước trong lễ hội Đức Thánh Quý Minh Đại Vương

(Dân trí) - Cứ vào ngày 18-3 âm lịch hàng năm, lễ hội truyền thống Đức thánh Quý Minh Đại Vương lại được tổ chức tại đền Trần (đền Nội Lâm, một trong tứ trấn của Kinh đô Hoa Lư và nằm trong Quần thể danh thắng Tràng An ngày nay).

Thứ năm, 07/05/2015 - 09:52

Liên hoan dân ca Việt Nam khu vực Nam bộ trên đất sen hồng
Liên hoan dân ca Việt Nam khu vực Nam bộ trên đất sen hồng

(Dân trí) - Sáng 6/5, tại TP.Cao Lãnh đã diễn ra lễ khai mạc Liên hoan dân ca Việt Nam lần thứ 6, năm 2015 khu vực Nam bộ do Trung tâm Đài Truyền hình Việt Nam tại TP.Hồ Chí Minh (VTV9) tổ chức.

Thứ năm, 07/05/2015 - 09:25

Báo Singapore khen ngợi phim của đạo diễn gốc Việt
Báo Singapore khen ngợi phim của đạo diễn gốc Việt

(Dân trí) - Tờ Straits Times của Singapore vừa đăng bài bình luận về phim “Nước 2030” của đạo diễn người Mỹ gốc Việt - Nguyễn Võ Nghiêm Minh.

Thứ năm, 07/05/2015 - 09:15

Đưa tập truyện cổ tích của nhà văn đoạt giải Nobel đến với độc giả
Đưa tập truyện cổ tích của nhà văn đoạt giải Nobel đến với độc giả

(Dân trí) - Chiều 5/6, tập truyện cổ tích “Huệ tím” của nhà văn đoạt giải Nobel - Hermann Hesse đã được Tiến sĩ - Dịch giả Thái Kim Lan giới thiệu đến bạn đọc tại Trung tâm Văn hóa Phật giáo Liễu quán Huế.

Thứ năm, 07/05/2015 - 03:05

Tái hiện sinh động chiến thắng "chấn động địa cầu"
Tái hiện sinh động chiến thắng "chấn động địa cầu"

Một trong những điểm hấp dẫn du khách khi đến thăm tỉnh Điện Biên là Bảo tàng chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ, nơi cách đây 61 năm đã diễn ra trận quyết chiến giữa Quân đội nhân dân Việt Nam do Đại tướng Võ Nguyên Giáp chỉ huy với Quân đội viễn chinh Pháp.

Thứ năm, 07/05/2015 - 02:16

Phát hành bộ tem “Kỷ niệm 100 năm ngày sinh Hoàng Văn Thái”
Phát hành bộ tem “Kỷ niệm 100 năm ngày sinh Hoàng Văn Thái”

(Dân trí) - Bộ tem được phát hành nhân dịp 100 năm ngày sinh Đại tướng Hoàng Văn Thái và 61 năm chiến thắng Điện Biên Phủ. Hình ảnh thiết kế theo phong cách đồ hoạ, thể hiện chân dung Đại tướng Hoàng Văn Thái trên nền lá cờ “Quyết chiến, quyết thắng” đang tung bay.

Thứ năm, 07/05/2015 - 02:04

Chiến binh sói
Chiến binh sói

(Dân trí) - “Chiến binh sói” là phim điện ảnh về đề tài quân sự do Ngô Kinh chỉ đạo thực hiện và trực tiếp tham gia diễn xuất. Đây là câu chuyện dậy sóng về lòng yêu nước.

Thứ tư, 06/05/2015 - 04:10

ĐÁNG QUAN TÂM
Báo Mỹ giới thiệu bộ ảnh “Việt Nam xưa và nay”
Báo Mỹ giới thiệu bộ ảnh “Việt Nam xưa và nay”

(Dân trí) - Mới đây, tờ Business Insider (Mỹ) vừa giới thiệu bộ ảnh “Việt Nam xưa và nay” của một nhiếp ảnh gia Việt Nam. Bộ ảnh này từng được giới thiệu trên báo Dân trí trước đó.

Thứ tư, 06/05/2015 - 01:42

NSND Bùi Bài Bình hé lộ cát-sê bất ngờ khi đóng phim “Ma làng”
NSND Bùi Bài Bình hé lộ cát-sê bất ngờ khi đóng phim “Ma làng”

(Dân trí) - Vai lão Tòng gian ác, đểu cáng trong bộ phim “Ma làng” (đạo diễn Nguyễn Hữu Phần) từng được đánh giá là một bước ngoặt mới trong diễn xuất của NSND Bùi Bài Bình. Vai diễn gây tiếng vang. Đông đảo khán giả trầm trồ. Hơn 10 năm sau, NSND Bùi Bài Bình mới kể về cát-sê…

Thứ tư, 06/05/2015 - 11:23

Yêu cầu di dời 6 tấm bia đá lạ dựng tại đền Trần ở Thái Bình
Yêu cầu di dời 6 tấm bia đá lạ dựng tại đền Trần ở Thái Bình

(Dân trí) - Liên quan đến vụ việc 6 tấm bia đá dựng tại Khu di tích Lăng mộ và đền thờ các vị vua triều Trần, ở xã Tiến Đức, huyện Hưng Hà. Thanh tra Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã yêu cầu di dời 6 bia đá trên ra khỏi khu di tích trước ngày 15/5.

Thứ tư, 06/05/2015 - 11:00

Chiêm ngưỡng những kỷ lục ở ngôi chùa lớn nhất Việt Nam
Chiêm ngưỡng những kỷ lục ở ngôi chùa lớn nhất Việt Nam

(Dân trí) - Chùa Bái Đính (Ninh Bình) là ngôi chùa lớn nhất Việt Nam hiện nay đang lưu giữ nhiều kỷ lục Việt Nam, Đông Nam Á và Châu Á.

Thứ tư, 06/05/2015 - 04:43

Hoa hậu Triệu Thị Hà ra mắt dự án từ thiện giúp đỡ học sinh miền núi
Hoa hậu Triệu Thị Hà ra mắt dự án từ thiện giúp đỡ học sinh miền núi

(Dân trí) - “Triệu ước mơ - Triệu nụ cười” là dự án hoạt động xã hội của Hoa hậu Triệu Thị Hà ra đời với mục đích thiện nguyện hướng đến đối tượng là trẻ em nghèo đồng bào dân tộc miền núi, trẻ em vùng sâu vùng xa thông qua các suất học bổng vượt khó học giỏi.

Thứ tư, 06/05/2015 - 02:39

Lưu giữ lại hình ảnh Nepal trước khi xảy ra động đất
Lưu giữ lại hình ảnh Nepal trước khi xảy ra động đất

(Dân trí) - Một nhiếp ảnh gia từng đến Nepal ở thời điểm trước khi xảy ra động đất để thực hiện một bộ ảnh lưu giữ những khoảnh khắc tươi đẹp về đất và người Nepal. Giờ đây, khi Nepal đang phải đứng lên sau mất mát, bộ ảnh được đem rao bán để giúp đỡ người dân nơi đây.

Thứ tư, 06/05/2015 - 02:21

Đa dạng sắc màu văn hóa trong Những ngày Châu Âu tại Việt Nam
Đa dạng sắc màu văn hóa trong Những ngày Châu Âu tại Việt Nam

(Dân trí) - Hòa nhạc, trình diễn ánh sáng laser, lễ hội ẩm thực, triển lãm, liên hoan phim và những ngày văn học là chuỗi các sự kiện văn hóa trong chương trình "Những ngày châu Âu 2015" diễn ra từ ngày 8-31/5 tại Hà Nội, Đà Nẵng và TP.HCM.

Thứ tư, 06/05/2015 - 02:20

Đồng nghiệp và gia đình nghẹn lòng tiễn biệt NSƯT Anh Dũng
Đồng nghiệp và gia đình nghẹn lòng tiễn biệt NSƯT Anh Dũng

(Dân trí) - Sau thời gian dài trong trạng thái hôn mê sâu, nghệ sĩ Nguyễn Anh Dũng - Nguyên giám đốc nhà hát Kịch Việt Nam đã qua đời chiều 30/4. Trưa nay, 5/5, đông đảo đồng nghiệp và gia đình đã nghẹn ngào tiễn biệt NSƯT Anh Dũng về cõi vĩnh hằng.

Thứ ba, 05/05/2015 - 02:40

Hà Nội qua 3 thế kỷ
Hà Nội qua 3 thế kỷ

(Dân trí) - Triển lãm Phố cổ - Kẻ chợ do BQL phố cổ Hà Nội phối hợp cùng thành phố Toulouse (Pháp) trưng bày những hình ảnh quý hiếm của Hà Nội từ thế kỷ 19 sang đầu thế kỷ 20, cho thấy sự đổi thay từ kiến trúc, sinh hoạt, đến con người của Thăng Long xưa với Thủ đô ngày nay.

Thứ ba, 05/05/2015 - 02:15

Tài năng âm nhạc Việt sang Hàn Quốc “Chinh phục ước mơ”
Tài năng âm nhạc Việt sang Hàn Quốc “Chinh phục ước mơ”

(Dân trí) - Lần đầu tiên, một chương trình tìm kiếm tài năng âm nhạc đến từ các nước trong khu vực sẽ được phát trên sóng VTV3. Với sự hỗ trợ của các chuyên gia Hàn Quốc, các ứng viên Việt Nam kỳ vọng sẽ chinh phục ước mơ, mang vinh quang về cho tổ quốc.

Thứ ba, 05/05/2015 - 02:12

Xúc động nghe lại “Rửa mặt như mèo”, "Đưa cơm cho mẹ đi cày"...
Xúc động nghe lại “Rửa mặt như mèo”, "Đưa cơm cho mẹ đi cày"...

(Dân trí) - Nhạc sĩ Hàn Ngọc Bích đã ra đi sau thời gian lâm bệnh nặng nhưng những sáng tác của ông vẫn sống mãi trong lòng nhiều thế hệ thiếu nhi như: “Rửa mặt như mèo”, “Đưa cơm cho mẹ đi cày”, “Em bay trong đêm pháo hoa”, “Tre ngà bên Lăng Bác”, "Tiếng chim trong vườn Bác"…

Thứ ba, 05/05/2015 - 02:11

 Võ sĩ Pacquiao hát hay như ca sĩ
Võ sĩ Pacquiao hát hay như ca sĩ

(Dân trí) - Ít người biết rằng võ sĩ nổi tiếng người Philippines - Manny Pacquiao còn là một ca sĩ, một diễn viên. Đĩa đơn của anh từng lọt vào bảng xếp hạng âm nhạc của Mỹ...

Thứ ba, 05/05/2015 - 02:10