TPHCM cần được nhìn nhận là một siêu đô thị biển

Tại hội thảo quy hoạch tổng thể TPHCM tầm nhìn 100 năm diễn ra sáng 2/6, KTS Trần Ngọc Chính, nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng, đã góp ý nhiều vấn đề liên quan đến bản quy hoạch mới của thành phố. Vị chuyên gia đã làm rõ những mục tiêu lớn với tầm nhìn 100 năm trong phát triển kinh tế - xã hội của TPHCM và góp ý về những giải pháp cần thực hiện trong công tác xây dựng quy hoạch để đạt được những mục tiêu này.

KTS Trần Ngọc Chính cho biết, Nghị quyết 09 về xây dựng và phát triển TPHCM trong kỷ nguyên mới vừa được Bộ Chính trị ban hành là một nghị quyết có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển của thành phố. Nghị quyết đã nêu rõ những mục tiêu rất quan trọng về phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao thu nhập bình quân đầu người.

Cụ thể, đến năm 2035, GRDP (thu nhập bình quân đầu người) của TPHCM đạt khoảng 45.000 USD; đến năm 2045 là khoảng 75.000 USD; và đến năm 2075 - thời điểm kỷ niệm 100 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước - đạt khoảng 100.000 USD. Đây là những con số có ý nghĩa rất lớn đối với quá trình phát triển của thành phố.

"Để thực hiện được các mục tiêu đó, công tác quy hoạch phải trúng, đúng, khoa học, phù hợp với nhu cầu phát triển và quá trình hội nhập quốc tế. Nội dung quy hoạch là vấn đề quan trọng hàng đầu. Nếu làm tốt công tác này, chúng ta sẽ có cơ sở để hiện thực hóa các mục tiêu mà Nghị quyết 09 đã đề ra", KTS Trần Ngọc Chính nhấn mạnh.

Nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng cho rằng, để phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới, quy hoạch cần nhìn nhận TPHCM là một thành phố biển, siêu đô thị biển. Với tầm quan trọng của TPHCM đối với Việt Nam và khu vực Đông Nam Á, quy hoạch TPHCM không thể tách rời quy hoạch vùng.

Trong đó, với diện tích khoảng 6.700km2 và hơn 300km bờ biển, TPHCM cần tính đến mối quan hệ vùng. Quy hoạch phải làm rõ mối liên hệ về phát triển của TPHCM đối với vùng Đồng Bằng Sông Cửu Long và Nam Trung Bộ,  Tây Nguyên, đặc biệt là quan hệ của TPHCM đối với Biển Đông, Thái Bình Dương, Ấn Độ Dương, các cửa khẩu quốc tế quan trọng.

"Chúng ta không thể tách rời không gian phát triển của TPHCM khỏi một vùng kinh tế rộng lớn. Trong đó, yếu tố quan trọng mang tính xương sống chính là hệ thống giao thông và hạ tầng kỹ thuật", KTS Trần Ngọc Chính nhấn mạnh.

Với đường bờ biển dài, TPHCM sở hữu khu vực cảng nước sâu lớn nhất Việt Nam. Hệ thống cảng biển của TPHCM cũng là hệ thống cảng lớn nhất cả nước.

Chuyên gia phân tích, Cảng Cái Mép - Thị Vải được thiên nhiên che chắn, có độ sâu luồng tàu 15-17m. Theo quy hoạch, cảng có thể đạt công suất khoảng 200 triệu tấn hàng hóa mỗi năm, là khu vực cảng nước sâu lớn nhất Việt Nam, nằm gần tuyến hàng hải quốc tế.

"TPHCM là thành phố biển không chỉ vì có cảng nước sâu mà còn là trung tâm khai thác dầu khí lớn nhất cả nước từ năm 1979 đến nay. Vũng Tàu là trung tâm của hệ thống giàn khoan phía Nam, có tác động sâu rộng đến nền kinh tế quốc gia. Bờ biển của Bà Rịa - Vũng Tàu và TPHCM rất đẹp; riêng Vũng Tàu là một trong những đô thị nghỉ dưỡng biển tốt nhất Việt Nam", KTS Trần Ngọc Chính làm rõ.

Ngoài ra, TPHCM có Cần Giờ với dự án đô thị lấn biển quy mô lớn. KTS Trần Ngọc Chính cho rằng, TPHCM không chỉ là trung tâm kinh tế, tài chính mà còn có vị thế và vai trò của một siêu đô thị biển của khu vực Biển Đông, không chỉ đối với Việt Nam mà còn với cả Đông Nam Á. 

"TPHCM còn có Côn Đảo giống như một "chiến hạm nổi" trên Biển Đông, có hệ thống cảng thuận lợi và đóng góp quan trọng cho sự phát triển chung của TPHCM. Từ trung tâm thành phố có thể kết nối đến Côn Đảo bằng đường hàng không trong thời gian ngắn", chuyên gia nói.

Theo nguyên Thứ trưởng Bộ Xây dựng, TPHCM mới có những điều kiện rất đặc biệt để trở thành một siêu đô thị biển. Những điều này cần được làm rõ trong quy hoạch tổng thể mới với tầm nhìn 100 năm.