Thời điểm khoảng 600 công chứng viên quá 70 tuổi đương nhiên miễn nhiệm

Dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 06/2025 của Bộ trưởng Bộ Tư pháp quy định về tập sự hành nghề công chứng đang được Bộ này tổ chức thẩm định.

Theo Cục Bổ trợ tư pháp (đơn vị soạn thảo), Luật Công chứng năm 2024 quy định công chứng viên đương nhiên miễn nhiệm khi quá 70 tuổi. Công chứng viên quá 70 tuổi được tiếp tục hành nghề công chứng trong thời hạn 2 năm kể từ ngày luật có hiệu lực thi hành.

Công chứng viên từ đủ 68 đến đủ 70 tuổi tại ngày luật này có hiệu lực thi hành được hành nghề công chứng đến khi đủ 72 tuổi.

Khi hết thời hạn nêu trên, công chứng viên đương nhiên miễn nhiệm, theo quy định tại khoản 5 Điều 76 Luật Công chứng.

Cục Bổ trợ tư pháp cho biết đến hết ngày 1/7/2027 (hết thời hạn 2 năm kể từ ngày Luật Công chứng có hiệu lực) ước tính khoảng 500-600 công chứng viên thuộc trường hợp đương nhiên miễn nhiệm.

“Điều này dự báo dẫn đến tình trạng thiếu công chứng viên để thực hiện việc công chứng”, lãnh đạo Cục Bổ trợ tư pháp cho hay.

Do vậy, đơn vị soạn thảo nhận định việc tổ chức kỳ kiểm tra trong năm nay và thời gian tiếp theo để bổ sung đội ngũ công chứng viên rất cần thiết. Một số địa phương, đặc biệt những nơi có nhiều công chứng viên cao tuổi, đã đề xuất nhu cầu này thông qua báo cáo công tác năm, kiến nghị gửi Bộ Tư pháp.

Dự thảo thông tư sửa đổi đề xuất hình thức kiểm tra gồm 2 bài kiểm tra trắc nghiệm trên máy vi tính. Bài kiểm tra thứ nhất về pháp luật công chứng, chứng thực và quy tắc đạo đức hành nghề công chứng; bài kiểm tra thứ hai về kỹ năng hành nghề công chứng.

Quy định này tương tự như quy định về hình thức kiểm tra kết quả tập sự hành nghề thừa phát lại tại Thông tư số 27/2025 của Bộ Tư pháp.

“Việc quy định rõ 2 bài kiểm tra là bài kiểm tra trắc nghiệm trên máy vi tính sẽ bảo đảm tính công khai, minh bạch, giúp tiết kiệm thời gian, chi phí, nhân lực cho công tác tổ chức, làm bài kiểm tra và chấm điểm kiểm tra, nâng cao hiệu quả cho công tác tổ chức kỳ kiểm tra và việc chuẩn bị của thí sinh”, Cục Bổ trợ tư pháp nhận định.

Hơn nữa, việc kiểm tra theo hình thức trên cũng từng được Cục Quản lý thi hành án dân sự (Bộ Tư pháp) thực hiện tại kỳ kiểm tra kết quả tập sự hành nghề thừa phát lại năm nay.

Việc kiểm tra trắc nghiệm cũng khiến xác suất đạt yêu cầu cao so với hình thức làm bài kiểm tra viết của kỳ kiểm tra lần thứ 4, thứ 5 và có thể làm số lượng công chứng viên tăng khá nhanh trong thời gian tới.

Cục Bổ trợ tư pháp dẫn thực tế tỷ lệ đạt yêu cầu của các kỳ kiểm tra như sau: Kỳ kiểm tra lần thứ nhất tỷ lệ đạt yêu cầu khoảng 85%; kỳ kiểm tra lần thứ 2 tỷ lệ đạt yêu cầu 84%; kỳ kiểm tra lần thứ 3 tỷ lệ đạt yêu cầu 42,5%; kỳ kiểm tra lần thứ 4 tỷ lệ đạt yêu cầu là 30% và kỳ kiểm tra lần thứ 5 tỷ lệ đạt yêu cầu chỉ 16,4%.

Như vậy, ngay cả 5 kỳ kiểm tra đã thực hiện có bài kiểm tra viết thì mức độ đạt yêu cầu cũng có sự khác nhau khá rõ.

Ngoài ra, dự thảo thông tư đề xuất bổ sung quy định về đối tượng đăng ký tham dự kiểm tra kết quả tập sự hành nghề công chứng.

Sau khi thông tư được ban hành, Bộ Tư pháp sẽ có công văn gửi UBND cấp tỉnh, Sở Tư pháp các địa phương đề nghị triển khai đến các tổ chức hành nghề công chứng, người tập sự hành nghề công chứng, người đã hoàn thành tập sự hành nghề công chứng và có nhu cầu đăng ký tham dự kiểm tra kết quả tập sự hành nghề công chứng... hiệu quả, kịp thời.