Thảm họa tai nạn giao thông

Lạnh người!

Chỉ trong nửa đầu tháng 8/2006, Bệnh viện (BV) Chợ Rẫy, TPHCM đã tiếp nhận trên 1.000 ca bị tai nạn giao thông (TNGT).

Chiều 15/8, chúng tôi có mặt tại khoa cấp cứu BV Chợ Rẫy - nơi tiếp nhận những ca chấn thương sọ não (CTSN) và chấn thương tay chân nặng. Chỉ trong khoảng ba giờ, các bác sĩ đã tiếp nhận hơn mười ca cấp cứu do TNGT. Chúng tôi không khỏi... lạnh người khi nhìn những gương mặt bầm tím do bị va đập mạnh, những vết thương đầm đìa máu và cả những thi thể tái nhợt bất động trên băngca.

Có 172 ca CTSN nằm điều trị tại các khoa ngoại thần kinh (lầu 3), hồi sức ngoại thần kinh (lầu 2), khoa chấn thương sọ não (tầng trệt) và một số khoa khác của BV Chợ Rẫy trong ngày 15/8. Tại lầu 3, bệnh nhân nằm chật cứng tất cả các phòng. Nhiều bệnh nhân còn phải thở máy, mê man không biết gì. Tất cả đều giống nhau: đầu cạo trọc (để mổ sọ não), băng trắng quấn quanh đầu.

BS Nguyễn Kim Chung - khoa phẫu thuật thần kinh - kể anh nhớ hoài hình ảnh bé N.T.B. (sinh năm 2004, Tây Ninh) rất dễ thương, bị cụt một cánh tay do TNGT. Mỗi khi thấy bác sĩ, bé cứ ngây thơ hỏi: “Tay con đâu mất rồi? Tay con đâu mất rồi?”. Ông nội bé là N.V.T (1947) cũng bị gãy trặc cột sống cổ do TNGT cùng với bé ngày 10/6.

Ở khoa hồi sức ngoại thần kinh, chiều cùng ngày có đến 35 bệnh nhân CTSN rất nặng. Nhiều người trong số họ mạng sống mong manh.

Ở khoa này không có tiếng nói của bệnh nhân, chỉ có những tiếng thì thầm, bóng những chiếc áo trắng đi lại để chăm sóc người bệnh. Thỉnh thoảng, ở một góc nào đó lại có những âm thanh nghe như tiếng hú của bệnh nhân khiến chúng tôi không khỏi giật mình.

Lần theo sổ tiếp nhận cấp cứu, chúng tôi ghi nhận có nhiều vụ TNGT rất thương tâm. Ngày 7/8, một xe chở khách 15 chỗ từ Vĩnh Long lên TPHCM đến khu vực Gò Đen (Long An) bị lật do tài xế lạc tay lái. Hậu quả: chín nạn nhân phải vào BV Chợ Rẫy cấp cứu. Trong đó có năm ca bị chấn thương đầu, dập phổi, gãy tay, chấn thương cột sống...

Cũng trong ngày 7/8, xe khách 15 chỗ chở khách chạy từ Vũng Liêm, Vĩnh Long lên TPHCM, khi qua khỏi cầu Bến Lức bị một xe khách 50 chỗ “ủi” từ phía sau. Tai nạn xảy ra khiến nhiều hành khách trên xe 15 chỗ bị thương phải vào BV Bến Lức và Chợ Rẫy cấp cứu.

30.000 người chết, tàn tật

TS Võ Văn Nho - trưởng khoa ngoại thần kinh BV Chợ Rẫy - cho biết mỗi năm BV cấp cứu hơn 30.000 ca bị CTSN do TNGT. Qua số liệu tại BV cho thấy TNGT có chiều hướng tăng.

Mỗi ngày tại BV luôn có 80-100 bệnh nhân bị CTSN nặng điều trị nội trú, có nguy cơ tử vong rất cao hoặc dù cứu sống được cũng để lại nhiều di chứng nặng nề như sống đời sống thực vật, mất ngôn ngữ, liệt chân tay, động kinh... Số ca CTSN tử vong bình quân tại BV những năm gần đây là 1.400 -1.600 ca/năm.

Hậu quả của TNGT không chỉ đẩy nhiều gia đình rơi vào cảnh khó khăn, khánh kiệt vì người thân bị TNGT mà còn làm ảnh hưởng nặng nề đến xã hội, đến sự phát triển kinh tế của đất nước. Không thể liệt kê hết những vụ TNGT thảm khốc xảy ra mỗi ngày. Những cái chết để lại phía sau biết bao nỗi đau khôn cùng. Những con người tàn phế, sống không ra sống, chết không ra chết.

Theo TS Võ Văn Nho, TNGT ở nước ta đã trở thành thảm họa. TNGT đang từng ngày giết đi sinh mạng người dân, hủy diệt tiềm lực con người. Thế nhưng đến nay vẫn chưa có giải pháp khả thi để ngăn chặn thảm họa này.

Lỗi chủ yếu do con người!

Kiểm tra bốn chiếc xe bị TNGT nghiêm trọng gần đây, ông Trịnh Đức Chinh, cục phó Cục Đăng kiểm VN, cho biết các xe trên đều đã qua kiểm định.

Nhiều cảnh sát giao thông cho rằng phần lớn xe khách bị TNGT là do chạy nhanh và không làm chủ được tốc độ. Một số chủ xe đò ở bến xe miền Đông cũng cho rằng nguyên nhân xảy ra TNGT một phần là do ý thức chấp hành Luật giao thông của tài xế kém. Tuy nhiên họ cũng chỉ ra những bất hợp lý: quốc lộ có quá ít dải phân cách và có nhiều đường ngang cùng mức (không có cầu vượt); qui định về tốc độ xe lưu thông trên quốc lộ chưa hợp lý, nhiều đoạn đường trống trải lại qui định tốc độ quá chậm nên tài xế khó tuân thủ...

Mặt khác, lái xe khách đường dài luôn luôn trong trạng thái tâm lý bị ức chế: chạy chậm, đúng tốc độ thì vừa bị lỗ, vừa bị hành khách phản đối; còn chạy nhanh hơn thì luôn đối diện với nguy cơ bị “bắn” tốc độ, bấm lỗ.

Chúng tôi đã có cuộc trao đổi với ông Nguyễn Văn Thanh - Cục phó cục Đường bộ VN - về tình hình TNGT nghiêm trọng hiện nay. 

Chỉ trong ba ngày từ 11 - 13/8, cả nước xảy ra trên 100 vụ TNGT làm 77 người chết, 71 người bị thương. Riêng ngày 14/8 cả nước có 46 vụ TNGT làm 41 người thiệt mạng. TNGT xảy ra dồn dập với thiệt hại về nhân mạng rất nghiêm trọng. Thưa ông, vì sao?

Đúng là rất nghiêm trọng. Theo tôi, nguyên nhân quan trọng và quyết định vẫn do chủ quan. Tức do ý thức và năng lực điều khiển phương tiện giao thông của con người. Vụ tai nạn thảm khốc ở đèo An Khê vừa rồi là một ví dụ: lái xe chạy ẩu nên không thắng kịp.  

Mặt khác, thời gian qua Cục Đường bộ cũng có nghe nhiều ý kiến của hiệp hội ôtô và các lái xe cho rằng việc kiểm tra quá gay gắt của cảnh sát giao thông cũng khiến lái xe bị ức chế nên tâm lý căng thẳng, dễ gây tai nạn. Về qui định tốc độ xe trên đường không hợp lý, cần phải điều chỉnh phù hợp thực tế.

Là người có trách nhiệm, theo ông, nên điều chỉnh như thế nào?

Đang chạy với tốc độ 70-80km/giờ rồi sau đó giảm đột ngột xuống còn 30-40km/giờ thì đúng là gây căng thẳng thật! Tôi cho rằng qui định về tốc độ xe lưu thông cần hợp lý và phù hợp với yêu cầu của đời sống, phù hợp với điều kiện hạ tầng đường sá là điều cần thiết.

Cục Đường bộ đang cho khảo sát lại vấn đề tốc độ lưu thông trên đường một cách khoa học và hợp lý để áp dụng, bảo đảm cho các cơ quan chức năng điều hành, kiểm soát được tốc độ và bản thân lái xe tự nguyện chấp hành chứ không còn phải lo đối phó với cơ quan kiểm tra.

Trong năm nay Cục Đường bộ cần làm xong việc này vì không thể kéo dài hơn. Tôi tin rằng qui định mới về tốc độ - với tinh thần như vậy - khi đưa ra áp dụng có thể được mọi người chấp nhận.

Ngày 20/8 tới đây Bộ Công an sẽ cho mở đợt tổng kiểm tra đối với các loại xe chở khách đang lưu thông và sẽ xử lý nghiêm đối với các vi phạm như xe quá hạn, chở quá số người qui định…Ông nghĩ sao?

Tôi ủng hộ. Rất cần kiểm tra quyết liệt hơn đối với xe chở khách vì suy cho cùng là để bảo đảm tính mạng và tài sản của người dân. Thời gian qua cảnh sát giao thông nhiều địa phương cho rằng nghị định 152 xử phạt quá nhẹ, chưa đủ sức răn đe. Xử nghiêm các vi phạm và làm công khai, minh bạch thì tin chắc là người dân và doanh nghiệp sẽ ủng hộ.

Theo Lê Thanh Hà - Ngọc Ẩn
Tuổi Trẻ