Bộ Công an thu nhận mẫu ADN, hỗ trợ xác định danh tính hài cốt liệt sĩ

Sáng 24/6, tại Hà Nội, Ban Chỉ đạo Quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ chỉ đạo Bộ Công an tổ chức lễ phát động triển khai cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định thông tin trên toàn quốc. Chương trình được tổ chức trực tiếp kết hợp trực tuyến đến công an các tỉnh, thành phố và 3.321 điểm cầu công an cấp xã trên cả nước.

"Công việc thiêng liêng này là trách nhiệm trước lịch sử"

Theo Bộ Công an, lễ phát động nằm trong khuôn khổ Chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ 27/7/2027.

Thời gian qua, Bộ Công an đã chủ trì, phối hợp với Bộ Nội vụ, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam triển khai thu nhận, đối sánh, phân tích và giám định ADN. Đến nay, các đơn vị đã phân tích, đồng bộ hơn 53.000 dữ liệu ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định thông tin vào cơ sở dữ liệu, qua đó xác định và công nhận danh tính cho 25 liệt sĩ.

Tại lễ phát động, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh, chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” đang bước vào giai đoạn có tính quyết định để hoàn thành mục tiêu.

Hiện nay, cả nước còn có trên 175.000 liệt sĩ chưa tìm thấy hài cốt, trên 300.000 mộ liệt sĩ còn thiếu thông tin. Đây là sự trăn trở lớn của cả hệ thống chính trị và toàn dân. Công việc thiêng liêng này vừa là trách nhiệm trước lịch sử, vừa là sự cấp bách chạy đua với thời gian.

Nhiều thân nhân trực hệ của liệt sĩ nay đã tuổi cao, sức yếu; nhiều người đã mang theo khát vọng tìm lại người thân đi suốt cuộc đời mình. Mỗi ngày trôi qua là thêm một cơ hội có thể mất đi, thêm một khoảng trống lịch sử cần được lấp đầy. Trong khi đó, việc xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, nhất là các trường hợp còn thiếu thông tin, đòi hỏi phải có cách làm bài bản, khoa học, đồng bộ, lâu dài; vì vậy, việc thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ đóng vai trò rất quan trọng.

"Các bộ, ngành, địa phương phải coi đây là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng trong giai đoạn hiện nay", Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà nhấn mạnh.

Đặt mục tiêu thu 250.000 mẫu trong một tháng

Phát biểu tại chương trình, Thiếu tướng Vũ Văn Tấn, Cục trưởng Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (C06), nhấn mạnh việc tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ là nhiệm vụ chính trị thiêng liêng, thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn” và trách nhiệm của thế hệ hôm nay đối với các anh hùng liệt sĩ.

Theo Thiếu tướng Vũ Văn Tấn, lực lượng công an sẽ khảo sát, xác minh, cập nhật thông tin về liệt sĩ và thân nhân liệt sĩ chưa xác định thông tin vào hệ thống; triển khai thu nhận mẫu ADN để khai thác, xác minh, cập nhật trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

C06 đặt mục tiêu trong đợt cao điểm từ ngày 25/6 đến 25/7 sẽ thu khoảng 250.000 mẫu. Từ ngày 26/7 đến 31/12, lực lượng chức năng phấn đấu thu thêm 50.000 mẫu.

Cục trưởng C06 cho biết việc triển khai sẽ được thực hiện trên phạm vi toàn quốc, đối tượng thu mẫu là thân nhân liệt sĩ chưa xác định thông tin. Công an cấp xã có trách nhiệm phối hợp UBND cùng cấp rà soát, khảo sát, xác minh thông tin liệt sĩ, thân nhân liệt sĩ và tạo lập dữ liệu trên hệ thống.

Trên cơ sở dữ liệu do địa phương cập nhật, C06 lập danh sách thân nhân trong diện thu mẫu, phối hợp công an địa phương xây dựng lộ trình, phương án thu mẫu phù hợp với đặc điểm, tình hình từng địa bàn.

Theo hướng dẫn, người hưởng chế độ thờ cúng liệt sĩ mang bằng Tổ quốc ghi công đến công an xã, phường nơi cư trú để kê khai thông tin. Lực lượng chức năng sẽ xác định tối thiểu 2 thân nhân theo dòng mẹ để phục vụ thu mẫu ADN, theo thứ tự ưu tiên như mẹ đẻ liệt sĩ, bà ngoại ruột, anh chị em cùng mẹ, bác, cậu, dì là anh chị em ruột của mẹ liệt sĩ hoặc các thân nhân cùng dòng ngoại khác.

Người được lựa chọn cung cấp mẫu sinh phẩm ADN sẽ đến địa điểm thu mẫu theo thời gian được công an xã, phường thông báo; khi đi mang theo căn cước hoặc căn cước công dân gắn chip. Quy trình thu nhận gồm xác thực thông tin thân nhân, tạo yêu cầu tích hợp lên dữ liệu dân cư, thu mẫu theo quy định và xác nhận hoàn tất việc thu nhận mẫu.

Thiếu tướng Vũ Văn Tấn yêu cầu việc thu mẫu phải bảo đảm đúng người, đúng diện đối tượng, tuân thủ quy định; đồng thời đề nghị công an các đơn vị, địa phương đẩy mạnh tuyên truyền, hướng dẫn đầy đủ, tránh gây phiền hà cho thân nhân liệt sĩ.

Cục trưởng C06 cũng lưu ý nguy cơ các đối tượng lợi dụng chủ trương này để phát tán thông tin giả, giả danh cơ quan công an, cơ quan chính sách hoặc đơn vị xét nghiệm, yêu cầu người dân cung cấp thông tin cá nhân, chuyển tiền, nộp phí xét nghiệm hoặc truy cập đường link giả mạo nhằm chiếm đoạt tài sản, đánh cắp dữ liệu.

Tại chương trình, Ban Tổ chức trao thông báo kết quả giám định ADN hài cốt liệt sĩ cho đại diện thân nhân 3 liệt sĩ gồm liệt sĩ Nguyễn Thiện Quyết, liệt sĩ Đoàn Văn Khải và liệt sĩ Nguyễn Trọng Cát.

Ngay sau lễ phát động, các đại biểu chứng kiến hoạt động thu nhận mẫu sinh phẩm ADN đối với thân nhân liệt sĩ trên địa bàn Hà Nội. Hoạt động tư vấn, trao tặng thuốc và sản phẩm chăm sóc sức khỏe cho thân nhân liệt sĩ cũng được tổ chức tại sự kiện.